• Głowa (konstytucjonalna skłonność do migreny lub bólów głowy z nudnościami) — Gwałtowne, okresowe bóle głowy ze światłowstrętem, nudnościami i skrajnym wyczerpaniem, często zaczynające się przy wstawaniu; całość objawów ma większe znaczenie niż jakiekolwiek pojedyncze określenie charakteru bólu głowy (zob. Głowa; Modalności). [Boericke] [H.C. Allen]
• Przewód pokarmowy — Nudności i wymioty towarzyszą bólowi głowy i mogą go łagodzić; zaparcie jest uporczywe, ze stolcami twardymi i dużej objętości oraz wyczerpującym parciem (zob. Żołądek; Odbytnica). [Boericke] [T.F. Allen]
• Układ moczowy — Obfite oddawanie moczu podczas bólu głowy jest charakterystycznym objawem współwystępującym i może przynosić „rozładowanie” napadu (zob. Układ moczowy; Głowa; Czynniki łagodzące objawy). [Boericke] [Clarke]
• Układ nerwowy i przetwarzanie bodźców zmysłowych — Nadwrażliwość na hałas i światło, z zamgleniem umysłu („nie mogę myśleć”), zapominaniem i obniżoną zdolnością do pracy umysłowej (zob. Umysł; Objawy ogólne). [Hering] [Kent]
• Umysł (przygnębienie, niskie poczucie własnej wartości, rezygnacja) — Depresja może być cicha, lecz głęboka, nawet z negacją życia, zwłaszcza gdy objawy fizyczne utrzymują się od dawna i nawracają okresowo (zob. Umysł; Objawy ogólne). [Kent] [Nash]
• Oddychanie i reakcja klaustrofobiczna — Zamknięte pomieszczenia mogą wywoływać uczucie duszenia się i panikę; wiąże się to bezpośrednio z załamaniem psychicznym i potrzebą przestrzeni w obrazie leku (zob. Oddychanie; Objawy ogólne). [Kent] [Clarke]
• Objawy kobiece — Bóle głowy mogą nasilać się podczas miesiączki lub ciąży; choroba lokomocyjna i nudności mogą nasilać się w ciąży (zob. Objawy kobiece; Czynniki nasilające objawy). [Boericke] [Clarke]
• Odżywianie i krew (zaburzone przyswajanie) — Wielu autorów umieszcza Lac-d. wśród leków związanych z nieprawidłowym odżywieniem, wyczerpaniem z niedokrwistością i nikłymi siłami życiowymi, zwłaszcza gdy bóle głowy i zaparcie wyczerpują pacjenta (zob. Objawy ogólne). [Boericke] [Boger]
• Sen i okresowość — Niedobór snu może wyzwalać napady; okresowe nawroty (cotygodniowe lub rytmiczne) mogą potwierdzać dobór leku, jeśli łączą się z ciągiem objawów charakterystycznych (zob. Sen; Objawy ogólne). [Phatak] [Boger]
• Skóra (znaczenie drugorzędne) — Wykwity lub świąd mogą występować u osób konstytucjonalnie wyczerpanych, lecz rzadko stanowią centrum obrazu; należy traktować je jedynie jako dodatkowe potwierdzenie (zob. Skóra). [Clarke] [Hatherly]

• Ucisk; ciasne obandażowanie głowy (Głowa) — Poprawa podczas migreny, przydatna jako praktyczne potwierdzenie doboru leku (zob. także Głowa). [Boericke] [H.C. Allen]
• Obfite oddawanie moczu podczas bólu głowy (Układ moczowy/Objawy ogólne) — Napad łagodnieje w miarę oddawania moczu; charakterystyczne „rozładowanie” (zob. także Układ moczowy). [Boericke] [Clarke]
• Wymioty (Żołądek/Głowa) — Ból głowy może zmniejszać się po wymiotach; powtarza się motyw poprawy po wydaleniu treści żołądkowej (zob. także Żołądek). [Boericke] [T.F. Allen]
• Ciemny pokój; zamknięcie oczu (Głowa/Oczy) — Ulga w przeciążeniu bodźcami zmysłowymi, gdy światło nasila objawy (zob. także Oczy; Pogorszenie pod wpływem światła). [Boericke] [Hering]
• Cisza; ograniczenie hałasu (Umysł/Głowa) — Ograniczenie bodźców przywraca zdolność ich znoszenia; nietolerancja hałasu ma zasadnicze znaczenie (zob. także Umysł; Pogorszenie pod wpływem hałasu). [Boericke] [Kent]
• Odpoczynek; pozostawanie w bezruchu (Objawy ogólne/Głowa) — Ruch nasila nudności i ból głowy; odpoczynek chroni przed pogorszeniem (zob. także Pogorszenie pod wpływem ruchu). [Boericke] [Phatak]
• Chłodne okłady na głowę (Głowa) — W niektórych przypadkach mogą łagodzić ból głowy mimo ogólnej wrażliwości na zimno; należy potwierdzić indywidualnie (przeciwstawność odnotowywana przez klinicystów). [Clarke] [Hatherly]
• Ciepło ogólnie (Objawy ogólne) — Niektórzy pacjenci czują się stabilniej w cieple, gdy przeciągi nasilają objawy; wymaga to starannej indywidualizacji. [Boger] [Hatherly]
• Po wydaleniu treści żołądkowej lub moczu (Objawy ogólne) — Poprawa po wymiotach lub oddaniu moczu wzmacnia motyw „rozładowania”; jest bardzo przydatna klinicznie. [Boericke] [Clarke]
• Łagodne uspokajanie i rozmowa (Umysł) — W niektórych przypadkach obecność drugiej osoby łagodzi depresyjne zamknięcie się w sobie; należy traktować to jako obserwację kliniczną, nie sentymentalną regułę. [Kent] [Hatherly]
• Świeże powietrze (Objawy ogólne/Oddychanie) — U niektórych pacjentów łagodzi uczucie duszenia się nasilane przez zamkniętą przestrzeń (zob. także Oddychanie). [Kent] [Clarke]
• Po wyrównaniu niedoboru snu (Objawy ogólne) — Gdy czynnikiem wyzwalającym był niedobór snu, sen regeneracyjny może znacznie zmniejszyć częstość napadów. [Phatak] [Boger]

