• Skóra — owłosiona skóra głowy, twarz i uszy (wyprysk liszajcowaty): Główny obszar powinowactwa — grube, żółtomiodowe strupy na sączących powierzchniach z ubytkami naskórka, kleisty wysięk zlepiający włosy, pęknięcia za uszami, odrażający zapach; nawroty pod wpływem nocnego ciepła; poprawa pod wpływem chłodnego powietrza i przy swobodnym odpływie wysięku [Hering], [Clarke], [Boericke]. (Opisane również w sekcjach Głowa, Uszy, Twarz, Skóra, Sen.)
• Układ chłonny (węzły szyjne i zauszne): Powiększenie i bolesność węzłów odpowiadają nasileniu zmian na owłosionej skórze głowy i twarzy — podłoże „skrofuliczne”; obrzmienia nasilają się i ustępują wraz ze zmianami sączenia [Clarke], [Boger]. (Zob. Głowa, Skóra, Objawy ogólne.)
• Drogi moczowe (wiek dziecięcy): Moczenie nocne, często w pierwszej fazie snu lub nad ranem, z bardzo cuchnącym, amoniakalnym zapachem, ostrym jak zapach kociego moczu; drażniący mocz powoduje nadżerki; moczenie łóżka nasila się równolegle z zaostrzeniem zmian skórnych (wzajemne powiązanie objawów skórnych i moczowych) [Allen], [Clarke], [Phatak]. (Zob. Układ moczowy, Żeńskie narządy płciowe, Sen.)
• Błony śluzowe sąsiadujące ze zmianami: Nadżerki nozdrzy i górnej wargi, powiek i kącików oczu oraz kącików ust wywołane drażniącymi wydzielinami; wtórny liszajec wokół naturalnych otworów ciała [Hering], [Clarke]. (Zob. Nos, Oczy, Twarz, Jama ustna.)
• Związek świądu ze snem (układ nerwowy): Nocny świąd i ciepło łóżka wywołują niespokojne czuwanie z rozdrażnieniem i pocieraniem głowy; sen jest przerywany, dopóki sączenie nie „rozładuje” napięcia [Hering], [Clarke]. (Zob. Umysł, Sen.)
• Spektrum zmian łojotokowych i atopowych (niemowlęctwo): Warianty przypominające atopię oraz „ciemieniucha”, które przechodzą w sączące zmiany z miodowymi strupami i powiększeniem węzłów chłonnych, sugerują u niemowląt podłoże odpowiadające obrazowi Viola — zwłaszcza gdy zwraca uwagę zapach moczu [Clarke], [Boericke]. (Zob. Głowa, Skóra, Układ moczowy.)
• Nadżerki w okolicy krocza i sromu: Drażniący mocz powoduje nadżerki sromu, krocza i wewnętrznych powierzchni ud; zapach moczu i bolesność budzą dziecko, wskazując na związek objawów skórnych i moczowych [Phatak], [Clarke]. (Zob. Żeńskie narządy płciowe, Układ moczowy, Sen.)
• Charakterystyczny zapach: Kwaśny, odrażający zapach w pokoju pochodzący z wysięku, potu i moczu; opiekunowie zauważają jego „kocią” ostrość; zapach jest charakterystyczną wskazówką przy ocenie chorego i miarą zmian jego stanu [Clarke], [Hering]. (Zob. Skóra, Pot, Układ moczowy.)
• Reaktywność na pogodę i temperaturę: Ciepło, zwłaszcza ciepło łóżka, nasila świąd i sączenie; chłodne powietrze w ruchu oraz delikatne obmywanie i zmiękczanie strupów przynoszą ulgę; wilgotny, zimny wiatr powoduje szczypanie w fałdach z ubytkami naskórka (za uszami, przy nozdrzach) [Hering], [Boger], [Clarke]. (Zob. Modalności, Skóra.)
• Związek z usposobieniem dziecka: Rozdrażnione, lgnące do opiekuna, niechętne dotykaniu głowy i uszu, onieśmielone zapachem i wyglądem, lecz spokojniejsze w chłodnym powietrzu — zachowanie odzwierciedla modalności [Hering], [Clarke]. (Zob. Umysł.)

• Chłodne, świeże powietrze; otwarte okno; wieczorne wietrzenie łagodzi świąd i zapach, podobnie jak poprawa w chłodnym powietrzu przy przekrwieniu owłosionej skóry głowy i twarzy [Clarke], [Hering].
• Obfite, delikatne obmywanie lub namaczanie, które zmiękcza strupy i umożliwia odpływ wysięku; napięcie ustępuje, a dziecko zapada w drzemkę [Clarke] [Clinical].
• Łagodne emolienty utrzymujące elastyczność strupów (nieokluzyjne), zapobiegające szczypaniu pęknięć i wtórnemu drapaniu [Clarke].
• Rano — po nocy sączenia rozdrażnienie ustępuje; strupy są bardziej miękkie, powieki mniej sklejone [Hering].
• Po oddaniu moczu — krótkotrwałe uspokojenie po opróżnieniu pęcherza u dzieci z moczeniem nocnym (dziecko ponownie się uspokaja) [Clarke] [Clinical].
• Delikatne wachlowanie nad głową; łączy chłodzenie powietrzem z odwróceniem uwagi od doznań; dziecko przestaje pocierać głowę [Hering].
• Luźne, przewiewne bawełniane nakrycia głowy (lekkie, nieokluzyjne), które ograniczają drapanie, ale nie zatrzymują ciepła [Clarke].
• Odkrycie głowy przy utrzymaniu ciała w cieple — zmniejsza rozgrzanie owłosionej skóry głowy i świąd [Hering].
• Łagodne zewnętrzne namaczanie w roztworze soli lub kąpieli owsianej przed snem (empiryczna praktyka higieniczna); łagodzi świąd i rozgrzanie, co odpowiada poprawie po chłodnej kąpieli [Clarke].
• Ciche, przyciemnione otoczenie — ograniczenie bodźców zmniejsza rozdrażnienie wywołane świądem [Clarke].
• Prosta dieta podczas zaostrzeń (mniej słodyczy, mleka i jaj u wrażliwych dzieci) zmniejsza nasilenie sączenia i zapachu [Phatak] [Clinical].
• Uspokajanie i trzymanie na rękach — niektóre dzieci uspokajają się łagodnie trzymane w chłodniejszym pokoju, co odzwierciedla równoczesne uspokojenie psychiki i objawów skórnych [Hering].

• Noc, zwłaszcza pierwsza faza snu — świąd staje się nie do zniesienia, pod pościelą gromadzi się ciepło, a sączenie się nasila; w tym czasie skupiają się epizody moczenia [Hering], [Allen].
• Ciepło łóżka i nadmierne otulanie — okluzja hamuje odpływ wysięku, podnosi temperaturę skóry, nasila zapach i szczypanie pęknięć [Clarke], [Boger].
• Drapanie — chwilowa ulga, lecz następnie powstają ubytki naskórka → miodowy wysięk → grubsze strupy; cykl powtarza się z coraz silniejszym zapachem [Hering], [Clarke].
• Wilgotny, zimny wiatr na fałdy z ubytkami naskórka (za uszami, przy nozdrzach i w kącikach ust) ponownie wywołuje szczypanie i sączenie [Boger], [Clarke].
• Ząbkowanie — nasila sączenie na owłosionej skórze głowy i przy uszach, węzły chłonne obrzmiewają, powraca nocny świąd (reaktywność podłoża) [Clarke] [Clinical].
• Współwystępujące przeziębienia — nieżyt ponownie nasila liszajec twarzy i nosa, a rano powieki są sklejone [Hering], [Clarke].
• Mleko, jaja, słodycze — według obserwacji empirycznych nasilają sączenie i zapach u niektórych dzieci „skrofulicznych” [Phatak], [Clarke].
• Dotykanie głowy i uszu — dziecko broni się przed pielęgnacją; niechęć do poruszania strupów lub czesania [Hering], [Clarke].
• Ciepłe pokoje i duszne powietrze — świąd się nasila; dziecko prosi o otwarcie okna; odpowiada to poprawie na świeżym powietrzu [Clarke].
• Wieczorne pobudzenie — bodźce nasilają rozgrzanie i świąd oraz zakłócają pierwszą fazę snu, wywołując moczenie [Clarke] [Clinical].
• Nieprzewiewne okrycie z wełny lub włókien syntetycznych wokół owłosionej skóry głowy i uszu — gwałtownie nasilają się świąd i zapach; bawełna jest tolerowana [Clarke].
• Tłumienie wysięku silnie działającymi środkami ściągającymi lub okluzyjnymi — zablokowanie jego odpływu nasila napięcie; dziecko staje się bardziej niespokojne, a zapach silniejszy [Clarke] [Clinical].

