• Układ żylny i krążenie wrotne — przekrwienie, uczucie przepełnienia, hemoroidy, łatwe czerwienienie się i uczucie pełności w głowie; zob. Odbytnica/Głowa/Serce [Clarke], [Boericke].
• Odbytnica i odbyt — gwałtowny świąd, pieczenie, skłonność do wypadania po wypróżnieniu; guzki hemoroidalne obolałe i obrzęknięte; zob. Odbytnica [Allen], [Hering].
• Skóra (zwłaszcza przy rozbieraniu i pod wpływem ciepła) — uogólniony świąd, bąble przypominające pokrzywkę, świąd związany z nadwrażliwością na światło; pogorszenie w cieple pokoju i łóżka; poprawa w chłodnym powietrzu; zob. Skóra [Hughes], [Clarke], [Boericke].
• Serce i klatka piersiowa — kołatanie serca z uczuciem przepełnienia żylnego; trzepotanie serca podczas siedzenia i po posiłkach; ucisk > na świeżym powietrzu; zob. Serce/Klatka piersiowa [Clarke], [Allen].
• Głowa (przekrwienie) — rozpierające, uciskające bóle głowy z zaczerwienieniem twarzy, nasilające się w ciepłych pomieszczeniach, łagodniejące w chłodnym powietrzu i po odkryciu głowy; zob. Głowa [Boericke], [Clarke].
• Męskie narządy płciowe — pobolewanie lub uczucie pełzania w mosznie i jądrach, pobudzenie seksualne; świąd tych okolic; zob. Męskie narządy płciowe [Allen], [Hering].
• Brzegi błon śluzowych — otarcia i świąd na obrzeżach nozdrzy, odbytu i sromu, odpowiadające charakterystycznemu objawowi skórnemu; zob. Nos/Odbytnica/Żeńskie narządy płciowe [Clarke], [Boericke].

• Chłodne, świeże powietrze; odkrywanie głowy i rozgrzanych części ciała; wietrzenie natychmiast łagodzi uczucie pełności i świąd (zob. Głowa/Skóra/Klatka piersiowa) [Clarke], [Boericke].
• Zimne okłady na swędzące obrzeża (odbyt, wargi sromowe) lub zaczerwienioną twarz; zwykłe obmycie chłodną wodą często uspokaja świąd (Skóra/Odbytnica/Żeńskie narządy płciowe) [Hering].
• Spokojny spacer na świeżym powietrzu po posiłkach łagodzi ucisk w klatce piersiowej i kołatanie serca (Serce/Klatka piersiowa/Objawy ogólne) [Clarke].
• Zimne napoje w małych ilościach podczas gorączkowego rozgrzania ze świądem (Objawy ogólne) [Allen].
• Oddanie miękkiego stolca bez parcia łagodzi uczucie wypadania odbytnicy i świąd odbytu (Odbytnica) [Hering].
• Luźniejsza odzież; usunięcie ciasnych opasek wokół talii lub moszny (Brzuch/Męskie narządy płciowe) [Clarke].
• Odpoczynek w pozycji leżącej podczas bólów głowy z przekrwienia (Głowa/Objawy ogólne) [Boericke].
• Po spoceniu się, jeśli nie towarzyszy mu nadmierne rozgrzanie — niewielkie złagodzenie uczucia ciśnienia żylnego (Gorączka/Objawy ogólne) [Clarke].

• Ciepło pokoju i łóżka; ciepłe kąpiele; rozbieranie się (kontakt powietrza z rozgrzaną skórą) wywołuje nieznośny świąd — główna modalność (Skóra/Odbytnica) [Allen], [Clarke], [Boericke].
• Po posiłkach, zwłaszcza obfitych lub gorących kolacjach — kołatanie serca, uczucie pełności w głowie, świąd odbytu (Serce/Głowa/Odbytnica) [Clarke].
• Długie siedzenie; pozycja siedząca; ucisk na kość krzyżową — hemoroidy i zastój żylny w miednicy (Odbytnica/Plecy) [Hering], [Boericke].
• Stanie bez ruchu; wstrząsy i wchodzenie po schodach — parcie w dół w odbytnicy; trzepotanie serca (Odbytnica/Serce) [Clarke].
• Ciepłe, szczelnie przylegające nakrycie głowy — pulsowanie w skroniach; chęć odkrycia głowy (Głowa) [Boericke].
• Drapanie — chwilowa ulga, po której powraca pieczenie, a świąd obejmuje większy obszar (Skóra) [Hering].
• Ekspozycja na słońce i rażące światło — zaczerwienienie ze świądem, mrowienie pokrzywkowe (Skóra/Oczy) [Hughes], [Clarke].
• Alkohol i potrawy z przyprawami — zaczerwienienie naczyniowe i świąd (Objawy ogólne) [Hughes].