• Rano; przy wstawaniu (Głowa/Objawy ogólne) — Ból głowy często zaczyna się przy wstawaniu; ta modalność czasowa stanowi punkt odniesienia w analizie przypadku (wspomniana również w części Głowa). [Boericke] [H.C. Allen]
• Hałas (Głowa/Umysł) — Hałas gwałtownie nasila objawy; nadwrażliwość jest skrajna i ma znaczenie praktyczne. [Boericke] [Kent]
• Światło (Głowa/Oczy) — Światłowstręt; jasne światło wyzwala lub nasila napad (wspomniane również w części Oczy). [Boericke] [Hering]
• Ruch (Głowa/Żołądek) — Ruch nasila nudności i ból głowy; choroba lokomocyjna jest ważnym obszarem zastosowania klinicznego. [Boericke] [Phatak]
• Zamknięte przestrzenie; ciasne miejsca (Umysł/Oddychanie) — Klaustrofobiczne pogorszenie z przerażeniem i uczuciem duszenia się; w ciężkich przypadkach drzwi nie mogą być zamknięte. [Kent] [Clarke]
• Niedobór snu (Sen/Objawy ogólne) — Pozbawienie snu wyzwala ból głowy i załamanie psychiczne (zob. także Sen). [Boger] [Phatak]
• Zimne przeciągi; najmniejszy przeciąg (Objawy ogólne) — Wrażliwość na przeciągi może wiązać się z pogorszeniem; należy odróżnić ją od miejscowej poprawy po ochłodzeniu głowy. [Clarke] [Hatherly]
• Wilgoć; zanurzenie rąk w zimnej wodzie (Objawy ogólne) — Kontakt z zimnem i wilgocią nasila objawy w niektórych przypadkach; praktyczne potwierdzenie w codziennym życiu. [Clarke] [Hatherly]
• Podczas miesiączki (Objawy kobiece/Głowa) — W wielu zapisach klinicznych odnotowano nasilenie migreny i skrajnego wyczerpania podczas miesiączki. [Boericke] [Clarke]
• Podczas ciąży (Objawy kobiece/Żołądek) — Ciąża może nasilać nudności, chorobę lokomocyjną i skłonność do bólów głowy. [Clarke] [Boericke]
• Wysiłek umysłowy (Umysł/Głowa) — Myślenie staje się trudne; praca umysłowa nasila zamglenie umysłu i drażliwość (wspomniane również w części Umysł). [Hering] [Kent]
• Mleko (Żołądek/Objawy ogólne) — W niektórych przypadkach mleko może nasilać objawy, a mimo to może występować paradoksalne pragnienie mleka; należy potwierdzić to indywidualnie, nie zakładać z góry. [Boericke] [Hatherly]

W obrazie psychicznym Lac-d. często obecne jest ciche, ciężkie przygnębienie, niekoniecznie wyrażane w sposób dramatyczny, lecz głęboko wyczerpujące, jakby człowiek utracił wewnętrzne oparcie i nie potrafił już zebrać sił. [Kent] [Nash] Znamienne jest przytępienie umysłowe: pacjent skarży się, że „nie może myśleć”, łatwo zapomina i czuje się zablokowany umysłowo, zwłaszcza w związku z bólem głowy, jak gdyby mózg był wyczerpany napadami i stałym obciążeniem zaparciem. [Hering] [T.F. Allen] To zamglenie umysłu nie jest zwykłym zmęczeniem; cechuje je poczucie zahamowania i niemocy, które pacjent może odbierać jako upokarzające, co pogłębia brak wiary w siebie i wycofanie. [Kent] W niektórych przypadkach stan ten pogłębia się aż do negacji życia — „nie zależy mi na życiu” — i przybiera postać zrezygnowanej, niemal odrętwiałej rozpaczy, a nie demonstracyjnego żalu. Ma to największe znaczenie, gdy towarzyszy charakterystycznemu układowi migreny, zaparcia i oddawania moczu. [Kent] [Nash] Nadmiar bodźców zmysłowych przyczynia się do załamania psychicznego: hałas i światło są odczuwane jako fizycznie szkodliwe, a pacjent staje się drażliwy, przytłoczony i niechętny rozmowie, chyba że spokojne towarzystwo paradoksalnie łagodzi poczucie osamotnienia. [Boericke] [Kent] Cierpienie klaustrofobiczne może łączyć objawy psychiczne i oddechowe: w zamkniętych miejscach pojawia się panika, jakby brakowało powietrza i nie było drogi ucieczki. Odpowiada to bezpośrednio pogorszeniu w zamkniętej przestrzeni opisanemu w częściach Objawy ogólne i Oddychanie. [Kent] [Clarke] Pomocne jest krótkie porównanie: w obrazie Natrum muriaticum również mogą występować okresowa migrena i wycofanie, lecz Lac-d. wyraźniej określają pustka w umyśle, ścisłe powiązanie migreny z zaparciem oraz swoista poprawa po oddaniu moczu podczas napadu. [Boericke] [Phatak] Ilustracja przypadku: pacjent z wieloletnimi, okresowymi bólami głowy z nudnościami, twardymi stolcami dużej objętości i ponurą rezygnacją, która wyraźnie ustępuje po „przełamaniu” kryzysu przez wymioty i obfite oddawanie moczu, silnie nasuwa obraz Lac-d. [Boericke] [Clarke]

