• Skóra (warstwa rogowaciejąca, naskórek) — przewlekłe pęknięcia, rozpadliny, nadmierne rogowacenie, blaszki przypominające łuszczycowe oraz brodawkowate lub brodawczakowate narośla; pęknięcia łatwo krwawią; częste pogorszenie zimą [Clarke], [Boericke]. Zob. Skóra, Kończyny.
• Przydatki skóry (paznokcie, włosy) — zapalenie paznokci, paznokcie kruche i pobruzdowane; pęknięcia okołopaznokciowe; wyprysk rozpoczynający się „pod paznokciami” (objaw charakterystyczny) [Clarke]. Zob. Zęby/Paznokcie w sekcjach Jama ustna/Kończyny.
• Gruczoły i układ chłonny — stwardniałe lub „sznurowate” węzły chłonne z sąsiadującym przewlekłym wypryskiem lub brodawkami; rys sykotyczny [Burnett], [Clarke]. Zob. Objawy ogólne.
• Granice skóry i błon śluzowych — popękane wargi, nozdrza, pęknięcia okolicy odbytu i sromu; bolesność i sączenie z tworzeniem strupów [Clarke], [Boericke]. Zob. Twarz, Odbytnica, Kobiece narządy płciowe.
• Zaburzenia poszczepienne (wakcynoza) — „od szczepienia już nigdy nie czuł się dobrze”: szorstka, sucha, popękana skóra; przewlekły wyprysk, nawracające czyraki, brodawki, nerwobóle lub bóle od czasu szczepienia; usuwa przeszkody w dalszym doborze leków [Burnett], [Clarke]. Zob. Objawy ogólne.
• Stopy & dłonie — popękane pięty, pękające opuszki palców; spierzchnięte dłonie krwawiące przy myciu; pogorszenie wskutek zawodowego kontaktu z wodą i mydłem [Clarke], [Boericke]. Zob. Kończyny.
• Narośla brodawkowate i zrogowaciałe — brodawki okołopaznokciowe, długotrwałe odciski, modzele; grube strupy odnawiające się po leczeniu miejscowym [Clarke]. Zob. Skóra.

• Suche ciepło i ciepłe okłady łagodzą dolegliwości związane z bolesnymi pęknięciami i rozpadlinami (zwłaszcza dłoni i pięt) [Clarke], [Boericke].
• Tłuste emolienty nakładane na zmiany (bez substancji leczniczych) przynoszą ulgę; w praktyce wspomagają działanie leku [Burnett].
• Lato i sucha pogoda — mniej pęknięć i złuszczania niż w zimnych i wilgotnych porach roku [Clarke].
• Łagodny, ciągły ruch — mniejsza sztywność i bolesność popękanych dłoni i stóp niż po odpoczynku [Clinical].
• Po umożliwieniu ujawnienia się wykwitów — po odstawieniu maści tłumiących wykwity (odwrócenie tłumienia sykotycznego) [Burnett].
• Świeże powietrze, jeśli jest suche — w niektórych przypadkach zmniejsza świąd; wilgotny wiatr często działa przeciwnie [Clarke].

• Mycie i moczenie, zwłaszcza zimną wodą; mydła i zasady nasilają pękanie skóry (objaw charakterystyczny) [Clarke], [Boericke].
• Zimna, wilgotna pogoda, zima i wczesna wiosna; nasilenie pierzchnięcia, pękania i krwawienia [Clarke].
• Tłumienie wykwitów środkami zewnętrznymi — nasilają się dolegliwości wewnętrzne (zgodnie z koncepcją sykozy) [Burnett].
• Szczepienie/inokulacja (dolegliwości od tego czasu); okresowe nawroty problemów skórnych i gruczołowych [Burnett], [Clarke].
• Kontakt z substancjami drażniącymi w pracy — detergentami, rozpuszczalnikami; mechaniczne tarcie narzędzi lub rękawic [Clinical].
• Drapanie w nocy — rozpadliny otwierają się ponownie; ciepło łóżka ponownie wywołuje sączenie i tworzenie strupów [Clarke].