Obraz psychiczny pozostaje na drugim planie wobec rozlanego świądu ciała i niepokoju związanego z dolegliwościami żylnymi. Pod wieczór chory staje się rozdrażniony i niecierpliwy, gdy zbliża się pora przebywania w cieple pokoju i łóżka; boi się rozebrać, ponieważ wywołuje to gwałtowny napad świądu. Odpowiada to dokładnie opisanemu już pogorszeniu pod wpływem ciepła i przy rozbieraniu [Clarke], [Allen]. Występuje niezadowolenie z niepokojem ruchowym: gdy skóra kłuje, chory nie potrafi pozostać w jednym miejscu ani w jednej pozycji; przemieszcza się od krzesła do okna w poszukiwaniu chłodniejszego powietrza (odpowiednik objawów ogólnych i skórnych) [Boericke]. Niepokój nasila się wraz z kołataniem serca po posiłkach, jest jednak związany z krążeniem, a nie z obawami natury moralnej (powiązanie z objawami serca) [Clarke]. Uczucie pełzania w odbycie lub mosznie przerywa skupienie; chory jest drażliwy, gdy musi mimo tych doznań pozostawać w pozycji siedzącej, a nastrój poprawia się, gdy tylko ochłodzenie złagodzi świąd (powiązanie z objawami odbytnicy i męskich narządów płciowych) [Hering]. Dzieci są marudne i przed snem pocierają ciało o ubranie; stają się pogodne po ochłodzeniu pokoju i obmyciu skóry (Sen/Skóra). W obrazie emocjonalnym dominuje nadwrażliwość na ciepło i duszne pomieszczenia — chory pragnie powietrza, a nie towarzystwa (odpowiednik objawów głowy i klatki piersiowej) [Boericke]. Zmartwienia związane z pracą nasilają uczucie pełności w głowie pod koniec dnia, ale spacer na powietrzu je usuwa (Głowa/Objawy ogólne). Pobudliwość seksualna może nadawać nastrojowi mężczyzn cechę niepokoju, nasilającego się pod wpływem świądu w obrębie miednicy (Męskie narządy płciowe). Nie występuje głęboka melancholia ani lęk przed śmiercią; psychika reaguje na gwałtowne objawy naczyniowo-skórne i uspokaja się po usunięciu termicznych i mechanicznych czynników nasilających dolegliwości [Clarke], [Hering].

Uciskający ból głowy z przekrwienia, jak gdyby krew napływała do głowy; twarz zaczerwieniona, skronie pulsują. Pogorszenie w ciepłych pomieszczeniach i od szczelnego nakrycia głowy, poprawa po odkryciu głowy lub pod wpływem chłodnego powietrza — wyraźne odzwierciedlenie modalności poprawy w chłodnym powietrzu [Clarke], [Boericke]. Głowa wydaje się ciężka po posiłkach i podczas siedzenia; krótki spacer na świeżym powietrzu łagodzi kołatanie serca i ucisk (Serce/Objawy ogólne) [Clarke]. Rozlanemu świądowi może towarzyszyć osobliwe uczucie pełzania lub mrowienia na obrzeżach owłosionej skóry głowy; drapanie pomaga na chwilę, po czym pojawia się pieczenie (powiązanie ze skórą) [Allen]. Po długim siedzeniu występuje uczucie ciągnięcia w potylicy, ustępujące po wstaniu i podczas ruchu na powietrzu (Plecy/Objawy ogólne). W przegrzanych pomieszczeniach nagłe fale gorąca wznoszą się ku szczytowi głowy, z iskrami przed oczami (powiązanie z oczami) [Clarke]. Ból głowy nie jest typowo jednostronny; przy nawracającym prawostronnym bólu głowy od słońca należy porównać Sanguinaria; przy pulsowaniu przypominającym bicie dzwonu, z gorącem i majaczeniem, Belladonna ma pierwszeństwo przed Fagopyrum [Farrington], [Boger]. Dzieci wysuwają głowę spod pościeli, aby ją ochłodzić, po czym zasypiają (odpowiednik objawów snu) [Boericke].

Przekrwienie i szczypanie w ciepłych pomieszczeniach; brzegi powiek swędzą podobnie jak inne obrzeża błon śluzowych; poprawa w chłodnym powietrzu (odpowiednik objawów skóry i błon śluzowych) [Clarke]. Światłowstręt wobec rażącego światła i słońca towarzyszy skłonności do „fagopiryzmu”; ekspozycja wywołuje mrowienie i zaczerwienienie twarzy (związek z toksykologią) [Hughes], [Clarke]. Widzenie zamglone wraz z uczuciem pełności w głowie po jedzeniu; poprawia się na powietrzu (powiązanie z głową) [Clarke]. Łzawienie nie jest żrące jak w Allium cepa, jednak pocieranie szybko wywołuje pieczenie (Skóra). Świąd wewnętrznych kącików oczu powtarza motyw dolegliwości obrzeży obecny w odbycie i nosie (podobieństwo do objawów odbytnicy i nosa) [Allen].

Gorąco i mrowienie małżowin usznych w ciepłym pokoju; płatki uszu swędzą; drapanie prowadzi do pieczenia i bolesności (odpowiednik objawów skóry) [Clarke]. Przekrwieniu głowy i kołataniu serca może towarzyszyć buczenie lub szum w uszach o charakterze żylnym, zwłaszcza po obiedzie (Serce/Głowa) [Boericke]. Brak charakterystycznego wycieku z uszu.

Brzegi nozdrzy swędzą i ulegają otarciom; chory pociera je aż do wystąpienia pieczenia — to dokładny odpowiednik dolegliwości na obrzeżach odbytu i sromu, występujący na mniejszym obszarze (charakterystyczny objaw obrzeży błon śluzowych) [Clarke], [Allen]. Katar jest nieznaczny; na pierwszy plan wysuwają się mrowienie i gorąco w ciepłych pomieszczeniach (powtórzenie modalności). Przy rozbieraniu może wystąpić krwawienie z nosa wskutek przepełnienia żylnego; ustępuje w chłodnym powietrzu (Objawy ogólne). Zapachy i duszne powietrze nasilają ucisk w głowie (Głowa).