Lac-d. jest wielokrotnie opisywane jako jeden z głównych leków na ból głowy z nudnościami lub migrenę, często rozpoczynające się rano przy wstawaniu, z gwałtownym pulsowaniem i uczuciem rozpierania oraz przekrwienia. [Boericke] [H.C. Allen] Charakterystyczne jest nasilenie bólu głowy pod wpływem hałasu, światła i ruchu, czego nie należy traktować jako szczegółu przypadkowego. Ta wrażliwość na bodźce stanowi ważny punkt obrazu przypadku, zmuszając pacjenta do szukania ciemności, bezruchu i odosobnienia. [Boericke] [Kent] Zaburzenia widzenia mogą towarzyszyć bólowi lub go poprzedzać — przyćmienie widzenia, przemijająca ślepota lub zmienność ostrości widzenia — toteż objawy oczne należą do ciągu objawów migrenowych, a nie tworzą odrębnego zaburzenia. [Hering] [T.F. Allen] Nudności są częste, mogą występować wymioty, a ból głowy może po nich ustępować. Wskazuje to na rytm poprawy po wydaleniu treści, który znajduje dalszy wyraz w objawach moczowych. [Boericke] [T.F. Allen] Zaparcie nie jest poboczną dolegliwością, lecz ściśle związanym objawem współwystępującym: migrena jest „związana” z zablokowaniem wypróżnienia, z twardymi stolcami dużej objętości i wyczerpującym parciem, jak gdyby cały organizm pozostawał zablokowany do chwili uwolnienia. [Boericke] [H.C. Allen] Najbardziej swoistym wątkiem potwierdzającym jest obfite oddawanie moczu podczas bólu głowy, niekiedy częste i obfite, z częściową poprawą w miarę oddawania moczu; obecność tego objawu charakterystycznego często przesądza o doborze leku. [Boericke] [Clarke] Ucisk i ciasne obandażowanie mogą przynosić ulgę, co jest klinicznie przydatne w różnicowaniu z lekami, w których obrazie ucisk głowy podczas migreny jest nie do zniesienia. [Boericke] Może występować okresowość (nawroty cotygodniowe lub rytmiczne), a w połączeniu z początkiem rano, pogorszeniem pod wpływem bodźców zmysłowych, zaparciem i poprawą po oddaniu moczu tworzy ona wysoce charakterystyczny wzorzec. [Boger] [Phatak]

Objawy oczne Lac-d. najczęściej stanowią wyraz przebiegu migreny: światłowstręt jest znaczny, a światło nasila nie tylko dolegliwości oczu, lecz cały kryzys obejmujący głowę i żołądek, potwierdzając wspomnianą już modalność „pogorszenie pod wpływem światła”. [Boericke] [Hering] Podczas napadów widzenie może być zamglone lub przyćmione, a pacjent może opisywać przemijającą utratę wzroku lub przesłonięcie pola widzenia, które ustępuje wraz z bólem głowy; jest to charakterystyczne dla ciągu objawów bólu głowy z nudnościami w klasycznych opisach. [T.F. Allen] [Hering] Zamknięcie oczu i leżenie w ciemnym pokoju zwykle przynoszą ulgę, lecz wpływ pozycji ciała może być różny w poszczególnych przypadkach. Należy więc potwierdzić kierunek zmiany (poprawę lub pogorszenie w pozycji leżącej), zamiast zakładać go z góry. [Clarke] Łzawienie lub pobolewanie oczu mogą pojawiać się jako drugorzędne objawy współwystępujące, gdy ból skupia się wokół oczodołu i skroni; mają znaczenie pomocnicze, a nie rozstrzygające, chyba że występują z dużą regularnością. [T.F. Allen] Przydatne krótkie porównanie: Iris versicolor ma w obrazie migrenę z wymiotami, lecz Lac-d. silniej określają uporczywe zaparcie i „rozładowanie” przez oddawanie moczu podczas bólu, przy wyraźnym pogorszeniu pod wpływem bodźców zmysłowych. [Boericke] [Phatak]

Objawy uszne zwykle nie stanowią centrum obrazu, lecz dźwięki mogą być boleśnie dokuczliwe z powodu nadwrażliwości całego układu nerwowego. Dlatego „pogorszenie pod wpływem hałasu” może być odczuwane jako dolegliwość uszna nawet bez miejscowego zapalenia. [Boericke] W praktyce objawy ze strony uszu potwierdzają obraz Lac-d., gdy podczas migreny zwykłe dźwięki są dla pacjenta udręką, a poprawę przynoszą jedynie cisza i ciemność, zgodnie z modalnościami. [Kent] Niewielkie promieniujące doznania w okolicy skroni i po bokach głowy mogą podczas migreny obejmować ucisk w sąsiedztwie uszu; należy traktować je jako objawy współwystępujące. [T.F. Allen]

Objawy nosowe mają zwykle znaczenie podrzędne i nie należy nadawać im roli rozstrzygającej. U osób konstytucjonalnie wyczerpanych może występować skłonność do przekrwienia, lecz wybór Lac-d. zależy od ciągu objawów obejmującego migrenę, żołądek, odbytnicę i układ moczowy oraz od charakterystycznych modalności związanych z bodźcami zmysłowymi i czasem występowania objawów. [Clarke] Jeśli pacjent odczuwa zatkanie nosa w zamkniętych pomieszczeniach, należy odnotować je jako część szerszego pogorszenia klaustrofobicznego, a nie jako odrębny obraz nieżytu nosa. [Kent]

Twarz często odzwierciedla konstytucjonalne wyczerpanie: bladość, ściągnięte rysy podczas napadów i wygląd osoby wyczerpanej, odpowiadający „nieprawidłowemu odżywieniu”. [Boericke] Podczas napadów pacjent może unikać światła i towarzystwa, a wyraz twarzy staje się napięty, cierpiący i zamknięty w sobie; także tutaj odzwierciedla to pogorszenie pod wpływem bodźców zmysłowych, nie zaś odrębną patologię twarzy. [Kent] Jeśli wyraźne są wstyd i brak wiary w siebie, twarz może zdradzać zakłopotanie i chęć ukrycia się, co ma znaczenie kliniczne jedynie wtedy, gdy potwierdza je charakterystyczny układ objawów fizycznych. [Kent] [Nash]

Objawy w jamie ustnej często należą do ciągu objawów żołądkowych: kwaśny smak, uczucie obłożenia jamy ustnej i nudności wznoszące się od żołądka ku gardłu. [T.F. Allen] Pragnienie może mieć różny charakter; nie należy na siłę czynić z niego objawu charakterystycznego, lecz raczej powiązać objawy w jamie ustnej z ustalonym już szerszym wątkiem nudności i poprawy po wymiotach. [Boericke] Jeśli pacjent zgłasza silną niechęć do mleka związaną z jego odczuwaniem w ustach lub smakiem, należy odnotować ją jako pomocniczą sprzeczność (ponieważ jedni pragną mleka, a u innych wywołuje ono pogorszenie), lecz nie nadawać jej nadmiernej wagi bez zasadniczego zespołu migreny, zaparcia i oddawania moczu. [Boericke] [Hatherly]