Typowe jest dziecko rozdrażnione, lgnące do opiekuna i niechętne dotykowi: drażliwość skupia się wokół głowy i uszu, których dotykanie — nawet podczas pielęgnacji — wywołuje opór i płacz [Hering]. Sen jest wielokrotnie przerywany przez świąd i rozgrzanie, co odpowiada pogorszeniu nocą i pod wpływem ciepła łóżka opisanemu w sekcji Modalności [Clarke]. Dziecko na przemian chce być trzymane na rękach i odpycha opiekuna przy dotknięciu głowy — ta zmienność wynika bardziej z nadmiernego podrażnienia zmysłowego niż z samego usposobienia [Hering] [Clinical]. U starszych dzieci pojawiają się wstyd i nieśmiałość z powodu odrażającego zapachu oraz wyglądu miodowych strupów; mogą unikać rówieśników lub ukrywać głowę, co stanowi psychospołeczne odbicie charakterystycznego objawu skórnego [Clarke]. Złagodzenie świądu przez chłodne powietrze lub wachlowanie szybko uspokaja emocje, co potwierdza pierwszoplanową rolę czynników somatycznych, a nie przyczyn natury moralnej [Hering]. Epizody wieczornego pobudzenia (goście, zabawa) często nasilają świąd i wywołują moczenie w pierwszej fazie snu, łącząc objawy psychiczne, sen i oddawanie moczu [Clarke] [Clinical]. Gniew jest zwykle reaktywny („nie dotykaj mojej głowy”), bez rozpamiętywania urazów; dla porównania w obrazie Staph. drapanie wynika z upokorzenia i tłumionego gniewu [Phatak], [Clarke]. Lęk dotyczy raczej doznań cielesnych — szczypania, pieczenia i kolejnej fali świądu — niż oczekiwania przyszłych wydarzeń; por. Rhus-t., gdzie niepokój ruchowy jest uogólniony, a ciepło może przynosić ulgę, podczas gdy w obrazie Viol-t. ciepło powoduje pogorszenie [Clarke], [Boger]. Gdy sączenie „rozładowuje” napięcie, nastrój łagodnieje — swobodny odpływ wysięku przynosi poprawę, stanowiąc kliniczny punkt zwrotny obecny w całym obrazie tego leku [Clarke] [Clinical]. Krótki opis przypadku: Trzyletnie dziecko, które nie pozwalało dotykać głowy, spało tylko przy otwartym oknie; w ciągu kilku dni po podaniu Viol-t. i zastosowaniu delikatnej, nieokluzyjnej pielęgnacji pozwalało się myć i przesypiało pierwszą fazę snu bez moczenia [Clarke] [Clinical].

Owłosiona skóra głowy stanowi sączącą powierzchnię z ubytkami naskórka, pokrytą grubymi, żółtomiodowymi strupami; włosy zlepia kleisty wysięk; zapach jest kwaśny i odrażający, wyczuwalny już przy wejściu do pokoju [Hering], [Clarke]. Świąd jest nocą nie do zniesienia, a dzieci pocierają głową o poduszkę; rano strupy są bardziej miękkie, a powieki sklejone, co odpowiada pogorszeniu nocą i pod wpływem ciepła oraz częściowej poprawie rano, opisanym w sekcji Modalności [Hering]. Charakterystyczne są pęknięcia za uszami; szczypią pod wpływem wilgotnego, zimnego powietrza, lecz ulgę przynosi stały, łagodny dopływ chłodnego powietrza, bez smagania skóry [Clarke], [Boger]. Po usunięciu strupów następuje szybkie tworzenie się nowych, a dziecko opiera się czesaniu; dotykanie okolicy głowy wywołuje reakcję emocjonalną, odzwierciedlając obraz opisany w sekcji Umysł [Hering]. Wskutek drapania może wystąpić wtórne zapalenie mieszków włosowych; delikatne namaczanie, które umożliwia odpływ wysięku, łagodzi ból i rozdrażnienie [Clarke] [Clinical]. W różnicowaniu Graph. również wykazuje pęknięcia za uszami i lepki wysięk, lecz częściej występują bardziej suche, klejowate strupy, liczniejsze pęknięcia i mniej odrażający zapach, często u pulchniejszych dzieci z zaparciami [Clarke], [Phatak]; Mez. cechują skórzaste strupy z ropą zatrzymaną pod nimi oraz silne pieczenie z uczuciem zimna [Boger], [Clarke].

Poranne sklejenie powiek z nadżerkami w kącikach oczu odpowiada drażniącemu wysiękowi na owłosionej skórze głowy i wcześniej wspomnianemu powinowactwu do błon śluzowych [Hering], [Clarke]. Światłowstręt jest łagodny i wtórny do bolesności powiek; dzieci pocierają oczy, pogłębiając nadżerki, co w małej skali odtwarza cykl drapania i sączenia na głowie [Clarke]. Podczas ciężkich nocy łzy mogą być nieco drażniące, wywołując bolesność okolicy oczu, która również łagodnieje w chłodnym powietrzu (zob. Modalności) [Clarke]. Obrzmiałym, bolesnym węzłom zausznym może towarzyszyć uczucie ucisku w oczodołach, gdy zmiany na granicy owłosionej skóry głowy za uchem są najbardziej nasilone — jest to przydatna zależność w obserwacji chorego [Clarke] [Clinical]. Por. Staph., gdzie jęczmienie i zakażenie powiek towarzyszą liszajcowi twarzy bez charakterystycznego ostrego zapachu kociego moczu; w obrazie Rhus-t. występuje pragnienie ciepła, nie chłodnego powietrza [Clarke], [Boger]. Zmniejszenie bolesności oczu często zwiastuje ogólne osłabienie rozgrzania i świądu po przewietrzeniu chłodnym powietrzem lub namaczaniu przed snem [Hering] [Clinical].

Fałdy zauszne pękają, szczypią i sączą surowiczy wysięk barwy miodu, który zasycha w grube strupy; w tym miejscu skupia się zapach, a częste jest powiększenie węzłów chłonnych w łańcuchu zausznym i szyjnym [Hering], [Clarke]. Dziecko broni się przed dotykaniem uszu; czesanie włosów w pobliżu małżowiny lub unoszenie jej do mycia wywołuje krzyk, zgodnie z opisem w sekcjach Umysł i Modalności (pogorszenie przy dotykaniu i zabiegach pielęgnacyjnych) [Hering], [Clarke]. Wilgotny wiatr działający na fałd z ubytkami naskórka wywołuje szczypanie jak od soli, wskutek czego dziecko osłania ucho, a zarazem prosi o otwarcie okna — szuka chłodnego powietrza bez przeciągu [Boger], [Clarke]. Nocą pod wpływem ciepła sączące zmiany pokrywają się cuchnącymi strupami; rano zmiękczone strupy odchodzą, pozostawiając wilgotne podłoże [Hering]. Por. Graph. (głębokie pęknięcia, klejowaty strup, słabszy zapach) i Mez. (skórzasty strup, ropa pod spodem); w obrazie Viol-t. charakterystyczne są bardziej odrażający zapach, silniejsza miodowa lepkość i wyraźniejsze objawy moczowe [Clarke]. Nasilenie objawów usznych zmienia się wraz z ząbkowaniem i współwystępującymi przeziębieniami, wskazując na reaktywność podłoża [Clarke] [Clinical].

W przedsionku nosa tworzą się strupy liszajcowate i pęknięcia; wydzielina z nosa powoduje nadżerki górnej wargi, równolegle z nasileniem zmian na owłosionej skórze głowy [Clarke]. Dzieci skubią strupy w nosie aż do krwawienia, po czym ponownie powstają strupy z wysięku przypominającego miód — jest to odtworzenie w małej skali obrazu zmian na głowie [Hering]. Opiekunowie zauważają zapach twarzy i nozdrzy, ujawniający się w chłodnym powietrzu, natomiast duszne, ciepłe pokoje nasilają świąd i cierpienie dziecka [Clarke]. Kichanie może wywołać chwilowe szczypanie brzegu nozdrza z ubytkiem naskórka; zastosowanie łagodnego emolientu po letnim namaczaniu ogranicza ponowne uszkadzanie [Clarke] [Clinical]. Por. Staph., gdy dominują pęknięcia warg bez zapachu kociego moczu; Petrol., gdy zimą suche pęknięcia przeważają nad sączeniem [Boger], [Clarke]. Poprawa zbiega się ze swobodnym sączeniem i przebywaniem na świeżym powietrzu, co zmniejsza potrzebę skubania [Hering] [Clinical].