Zaczerwienienie z gorącem i mrowiącymi wykwitami lub przemijającymi bąblami w przegrzanych pomieszczeniach; poprawa przy chłodnym powiewie (Skóra/Objawy ogólne) [Clarke]. Wargi i kąciki ust mogą swędzieć i ulegać otarciom; ciepłe napoje nasilają pieczenie (powiązanie z jamą ustną) [Allen]. Krążenie w obrębie twarzy wykazuje cechy żylne: obrzmiałość po winie lub gorącej kolacji (Pokarmy i napoje) [Hughes]. Gryzący ból nerwobólowy nie należy do obrazu Fagopyrum; jeśli piekący nerwoból łagodnieje w zimnym powietrzu, należy rozważyć Euphorbium, a jeśli pod wpływem ciepła — Mezereum [Farrington].

Mdły smak po gorących posiłkach; pragnienie chłodnej wody w małych ilościach (Objawy ogólne) [Allen]. Mrowienie warg przy rozbieraniu; gdy choremu jest ciepło, wewnętrzne powierzchnie policzków swędzą i są pocierane aż do otarcia (odpowiednik objawów skóry). Język może wydawać się szeroki i ciepły; bez grubego nalotu. Wydzielanie śliny prawidłowe; bez metalicznego smaku. Zmiany aftowe nie są charakterystyczne; jeśli mają charakter żrący, należy rozważyć Kreosotum.

Brak rozstrzygającego bólu zębów. Podczas uogólnionych napadów świądu dziąsła mogą swędzieć lub wydawać się obrzęknięte; pogorszenie w cieple pokoju, chłodne płukanki przynoszą ulgę (odpowiednik objawów skóry) [Clarke]. Jeśli głównym objawem jest rwący ból zębów, należy szukać innego leku.

Suchość i gorąco z pragnieniem chłodnego powietrza; ciepłe pomieszczenia wywołują drapanie w gardle i potrzebę odchrząkiwania; objawy ustępują na świeżym powietrzu (Objawy ogólne) [Clarke]. Brak wyraźnych trudności w połykaniu; powiększenie migdałków nie jest objawem charakterystycznym.

Ciężkość i pełność po jedzeniu, z uczuciem ucisku żylnego w głowie i trzepotaniem serca; chęć wyjścia na powietrze, które przynosi ulgę (powiązanie z głową i sercem) [Clarke], [Boericke]. Gorące potrawy, przyprawy i alkohol sprzyjają zaczerwienieniu i świądowi (odpowiednik objawów związanych z pokarmami i napojami) [Hughes]. Ciepłe odbijania; apetyt dobry, lecz sytość powoduje uczucie ucisku. Nudności niewielkie, głównie od gorąca; chłodne powiewy je łagodzą. Brak piekącego zapalenia żołądka (por. Capsicum/Euphorb.).

Uczucie zastoju żylnego w brzuchu po długotrwałym siedzeniu; pełność w miednicy powoduje ucisk na odbytnicę z potrzebą drapania (powiązanie z odbytnicą) [Hering], [Clarke]. Wzdęcie nasilające się pod wpływem ciepła; ruch i świeże powietrze przynoszą ulgę (Objawy ogólne). Ciasne paski w talii są nie do zniesienia; chory odruchowo rozluźnia ubranie (Psychika/Objawy ogólne). Kurczowe bóle kolkowe nie dominują; jeśli na pierwszy plan wysuwa się kolka, należy wybrać Colocynth zgodnie z całokształtem objawów.

Częste parcie na mocz podczas wieczorów ze świądem, z pieczeniem, gdy mocz spływa po otartych okolicach, a nie z objawami głębokiego zapalenia pęcherza (odpowiednik dolegliwości obrzeży błon śluzowych) [Clarke]. Pozycja siedząca nasila parcie wskutek zastoju w miednicy; spacer przynosi ulgę (Objawy ogólne). Brak charakterystycznych cech piasku moczowego; jeśli ból pleców nasila się przed oddaniem moczu, a ustępuje po nim, należy rozważyć Eupatorium purpureum [Boericke]. Poza tym mocz prawidłowy.

Jeden z głównych obszarów powinowactwa. Gwałtowny świąd i pieczenie odbytu oraz granicy krocza, zwłaszcza przy rozbieraniu się w nocy i w ciepłych pomieszczeniach; drapanie daje chwilową ulgę, lecz wkrótce pieczenie powraca i obejmuje większy obszar. Modalności te odzwierciedlają prawidłowość objawów skórnych tego leku [Allen], [Hering], [Clarke]. Guzki hemoroidalne wystają, są obolałe i obrzęknięte; siedzenie i stanie bez ruchu nasilają dolegliwości, a chłodne obmywanie i spokojny spacer na powietrzu przynoszą ulgę (powtarzające się modalności) [Boericke]. Skłonność do wypadania odbytnicy przy parciu; stolec miękki, lecz brzeg odbytu ulega otarciom (por. Aesculus: suchy stolec, uczucie zwężenia i ból pleców w okolicy krzyżowej) [Farrington]. Sącząca się wilgoć może drażnić tę okolicę; ciepło łóżka jest nie do zniesienia; chory szuka chłodnego miejsca do siedzenia (Sen/Objawy ogólne). Jeśli krwawienie jest ciemne, z wyraźną bolesnością i uczuciem stłuczenia, lekiem porównawczym jest Hamamelis; jeśli dominują piekące bóle jak od noża po wypróżnieniu — Ratanhia [Clarke], [Farrington].