Przewlekłe cierpienie związane ze skórą powoduje przygaszenie i drażliwość; szpecące pęknięcia i brodawki podkopują pewność siebie, wywołując skrępowanie wyglądem dłoni, twarzy lub odsłoniętej skóry [Clarke]. W wywiadzie stwierdzenie „od szczepienia nie jestem już taki jak dawniej” może obejmować obawy, znużenie i niechęć do wysiłku, z uporczywym poczuciem, że środki zewnętrzne jedynie pogarszają sytuację — co odzwierciedla modalność leku: pogorszenie wskutek tłumienia [Burnett]. Pacjent często jest praktyczny, pogodzony ze swoim stanem, lecz łatwo się irytuje, gdy pęknięcia otwierają się przy niewielkim obciążeniu (mycie, zimne powietrze); może też stać się drobiazgowy w kwestii osłon i maści — to kolejny sykotyczny rys: kontrolowanie dolegliwości zamiast wyleczenia. Zaburzenia snu wskutek świądu lub szczypania rozpadlin nasilają poranną drażliwość; u młodych osób z brodawkami okołopaznokciowymi pojawia się wycofanie społeczne. Przypadek: Nastolatek odmawiający chodzenia do szkoły z powodu krwawiących pęknięć opuszek palców, nawracających po każdych zajęciach plastycznych (woda, mydło); Maland. 200C raz w tygodniu przez 3 tygodnie, wraz z odstawieniem miejscowych środków tłumiących wykwity, przywróciło sprawność i ustabilizowało nastrój [Burnett], [Clarke]. [Clinical].

Łupież skóry głowy z suchymi, otrębiastymi łuskami i pęknięciami fałdów zausznych; przeczosy wskutek drapania; pogorszenie zimą, poprawa pod wpływem suchego ciepła [Clarke]. Włosy matowe, bez połysku; sporadycznie strupy wokół mieszków włosowych. Uczucie ściągania w okolicy czołowej, gdy skóra jest napięta, zwłaszcza na wietrze. Powtarza się tu obraz zmian skóry i jej przydatków (nadmierne rogowacenie, pęknięcia), nie zaś obraz objawów mózgowych. Porównanie: Petrol. również wykazuje szorstką skórę głowy z pęknięciami zimą, lecz wyraźniejsze są objawy żołądkowe i nudności; u Graph. pod strupami występuje lepki, miodopodobny wysięk [Clarke], [Boericke].

Powieki popękane w kątach oczu; wyprysk powiek z łuszczeniem i pęknięciami nawracającymi przy oczyszczaniu, pogorszenie od mycia, poprawa po natłuszczeniu ochronnym [Clarke]. Poszczepienne zapalenie brzegów powiek u osób przewlekle chorych mieści się w obrazie leku, gdy zgadzają się objawy ogólne. Łzawienie powoduje mniejsze podrażnienie skóry niż u Rhus-t.; u Graph. strupy są bardziej kleiste. [Clinical].

Zauszne pęknięcia z sączeniem; pogorszenie zimą, pękanie przy myciu, brzegi otarte i bolesne [Clarke]. Ból ucha o charakterze przekrwiennym na zimnym wietrze, związany ze spierzchniętymi pęknięciami wokół małżowiny, a nie z chorobą ucha środkowego. Również tutaj miejscem zmian jest granica skóry i błony śluzowej.

Skrzydełka nosa pękają; wewnątrz nozdrzy szczeliny krwawią przy dłubaniu lub myciu; po wyschnięciu strupy tworzą się ponownie [Clarke]. Brodawki lub szorstkość skóry wokół nosa u nastolatków — rys sykotyczny. Petrol. i Nat-m. również mają spierzchnięte brzegi nozdrzy (Nat-m.: większa wrażliwość na słońce, krystaliczne łuski; Petrol.: tłusta skóra z nudnościami) [Clarke], [Boericke].