Na policzkach i brodzie występuje sączący liszajec z miodowymi strupami; typowe jest pieczenie po drapaniu, nasilające się pod wpływem ciepła; chłodne powietrze łagodzi pieczenie i świąd [Clarke], [Hering]. Nadżerki w kącikach ust i nad górną wargą wiążą się z drażniącym śluzem i śliną, zwłaszcza po niespokojnych nocach; poranne oczyszczanie z delikatnym namaczaniem zapobiega zrywaniu świeżych strupów [Clarke] [Clinical]. U młodzieży może występować krostkowo-strupiejąca odmiana trądzikopodobna wokół nosa i ust, z kleistym wysiękiem; cechy zapachu i moczu nadal przemawiają za Viol-t., a nie za lekami o obrazie wyłącznie łojotokowym [Clarke]. Zwraca uwagę skrępowanie w kontaktach z innymi: dzieci odwracają twarz lub chowają się pod kołdrą, co dodatkowo ogrzewa tę okolicę i powoduje pogorszenie — to błędne koło przerywa dopływ chłodnego powietrza [Clarke]. Porównaj Graph. (więcej pęknięć; grubsze, bezwonne strupy), Mez. (skórzasty strup, pod nim ropa) oraz Rhus-t. (pęcherzyki, poprawa po gorących okładach), w odróżnieniu od Viol-t., gdzie występuje poprawa w chłodnym powietrzu [Clarke], [Boger].

Ślinienie często nasila się podczas napadów świądu; kąciki ust stają się bolesne; język jest obłożony białym nalotem po nocach z przerywanym snem, co odzwierciedla konstytucjonalną drażliwość, a nie zapalenie żołądka [Hering], [Clarke]. Skubanie i przygryzanie łuszczącego się naskórka warg przypomina dłubanie w nosie — jest raczej przymusem wywołanym świądem niż nawykiem [Clarke] [Clinical]. Ząbkowanie ponownie nasila sączenie na owłosionej skórze głowy i za uszami oraz obrzmienie węzłów chłonnych; chłodny gryzak i wietrzenie pokoju łagodzą zaostrzenie (zob. Pogorszenie podczas ząbkowania w sekcji Modalności) [Clarke]. U niektórych dzieci drażniąca ślina powoduje nadżerki skóry wokół ust, podobnie jak drażniący mocz powoduje nadżerki krocza, choć w mniejszym nasileniu [Phatak], [Clarke]. Porównaj Kreos., w którego obrazie błona śluzowa jamy ustnej wykazuje skłonność do niszczących owrzodzeń z cuchnącą wydzieliną i występuje mocz powodujący nadżerki, lecz bez charakterystycznych miodowych strupów na owłosionej skórze głowy i twarzy [Clarke], [Phatak]. Dolegliwości jamy ustnej w obrazie Viol-t. ustępują wraz z wyciszaniem się objawów skórnych i moczowych — jest to ważny wskaźnik w prowadzeniu przypadku [Clarke] [Clinical].

Ząbkowanie nasila sączenie na owłosionej skórze głowy i w okolicy uszu oraz nocny świąd; dzieci gryzą przedmioty, szukając ulgi, co nieznacznie uspokaja psychikę i sen [Clarke]. Podrażnienie dziąseł zbiega się w czasie z obrzmieniem węzłów chłonnych i moczeniem w pierwszej fazie snu, potwierdzając ogólnoustrojowy charakter reaktywności [Clarke] [Clinical]. Ślina zwilża strupy na wargach, ale także podrażnia kąciki ust, powiększając obszar nadżerek [Hering]. Porównaj Cham. (nadwrażliwość na ból, złość) i Calc-c. (potliwość głowy, opóźnione ząbkowanie), gdy wyprysk ma mniej odrażający zapach i słabiej się sączy [Hering], [Kent]. W obrazie Viol-t. rodzice zauważają, że chłodny gryzak i świeże powietrze ograniczają nocne wybudzenia bardziej niż stosowanie ciepła, co pozostaje zgodne z obrazem leku [Clarke]. W przegrzanych pomieszczeniach przed północą może występować zgrzytanie zębami, ustępujące po odkryciu głowy [Hering] [Clinical].

Objawy gardła mają drugorzędne znaczenie — drapanie lub uczucie otarcia pojawia się w przegrzanych pomieszczeniach; po położeniu się występuje kaszel wywołany łaskotaniem, który, podobnie jak dolegliwości skórne, łagodnieje w chłodnym powietrzu [Clarke], [Hering]. Połykanie jest swobodne; nie ma obrazu głębokiej anginy; odczucie odpowiada raczej powierzchownemu podrażnieniu niż zakażeniu [Clarke]. Kaszel jest drażniący, bez odkrztuszania, i łagodnieje, gdy dziecko zasypia po rozpoczęciu sączenia (zgodność objawów psychicznych, snu i skóry) [Hering] [Clinical]. Porównaj Rhus-t. (poprawa pod wpływem ciepła) i Hepar (wyraźna wrażliwość na zimno, skłonność do ropienia) [Boger], [Clarke]. Gdy poprawia się stan przedsionka nosa, łaskotanie w gardle często ustępuje, co odzwierciedla ciągłość błon śluzowych [Clarke]. Objawy gardła ilustrują powierzchowny, wysiękowy charakter obrazu Viol-t., w odróżnieniu od leków o obrazie wrzodziejącym lub błoniczym [Hering].

Apetyt jest zmienny; u niektórych dzieci następuje pogorszenie po mleku, jajach i słodyczach, z nasileniem sączenia i zapachu, co przemawia za opartą na obserwacji ostrożnością dietetyczną w okresach zaostrzeń [Phatak], [Clarke]. Nudności nie są typowe; niechęć do jedzenia wynika bardziej z gorąca i zapachu niż z zaburzeń wewnętrznych [Clarke] [Clinical]. Picie chłodnej wody w nocy łagodzi gorąco twarzy i owłosionej skóry głowy; pogorszenie wskutek nadmiaru zimnego nie jest charakterystyczne (porównaj Ars.) [Clarke], [Kent]. Pierwsza faza snu pozostaje okresem gorąca i świądu nawet po lekkiej kolacji, co potwierdza, że dieta ma znaczenie pomocnicze, a nie pierwszoplanowe [Clarke]. Odbijanie i aerofagia podczas rozdrażnienia wynikają z zachowania, nie stanowią zaś charakterystycznego objawu żołądkowego [Hering]. Apetyt reguluje się wraz z ustępowaniem świądu i sączenia; rodzice zgłaszają, że wraz z poprawą snu dzieci rzadziej domagają się słodyczy (harmonizacja podłoża konstytucjonalnego) [Clarke] [Clinical].

Objawy brzuszne są skąpe — wzdęcia, sporadycznie stolce o kwaśnym zapachu oraz skłonność do powiększenia węzłów krezkowych u dziecka skrofulicznego [Clarke]. Wzdęcie może występować po niespokojnych wieczorach, odzwierciedlając połykanie powietrza i stres związany z sączeniem, a nie pierwotną niestrawność [Clarke] [Clinical]. Chłodne powietrze łagodzi niepokój związany z dolegliwościami brzucha, podobnie jak objawy skórne (modalność ogólna) [Clarke]. Porównaj Calc-c., gdzie brzuch jest obwisły i występuje konstytucjonalna potliwość głowy, lecz wysięk jest mleczny, a nie miodowy i cuchnący [Hering], [Kent]. Tkliwość brzucha nie jest objawem charakterystycznym; należy raczej zwrócić uwagę na nadżerki krocza spowodowane moczem [Phatak]. W miarę zmniejszania się drażniących właściwości moczu ustępuje bolesne podrażnienie krocza i poprawia się komfort w obrębie brzucha (utrwalanie poprawy w obrębie powiązanych objawów) [Clarke] [Clinical].