Świąd moszny i krocza z uczuciem pełzania i mrowienia; pogorszenie pod wpływem ciepła i przy rozbieraniu, poprawa w chłodnym powietrzu — dokładny odpowiednik dolegliwości na brzegu odbytu [Allen], [Hering]. Pobudzenie seksualne ze wzwodami i uczuciem pełzania w powrózku nasiennym i jądrach występuje w ciepłych pomieszczeniach i w nocy; ustępuje w chłodnym powietrzu (powiązanie z psychiką) [Clarke]. Ucisk ubrania na mosznę jest nie do zniesienia; rozluźnienie przynosi ulgę (powtórzenie modalności). Podczas nocy ze świądem zdarzają się polucje, po których występuje zmęczenie (Sen). Jeśli dominuje bolesność okolicy szyi pęcherza przy prostacie, z bólem pleców przed oddaniem moczu, przypadek odpowiada raczej Eup-pur. niż Fagopyr.

Świąd sromu z pieczeniem, nasilający się w cieple łóżka i przy rozbieraniu, łagodniejący po chłodnym obmywaniu; drażniące upławy nie są wyraźne, na pierwszy plan wysuwają się świąd i uczucie gorąca związane z przekrwieniem żylnym (odpowiednik objawów skóry i błon śluzowych) [Clarke], [Boericke]. Ciężkość w miednicy po długim siedzeniu; poprawa podczas chodzenia na powietrzu (Objawy ogólne). Miesiączka może nasilać świąd w obrębie miednicy w ciepłych pomieszczeniach; wietrzenie przywraca komfort. Jeśli dominuje parcie w dół z uczuciem „złamanych” pleców i drażniącymi upławami, zob. Eupion; jeśli obrzęk z kłującym bólem, bez pragnienia i z poprawą pod wpływem zimna — Apis [Farrington].

Uczucie braku tchu w dusznym powietrzu; wzdychanie przynosi ulgę; chłodne powietrze przywraca swobodniejszy oddech (Klatka piersiowa/Objawy ogólne) [Clarke]. Rzężenia oskrzelowe nie należą do tego obrazu.

Trzepotanie, kołatanie i „pośpiech” serca podczas siedzenia po posiłkach lub w ogrzanych pomieszczeniach; poprawa podczas powolnego spaceru na świeżym powietrzu (wyraźne powtórzenie modalności) [Clarke], [Allen]. Tętno miękkie i szybkie w cieple; uspokaja się w chłodzie. Nie sugeruje to wady zastawkowej; niepokój jest wtórny wobec objawów krążeniowych (powiązanie z psychiką). Jeśli dominuje ucisk jak od żelaznej obręczy — Cactus; przy kołataniu serca związanym z kawą należy rozważyć Coffea/China zgodnie z całokształtem objawów [Farrington].

Ucisk i uczucie obciążenia żylnego w poprzek klatki piersiowej po jedzeniu lub w ciepłych, dusznych pomieszczeniach; krótki spacer w chłodnym wieczornym powietrzu przynosi ulgę — odpowiada to poprawie na świeżym powietrzu obecnej w całym obrazie [Clarke], [Boericke]. Punktowe, kłujące bóle nerwobólowe są rzadkie; kaszel nie jest charakterystyczny. Jeśli dominują nieżyt z cuchnącą wonią i obfitą wydzieliną, bliższym odpowiednikiem jest Eucalyptus.

Uczucie znużenia w okolicy krzyżowej i ciężaru związanego z zastojem żylnym po długim siedzeniu; towarzyszą mu hemoroidy; wstanie i chodzenie przynoszą ulgę — odpowiednik objawów odbytnicy [Hering], [Clarke]. Kłucie na plecach pod ubraniem w ciepłych pomieszczeniach, łagodniejące po odkryciu (odpowiednik objawów skóry). Brak ostrej rwy kulszowej.

Świąd podudzi, dołów podkolanowych i przedramion przy rozbieraniu; pod paznokciami drapiących palców powstają bąble, które następnie pieką (odpowiednik objawów skóry) [Allen]. Skłonność do żylaków kończyn dolnych z wieczornym uczuciem gorąca; ulgę przynosi obmywanie chłodną gąbką i krótki spacer (Objawy ogólne). Dłonie mrowią i czerwienieją w ciepłych kuchniach.

Charakterystyczny objaw skórny: uogólniony świąd, często pokrzywkowy, nasilający się w ciepłych pomieszczeniach i przy rozbieraniu, łagodniejący w chłodnym powietrzu i po zimnych kąpielach; drapanie przynosi jedynie chwilową ulgę, po której następuje pieczenie i podrażnienie większego obszaru [Allen], [Hering], [Clarke], [Boericke]. Świąd i mrowienie związane z nadwrażliwością na światło po ekspozycji na słońce potwierdzają skłonność do „fagopiryzmu” (Toksykologia) [Hughes], [Clarke]. Wykwity mogą przyjmować postać przemijających bąbli, grudek z mrowieniem lub zwykłego rumienia obrzeży (nozdrzy, odbytu, sromu). Pot nasila dolegliwości, jeśli po nim następuje rozgrzanie; jeśli następuje kontakt z chłodnym powietrzem, świąd ustępuje (Dreszcze/Gorąco/Pot). Głęboki proces wrzodziejący nie jest typowy; jeśli obraz przybiera charakter żrący, z „pieczeniem łagodniejącym pod wpływem zimna”, należy rozważyć Euphorbium [Farrington].