Objawy ze strony zębów nie należą do wiodących w większości klasycznych opisów. Ból szczęk lub zębów może występować w przebiegu promieniowania bólu migrenowego i najlepiej rozumieć go jako część napadu bólu głowy, zwłaszcza gdy ucisk przynosi ogólną ulgę. [Boericke] Wybór leku należy potwierdzać na podstawie głównego wzorca objawów, zamiast opierać go na szczegółach dotyczących uzębienia. [Clarke]

Objawy gardła mają zwykle znaczenie drugorzędne. Uczucie zaciskania może pojawiać się wraz z nudnościami i lękiem z uczuciem duszenia się, zwłaszcza w zamkniętych przestrzeniach; wiąże to doznania w gardle z działami Umysł i Oddychanie, a nie z zapalnymi chorobami gardła. [Kent] [Clarke] Jeśli „głos” wydaje się słaby lub pacjent odczuwa zahamowanie ekspresji, należy ujmować to jako część motywu tłumienia psychicznego i zablokowania procesów poznawczych, nie przedstawiając jednak tego jako pewnego, podstawowego objawu z próby lekowej, chyba że potwierdzają go ci sami klasyczni autorzy, których cytuje się w innych miejscach. [Kent] [Hering]

Żołądek stanowi integralną część obrazu: nudności są wyraźne podczas migrenowego bólu głowy, często z uczuciem kwaśności, a wymioty mogą łagodzić zarówno dolegliwości żołądkowe, jak i ból głowy, tworząc powtarzalny związek między opróżnieniem a ulgą. [Boericke] [T.F. Allen] Ruch nasila nudności (choroba lokomocyjna, w tym dolegliwości podczas jazdy samochodem, ma istotne znaczenie kliniczne), co odpowiada modalności „pogorszenie pod wpływem ruchu” i często sprawia, że podczas napadów podróżowanie i poruszanie się stają się nie do zniesienia. [Boericke] [Phatak] W niektórych przypadkach ucisk może łagodzić dolegliwości w nadbrzuszu, podobnie jak przynosi ulgę w bólu głowy; współwystępowanie tej modalności w obu okolicach jest klinicznie użyteczne. [Boericke] Stosunek do mleka może być paradoksalny: pacjent może go pragnąć lub może ono powodować pogorszenie, a sprzeczność ta ma znaczenie tylko wtedy, gdy powtarza się w przebiegu przypadku i jest zgodna z centralnym wzorcem leku. [Boericke] [Hatherly] Krótkie porównanie: w obrazie Cocculus występuje choroba lokomocyjna z nudnościami i osłabieniem, natomiast Lac-d. jest ściślej związany z migreną towarzyszącą zaparciu, obfitym oddawaniem moczu i silnym pogorszeniem pod wpływem bodźców zmysłowych. [Boericke] [Phatak]

Wzdęcie brzucha i gazy mogą towarzyszyć zaparciu, wywołując uczucie wewnętrznego zablokowania i ucisku, które przyczynia się do nudności oraz nasilenia bólu głowy. [T.F. Allen] Objawy brzuszne mają największą wartość przy doborze leku, gdy ujawniają rytm „zablokowanie, a następnie ulga”: zaparcie podtrzymuje blokadę, wymioty lub oddawanie moczu częściowo ją łagodzą, po czym pacjent czuje się wyczerpany. [Boericke] Nie należy nadmiernie rozbudowywać opisu patologii brzusznej: wybór Lac-d. potwierdza przede wszystkim spójny ciąg objawów, a nie pojedyncze rodzaje bólu brzucha. [Clarke]

Objaw charakterystyczny ze strony układu moczowego jest wyjątkowo wyrazisty: częste, obfite oddawanie moczu podczas bólu głowy, niekiedy wielokrotnie w czasie napadu, często z ulgą w miarę oddawania moczu. [Boericke] [Clarke] Nie jest to ogólny obraz „leku moczowego”, lecz charakterystyczny objaw współwystępujący, który staje się rozstrzygający w połączeniu z migreną, nudnościami i wymiotami, zaparciem oraz pogorszeniem pod wpływem bodźców zmysłowych. [Boericke] Niektórzy pacjenci zauważają, że napad ustępuje po wymiotach i oddaniu moczu, co wzmacnia motyw ulgi po opróżnieniu i pomaga odróżnić Lac-d. od innych leków migrenowych, w których oddawanie moczu nie jest wyraźnym czynnikiem przynoszącym poprawę. [Boericke] [H.C. Allen] Krótkie porównanie: w obrazie Gelsemium może występować ból głowy z częstomoczem na tle zdenerwowania, natomiast obraz Lac-d. jest gwałtowniejszy, z większym światłowstrętem, zaparciem i ulgą po opróżnieniu oraz głębszą rezygnacją. [Boericke] [Kent]

Zaparcie jest jednym z głównych filarów obrazu: stolce są twarde, duże i oddawane z bardzo silnym parciem; wysiłek ten może wyczerpywać i pogłębiać poczucie uwięzienia we własnym ciele. [Boericke] [H.C. Allen] Zaparcie to często współwystępuje z określonym wzorcem bólu głowy — bólem głowy z zaparciem — a nawrót migreny może zbiegać się z ponownym zablokowaniem wypróżnień, co stanowi klinicznie użyteczny rytm potwierdzający. [Boericke] Po oddaniu stolca pacjent może odczuwać obolałość jak po stłuczeniu i wyczerpanie, co odpowiada opisywanemu przez wielu autorów obrazowi „nieprawidłowego odżywienia i wyczerpania sił życiowych”. [Boericke] [Boger] Porównanie z Nux vomica: może w nim występować zaparcie z parciem na stolec, jednak Lac-d. znacznie silniej określa ciąg objawów migrenowych z ulgą po oddaniu moczu i głębokim pogorszeniem pod wpływem bodźców zmysłowych niż reaktywność na środki pobudzające i drażliwe dążenie do działania. [Boericke] [Phatak]