Enuresis nocturna stanowi centralny objaw obrazu moczowego: moczenie w pierwszej fazie snu lub nad ranem, z bardzo cuchnącym moczem o amoniakalnym, ostrym „kocim” zapachu, który powoduje nadżerki sromu, krocza i wewnętrznych powierzchni ud [Allen], [Clarke], [Phatak]. Dzieci często przesypiają parcie na mocz, dopóki nie obudzi ich szczypanie skóry; po oddaniu moczu następuje krótkotrwałe uspokojenie niepokoju (zob. Poprawa po oddaniu moczu) [Clarke] [Clinical]. Kontrola oddawania moczu w dzień jest stosunkowo dobra, lecz nawroty występują, gdy zaostrzają się wykwity na owłosionej skórze głowy i twarzy, co ukazuje dwukierunkową zależność [Clarke]. Zapach moczu jest charakterystycznym objawem w obserwacji klinicznej — rodzice natychmiast go rozpoznają i wykorzystują do śledzenia reakcji [Clarke]. Porównaj Benzo-ac. (ciemny mocz o zapachu końskiego moczu, skaza reumatyczna), Kreos. (mocz powodujący nadżerki z cuchnącą wydzieliną pochwową), Caust. (moczenie w pierwszej fazie snu bez zapachu) oraz Equisetum (nadwrażliwy pęcherz bez nadżerek ani silnego zapachu) [Clarke], [Phatak], [Boger]. Gdy utrzymywanie chłodu w pokoju i Viol-t. łagodzą nocny świąd, epizody moczenia stają się rzadsze, a skóra krocza goi się — często jest to pierwsza poprawa zauważana przez opiekunów [Clarke] [Clinical].

Na pierwszy plan wysuwają się nadżerki krocza wtórne do działania drażniącego moczu, nie zaś pierwotna choroba odbytnicy [Phatak], [Clarke]. Moczenie nocne prowadzi do bolesności ud i pośladków, nasilającej się pod wpływem ciepła i ciepłych, nieprzepuszczających powietrza pieluch, a łagodniejącej przy dostępie powietrza i częstej zmianie pieluch (zgodnie z sekcjami Skóra i Modalności) [Clarke]. U niemowląt stolce mogą mieć kwaśny zapach i podrażniać istniejące nadżerki; delikatne oczyszczanie oraz emolienty nietworzące warstwy okluzyjnej zmniejszają dolegliwości [Hering] [Clinical]. Szczeliny odbytu należą raczej do obrazów Petrol./Graph.; w obrazie Viol-t. najważniejsze pozostają zapach i sączenie [Clarke], [Boger]. Drapanie przez sen może powiększać nadżerki; bawełniana odzież do spania i chłodny pokój łagodzą ten problem [Clarke]. Ustąpienie dolegliwości odbytnicy następuje po poprawie objawów moczowych; związek między skórą a moczem ponownie wyznacza kierunek obserwacji kontrolnej [Phatak] [Clinical].

Swoiste zmiany chorobowe męskich narządów płciowych nie stanowią głównego elementu obrazu; u chłopców śpiących niespokojnie mogą występować nadżerki fałdów moszny wskutek działania drażniącego moczu, z pogorszeniem pod wpływem ciepła i wełny, a poprawą w chłodnym powietrzu i przy częstym praniu bielizny (analogicznie do objawów żeńskich i krocza) [Clarke] [Clinical]. Moczenie w pierwszej fazie snu wiąże się bardziej z zaostrzeniem zmian na owłosionej skórze głowy i w okolicy uszu niż z chorobą urologiczną [Allen], [Clarke]. Porównaj Caust. (osłabienie zwieracza) i Tub. (zmienny wzorzec objawów) [Boger], [Tyler]. Chłopcy często sprzeciwiają się dotykaniu głowy w nocy, lecz dobrze znoszą chłodny pokój — zgodność modalności [Hering]. Złagodzenie zapachu poprzedza całkowite ustąpienie moczenia (obserwacja rodziców) [Clarke]. W klasycznym obrazie brak oznak głębokiego zapalenia cewki moczowej [Allen].

U małych dziewczynek wyraźnie zaznaczają się nadżerki sromu i krocza wywołane drażniącym moczem; szczypanie i świąd przerywają sen; drapanie powoduje drobne pęknięcia i sączenie [Phatak], [Clarke]. Epizody osiągają największe nasilenie w pierwszej fazie snu i nad ranem, równolegle do zaostrzenia zmian skórnych [Clarke]. Kreos. jest bliskim lekiem w różnicowaniu, gdy współistnieje cuchnąca wydzielina pochwowa; należy wybrać Viol-t., gdy dominują miodowe strupy na owłosionej skórze głowy i twarzy oraz ostry, koci zapach moczu [Clarke], [Phatak]. Ciepłe, nieprzepuszczające powietrza pieluchy pogarszają; chłodna, przewiewna bawełna i częste zmiany pomagają (zgodnie z modalnościami) [Clarke]. Dziewczynki stają się nieśmiałe z powodu zapachu; uspokajanie i spokojne otoczenie z dostępem chłodnego powietrza zmniejszają ich niepokój [Clarke]. Gojenie skóry sromu postępuje równolegle ze zmniejszeniem drażniących właściwości moczu i nocnego świądu [Phatak] [Clinical].

Potrzeba świeżego, chłodnego powietrza jest wyraźna; otwieranie okna staje się rodzinnym rytuałem, który zatrzymuje kaszel i zmniejsza świąd (ponownie łącząc skórę i oddychanie wspólną modalnością) [Clarke], [Hering]. Zapach oddechu może bardziej odzwierciedlać odrażający zapach w pokoju niż chorobę płuc [Clarke] [Clinical]. Podczas intensywnych napadów drapania obserwuje się wstrzymywanie oddechu, a następnie westchnienie, gdy sączenie powraca [Hering]. Nocny kaszel znika po zakończeniu pierwszej fazy snu lub po odkryciu głowy [Hering]. Porównaj Ars., który pragnie ciepła i picia małymi łykami; Viol-t. pragnie chłodu [Kent]. Duszność występuje wyłącznie w związku z pobudzeniem [Clarke].

Objawy sercowe mają charakter czynnościowy: szybkie, miękkie tętno podczas epizodów gorąca i rozdrażnienia; tętno łagodnieje wraz z rozpoczęciem sączenia i ochłodzeniem (przypomina to Tilia pod względem łagodnienia napięcia nerwowo-naczyniowego, lecz w obrazie leku skoncentrowanego na skórze i moczu) [Clarke] [Clinical]. Kołatanie serca wiąże się bardziej z zachowaniem (płaczem i wyrywaniem się podczas pielęgnacji głowy) niż ze zmianami organicznymi [Clarke]. Klasyczne źródła nie wskazują na strukturalną chorobę serca [Allen], [Boericke]. Lęk koncentruje się na doznaniach cielesnych, nie na sercu [Clarke]. Charakterystyczne modalności — chłodne powietrze, swobodny odpływ wydzieliny — uspokajają tętno [Hering]. Należy odróżnić od Sulph., gdzie dominują przekrwienie i pieczenie stóp [Kent].

Objawy oddechowe mają znaczenie dodatkowe: dokuczliwe, suche łaskotanie w ciepłych pomieszczeniach przed snem ustępuje pod wpływem chłodnego powietrza (podobnie jak dolegliwości owłosionej skóry głowy i twarzy) [Clarke], [Hering]. Plwocina jest skąpa; kaszel zależy od pozycji i temperatury; brak obrazu głębokiego zapalenia oskrzeli [Clarke]. Wzdychanie i ziewanie pojawiają się u przemęczonych dzieci, których sen przerywa świąd [Hering] [Clinical]. Porównaj Rhus-t. (ciepło łagodzi) i Ant-t. (rzężenia związane z obecnością śluzu) — modalności żadnego z nich nie odpowiadają Viol-t. [Boger]. Ucisk w klatce piersiowej ustępuje przy otwartym oknie i uspokojeniu emocjonalnym w miarę zmniejszania się świądu [Clarke]. Obraz klatki piersiowej stanowi zatem odzwierciedlenie tych samych modalności, a nie główną sferę działania leku [Hering].

Dolegliwości pleców mają charakter pośredni — ocieranie się o pościel w celu podrapania oraz napięcie szyi i górnej części pleców wskutek opierania się dotykaniu głowy podczas pielęgnacji [Hering] [Clinical]. Uspokajająca pozycja (trzymanie pionowo przy otwartym oknie) często łagodzi zarówno świąd, jak i wiercenie się [Clarke]. Łańcuch węzłów chłonnych szyi jest tkliwy, co dodatkowo podkreśla powinowactwo do węzłów chłonnych [Clarke], [Boger]. Porównaj Rhus-t., gdzie niepokój mięśniowy skłania do ruchu w poszukiwaniu ulgi; w obrazie Viol-t. ulgę przynoszą powietrze i odpływ wydzieliny [Boger]. Po spokojniejszych nocach ślady otarć na plecach zmniejszają się [Hering] [Clinical]. Nie wnioskuje się o chorobie kręgosłupa [Allen].