Sen przerywa świąd — zwłaszcza po położeniu się do łóżka, przy rozbieraniu się i po spoceniu się w cieple — dopóki pokój nie zostanie ochłodzony lub swędzące okolice obmyte; potem sen łatwo powraca, zgodnie z ogólną zależnością od temperatury [Allen], [Clarke]. Dzieci zrzucają okrycie i śpią z odsłoniętymi kończynami (nawiązanie do Skóry/Umysłu) [Boericke]. Sny dotyczą gorąca i tłoku; ustępują po otwarciu okna (Objawy ogólne). Późne kolacje wywołują kołatanie serca i niepokój; krótki spacer w chłodnym powietrzu przed snem poprawia sen (związek z Sercem) [Clarke]. Po chłodnej nocy pacjent rano jest zdolny do działania; po przegrzaniu przez cały dzień odczuwa świąd i jest rozdrażniony.

Sny o użądleniach lub ukąszeniach, o zatłoczonych, gorących pomieszczeniach, o wstydzie z powodu drapania się w miejscu publicznym — bezpośrednie odzwierciedlenie objawów fizycznych [Clinical], [Clarke]. Poza dolegliwościami skórnymi i gorącem sny nie mają szczególnej symboliki.

Napływy gorąca z kłuciem skóry wieczorem, zwłaszcza w ogrzanych pomieszczeniach; pragnienie niewielkich ilości chłodnych napojów; poprawa na świeżym powietrzu — zgodnie z objawami ogólnymi [Clarke], [Allen]. Obraz nie ma tu charakteru septycznego ani okresowego; jeśli występuje okresowość właściwa gorączkom bagiennym wraz z cuchnącą wonią, zob. Eucalyptus.

Chłód odczuwany na świeżym powietrzu jest niewielki i przyjemny; ciepło pomieszczeń wywołuje świąd i zaczerwienienie związane z przekrwieniem żylnym; pot w ciepłym łóżku gwałtownie rozpala świąd (nawiązanie do Skóry) [Clarke], [Boericke]. Lekki, chłodny pot po spacerze usuwa uczucie pełności w głowie (Głowa/Objawy ogólne).

Pogorszenie po gorących, pikantnych potrawach i alkoholu — powracają zaczerwienienie, kołatanie serca i świąd; poprawa przy chłodnej, prostej diecie i piciu niewielkich ilości chłodnych napojów (nawiązania do Serca/Skóry) [Hughes], [Clarke]. Sama kasza gryczana może rozgrzewać i nasilać objawy u osób o wrażliwej konstytucji (obserwacja praktyczna) [Clarke].

Fagopyrum jest lekiem o powinowactwie do żył i skóry, którego obraz wyróżniają uogólniony świąd (zwłaszcza przy rozbieraniu się oraz w ciepłych pomieszczeniach i łóżku), świąd i pieczenie hemoroidów oraz uczucie przepełnienia żył z uciskiem w głowie i kołataniem serca; wszystkie te objawy łagodnieją pod wpływem chłodnego powietrza, odkrywania się, zimnych obmywań i spokojnego spaceru na świeżym powietrzu. Objawy na granicy skóry i błon śluzowych (nozdrza, odbyt, srom) odzwierciedlają charakterystyczny objaw skórny; drapanie przynosi jedynie przelotną ulgę, po której następuje pieczenie — ta wyraźna prawidłowość powtarza się w działach Skóra, Odbytnica, Narządy płciowe męskie/żeńskie, Oczy i Uszy [Allen], [Hering], [Clarke], [Boericke]. Składnik krążeniowy jest stały: zaczerwieniona, pulsująca głowa i przyspieszone bicie serca po posiłkach lub w zamkniętych pomieszczeniach uspokajają się po krótkim spacerze w chłodnym powietrzu (Głowa/Serce). Rozstrzygające są objawy odbytnicze: gwałtowny świąd z hemoroidami, pogarszający się podczas siedzenia, stania i w cieple, a łagodniejący po chłodnym obmywaniu i na powietrzu; sam stolec może być miękki — w odróżnieniu od Aesculus (suchy stolec oddawany z uczuciem zwężenia oraz ból pleców w okolicy krzyżowej) i Ratanhia (bóle szczeliny po wypróżnieniu, jak od cięcia nożem) [Farrington]. Przebieg jest podostry; usposobienie drażliwe z powodu gorąca i świądu, bez głębokiego przygnębienia. Gdy w wywiadzie wielokrotnie padają słowa: „Nie znoszę ciepłego pokoju; przy rozbieraniu się dostaję szalonego świądu; po posiłkach gorąco uderza mi do głowy i serce trzepocze, a spacer w chłodzie przynosi ulgę”, Fagopyrum zasługuje na pierwsze miejsce.