Wargi pękają i krwawią na zimnym wietrze; obraz zapalenia kątów ust z rozpadlinami nawracającymi przy każdym myciu okolicy ust; poprawa po nałożeniu tłustej warstwy ochronnej [Clarke]. Brodawki lub zrogowaciałe wyniosłości wokół ust (nawykowo przygryzane) u młodych osób ze szczepieniem w wywiadzie. Grube strupy w kątach ust są mniej lepkie niż u Graph.; pęknięcia głębsze niż u Nat-m. [Clarke].

Kąty ust popękane; dziąsła niekiedy gąbczaste u osób w przewlekłych stanach toksycznych; metaliczny smak nie jest objawem charakterystycznym (w odróżnieniu od leków rtęciowych). [Boericke].

Nadwrażliwość zębów jedynie od zimnego powietrza i mycia twarzy. (Dane pochodzą głównie z zestawień [Clinical].) [Clarke]

Suchość z uczuciem otarcia po ekspozycji na zimny wiatr; brak obrazu zmian błoniastych. Pogorszenie od zimnych płukanek; poprawa po ciepłych napojach. Nie jest to podstawowy lek na dolegliwości gardła; brać pod uwagę jedynie w konstytucjonalnych przypadkach wakcynozy [Clarke].

Zmienny apetyt z niechęcią do zimnych napojów zimą; pragnienie ciepłych zup, gdy skóra jest popękana (raczej dla ulgi niż jako objaw charakterystyczny). Nudności występują rzadko; jeśli dominują dolegliwości żołądkowe, pierwszeństwo miałyby Petrol./Ant-c. [Boericke].

Uczucie pełności po ekspozycji na zimno; pacjenci z ogólną skłonnością do pęknięć niekiedy zgłaszają w bliźnie pępkowej wrażenie „kłujących pęknięć” (metaforyczne nawiązanie). Poza tym czynność jelit zwyczajna; zaparcie wynikające z niechęci do mycia lub poruszania dłońmi z powodu pęknięć jest uwarunkowane okolicznościami, a nie patogenezą leku. [Clinical].

Brak charakterystycznych objawów. Sporadyczne pierzchnięcie okolicy ujścia cewki moczowej przy zimnej pogodzie, ze szczypaniem przy kontakcie z moczem; wpisuje się w obraz zmian na granicy skóry i błon śluzowych. Lek konstytucjonalny dobierać na podstawie całokształtu objawów [Clarke].

Szczeliny odbytu z bolesnym oddawaniem stolca i krwawieniem; pogorszenie po myciu lub wycieraniu; poprawa po ciepłych nasiadówkach i natłuszczających opatrunkach — lek przydatny, gdy ogólny obraz skóry wskazuje na Maland. Por. Nit-ac. (bóle jak od drzazgi; silna skłonność do krwawień), Graph. (lepki wysięk), Ratanh. (ból jak od noża) [Clarke], [Boericke].

Brodawkowate wyrośla na dłoniach i wokół paznokci; pierzchnięcie i pęknięcia skóry moszny u rowerzystów zimą — uwaga praktyczna, a nie objaw charakterystyczny. Por. Thuja w brodawkach sykotycznych, gdy wskazuje na nią obraz konstytucjonalny [Clarke].

Popękane brodawki sutkowe przy zimnej pogodzie, pęknięcia otwierają się ponownie podczas mycia; rozpadliny sromu z bolesnością i pieczeniem; skłonność do zmian brodawkowatych lub brodawczakowatych wokół sromu, zwłaszcza przy szczepieniu w wywiadzie [Clarke], [Burnett]. Upławy nieswoiste. Stosować jako nozodę interkurencyjną, gdy miejscowe środki paliatywne od dawna tłumiły wykwity. [Clinical].

Powietrze w zimnych, wilgotnych pomieszczeniach wywołuje świąd i pierzchnięcie odsłoniętych okolic, przez co przy głębokim oddychaniu wargi odczuwane są jako otarte; nie jest to patologia dróg oddechowych. Poprawa w ciepłym, suchym powietrzu [Clarke].

Brak swoistej organopatii; uczucie „zmęczenia, obciążenia” w przewlekłych stanach toksycznych jest objawem ubocznym. U osób z sykozą i dolegliwościami sercowymi częściej pierwszeństwo mają Medorrh./Thuja lub konstytucjonalne leki mineralne [Kent], [Clarke].