Przypadki u mężczyzn często wykazują ten sam wzorzec konstytucjonalny: migrenę z zaparciem i ulgą po oddaniu moczu, zablokowanie procesów poznawczych oraz posępną rezygnację, która może wyrażać się cichym wycofaniem zamiast jawnego skarżenia się. [Kent] Płeć pacjenta nie ma znaczenia dla doboru leku; pochodzenie z mleka nie ogranicza jego zastosowania. [Boericke] Silny niepokój klaustrofobiczny (zamknięte miejsca wywołują panikę i potrzebę powietrza) może być szczególnie uderzający u mężczyzn, którzy poza tym sprawiają wrażenie opanowanych i milczących. [Kent] [Clarke]

Fizjologia kobiety często modyfikuje obraz przypadku: bóle głowy mogą nasilać się podczas miesiączki, a ciąża może nasilać nudności, chorobę lokomocyjną i ogólne wyczerpanie konstytucjonalne, co wskazuje na znaczenie Lac-d., gdy obecny jest pełny ciąg objawów charakterystycznych. [Boericke] [Clarke] Rezygnacja emocjonalna i obniżone poczucie własnej wartości mogą nasilać się wraz ze zmianami hormonalnymi, a pacjentka może czuć się coraz bardziej uwięziona lub duszona w zamkniętych przestrzeniach, co łączy działy Narządy płciowe żeńskie, Umysł i Oddychanie. [Kent] W ciąży należy różnicować z Sepia i Natrum muriaticum: dla Sepia charakterystyczne są uczucie parcia w dół w miednicy i obojętność; dla Natrum muriaticum — skrywany smutek; podstawą obrazu Lac-d. jest migrena związana z zaparciem, z ulgą po oddaniu moczu i skrajnym pogorszeniem pod wpływem bodźców zmysłowych. [Boericke] [Kent]

W obrazie oddychania zaznacza się uczucie duszenia się, zwłaszcza w zamkniętych lub ciasnych miejscach; pacjent potrzebuje przestrzeni i powietrza, a zamknięcie drzwi może wywołać panikę. [Kent] [Clarke] Nie musi to oznaczać astmy; często jest to czynnościowe uczucie zwężenia związane z lękiem i poczuciem uwięzienia. [Kent] Może pojawić się paradoks: przeciągi pogarszają stan, a zarazem zamknięta przestrzeń jest nie do zniesienia; pacjent chce powietrza, ale nie zimnych przeciągów — jest to indywidualizujący niuans, o który należy dopytać. [Clarke]

Kołatanie serca może w niektórych przypadkach towarzyszyć lękowi i wyczerpaniu, szczególnie gdy pacjent czuje się psychicznie przytłoczony i niezdolny do poradzenia sobie z sytuacją. [Clarke] Nie należy nadawać objawom sercowym pierwszoplanowego znaczenia, chyba że są wyraźnie charakterystyczne; należy traktować je jako szczegóły wspierające szerszy obraz wyczerpania i niepokoju klaustrofobicznego. [Kent]

Objawy ze strony klatki piersiowej są często czynnościowe i związane z pogorszeniem w zamkniętych przestrzeniach: jest to raczej ucisk, ściskanie lub uczucie duszenia się niż obiektywnie stwierdzana choroba płuc. [Kent] Jeśli występują, potwierdzają doświadczenie „ciasnej przestrzeni życiowej” — drzwi nie mogą być zamknięte, w pomieszczeniach nie sposób oddychać — i pomagają odróżnić Lac-d. od leków migrenowych bez niepokoju klaustrofobicznego. [Kent] [Clarke] Podczas napadów płytki oddech może wiązać się z nudnościami i skrajnym wyczerpaniem; często poprawia się w spoczynku i ciszy. [Boericke]

Objawy pleców mają na ogół znaczenie drugorzędne i mogą obejmować bóle związane z osłabieniem oraz poczucie wyczerpania całego ciała po powtarzających się napadach. [Boger] Należy wykorzystywać je jako potwierdzenie ogólnego wyczerpania, a nie jako wiodący obraz miejscowy. [Clarke]

W kończynach u wyczerpanych pacjentów często zaznaczają się osłabienie i zmęczenie z drżeniem; chory czuje, że napad obejmujący ból głowy oraz dolegliwości żołądkowe i jelitowe pozbawił ciało sił. [Boericke] W niektórych przypadkach odnotowuje się zimne dłonie i stopy oraz skłonność do zapaści pod wpływem wysiłku, co odpowiada konstytucji z „nieprawidłowym odżywieniem”; również tutaj potwierdzenie powinno opierać się na objawach charakterystycznych. [Boger] Pacjent może unikać ruchu, ponieważ nasila on nudności i ból głowy, zatem bezczynność kończyn może być wtórna wobec pogorszenia pod wpływem ruchu, a nie wynikać z pierwotnego porażenia. [Boericke] [Phatak]

Objawy skórne mają zwykle znaczenie pomocnicze: u osób przewlekle wyczerpanych mogą występować świąd, suchość lub wykwity skórne, niekiedy współbrzmiące z poczuciem bycia „nieczystym” lub ze wstydem, jednak nie należy dobierać leku wyłącznie na podstawie skóry. [Clarke] [Sankaran] Szczegóły dotyczące skóry należy traktować jako drobne potwierdzenia, gdy wyraźny jest już wzorzec migreny, zaparcia i ulgi po oddaniu moczu. [Boericke]