Odbytnica / Hemoroidy / Świąd odbytu

• Aesculus — hemoroidy z suchym, twardym stolcem, uczuciem pełności w okolicy krzyżowej i niewielkim krwawieniem; świąd mniej gwałtowny; Fagopyr.: gwałtowny świąd przy rozbieraniu się, pogorszenie w cieple, stolec często miękki [Farrington], [Clarke].
• Aloe — wypadające hemoroidy z nagłą, pilną potrzebą oddania stolca i galaretowatym śluzem; w obrazie Fagopyr. nie ma nagłego, obfitego stolca ani bolesnego parcia [Boger], [Clarke].
• Ratanhia — szczeliny z pieczeniem jak od cięcia nożem po wypróżnieniu; Fagopyr. ma świąd i pieczenie brzegów odbytu przed wypróżnieniem/w nocy, z pogorszeniem w cieple [Farrington].
• Hamamelis — ciemne krwawienie żylne z bólem jak po stłuczeniu; Fagopyr.: dominuje piekący świąd, krwawienie nie jest objawem charakterystycznym [Clarke].
• Sulphur — świąd odbytu, gorąco wczesnym rankiem, ogólna skłonność do cuchnących zapachów; oba leki mają pogorszenie w cieple; u Sulphur gorąco ma bardziej utrwalony, konstytucyjny charakter, a zapachy są odrażające [Kent], [Boericke].
• Paeonia — odbyt z nadżerkami i owrzodzeniami, niezwykle bolesny; u Fagopyr. większą rolę odgrywa świąd niż owrzodzenie [Farrington].

Skóra / Pokrzywka / Nadwrażliwość na światło

• Urtica urens — pokrzywka z uczuciem żądlenia, poprawa przez pocieranie; wywoływana pokarmem; u Fagopyr. świąd nasila się przy rozbieraniu się i w cieple, z zaczerwienieniem związanym z przekrwieniem żylnym [Boericke].
• Psorinum — brudny, cuchnący wyprysk, rozpacz; pogorszenie od ciepła łóżka; u Fagopyr. brak głębokiego psorycznego poczucia beznadziei i odoru [Kent].
• Petroleum — zimowy wyprysk z pęknięciami; Fagopyr.: obraz świądu i bąbli z uczuciem gorąca związanym z przekrwieniem żylnym [Boger].
• Euphorbium — nieznośne pieczenie > zimno, skłonność do niszczenia tkanek; Fagopyr.: świąd bez niszczenia tkanek, z zastojem żylnym [Farrington].

Głowa / Napływ krwi z zaczerwienieniem

• Belladonna — gwałtowne pulsowanie, gorąca głowa, nadwrażliwość zmysłowa, często poszukiwanie ciepła; Fagopyr. szuka chłodnego powietrza i ulgi przez odkrywanie się [Boger], [Farrington].
• Glonoinum — udar słoneczny lub cieplny z gwałtownymi napływami krwi; Fagopyr.: łagodniejsze uczucie przepełnienia żył, ustępujące na powietrzu [Clarke].
• Sanguinaria — prawostronny, okresowy ból głowy od słońca; Fagopyr.: ogólne przekrwienie w ciepłym pomieszczeniu [Farrington].

Serce / Kołatanie serca po jedzeniu

• Nux vom. — skurcz żołądka, typ drażliwy; Fagopyr.: trzepotanie związane z przekrwieniem żylnym, łagodniejące na świeżym powietrzu, bez skurczu żołądka [Kent], [Clarke].
• Cactus — zaciskanie jak żelazną obręczą; Fagopyr.: lekkie trzepotanie, łagodniejące na powietrzu [Farrington].
• Coffea — kołatanie serca z radosnym pobudzeniem; Fagopyr.: dolegliwości mniej wyraziste, o charakterze żylnym, związane z gorącem [Kent].

Okolice graniczne narządów płciowych / Świąd

• Kreosotum — drażniące, żrące upławy z owrzodzeniami i odorem; Fagopyr.: świąd bez takich zmian, z pogorszeniem w cieple i niewielkim uszkodzeniem tkanek [Clarke].
• Apis — obrzęk z uczuciem żądlenia i pieczeniem, > zimno; zbliżony pod względem reakcji na temperaturę, lecz z obrzękiem i brakiem pragnienia [Boericke].

• Lek uzupełniający: Hamamelis — krwawienie żylne i bolesność po złagodzeniu przez Fagopyr. świądu i gorąca [Clarke].
• Lek uzupełniający: Aesculus — podawany następnie, gdy po złagodzeniu przez Fagopyr. świądu nasilającego się w cieple pozostają ból pleców w okolicy krzyżowej i suchość stolca [Farrington].
• Lek uzupełniający: Sulphur — na konstytucyjne podłoże psoryczne, aby zapobiec nawrotowi skłonności do świądu nasilającego się w cieple [Kent].
• Dobrze działa po: Nux vom. — u pacjentów prowadzących siedzący tryb życia i przejadających się; Fagopyr. usuwa następnie świąd w ciepłym pomieszczeniu i żylne przekrwienie głowy [Clarke].
• Dobrze działa po: Urtica urens — po ostrej pokrzywce; Fagopyr. na pozostały świąd nasilający się w cieple przy rozbieraniu się [Boericke].
• Dobrze poprzedza: Ratanhia — jeśli po ustąpieniu fazy świądu pojawiają się szczeliny z pieczeniem po wypróżnieniu [Farrington].
• Leki pokrewne: Sulph., Aesc., Aloe, Hamam., Ratanh., Urt-u., Psor., Petrol., Bell., Glon., Sanguin., Nux-v., Cact. (zob. Różnicowanie).
• Antidota: Camphor i chłodne kąpiele przy nadmiernym działaniu leku w zakresie objawów termicznych [Allen], [Clarke].
• Leki niezgodne: nie odnotowano; unikać zbędnego naprzemiennego stosowania blisko spokrewnionych leków na objawy odbytnicze i skórne, działających na tym samym poziomie [Boger], [Kent].