Objawy skórne — pęknięcia i otarcia między piersiami; głębokie pęknięcia w okolicy mostka zimą. Brak charakterystycznych pierwotnych objawów oskrzelowych.

Popękane dłonie sprawiają, że podnoszenie i pchanie są bolesne; pęknięcia wzdłuż kostek palców otwierają się przy prostowaniu i chwytaniu — niezdolność do wykonywania pracy stanowi praktyczną rubrykę [Clarke]. Sztywność okolicy lędźwiowo-krzyżowej wskutek oszczędzania ruchów.

Charakterystyczna sfera leku. Opuszki palców pękają i krwawią przy myciu; wyprysk okołopaznokciowy „zaczyna się pod paznokciem”; popękane pięty; nadmierne rogowacenie dłoni z bolesnymi rozpadlinami; nawracające brodawkowate wyrośla na kostkach palców; zimna pogoda i woda nasilają objawy; suche ciepło i tłusta warstwa ochronna przynoszą ulgę [Clarke], [Boericke]. Uporczywe odciski i modzele mimo wielokrotnego ścinania; miejscowe tłumienie poprzedza głębsze dolegliwości (zgodnie z koncepcją sykozy) [Burnett]. Por. Graph., Petrol., Sulph., Ant-c., Thuja.

Główny motyw obrazu: nadmierne rogowacenie z pękaniem, blaszki przypominające łuszczycowe, brodawkowate rozrosty, odnawiające się strupy, skąpe sączenie bez wyraźnie miodopodobnego charakteru (mniej „lepkie” niż u Graphites), krwawienie przy najdelikatniejszym myciu, pogorszenie zimą i od wilgotnego zimna; utrzymywanie się wykwitów po szczepieniu (wakcynoza) [Burnett], [Clarke], [Boericke]. Świąd jest umiarkowany, lecz drapanie ponownie otwiera pęknięcia; brzegi twarde, środek otarty; predylekcyjne miejsca to brzegi nozdrzy, warg, odbytu i sromu (granice skóry i błon śluzowych). Gdy wykwity zostały stłumione i skierowane do wewnątrz, pojawia się wewnętrzne niedomaganie lub zmiany w węzłach chłonnych, co wskazuje na nozodę jako lek interkurencyjny [Burnett]. [Clinical].

Sen przerywany przez szczypiące pęknięcia; pacjent budzi się, by natłuścić lub osłonić skórę; ciepło łóżka niekiedy nasila świąd wokół rozpadlin (wówczas musi ochłodzić te miejsca i ponownie je osłonić) [Clarke]. Sen poprawia się wraz z gojeniem pęknięć; sny bez cech szczególnych, chyba że pacjent niepokoi się pracą z wodą lub mydłem — jest to lęk nabyty. Niespokojny przed burzą (pogorszenie od wilgoci).

Niewiele objawów charakterystycznych. U niektórych osób wykonujących pracę rzemieślniczą powracają sny o urazach dłoni lub pięt i niemożności pracy z powodu pękania skóry — są to obserwacje kliniczne, a nie objawy patogenetyczne [Clinical].

Gorączka jako taka nie należy do obrazu leku; marznięcie przy wilgotnej, zimnej pogodzie z towarzyszącym ściąganiem skóry; niewielkie poty przy parowaniu powodują szczypanie rozpadlin. Jeśli występuje gorączka, właściwego rodzaju leku należy szukać gdzie indziej.

Marznięcie przy wilgotnym zimnie; ulga w suchym cieple; pot powoduje szczypanie pęknięć; mycie po spoceniu ponownie otwiera rozpadliny — powiązanie modalności [Clarke], [Boericke].

U nielicznych zgłaszano pogorszenie po potrawach solonych lub bardzo pikantnych (szczypanie rozpadlin); pragnienie ciepłych napojów zimą dla ulgi. Brak pragnień pokarmowych pomocnych w doborze leku.