Sen może być zarówno czynnikiem wyzwalającym, jak i następstwem dolegliwości. Niedobór snu powoduje pogorszenie i może wyzwolić kolejny cykl migrenowy, co ma znaczenie kliniczne, ponieważ pozwala uwzględnić strategie zapobiegawcze, a także potwierdzić wybór leku (łącząc dział Sen z modalnością Pogorszenie wskutek niedoboru snu). [Boger] [Phatak] Pacjent może być senny w ciągu dnia z powodu wyczerpania, a mimo to źle spać w nocy wskutek nadwrażliwości nerwowej, nadmiernej reaktywności na bodźce zmysłowe i depresyjnego rozpamiętywania. [Kent] Podczas epizodów migrenowych pacjent często szuka ciemności i bezruchu; wpływ pozycji ciała może być jednak różny, a niektórzy czują się gorzej w pozycji leżącej, jeśli wywołuje ona zawroty głowy lub nudności, dlatego należy to sprawdzić, a nie zakładać z góry. [Clarke] Po przebudzeniu nastrój może być posępny, z poczuciem wyczerpania, zamgleniem poznawczym i wrażeniem uwięzienia w ciasnej przestrzeni życiowej, co łączy sen z pogorszeniem klaustrofobicznym opisanym w działach Objawy ogólne i Oddychanie. [Kent] Poprawa jakości snu często przebiega równolegle z korzystną zmianą okresowości bólów głowy i złagodzeniem zaparcia, dzięki czemu sen jest użytecznym wskaźnikiem podczas obserwacji dalszego przebiegu przypadku. [Phatak] Uwaga ilustrująca przypadek: pacjent, który obawia się niedoboru snu, ponieważ niezmiennie wyzwala on poranny migrenowy ból głowy, doświadcza pustki w głowie i odczuwa poprawę dopiero po wymiotach oraz obfitym oddaniu moczu, wyraźnie odpowiada obrazowi Lac-d., jeśli zaparcie jest uporczywe. [Boericke] [Boger]

Przy głębokiej depresji sny mogą być ciężkie, ponure lub nacechowane motywem śmierci, a stan przeżywany we śnie może wpływać na nastrój po przebudzeniu; treści snów nie należy jednak uznawać za bardziej rozstrzygającą niż charakterystyczny wzorzec objawów fizycznych. [Kent] Gdy sny wzmacniają obrazy klaustrofobiczne, motywy ciasnych miejsc lub bezradności, mogą wspierać wątek „duszenia się i rezygnacji” obecny już w życiu na jawie. [Kent] Współcześni autorzy opisujący leki z grupy Lac mogą podkreślać tematykę snów, jednak najbezpieczniej przywoływać ich oszczędnie i podporządkować interpretację snów klasycznemu rdzeniowi obrazu: migrenie, zaparciu i oddawaniu moczu. [Hatherly] [Mangialavori]

Gorączka nie jest dominującym objawem charakterystycznym. Jeśli pojawia się podczas napadów migrenowych, jest zwykle wtórna wobec napadu i nie powinna zastępować charakterystycznego ciągu objawów jako podstawy doboru leku. [Boericke]

Mogą występować marznięcie i wrażliwość na przeciągi, a kontakt z zimnem i wilgocią może powodować pogorszenie, mimo że miejscowe chłodne okłady na głowę mogą łagodzić migrenę; te przeciwstawne reakcje najlepiej oceniać indywidualnie i wykorzystywać jako potwierdzenie, a nie jako regułę ogólną. [Clarke] [Hatherly] Wzorce pocenia się zwykle nie są rozstrzygające; należy traktować je pomocniczo w szerszym obrazie wyczerpania. [Boger]

Stosunek do mleka może być paradoksalny: w niektórych przypadkach wywołuje ono pogorszenie lub niechęć, w innych występuje ochota na mleko; sprzeczność ta ma znaczenie tylko wtedy, gdy się powtarza i jest zgodna z całościowym obrazem leku. [Boericke] [Hatherly] Podczas migreny apetyt jest zwykle osłabiony, a dominują nudności; po napadzie pacjent może odczuwać wewnętrzną pustkę i wyczerpanie, co ponownie nawiązuje do opisywanej przez wielu autorów konstytucji z „nieprawidłowym odżywieniem”. [Boericke] Nudności związane z ruchem są ściśle powiązane z tolerancją pokarmów; podróż może wywołać zarówno nudności, jak i ból głowy. [Boericke] [Phatak]

Lac-d. jest lekiem, którego obraz obejmuje okresowe napady na tle konstytucjonalnego wyczerpania: upośledzone przyswajanie, wyczerpanie sił życiowych i układ nerwowy uwrażliwiony przez powtarzające się napady. [Boericke] [Boger] Ogólny wzorzec układa się w ciąg: poranny migrenowy ból głowy przy wstawaniu; gwałtowne pulsowanie ze światłowstrętem i nietolerancją hałasu; nudności i wymioty; uporczywe zaparcie z twardymi, dużymi stolcami; oraz szczególnie charakterystyczne oddawanie moczu podczas bólu, przynoszące ulgę. [Boericke] [H.C. Allen] Ogólny obraz psychiczny może być równie rozstrzygający, gdy odpowiada ciągowi objawów fizycznych: zablokowanie procesów poznawczych, niemożność myślenia, wycofanie się wobec nadmiaru bodźców i posępna rezygnacja, która może obejmować stan „nie zależy mu na życiu”. [Kent] [Nash] Zamknięte miejsca powodują pogorszenie z niepokojem i uczuciem duszenia się, łącząc obraz konstytucjonalny z oddychaniem oraz potwierdzając potrzebę przestrzeni i powietrza bez przeciągów. [Kent] [Clarke] Niedobór snu działa jako czynnik podtrzymujący i wyzwalający, a poprawa często następuje po przywróceniu snu i regularności wypróżnień oraz zmniejszeniu częstości napadów — należy wykorzystywać te zmiany jako wskaźniki w dalszej obserwacji, zamiast skupiać się na drobnych objawach. [Boger] [Phatak] W kontekście rodziny leków z mleka Lac-d. można postrzegać jako „wsparcie pozbawione pełni”, jednak dla ograniczenia ryzyka naruszenia praw autorskich i zachowania większej rzetelności naukowej najlepiej przedstawiać takie metafory jako drugorzędne dopełnienie, pozostawiając klasyczny ciąg objawów charakterystycznych jako oś opisu. [Hughes] [Mangialavori]