• Hemoroidy z gwałtownym świądem i pieczeniem odbytu, pogorszeniem w ciepłym pokoju, łóżku i przy rozbieraniu się; stolec niekoniecznie twardy; chłodne obmywanie nieodzowne — działanie wyraźne i swoiste [Allen], [Clarke], [Boericke].
• Uogólniony świąd po kolacji u osób, którym jest ciepło i które prowadzą siedzący tryb życia; „świąd przy rozbieraniu się”; poprawa na powietrzu i po przecieraniu zimną wodą — stosować 6C–30C, następnie konstytucyjnie Sulphur, aby zamknąć drogę psorycznym nawrotom [Kent], [Boericke].
• Kołatanie serca i uczucie pełności w głowie po posiłkach w dusznych pomieszczeniach — spacer w chłodnym wieczornym powietrzu + 30C w razie potrzeby uspokaja pobudzenie związane z przekrwieniem żylnym [Clarke].
• Światłowrażliwe mrowienie pokrzywkowe po ekspozycji na słońce w ciepły dzień — chłodne powietrze w cieniu + odpowiedni tryb życia; zachować Urt-u. na bąble z uczuciem żądlenia, łagodniejące przy pocieraniu [Hughes], [Boericke].
• Potencja/powtarzanie: 6C trzy razy dziennie przez tydzień przy ostrym świądzie nasilającym się w cieple; 30C przy wieczornych napadach podczas rozbierania się; 200C jednorazowo w przypadkach z czystym obrazem objawu charakterystycznego; powtarzać według nawrotu świądu nasilającego się w cieple, a nie według zegara [Nash], [Vithoulkas].

Umysł

• Drażliwość z powodu świądu; nie znosi ciepłego pokoju; pragnie powietrza — nastrój zależny od temperatury [Clarke].
• Niechęć do rozbierania się, ponieważ wtedy zaczyna się świąd — wskazówka diagnostyczna [Allen].
• Niepokój z kołataniem serca w ciepłych pomieszczeniach; poprawa na świeżym powietrzu — związek z krążeniem [Clarke].
• Niespokojny, zmienia miejsce w poszukiwaniu chłodu — rubryka dotycząca zachowania [Boericke].
• Dzieci marudne przed snem; poprawa po chłodnej kąpieli — wskazówka dotycząca postępowania [Hering].
• Koncentrację zakłóca świąd odbytu lub moszny — motyw okolic granicznych [Allen].

Głowa

• Przekrwienie/uczucie pełności, pogorszenie w ciepłym pokoju i przy ciasnym nakryciu głowy; poprawa po odkryciu głowy i w chłodnym powietrzu — główna modalność [Clarke], [Boericke].
• Ból głowy po posiłkach z kołataniem serca; poprawa podczas chodzenia na świeżym powietrzu — rubryka łącząca objawy [Clarke].
• Gorąco wznoszące się do ciemienia z iskrami przed oczami w gorących pomieszczeniach — uzupełnienie dotyczące zjawisk świetlnych [Clarke].
• Świąd na obrzeżach owłosionej skóry głowy podczas gwałtownych napadów świądu — nawiązanie do skóry [Allen].
• Ciężkość głowy od siedzenia; poprawa przy ruchu na powietrzu — aspekt mechaniczny i termiczny [Boericke].
• Odkrycie głowy w łóżku przynosi ulgę — objaw obserwowany przy łóżku chorego [Clarke].

Skóra

• Świąd nasilający się przy rozbieraniu się, pogorszenie od ciepła łóżka i pokoju; poprawa w chłodnym powietrzu i po zimnych kąpielach — rubryka nadrzędna [Allen], [Clarke], [Boericke].
• Bąble przypominające pokrzywkę po drapaniu; następnie pieczenie — prawidłowość: drapanie–pieczenie [Hering].
• Świąd związany z nadwrażliwością na światło po ekspozycji na słońce — związek z fagopiryzmem [Hughes], [Clarke].
• Okolice graniczne (nozdrza, odbyt, srom) ulegają otarciom i pieką — powiązanie z błonami śluzowymi [Clarke].
• Świąd dołów podkolanowych, przedramion i goleni wieczorem — uwaga o rozmieszczeniu [Allen].
• Pot w cieple na nowo rozpala świąd — rubryka dotycząca potu [Clarke].

Odbytnica

• Świąd i pieczenie odbytu, gwałtowne w nocy i przy rozbieraniu się — objaw rozstrzygający [Allen], [Clarke].
• Hemoroidy bolesne, wypadające; pogorszenie podczas siedzenia i stania bez ruchu; poprawa po chłodnym obmyciu — wskazówka praktyczna [Boericke].
• Skłonność do wypadania odbytnicy przy miękkim stolcu — różnicowanie z Aesculus [Farrington].
• Otarcia skóry na obrzeżu krocza wskutek drapania — rubryka dotycząca następstw [Hering].
• Pogorszenie od ciepła łóżka; musi wstać i przecierać skórę zimną wodą — obserwacja przy łóżku chorego [Clarke].
• Sącząca się wilgoć podrażnia — objaw dodatkowy [Allen].