Nadżerki i ślady drapania w zgięciach odzwierciedlają obraz sączących zmian na owłosionej skórze głowy i twarzy, zwłaszcza u dzieci śpiących pod ciepłym okryciem [Clarke]. Sączenie w dołach podkolanowych i łokciowych z miodowym wysiękiem jest mniej typowe niż zmiany na owłosionej skórze głowy, lecz nie jest rzadkie; modalności pozostają takie same: poprawa w chłodnym powietrzu i przy swobodnym odpływie wydzieliny [Clarke], [Boericke]. Niespokojne ruchy nóg w nocy odzwierciedlają rozprzestrzenianie się świądu, a nie zespół niespokojnych nóg jako taki [Hering] [Clinical]. Bawełniana odzież do spania zapobiega ponownemu powstawaniu nadżerek; wełna pogarsza (Modalności) [Clarke]. Ciepłe kąpiele nasilają świąd; letnie namaczanie łagodzi (praktyczna wskazówka dotycząca postępowania) [Clarke]. Porównaj Rhus-t. (pęcherzyki, poprawa po gorących kąpielach) i Petrol. (suche pęknięcia) [Boger], [Clarke].

To rdzeń obrazu leku: wyprysk liszajcowaty z grubymi, żółtozielonymi miodowymi strupami, kleistym wysiękiem, który zlepia włosy, odrażającym zapachem, pęknięciami za uszami, szybkim ponownym tworzeniem się strupów, nieznośnym nocnym świądem oraz obrzmieniem węzłów chłonnych w łańcuchu szyjnym i zausznym [Hering], [Clarke], [Boericke], [Phatak]. Wydzielina przynosi ulgę, gdy swobodnie odpływa; zatrzymywanie jej pod szczelną warstwą (okluzja, przegrzewanie) powoduje pogorszenie — jest to główna oś postępowania i doboru leku [Clarke] [Clinical]. Charakterystyczny zapach — ostry, „koci” zapach moczu oraz kwaśny, cuchnący zapach wysięku i potu — sprawia, że wśród leków stosowanych w dziecięcych dolegliwościach skórnych Viol-t. wyróżnia się szczególnym znaczeniem cech zapachowych [Clarke]. Chłodne, poruszające się powietrze wielokrotnie przynosi poprawę, natomiast ciepło łóżka i drapanie pogarszają; ta przeciwstawność odróżnia Viol-t. od Rhus-t. (poprawa pod wpływem ciepła) i Hepar (skrajna wrażliwość na zimno) [Boger], [Clarke]. W miarę uspokajania się skóry zapach moczu łagodnieje, a moczenie staje się rzadsze — stała wzajemna zależność obu sfer [Clarke] [Clinical]. Krótki opis przypadku: U małego dziecka z miodowymi strupami na owłosionej skórze głowy, pęknięciami za uszami i conocnym moczeniem łóżka (mocz o kocim zapachu) nastąpiła szybka poprawa po Viol-t. 30C nocte, przy utrzymywaniu chłodu w sypialni i stosowaniu emolientów nietworzących warstwy okluzyjnej; moczenie ustało do nocy 5, a węzły chłonne zmniejszyły się do drugiego tygodnia [Clarke] [Clinical].

Sen jest przerywany, zwłaszcza przed północą (w pierwszym okresie snu), gdy pod przykryciem narasta gorąco, a świąd osiąga największe nasilenie; dzieci pocierają głową o poduszkę, odkrywają głowę, po czym zapadają w drzemkę, gdy wysięk swobodnie wypływa [Hering], [Clarke]. Wielu rodziców podaje, że otwarcie okna jest najbardziej niezawodnym sposobem postępowania w pierwszym okresie snu, co w pełni odpowiada poprawie na świeżym powietrzu opisanej w części dotyczącej modalności [Clarke]. Epizody moczenia nocnego skupiają się w tym samym przedziale czasu lub nad ranem; drażniący mocz o ostrym zapachu powoduje nadżerki krocza i budzi dziecko [Allen], [Clarke], [Phatak]. Po oddaniu moczu często następuje krótki okres spokoju (poprawa po oddaniu moczu), ale cykl gorąca i świądu może powrócić, jeśli głowa nie pozostaje chłodna i odkryta [Clarke] [Clinical]. Sny są nieliczne; dominują nad nimi nagłe wybudzenia wywołane dolegliwościami cielesnymi. Jeśli sny występują, dotyczą świądu, szczypania lub zawstydzenia (u starszych dzieci) [Clarke]. Sklejone powieki rozklejają się, a strupy rozmiękają rano, kiedy sen staje się nieco głębszy, co potwierdza charakterystyczny dla obrazu leku związek z nocnym gorącem [Hering]. W odróżnieniu od Coff. bezsenność nie wynika z natłoku myśli, lecz z doznań czuciowych ze strony skóry — ustępuje, gdy skóra się ochładza, świąd słabnie i pojawia się wysięk [Farrington], [Clarke]. Ciepłe pomieszczenia zapowiadają niespokojne noce, a chłodne — lepsze (wskazówka pozwalająca przewidzieć wpływ warunków otoczenia) [Clarke]. Wspólne spanie z rodzicem pomaga tylko wtedy, gdy głowa pozostaje chłodna i odkryta; nadmierne otulanie pogarsza stan [Clarke] [Clinical]. W kolejnych dniach, gdy zapach słabnie, a sączenie staje się bardziej regularne, sen staje się ciągły już od pierwszego okresu snu [Clarke].

Sny — jeśli są odnotowywane — dotyczą bycia brudnym lub bycia widzianym przez innych, zawstydzenia w szkole albo pieczenia i świądu, które przechodzą w drapanie po przebudzeniu; odzwierciedlają psychospołeczne następstwa zapachu i wyglądu [Clarke]. Koszmary są rzadkie; nagłe wybudzenia częściej wiążą się ze szczypaniem niż z lękiem [Hering]. Sny stają się rzadsze, gdy zapewnianie chłodnego powietrza i Viol-t. utrwalają ciągłość pierwszego okresu snu [Clarke] [Clinical]. Dla porównania w obrazie Kreos. cuchnącym wydzielinom z układu moczowo-płciowego towarzyszą bardziej mroczne, destrukcyjne obrazy senne; obraz Viol-t. pozostaje na poziomie powierzchownych zmian wysiękowych [Clarke]. Obecność lub brak snów ma niewielkie znaczenie przy doborze leku w porównaniu z charakterystycznym zapachem i wysiękiem [Clarke]. Dzieci rzadko opowiadają treść snów; w wywiadzie przeważają obserwacje przekazywane przez opiekuna [Hering].

Niewielki wieczorny wzrost temperatury może towarzyszyć zaostrzeniom; policzki czerwienieją pod wpływem ciepła w pomieszczeniu; gorączka nie jest objawem głównym i ustępuje, gdy wysięk swobodnie wypływa, a głowa się ochładza [Hering], [Clarke]. Gorączka podczas ząbkowania ponownie nasila objawy ze strony owłosionej skóry głowy, uszu i węzłów chłonnych; postępowanie koncentruje się bardziej na ochładzaniu głowy niż na działaniu przeciwgorączkowym [Clarke] [Clinical]. Dla porównania przy stanie podgorączkowym w obrazie Rhus-t. niepokój ruchowy i bóle skłaniają do szukania ciepła; w obrazie Viol-t. występuje potrzeba ochłodzenia [Boger]. Przy przeziębieniach wzrost temperatury jest niewielki, lecz nasilają się zmiany liszajcowe w obrębie nosa (rozszerzenie na błonę śluzową) [Clarke]. Gorączka kończy się poceniem; pot na owłosionej skórze głowy ma kwaśny zapach i przy niedostatecznym wietrzeniu nasila przykrą woń [Clarke]. Rodzice zauważają, że poranne namaczanie po ustąpieniu gorączki przekształca powstałe w nocy strupy w płytki łatwiejsze do pielęgnacji [Hering] [Clinical].