<a href="https://www.iqhomeopathy.com/materia-medica/medorrhinum/">Nozoda sykotyczna stosowana w wakcynozie i uporczywych dermatozach z nadmiernym rogowaceniem i pękaniem oraz brodawkowatymi naroślami; modalności: pogorszenie od mycia (zwłaszcza zimną wodą), pogorszenie od wilgotnego zimna i zimą, poprawa od suchego ciepła i tłustej warstwy ochronnej; wywiad wskazujący na tłumienie wykwitów i stan, w którym pacjent od szczepienia już nigdy nie czuł się dobrze, silnie przemawia za wyborem leku [Burnett], [Clarke], [Boericke], [Boger]. Działa jako lek interkurencyjny, usuwając przeszkody w prowadzeniu przypadku i umożliwiając utrzymanie działania leków konstytucjonalnych. Różnicować z Graph. (lepkie, miodopodobne strupy), Petrol. (tłustość skóry, nudności, silne pogorszenie zimą z objawami żołądkowymi), Thuja (sykotyczne wyrośla z dominacją objawów moczowo-płciowych), Ant-c. (popękane kąty ust z zaburzeniami żołądkowymi) i Sulph. (świąd, pieczenie, uczucie gorąca w pozycji stojącej, nieczysty wygląd) [Clarke], [Boericke], [Boger].

• Graphites — Pęknięcia z lepkim, miodopodobnym wysiękiem i strupami wypryskowymi; większe sączenie oraz skłonność do otyłości i marznięcia; w obrazie Maland. skóra jest bardziej sucha, zmiany bardziej brodawkowate i silniej związane z wakcynozą [Clarke], [Boericke].
• Petroleum — Szorstka skóra zimą, głębokie rozpadliny, tłustość skóry, nudności pochodzenia żołądkowego; Maland. cechują pęknięcia nasilające się pod wpływem mycia oraz rola nozody w wakcynozie [Clarke].
• Thuja — Brodawki sykotyczne, objawy ze sfery moczowo-płciowej, uporczywe idee; wspólnym obszarem są stany poszczepienne, lecz Thuja cechują poczucie kruchości lub obcości i tłusty pot; w obrazie Maland. wyraźniej zaznaczają się pęknięcia i hiperkeratoza [Burnett], [Clarke].
• Antimonium crudum — Odciski, pęknięcia, zgrubiała skóra podeszew; drażliwość żołądka i język obłożony białym nalotem; Maland. wiąże się silniej z myciem, zimnem i wilgocią oraz wakcynozą [Boericke].
• Sulphur — Świąd, pieczenie, gorąco na szczycie głowy, wygląd osoby niemytej; polichrest o szerokim obrazie; Sulph. wybiera się, gdy dominują pieczenie i świąd; Maland. przy głębokich pęknięciach i brodawkowatych rozrostach po stłumieniu objawów [Clarke], [Boger].
• Rhus toxicodendron — Wyprysk pęcherzykowy, róża z obrzękiem; silny niepokój ruchowy; w obrazie Maland. brak obrzęków z pęcherzykami, a wyraźniejsza jest hiperkeratoza [Clarke].
• Nitric acid — Bóle jak od drzazgi w miejscach pęknięć, krwawienie; ciemniejsze zabarwienie i silniejsze cechy syfilityczne; Maland. cechują modalności związane z myciem i zimą oraz brodawkowate rozrosty [Clarke].
• Natrum muriaticum — Spierzchnięte wargi i brzegi nosa, pogorszenie od słońca; większa powściągliwość emocjonalna i częstsze bóle głowy; w obrazie Maland. zmiany rozpoczynają się wokół paznokci i nasilają pod wpływem mycia [Clarke].
• Medorrhinum — <a href="https://www.iqhomeopathy.com/materia-medica/medorrhinum/">Nozoda sykotyczna z wyraźnymi objawami moczowo-płciowymi oraz niepokojem ruchowym i pieczeniem podeszew; liczne brodawki; stosowana, gdy na pierwszy plan wysuwają się niepokój psychiczny i seksualny; obraz Maland. koncentruje się na pęknięciach skóry [Kent], [Clarke].
• Variolinum / Vaccininum — Nozody ospy prawdziwej i szczepionki, stosowane przy swoistych wykwitach ospopodobnych oraz profilaktycznie; Maland. to nozoda z materiału chorobowego określanego jako „grease”, stosowana w dermatozach poszczepiennych i przewlekłych pęknięciach [Burnett], [Clarke].
• Mezereum — Grube strupy na owrzodziałym podłożu, nerwobóle; silniejsze bóle kości i nerwów; w obrazie Maland. dominują suche pęknięcia połączone ze zmianami brodawkowatymi [Boericke].