Etiologia / Czynniki wyzwalające

• Cocculus — Choroba lokomocyjna i nudności wskutek niedoboru snu; w Lac-d. dodatkowo występują uporczywe zaparcie i ulga po oddaniu moczu podczas migreny, z głębszą pustką poznawczą. [Phatak] [Boericke]
• Nux vomica — Ból głowy pochodzenia żołądkowego z zaparciem; Nux cechują przymus działania, drażliwość i reaktywność na środki pobudzające; Lac-d. to raczej okresowy migrenowy ból głowy ze światłowstrętem, nietolerancją hałasu i ulgą po opróżnieniu (wymiotach lub oddaniu moczu). [Boericke] [Phatak]
• Iris versicolor — Migrena z wymiotami; w Iris wyraźniejsze są pieczenie i dolegliwości żółciowe; Lac-d. jest silniej związany z zaparciem, ulgą po oddaniu moczu i znacznym pogorszeniem pod wpływem bodźców zmysłowych. [Boericke] [Phatak]
• Gelsemium — Tępy ból głowy i zamglenie umysłowe; w Lac-d. pulsowanie jest gwałtowniejsze, zaparcie i światłowstręt silniejsze, a opróżnienie przynosi ulgę. [Boericke] [Kent]

Umysł

• Aurum — Rozpacz samobójcza i wyrzuty sumienia; w Aurum silniej zaznaczają się załamanie związane z obowiązkiem i honorem oraz surowsze potępianie siebie; rezygnacja w Lac-d. mieści się we wzorcu migreny, zaparcia i oddawania moczu, z pogorszeniem pod wpływem bodźców zmysłowych. [Kent] [Nash]
• Natrum muriaticum — Okresowa migrena i wycofanie; w Nat-m. wyraźniejsze są smutek i powściągliwość; w Lac-d. — „nie może myśleć”, związek z zaparciem i ulga po oddaniu moczu podczas napadów. [Boericke] [Phatak]
• Carcinosinum — Niskie poczucie własnej wartości i tłumienie; w Carc. wyraźniejsze są perfekcjonizm i wyprzedzające poczucie odpowiedzialności; Lac-d. jest silniej określony przez napadowy wzorzec objawów z niepokojem klaustrofobicznym. [Kent] [Morrison]

Powinowactwo narządowe / Modalności

• Bryonia — Ból głowy nasilający się pod wpływem ruchu, łagodzony uciskiem; Bryonia cechują suchość, pragnienie, drażliwość i poprawa w całkowitym spoczynku; w Lac-d. dodatkowo występują nudności i wymioty oraz ulga po oddaniu moczu, a zaparcie stanowi główny element blokady. [Boericke] [Phatak]
• Sepia — Pogorszenie podczas miesiączki i obniżona żywotność; w Sepia wyraźniejsze są obojętność i uczucie parcia w dół w miednicy; w Lac-d. — migrena związana z zaparciem, pogorszenie pod wpływem bodźców zmysłowych i klaustrofobiczne uczucie duszenia się. [Boericke] [Kent]
• Calcarea carbonica — Nieprawidłowe odżywienie i osłabienie; Calc. cechują większa powolność, marznięcie i lęk o bezpieczeństwo; Lac-d. to raczej okresowy migrenowy ból głowy z ulgą po oddaniu moczu i silnym pogorszeniem pod wpływem bodźców zmysłowych. [Boericke] [Boger]
• Silicea — Przewlekłe wyczerpanie i zaparcie; Sil. cechują większa skłonność do marznięcia, ropienia i ustępliwość; Lac-d. jest silniej określony przez ciąg objawów migrenowego bólu głowy i nietolerancję bodźców zmysłowych. [Phatak] [Boger]

• Lek uzupełniający: Nat-m. — Gdy okresowe migreny ustępują, a wyraźniej zaznacza się stan związany z żalem i pragnieniem soli; Nat-m. podaje się następnie, jeśli charakterystyczny objaw ze strony układu moczowego nie zajmuje już centralnego miejsca. [Kent] [Phatak]
• Lek uzupełniający: Sep. — Jeśli po przerwaniu ciągu objawów migrenowych ujawniają się kwestie hormonalne lub dolegliwości w obrębie miednicy; różnicować na podstawie obojętności i rezygnacji. [Kent] [Boericke]
• Dobrze działa po: Iris. — Po złagodzeniu ostrego napadu migreny Lac-d. może uporządkować konstytucyjny wzorzec okresowych dolegliwości, gdy utrzymują się zaparcia i poprawa po oddaniu moczu. [Boericke] [Phatak]
• Dobrze działa po: Coccul. — Gdy zmniejszają się objawy choroby lokomocyjnej, lecz pozostaje głębszy cykl zaparć i migren. [Phatak]
• Wsparcie antidotujące: Coff. — Jeśli dominuje pobudliwość z bezsennością, bez typowego dla Lac-d. depresyjnego wycofania oraz ciągu objawów obejmującego zaparcia i oddawanie moczu. [Kent]
• Wsparcie antidotujące: Nux-v. — Jeśli objawy mają przede wszystkim podłoże jatrogenne lub wynikają ze stosowania środków pobudzających; następnie należy ponownie ocenić całość objawów pod kątem Lac-d. [Boericke]
• Lek pokrewny: Lac-c. — Inny lek z grupy Lac z wyraźnymi objawami psychicznymi; dla Lac-c. bardziej typowe są odraza do siebie, naprzemienność objawów i nietolerancja kontaktu, a dla Lac-d. — wzorzec migrena–zaparcia–oddawanie moczu z rezygnacją. [Hatherly] [Kent]
• Lek pokrewny: Lac-v. (non-defloratum) — Porównać, jeśli dominują motywy związane z mlekiem, lecz brak klasycznego dla Lac-d. charakterystycznego objawu ze strony układu moczowego. [Clarke]
• Czynnik niekorzystny: rutynowe powtarzanie dawek bez nawrotu — Unikać „dawkowania według kalendarza” wyłącznie dlatego, że napady mają charakter okresowy; dawkę powtarzać po powrocie charakterystycznej całości objawów. [Kent] [Hahnemann]
• Postępowanie wspomagające: zapobieganie czynnikom wyzwalającym poprzez higienę życia — Przywrócenie prawidłowego snu i przeciwdziałanie zaparciom zmniejszają skłonność do nawrotów i pozwalają wyraźniej ocenić reakcję na lek (zgodnie z klasyczną zasadą unikania przyczyn podtrzymujących chorobę). [Hahnemann] [Hughes]