Dreszcze pojawiają się po odsłonięciu fałdów skóry z nadżerkami na wilgotny wiatr; towarzyszy im raczej szczypanie niż głębokie uczucie zimna [Boger]. Gorąco jest miejscowe — głowa i twarz są gorące w łóżku, podczas gdy reszta ciała potrzebuje ciepła; ta rozbieżność tłumaczy odkrywanie głowy przy pozostawianiu ciała pod kołdrą (klasyczny obraz obserwowany przy łóżku chorego) [Hering], [Clarke]. Pot na owłosionej skórze głowy może mieć kwaśny zapach, a mieszając się z wysiękiem, nasila przykrą woń; niezbędny jest dostęp powietrza [Clarke]. W odróżnieniu od Calc-c. nie występuje obfite pocenie całej owłosionej skóry głowy w ciągu dnia; pot pojawia się nocą i pod wpływem ciepła [Hering], [Kent]. Dreszcze ustępują, gdy po namoczeniu wysięk swobodnie wypływa, a głowa jest chłodzona wachlowaniem [Clarke] [Clinical]. Pocenie rzadko łagodzi świąd, jeśli nie towarzyszy mu ruch powietrza (istotny szczegół postępowania) [Clarke].

Mleko, jaja i słodycze powodują pogorszenie u części dzieci (podłoże skrofuliczne), nasilając sączenie i przykry zapach; częstymi czynnikami pogarszającymi są produkty bogate w drożdże oraz wysoko przetworzone słodycze [Phatak], [Clarke]. Dzieci pragną nocą chłodnej wody (gorąco owłosionej skóry głowy), lecz ani nie chcą nadmiernych ilości lodowato zimnej wody, ani nie przynosi im ona korzyści (porównaj Phos.) [Clarke], [Kent]. Rodzice zgłaszają rzadsze podjadanie wraz z poprawą snu (wyciszenie neuroendokrynne) [Clarke] [Clinical]. Niechęć do jedzenia wiąże się bardziej z zapachem w pomieszczeniu niż ze smakiem; wietrzenie poprawia przyjmowanie pokarmów [Clarke]. Apetyt jest zmienny podczas zaostrzeń, a bardziej stały w okresach remisji, równolegle do zmian objawów skórnych i moczowych [Clarke]. W klasycznych opisach nie ma swoistej niechęci do przypraw; pomaga prostota pożywienia [Hughes].

Viol-t. jest lekiem o powierzchownym zakresie działania, którego obraz dotyczy przede wszystkim dzieci; wyróżnia go powiązanie objawów skórnych i moczowych: cuchnący liszajec z miodowymi strupami na owłosionej skórze głowy, twarzy i za uszami, ze zlepionymi włosami i powiększonymi węzłami chłonnymi zausznymi i szyjnymi, współistniejący z moczeniem nocnym z oddawaniem bardzo cuchnącego, drażniącego moczu powodującego nadżerki [Hering], [Clarke], [Boericke], [Phatak]. Przeciwstawne modalności są stałe — pogorszenie nocą, pod wpływem ciepła, szczelnego okrycia i drapania, poprawa w chłodnym, poruszającym się powietrzu i przy swobodnym odpływie wydzieliny — i muszą być wyraźnie obecne, by dobór leku był pewny (powtarzają się w działach Umysł, Głowa, Sen i Układ moczowy) [Clarke], [Boger]. Zapach ma znaczenie diagnostyczne i służy jako wskaźnik postępu: w miarę słabnięcia zapachu skóry i ostrej woni moczu sen staje się ciągły, a strupy zasychają bez niekorzystnych następstw [Clarke] [Clinical]. Reaktywność układu limfatycznego (węzły zauszne i szyjne) potwierdza skrofuliczny lub tuberkuliniczny rys obrazu, bez głębokich zmian narządowych [Clarke], [Boger]. Obraz leku nie dotyczy owrzodzeń ani destrukcyjnych zmian błon śluzowych (por. Kreos./Merc.); ma charakter wysiękowy i powierzchowny, z kleistym, miodowym wysiękiem, ponownym tworzeniem się strupów i przykrym zapachem [Clarke], [Hering]. Objawy psychiczne są wywoływane doznaniami zmysłowymi, a nie natłokiem myśli; brak pobudliwości podobnej do Coff.; rozdrażnienie ustępuje, gdy ochłodzenie łagodzi świąd, a wysięk swobodnie wypływa [Farrington], [Clarke]. Pierwszy okres snu ma kluczowe znaczenie: zapewnienie wówczas chłodu i wietrzenia zmienia przebieg całej nocy — stąd kliniczny nacisk na warunki otoczenia obok podawania leku [Clarke] [Clinical]. Uproszczenie diety może pomagać części wrażliwych dzieci, lecz ma znaczenie pomocnicze wobec zapewniania dostępu powietrza i odpływu wydzieliny [Phatak], [Clarke]. Wreszcie emolienty nietworzące warstwy okluzyjnej współdziałają z Viol-t.; hamujące wysięk szczelne pokrywanie skóry działa wbrew charakterystycznej dla tego leku uldze dzięki odpływowi wydzieliny [Clarke] [Clinical].

Strup mleczny / impetigo capitis (owłosiona skóra głowy i twarz)

• Graphites — Kleisty wysięk przypominający klej, głębokie pęknięcia za uszami, otyła budowa ciała i skłonność do zaparć; zapach mniej odrażający; strupy często bardziej suche; dla Viol-t. charakterystyczne są miodowy wysięk + silny zapach + moczenie nocne [Clarke], [Phatak].
• Mezereum — Strupy przypominające wyprawioną skórę z uwięzioną pod nimi ropą, pieczenie > zimno, znaczna marzliwość; mniej charakterystyczne objawy moczowe; w obrazie Viol-t. występuje potrzeba chłodnego powietrza, nie unikanie zimna [Boger], [Clarke].
• Rhus-toxicodendron — Pęcherzykowy wyprysk sączący z niepokojem ruchowym, poprawa po gorących okładach; w obrazie Viol-t. pogorszenie pod wpływem ciepła, poprawa w chłodnym powietrzu i charakterystyczny zapach moczu [Clarke], [Boger].
• Staphisagria — Liszajec twarzy; dzieci drapią się aż do zdarcia naskórka; częste jęczmienie i dolegliwości powiek; drażliwość na tle moralnym; zapach moczu nie ma znaczenia rozstrzygającego [Clarke], [Phatak].
• Petroleum — Pęknięcia zimą i bardzo suchy wyprysk; wysięk skąpy; gdy dominują miodowy wysięk i przykry zapach, należy wybrać Viol-t. [Boger], [Clarke].
• Hepar sulph. — Skłonność do ropienia, skrajna wrażliwość na zimno; dotyk pogarsza; brak wyraźnego zapachu moczu odróżnia od Viol-t. [Boger].
• Mercurius — Wilgotne, cuchnące wykwity ze ślinotokiem i nocnymi potami; brzegi śluzowate; głębszy, „brudny” charakter zmian niż w obrazie Viol-t., często z objawami w jamie ustnej [Clarke].
• Sulphur — Pieczenie nasilające się pod wpływem ciepła łóżka, brudna skóra, niechęć do kąpieli; ogólne podłoże psoryczne; jeśli objawami charakterystycznymi są zapach moczu i miodowe strupy, należy przejść do Viol-t. [Kent], [Clarke].

Moczenie nocne z cuchnącym moczem

• Benzo-ac. — Bardzo cuchnący mocz (jak u konia), ciemny; powiązanie dolegliwości reumatycznych z kwasem moczowym; brak charakterystycznych miodowych strupów na owłosionej skórze głowy [Clarke].
• Kreosotum — Mocz powodujący nadżerki, cuchnące wydzieliny z narządów płciowych, skłonność do destrukcyjnych zmian błon śluzowych; mniej miodowych strupów na skórze; należy rozważyć, gdy wyraźne są upławy [Phatak], [Clarke].
• Causticum — Moczenie w pierwszym okresie snu wskutek osłabienia zwieracza; zapach nie jest objawem charakterystycznym; konstytucyjna skłonność do porażeń [Boger].
• Equisetum — Drażliwość pęcherza, ból po oddaniu moczu, bez silnego zapachu; słabszy związek z objawami skórnymi [Clarke].
• Terebinthina — Mocz pachnie fiołkami, objawy zapalenia nerek; brak powiązania liszajca z objawami moczowymi [Clarke].
• Viol-t. — Ostry zapach jak kociego moczu, nadżerki wskutek drażniącego działania moczu, współistniejące miodowe strupy na owłosionej skórze głowy i twarzy; poprawa w chłodnym powietrzu w zakresie różnych układów [Clarke], [Hering].