• Lek komplementarny: Thuja — oba leki mają charakter sykotyczny; Thuja przy wyroślach i charakterystycznych cechach psychicznych; Maland. przy pęknięciach i hiperkeratozie będących następstwem stłumienia objawów lub szczepienia [Burnett], [Clarke].
• Lek komplementarny: Sulphur — zapoczątkowuje reakcję w przypadkach z brakiem odczynu skórnego; Maland. jako lek interkurencyjny, gdy pęknięcia i wakcynoza blokują postęp leczenia [Clarke], [Boger].
• Lek komplementarny: Silicea — przy wykwitach stłumionych i skierowanych do wewnątrz oraz stwardniałych węzłach po długotrwałym tłumieniu objawów; Sil. podaje się po Maland., aby dopełnić regenerację skóry [Clarke].
• Dobrze działa po: Variolinum/Vaccininum — gdy swoista miazma poszczepienna lub ospowa została usunięta, lecz utrzymują się przewlekłe pęknięcia i brodawki [Burnett].
• Dobrze działa po: Graphites/Petroleum — jeśli wysięk lub tłustość skóry ustępują, ale pęknięcia pozostają (przejście na Maland.) [Clarke], [Boericke].
• Dobrze poprzedza: Nat-m. — gdy po złagodzeniu zimowych pęknięć pozostają pękanie skóry pod wpływem słońca i spierzchnięte wargi [Clarke].
• Antidota (czynnościowe): Zaprzestanie stosowania miejscowych środków tłumiących objawy (maści i środków żrących) stanowi w postępowaniu rzeczywiste „antidotum”; do antidotów dynamicznych, dobieranych według całokształtu objawów, mogą należeć Sulph. lub Hepar-s., jeśli pojawi się ropienie [Burnett], [Clarke].
• Nozody pokrewne: Medorrhinum (szeroki obraz sykotyczny), Psorinum (brudna skóra, marznięcie, pogorszenie od kąpieli), stosowane, gdy dominują odpowiadające im obrazy miazmatyczne, wykraczające poza węższy, skórny zakres Maland. [Clarke], [Boger].

• Wskazania: Przewlekłe pęknięcia skóry dłoni i pięt, wyprysk okołopaznokciowy rozpoczynający się pod paznokciami, brodawkowate rozrosty, nawroty zimą i brak powrotu do zdrowia od czasu szczepienia — zwłaszcza gdy mycie niezmiennie powoduje pogorszenie, a ochrona tłustymi środkami przynosi chwilową ulgę [Clarke], [Burnett], [Boericke].
• Dawkowanie (interkurencyjne): 30C–200C, pojedyncza dawka lub powtarzanie co tydzień przez 2–4 tygodnie, następnie przerwa; obserwować ustępowanie stłumienia objawów i gojenie pęknięć; włączyć lek konstytucyjny, gdy rozpocznie się reakcja [Burnett], [Clarke].
• Środki miejscowe: We wczesnej fazie reakcji unikać maści tłumiących objawy; stosować proste podłoże tłuszczowe (lanolinę lub wazelinę) wyłącznie ochronnie — odpowiada to modalności poprawa dzięki ochronie tłustymi środkami i pozwala uniknąć kierowania objawów do wewnątrz [Burnett].
• Kolejność leków: W przypadkach długotrwałego tłumienia objawów Maland. może poprzedzać Thuja/Sulph.; u osób szczepionych z objawami ogólnoustrojowymi rozważyć najpierw Vaccininum/Variolinum, a następnie Maland. przy pozostałych zmianach o charakterze pęknięć i brodawek [Burnett], [Clarke].
• Praktyczne wskazówki:
  • Przypadek: Drukarz z krwawiącymi pęknięciami opuszek palców, pogorszeniem od mycia zimną wodą i nawrotami zimą; Maland. 200C co tydzień ×3 oraz zaprzestanie stosowania kremów leczniczych — w ciągu miesiąca dłonie odzyskały sprawność użytkową [Clarke].
  • Przypadek: Poszczepienny wyprysk okołopaznokciowy „rozpoczynający się pod paznokciem”, niepoddający się działaniu Graph./Petrol.; Maland. 30C co drugi dzień przez 10 dni, następnie przerwa — pęknięcia zagoiły się, brodawkowate obrączki zmniejszyły się [Burnett].
  • Przypadek: Pękające pięty u praczki; Maland. 30C codziennie przez 7 dni, powtórzenie po 3 tygodniach; zapobieżono zimowemu nawrotowi przez profilaktyczne podawanie 30C co miesiąc w chłodnych miesiącach [Boericke], [Clinical].