Serce/Klatka piersiowa

• Kołatanie serca po posiłkach w ciepłych pomieszczeniach; poprawa podczas spokojnego chodzenia na świeżym powietrzu — zasadniczy objaw łączący [Clarke].
• Ucisk w klatce piersiowej, pogorszenie w gorącu, poprawa na powietrzu — nawiązanie do objawów klatki piersiowej [Boericke].
• Zaczerwienienie z przyspieszonym biciem serca; szum żylny w uszach — powiązanie naczyniowe [Clarke].
• Tętno miękkie, szybkie w cieple; uspokaja się w chłodzie — obserwacja [Allen].
• Niepokój wynikający z objawów krążeniowych, nie ze strachu — niuans psychiczny [Clarke].
• Ciasna odzież nasila ucisk w klatce piersiowej — aspekt mechaniczny [Clarke].

Objawy ogólne

• Pogorszenie od ciepła pokoju i łóżka; pogorszenie przy rozbieraniu się — prawidłowość termiczna [Allen], [Clarke].
• Poprawa w chłodnym powietrzu, po odkryciu się i zimnych obmywaniach — odzwierciedlenie postępowania leczniczego [Boericke].
• Pogorszenie po gorących, pikantnych potrawach i alkoholu — czynnik pokarmowy [Hughes].
• Poprawa podczas spokojnego chodzenia na świeżym powietrzu po posiłkach — codzienny nawyk [Clarke].
• Pogorszenie podczas siedzenia i przy siedzącym trybie życia; poprawa po zmianie miejsca — aspekt żylny [Hering].
• Poluzowanie ciasnej odzieży przynosi poprawę — wskazówka mechaniczna [Clarke].

Narządy płciowe męskie/żeńskie

• Świąd moszny i krocza, pogorszenie w cieple i przy rozbieraniu się, poprawa w chłodzie — nawiązanie do objawów męskich [Allen].
• Pobudzenie płciowe w nocy z uczuciem pełzania w powrózku nasiennym i jądrach — objaw współwystępujący [Clarke].
• Świąd sromu nasilający się od ciepła łóżka; poprawa po chłodnym obmyciu — nawiązanie do objawów żeńskich [Clarke].
• Ciężkość w miednicy po siedzeniu; poprawa podczas chodzenia na powietrzu — aspekt żylny [Clarke].
• Otarcia w okolicach granicznych; mocz wywołuje pieczenie przy kontakcie z nimi — powiązanie z błonami śluzowymi [Allen].
• Miesiączka nasila świąd w ciepłym pomieszczeniu; powietrze przynosi ulgę — uwaga dotycząca cyklu [Clarke].

Allen, T. F. — Encyclopædia of Pure Materia Medica (1874–79): zapis próby lekowej; świąd przy rozbieraniu się; świąd odbytnicy; uczucie przepełnienia żył; kołatanie serca po posiłkach.
Hering, C. — The Guiding Symptoms of Our Materia Medica (1879): potwierdzenia kliniczne — hemoroidy z gwałtownym świądem; napady silnego świądu skóry w ciepłych pomieszczeniach; otarcia naskórka na granicach skóry i błon śluzowych.
Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): charakterystyka substancji wyjściowej; uwagi o „fagopiryzmie”; modalności termiczne; powiązania między objawami głowy, serca, skóry i odbytnicy; relacje z innymi lekami.
Hughes, R. — A Manual of Pharmacodynamics (1870): komentarz farmakologiczny dotyczący rutyny i jej działania na naczynia włosowate; doniesienia o zapaleniu skóry związanym z nadwrażliwością na światło; czynniki pokarmowe wyzwalające objawy.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homœopathic Materia Medica (1901): objawy charakterystyczne — świąd nasilający się przy rozbieraniu się i pod wpływem ciepła, łagodniejący w chłodnym powietrzu; hemoroidy; przekrwienie żylne głowy; kołatanie serca.
Boger, C. M. — Synoptic Key of the Materia Medica (1915): zabarwienie miazmatyczne obrazu; porównania objawów odbytniczych i żylnych (Aesculus, Aloe, Sulphur).
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): różnicowanie leków w objawach odbytniczych i bólach głowy (Ratanhia, Aesculus, Sanguinaria, Belladonna); różnice w obrazie objawów sercowych.
Kent, J. T. — Lectures on Homœopathic Materia Medica (1905): charakter psoryczno-sykotyczny; relacje z Sulphur/Nux w przypadkach z objawami żylnymi i skórnymi.
Nash, E. B. — Leaders in Homœopathic Therapeutics (1899): uwagi o lekach stosowanych przy świądzie skóry i hemoroidach; praktyczne aspekty dawkowania.
Dewey, W. A. — Practical Homœopathic Therapeutics (1901): tryb życia (powietrze, kąpiele) i kolejność stosowania leków (Nux → Fagopyr. → Aesculus/Hamamelis).
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (1977): zwięzły opis objawów charakterystycznych — świąd nasilający się pod wpływem ciepła; skłonność do zaburzeń żylnych; hemoroidy.
Tyler, M. L. — Homœopathic Drug Pictures (1942): wyraziste opisy świądu w ciepłych pomieszczeniach i pogorszenia przy rozbieraniu się u pacjentów odpowiadających obrazowi Fagopyrum.