Pęknięcia za uszami / węzły chłonne

• Graph. — Główny lek do różnicowania przy pęknięciach za uszami; zmiany bardziej suche, grubsze, mniej cuchnące; bardziej uogólnione pękanie skóry i wyprysk rąk [Clarke], [Phatak].
• Mez. — Strupy przypominające wyprawioną skórę, pod nimi ropa; piekące bóle; marzliwość; różny stopień zajęcia węzłów chłonnych [Boger].
• Calc-c. — Pocąca się głowa, powiększone węzły chłonne, raczej mleczne strupy niż cuchnące miodowe; brak zapachu moczu; dzieci bardziej otyłe [Hering], [Kent].

Spektrum atopowych i niemowlęcych zmian typu „ciemieniuchy”

• Ant-crud. — Tłuste białe strupy; objawy żołądkowe; mniej zapachu i miodowego wysięku [Clarke].
• Nat-mur. — Tłusta, łuszcząca się owłosiona skóra głowy; powściągliwość emocjonalna; zapach moczu nie zajmuje centralnego miejsca [Clarke].
• Petrol. — Suche, głębokie pęknięcia; pogorszenie zimą; skąpy wysięk [Boger].

Modalności związane z temperaturą i powietrzem

• Rhus-t. — Poprawa pod wpływem ciepła; Viol-t. poprawa w chłodnym powietrzu [Boger].
• Hepar — Pogorszenie pod wpływem najmniejszego zimna; Viol-t. toleruje chłód, źle znosi wilgotny wiatr na fałdy skóry z nadżerkami [Boger], [Clarke].
• Tilia-e. — Bezsenność o podłożu nerwowo-naczyniowym łagodzona przez pocenie i świeże powietrze, lecz bez miodowego wysięku + zapachu moczu; obraz Viol-t. łączy objawy skórne i moczowe [Clarke].

• Lek komplementarny: Sulph. — Podłoże psoryczne; w obu obrazach pogorszenie pod wpływem ciepła łóżka; Sulph. często poprzedza leczenie, aby zapoczątkować reakcję w danym przypadku; Viol-t. odpowiada obrazowi miodowego wysięku + zapachu + moczenia nocnego [Kent], [Clarke].
• Lek komplementarny: Calc-c. — Dziecko skrofuliczne (pocąca się głowa, powiększone węzły chłonne); Calc-c. jako lek konstytucyjny, Viol-t. w aktywnej fazie miodowych strupów i objawów moczowych [Hering], [Clarke].
• Lek komplementarny: Graph. — Gdy dominują pęknięcia za uszami; Viol-t., gdy główne objawy to miodowy wysięk + zapach [Clarke], [Phatak].
• Dobrze działa po: Rhus-t. — Gdy ostra faza pęcherzykowa ze świądem, łagodzona ciepłem, ustępuje miejsca miodowemu sączeniu z poprawą w chłodnym powietrzu [Clarke], [Boger].
• Dobrze działa po: Hepar — Po ustąpieniu zaostrzenia ropnego, gdy pozostają zapach i miodowe strupy [Boger], [Clarke].
• Dobrze poprzedza: Calc-s. / Sil. — Przy utrzymującym się niewielkim ropieniu, gdy zapach i wysięk słabną [Boger].
• Lek pokrewny: Staph. — Liszajec twarzy z dolegliwościami powiek; o wyborze rozstrzyga drażliwość na tle moralnym w przeciwieństwie do charakterystycznych objawów związanych z zapachem i moczem [Clarke], [Phatak].
• Lek pokrewny: Kreos. — Mocz powodujący nadżerki i odór, lecz głębsze niszczenie błon śluzowych; obraz Viol-t. jest powierzchowny i wysiękowy [Clarke], [Phatak].
• Lek pokrewny: Benzo-ac. — Cuchnący mocz bez miodowego wysięku na owłosionej skórze głowy; stosowany, gdy dominuje skaza moczanowa [Clarke].
• Antidota (kliniczne): Świeże, chłodne powietrze, letnie namaczanie, emolienty nietworzące warstwy okluzyjnej; nie są to antidota farmakologiczne, lecz czynniki zgodne z modalnościami, wspierające zastosowany lek [Clarke].
• Ostrożność / czynniki niekorzystne (praktycznie): Należy unikać tłumienia wysięku środkami ściągającymi i silnej okluzji; przeciwdziałają one uldze dzięki odpływowi wydzieliny, typowej dla Viol-t., i mogą pogarszać przebieg nocy [Clarke] [Clinical].
• Lek towarzyszący: Tereb. — Fiołkowy zapach moczu wyklucza Viol-t., chyba że obraz skórny zdecydowanie wskazuje na ten lek; wówczas Tereb. może być lekiem interkurencyjnym ze względu na objawy nerkowe [Clarke].

• Liszajec owłosionej skóry głowy / ciemieniucha z miodowymi strupami, odorem, zlepionymi włosami i pęknięciami za uszami (u dziecka): Viol-t. 6C–30C, raz lub dwa razy dziennie przez 5–7 dni; połączyć z chłodną sypialnią, letnim namaczaniem przed snem i nieokluzyjnym emolientem; ponowną ocenę opierać na zapachu i śnie, a nie na szybkości usuwania strupów [Hering], [Clarke], [Boericke].
• Moczenie nocne z moczem o ostrym zapachu „kociego moczu”, powodującym nadżerki krocza, w początkowej fazie snu lub nad ranem: Viol-t. 30C na noc przez 10–14 nocy; wprowadzić wieczorną porę, po której nie podaje się płynów, bawełnianą bieliznę nocną i wietrzenie przez uchylone okno; porównać Kreos./Benzo-ac. tylko wtedy, gdy charakterystyczny objaw moczowy dominuje nad obrazem zmian na owłosionej skórze głowy [Allen], [Clarke], [Phatak].
• Wyprysk za uszami + powiększone węzły chłonne szyjne: Viol-t. 30C raz dziennie przez tydzień; jeśli dominują głębokie pęknięcia i suchość, rozważyć następnie Graph.; przy skórzastych strupach z ropą pod nimi porównać Mez. [Clarke], [Boger].
• Nawracające zaostrzenia w okresie ząbkowania lub przeziębień: Podać dawkę przy pierwszym pojawieniu się sączenia lub nasileniu zapachu; unikać tłumienia środkami ściągającymi, które zamykają odpływ wydzieliny; poprawa zazwyczaj ujawnia się najpierw w śnie, następnie w zapachu, a potem w gruczołach [Clarke] [Clinical].
• Wskazówki z praktyki: (1) Rytuał otwierania okna jest wiarygodnym wskaźnikiem postępu — gdy się o nim zapomina, powracają nocne dolegliwości [Clarke]. (2) Odkrywanie głowy przy zachowaniu ciepła ciała nie jest dziwactwem; ma znaczenie diagnostyczne dla tej rozbieżności odczuć cieplnych [Hering]. (3) Rodzice często mówią, że „wyczuli poprawę węchem”, zanim ją zobaczyli — jest to trafne w przypadku Viol-t. [Clarke] [Clinical].

Umysł

• Umysł—Dzieci—rozdrażnione—dotyk głowy/uszu—nietolerancja. Niechęć do dotykania głowy stanowi punkt odniesienia dla rozdrażnienia wywołanego bodźcami zmysłowymi. [Hering], [Clarke]
• Umysł—Drażliwość—gdy uniemożliwia się drapanie. Charakterystyczny jest konflikt podczas pielęgnacji przed snem. [Clarke]
• Umysł—Lęk—ciało—przed zbliżającym się szczypaniem/świądem—wieczorem. Skupienie na doznaniach cielesnych zapowiada zaburzenia początkowej fazy snu. [Clarke]
• Umysł—Wstyd—odrażający zapach/wygląd, dzieci. Starsze dzieci chowają głowę lub unikają rówieśników. [Clarke]
• Umysł—Niepokój ruchowy—nocą—ciepło łóżka—świąd. Powiązania z sekcjami Modalności i Sen. [Hering]
• Umysł—Pragnienie świeżego powietrza—łagodzi drażliwość. Potwierdzenie przeciwstawności reakcji cieplnych w zachowaniu. [Clarke]