Umysł

• Drażliwość wskutek przewlekłych dolegliwości skórnych. Obciążenie dolegliwościami skórnymi wpływa na nastrój [Clarke].
• Niechęć do mycia, ponieważ pęknięcia ponownie się otwierają. Praktyczna wskazówka dotycząca modalności [Clarke].
• Lęk i przygnębienie od czasu szczepienia. Piętno wakcynozy [Burnett].
• Drobiazgowość w kwestii osłaniania skóry i stosowania maści. Sykotyczny wzorzec postępowania [Clarke].
• Sen zakłócany przez szczypiące pęknięcia; obawa przed pracą wymagającą kontaktu z wodą. Towarzyszące następstwa czynnościowe [Clinical].

Głowa / Owłosiona skóra głowy

• Łupież suchy, otrębiasty; pęknięcia za uszami; pogorszenie zimą. Podłoże ze skłonnością do rogowacenia [Clarke].
• Pęknięcia za uszami, krwawiące podczas mycia. Motyw zmian na obrzeżach [Clarke].
• Świąd owłosionej skóry głowy; drapanie ponownie otwiera pęknięcia. Powtarzające się urazy [Clarke].
• Suche ciepło łagodzi pęknięcia owłosionej skóry głowy. Ulga zależna od pory roku [Clarke].
• Wyprysk owłosionej skóry głowy z grubymi łuskami; lepki wysięk nieobecny lub skąpy. Różnica względem Graph. [Clarke].

Twarz / Nos / Wargi

• Pęknięcia warg (w kącikach), krwawiące podczas mycia lub pod wpływem zimnego wiatru. Predylekcja do obrzeży [Clarke].
• Pęknięcia skrzydełek nosa i nozdrzy, pokrywające się strupami i ponownie pękające. Nawracające tworzenie się strupów [Clarke].
• Brodawki lub zrogowaciałe wyniosłości wokół ust u młodzieży. Rozrost sykotyczny [Clarke].
• Zapalenie warg nasilające się zimą, z poprawą dzięki ochronie tłustymi środkami. Zgodność modalności [Clarke].
• Nos, wewnątrz: pęknięcia z krwawieniem jasną krwią przy lekkim dotknięciu. Delikatne obrzeża [Clarke].

Skóra (ogólnie)

• Rozpadliny; pęknięcia dłoni i pięt; łatwo krwawią. Główny objaw charakterystyczny [Clarke], [Boericke].
• Hiperkeratoza; grube, suche łuski; blaszki przypominające łuszczycowe. Charakter podłoża [Clarke].
• Brodawki; wyrośla okołopaznokciowe; uporczywe odciski. Rozrosty sykotyczne [Clarke].
• Pogorszenie od mycia; od zimna i wilgoci; zimą i wczesną wiosną. Ramy modalności [Clarke], [Boericke].
• Poprawa od suchego ciepła; dzięki ochronie tłustymi środkami; latem. Zespół czynników łagodzących [Clarke].
• Dolegliwości od czasu szczepienia; przewlekły wyprysk po zaszczepieniu. Zakres nozody [Burnett], [Clarke].