Głowa / Owłosiona skóra głowy

• Głowa—Ciemieniucha—strupy barwy miodu, sączenie, zlepione włosy. Główny objaw charakterystyczny owłosionej skóry głowy. [Hering], [Clarke], [Boericke]
• Owłosiona skóra głowy—Świąd—nocą—pogorszenie od ciepła łóżka—poprawa pod wpływem chłodnego powietrza. Określa przeciwstawność modalności leku. [Hering], [Clarke]
• Uszy—Za uszami—wyprysk—pęknięcia, sączenie surowiczego wysięku przypominającego miód—cuchnący. Cecha charakterystyczna zmian za uszami. [Clarke]
• Gruczoły—węzły zauszne/szyjne—powiększone—z wykwitami na owłosionej skórze głowy. Potwierdzenie podłoża konstytucyjnego. [Clarke], [Boger]
• Głowa—Zapach—odrażający—kwaśny, cuchnący—z sączącymi wykwitami. Charakterystyczna cecha zapachowa. [Clarke]
• Owłosiona skóra głowy—Strupy—szybkie ponowne tworzenie się po usunięciu. Wskazówka dotycząca postępowania — nie zdrapywać; umożliwić odpływ. [Hering]

Oczy / Uszy / Nos / Twarz

• Powieki—sklejone rano, kąciki oczu z nadżerkami. Rozszerzenie objawów na błony śluzowe, z drażniącą wydzieliną. [Clarke]
• Nos—Przedsionek—liszajec/strupy—warga górna z nadżerkami. Szerzenie się zmian z owłosionej skóry głowy na twarz. [Clarke]
• Twarz—Liszajec—wysięk przypominający miód—odrażający zapach. Objaw charakterystyczny widoczny dla otoczenia. [Clarke], [Boericke]
• Uszy—Dotyk—pogarsza—dzieci opierają się oczyszczaniu głowy. Związek psychiki z objawami głowy. [Hering]
• Twarz—Świąd—nocą—ciepło pogarsza—powietrze przynosi poprawę. Te same reakcje cieplne w obrębie twarzy. [Clarke]
• Wargi—Kąciki—nadżerki—od śliny/wydzieliny z nosa. Nadżerki na obrzeżach zmian. [Clarke]

Układ moczowy / Narządy płciowe żeńskie

• Pęcherz moczowy—Moczenie nocne—początkowa faza snu/nad ranem—dzieci. Charakterystyczna pora występowania. [Allen], [Clarke]
• Mocz—Zapach—bardzo odrażający (amoniakalny/jak koci mocz)—powoduje nadżerki. Charakterystyczna cecha diagnostyczna. [Clarke], [Phatak]
• Narządy płciowe żeńskie—Srom—nadżerki—od moczu—dzieci. Bolesność krocza jako przyczyna czuwania. [Phatak], [Clarke]
• Pęcherz moczowy—Oddawanie moczu—po—łagodzi niepokój ruchowy (krótkotrwale). Odpowiada modalności: poprawa po oddaniu moczu. [Clarke]
• Skóra—Nadżerki—krocze/uda—od drażniącego moczu. Powiązanie objawów skórnych i moczowych. [Clarke]
• Pęcherz moczowy—Parcie na mocz—nocą—dzieci—z wypryskiem. Wzajemne powiązanie obu sfer objawów. [Clarke]

Skóra / Objawy ogólne

• Skóra—Wyprysk—liszajcowaty—wysięk przypominający miód—cuchnący. Istota obrazu w skrócie. [Hering], [Clarke]
• Skóra—Świąd—nocą—pogorszenie od ciepła łóżka—poprawa na świeżym powietrzu. Podstawowa modalność. [Hering]
• Skóra—Zlepianie włosów—od wysięku. Objaw obserwowany przy łóżku chorego. [Clarke]
• Objawy ogólne—Świeże powietrze—poprawa; ciepłe pomieszczenie—pogorszenie. Modalność ogólna. [Clarke]
• Objawy ogólne—Pogorszenie—ząbkowanie, przeziębienia—zaostrzenia wyprysku. Wskazówka dotycząca podłoża gruźliczego. [Clarke]
• Objawy ogólne—Tłumienie (okluzyjne/środkami ściągającymi)—pogorszenie. Zasada ulgi dzięki swobodnemu odpływowi. [Clarke]

Sen

• Sen—Niespokojny—początkowa faza snu—świąd/gorąco głowy. Dobór leku z uwzględnieniem pory występowania objawów. [Hering], [Clarke]
• Sen—Odkrywanie głowy—pragnie—ciało przykryte. Obraz rozbieżności odczuć cieplnych. [Hering]
• Sen—Otwarte okno—poprawa—dziecko śpi. Praktyczna wskazówka dotycząca postępowania. [Clarke]
• Sen—Budzi się, aby się drapać, następnie drzemie, gdy wysięk swobodnie wypływa. Odpływ zmniejsza napięcie. [Clarke]
• Sen—Moczenie nocne—początkowa faza snu/nad ranem—odrażający zapach. Sfera objawów moczowych. [Allen], [Clarke]
• Sen—Powieki—sklejone rano—od nocnego sączenia. Poranny objaw nocnej aktywności zmian. [Clarke]

Pokarmy / Żołądek

• Żołądek—Pokarmy—mleko/jaja/słodycze—pogorszenie—wyprysk/zapach. Empiryczny związek z dietą. [Phatak], [Clarke]
• Pragnienie—chłodnej wody w nocy—głowa gorąca. Objaw dotyczący odczuć cieplnych. [Clarke]
• Apetyt—kapryśny—podczas zaostrzeń. Zmienność podłoża konstytucyjnego. [Clarke]
• Objawy ogólne—Dieta—proste pokarmy—łagodzą zaostrzenia. Postępowanie wspomagające. [Clarke]
• Żołądek—Nudności—ciepło pomieszczenia pogarsza. Czynnik środowiskowy ma większe znaczenie niż bodźce ze strony przewodu pokarmowego. [Clarke]
• Jama ustna—Ślinienie—z napadami nasilonego świądu. Drugorzędny objaw współwystępujący. [Hering]

Hering — Guiding Symptoms (1879–1891): potwierdzenia kliniczne dotyczące ciemieniuchy, nocnego świądu, moczenia nocnego i przeciwstawnych reakcji cieplnych; przypadki pediatryczne.
Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–1879): fragmentaryczne zapisy prób lekowych; uzupełnienia kliniczne dotyczące moczenia nocnego i liszajca.
Clarke, J. H. — Dictionary of Practical Materia Medica (1900): zasadniczy obraz — miodowe strupy, odór, zlepione włosy, pęknięcia za uszami; związek z moczeniem nocnym; praktyczne wskazówki dotyczące postępowania.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homeopathic Materia Medica (1901): zwięzłe objawy charakterystyczne — ciemieniucha, cuchnące wydzieliny, moczenie nocne; relacje między lekami.
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homeopathic Medicines (1977): objawy charakterystyczne — cuchnący/drażniący mocz, nadżerki, pogorszenie po mleku/jajach/słodyczach.
Boger, C. M. — Synoptic Key of the Materia Medica (1915): modalności — poprawa na świeżym powietrzu; działanie wilgotnego wiatru na obnażoną skórę fałdów; różnicowanie z Graph., Mez., Rhus-t.
Hughes, R. — A Manual of Pharmacodynamics (1880): kontekst tradycyjnego zastosowania ziela (jako środka „oczyszczającego”/moczopędnego); wysiękowe stany skórne u dzieci.
Kent, J. T. — Lectures on Homeopathic Materia Medica (1905): zabarwienie miazmatyczne; odczucia cieplne i ciepło łóżka w psorze; porównania z Sulph., Calc-c.
Nash, E. B. — Leaders in Homeopathic Therapeutics (1907): praktyczne spostrzeżenia dotyczące wyprysku dziecięcego i odrażającego zapachu moczu (w ujęciu porównawczym).
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): różnicowanie Coff., Rhus-t., Hepar w świądzie/bezsenności; spostrzeżenia dotyczące związku psychiki ze snem.
Tyler, M. L. — Homoeopathic Drug Pictures (1942): leki stosowane w chorobach skóry u dzieci; cechy gruźlicze/psoryczne; obserwacje przy łóżku chorego.
Scholten, J. — Homeopathy and the Elements (1996): spostrzeżenia dotyczące królestw; model reaktywności roślin (zastosowany porównawczo).
Sankaran, R. — The Spirit of Homeopathy (1991): motywy miazmatyczne i związane z królestwami — wrażliwość/reaktywność; wykorzystane do wzbogacenia omówienia istoty obrazu leku.
Dunham, C. — Lectures on Materia Medica (1878): wspomagające postępowanie higieniczne (chłodne powietrze, pielęgnacja nieokluzyjna) zgodne z modalnościami Viol-t..