Kończyny / Paznokcie

• Pęknięcia opuszek palców; krwawią podczas mycia. Rubryka dotycząca niezdolności do pracy zawodowej [Clarke].
• Wyprysk rozpoczyna się pod paznokciami; pęknięcia i strupy okołopaznokciowe. Objaw kluczowy nozody [Clarke].
• Pękające pięty; bolesność przy pierwszych krokach; pogorszenie od zimna i wilgoci. Miejscowy objaw charakterystyczny [Boericke].
• Hiperkeratoza dłoni z pęknięciami, pogorszenie od mydeł i zasad. Wskazówka dotycząca mechaników i osób pracujących w kontakcie z wodą [Clarke].
• Paznokcie kruche, pobruzdowane; zapalenie paznokci z pęknięciami okołopaznokciowymi. Motyw przydatków skóry [Clarke].
• Odciski i modzele utrzymujące się mimo ścinania. Rozrost sykotyczny [Clarke].

Odbytnica / Obrzeża narządów płciowych

• Szczelina odbytu z krwawieniem przy podcieraniu; pogorszenie od mycia; poprawa od ciepłych nasiadówek. Rubryka dotycząca pęknięć na obrzeżach [Clarke].
• Bolesne rozpadliny sromu; brodawkowate wyrośla wokół sromu. Sykotyczne zmiany na obrzeżach [Clarke].
• Popękane brodawki sutkowe zimą; mycie powoduje ponowne otwieranie się pęknięć. Rubryka dotycząca pielęgnacji [Clarke].

Objawy ogólne / Modalności

• Dolegliwości wskutek szczepienia; brak powrotu do zdrowia od czasu zaszczepienia. Wskazanie do nozody [Burnett].
• Pogorszenie od mycia (zwłaszcza zimną wodą). Główna modalność [Clarke].
• Pogorszenie od zimna, wilgoci, zimą; poprawa od suchego ciepła. Przeciwstawne modalności termiczne [Clarke], [Boericke].
• Pogorszenie wskutek tłumienia wykwitów. Zasada sykotyczna [Burnett].
• Stwardniałe gruczoły z sąsiadującymi przewlekłymi zmianami skórnymi. Wskazówka dotycząca podłoża [Clarke].

Burnett, J. Compton — Vaccinosis and Its Cure by Thuja (1884): podstawowa koncepcja wakcynozy; kliniczne stosowanie Malandrinum jako leku interkurencyjnego.
Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): podstawowa monografia Malandrinum — objawy charakterystyczne, modalności, związki z wakcynozą, różnicowanie.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homoeopathic Materia Medica (1901): zwięzłe wskazania (pęknięcia, brodawki, pogorszenie od mycia; dolegliwości od czasu szczepienia).
Boger, C. M. — Synoptic Key (1915): wskazówki repertoryjne dotyczące sykotycznych zmian skórnych, modalności i nozod interkurencyjnych.
Hughes, R. — A Manual of Pharmacodynamics (wydania z lat 70. XIX wieku): analogie patologiczne (nosacizna/„grease”) i zastrzeżenia dotyczące zakresu stosowania nozod.
Kent, J. T. — Lectures on Homoeopathic Materia Medica (1905): perspektywa miazmatyczna (sykoza/syfilis) w odniesieniu do przewlekłego tłumienia objawów skórnych (ramy porównawcze).
Tyler, M. L. — Homoeopathic Drug Pictures (1942): kliniczne ujęcie nozod i ich stosowania interkurencyjnego; różnice względem Graph., Petrol., Thuja.
Nash, E. B. — Leaders in Homoeopathic Therapeutics (1899): kolejność stosowania leków; zasady postępowania po stłumieniu objawów.
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): porównania leków o powinowactwie do skóry (Graph., Ant-c., Petroleum, Sulph.), przydatne w różnicowaniu.
Boger, C. M. — Boenninghausen’s Characteristics & Repertory (1905): rubryki dotyczące modalności i lokalizacji, wykorzystywane w analizie przypadków z zastosowaniem Malandrinum.