Dobór Lac-d. jest najbardziej pewny, gdy migrena ma wyraźne cechy charakterystyczne: występuje rano przy wstawaniu, nasila się pod wpływem hałasu, światła i ruchu, towarzyszą jej nudności lub wymioty oraz uporczywe zaparcia, a potwierdza ją charakterystyczny objaw ze strony układu moczowego: obfite oddawanie moczu podczas napadu, przynoszące ulgę. [Boericke] [H.C. Allen] Zawsze należy sprawdzić charakterystyczne cechy poznawcze i emocjonalne: „nie mogę myśleć”, zamglenie umysłu, unikanie bodźców i depresję z rezygnacją, która może obejmować stan „nie zależy mu na życiu”, zwłaszcza przy współistniejącym cierpieniu klaustrofobicznym. [Kent] [Nash]

Potencja i powtarzanie dawek: w przewlekłej, okresowej migrenie z konstytucyjnym wyczerpaniem wielu klasycznych homeopatów preferuje pojedynczą dawkę i powtarzanie jej wyłącznie przy wyraźnym nawrocie charakterystycznej całości objawów, a nie dlatego, że według kalendarza zbliża się kolejny napad. [Kent] [Hahnemann] W bardziej ostrych stanach choroby lokomocyjnej lub z przewagą nudności można stosować umiarkowane potencje, uważnie obserwując reakcję i wcześnie zaprzestając podawania, gdy tylko rozpocznie się poprawa. [Boericke]

Wskazówki z praktyki:

• Poranny migrenowy ból głowy ze światłowstrętem, nudnościami, uporczywymi zaparciami i wyraźną ulgą, gdy podczas napadu dochodzi do obfitego oddawania moczu, jest jednym z najmocniejszych potwierdzeń wyboru Lac-d. [Boericke] [Clarke]
• Chory, który nie toleruje zamkniętych przestrzeni (musi mieć otwarte drzwi), odczuwa duszenie i wykazuje ten sam ciąg objawów migrena–zaparcia–oddawanie moczu, często potwierdza wybór Lac-d. ponad wszelką wątpliwość. [Kent] [Clarke]
• Gdy niedobór snu niezmiennie wyzwala kolejny kryzys, a przywrócenie prawidłowego snu zmniejsza częstość nawrotów, wybór Lac-d. staje się bardziej prawdopodobny, jeśli obecny jest również charakterystyczny objaw ze strony układu moczowego. [Boger] [Phatak]

Umysł

• Umysł; depresja; beznadziejność — Raczej cicha rezygnacja niż dramatycznie wyrażany żal. [Kent]
• Umysł; skłonności samobójcze; śmierć, pragnienie — Największe znaczenie ma w połączeniu z charakterystycznym ciągiem objawów fizycznych. [Kent] [Nash]
• Umysł; myślenie; utrudnione; nie może myśleć — Zahamowanie funkcji poznawczych podczas napadów, a także przewlekle. [Hering]
• Umysł; pamięć; osłabienie — Zapominanie u osób konstytucyjnie wyczerpanych. [T.F. Allen]
• Umysł; wrażliwość; hałas; na — Pogorszenie pod wpływem bodźców zmysłowych jako cierpienie psychiczne. [Kent]
• Umysł; lęk; zamknięte miejsca — Panika klaustrofobiczna łącząca objawy psychiczne z oddechowymi. [Kent]

Głowa

• Głowa; ból; migrena; rano; przy wstawaniu — Modalność czasowa stanowiąca punkt oparcia w ocenie przypadku. [Boericke]
• Głowa; ból; pulsujący; gwałtowny — Ból rozsadzający, tętniący, ze skrajnym wyczerpaniem. [H.C. Allen]
• Głowa; ból; hałas; pogorszenie — Skrajne nasilenie pod wpływem dźwięków. [Boericke]
• Głowa; ból; światło; pogorszenie — Światłowstręt zajmuje centralne miejsce w napadzie. [Boericke]
• Głowa; ból; ruch; pogorszenie — Ruch nasila nudności i ból głowy. [Boericke]
• Głowa; ból; ucisk; poprawa — Ulga po obandażowaniu stanowi potwierdzenie. [Boericke]

Oczy / Wzrok

• Oczy; światłowstręt; podczas bólu głowy — Element ciągu objawów migrenowych, a nie objaw izolowany. [Boericke]
• Wzrok; zamglony; podczas bólu głowy — Przymglenie widzenia towarzyszące migrenowemu bólowi głowy. [Hering]
• Wzrok; ślepota; przemijająca — Według niektórych zapisów pojawia się i ustępuje wraz z napadem. [T.F. Allen]
• Oczy; ból; z migreną — Zajęcie okolicy oczodołowej lub skroniowej. [T.F. Allen]
• Oczy; zamknięcie; poprawa — Ulga w ciemności, gdy światło nasila objawy. [Boericke]
• Objawy ogólne; ciemność; poprawa — Ulga w ciemnym pokoju jako modalność ogólna. [Boericke]

Żołądek

• Żołądek; nudności; z bólem głowy — Nieodłączny objaw współwystępujący. [Boericke]
• Żołądek; wymioty; łagodzą ból głowy — Motyw ulgi po opróżnieniu. [Boericke]
• Żołądek; ruch; pogorszenie; nudności — Zakres objawów choroby samochodowej i lokomocyjnej. [Boericke]
• Żołądek; kwaśność; nudności — Kwaśne odczucie towarzyszące nudnościom w niektórych zapisach. [T.F. Allen]
• Żołądek; ucisk; poprawa — Motyw ucisku zgodny z ulgą w bólu głowy. [Boericke]
• Żołądek; mleko; pogorszenie lub niechęć — Uwzględniać tylko wtedy, gdy objaw jest spójny z całością i potwierdza wybór leku. [Boericke] [Hatherly]

Odbytnica

• Odbytnica; zaparcie; uporczywe — Główny czynnik utrwalający obraz przypadku. [Boericke]
• Stolec; twardy; duży — Klasyczny opis z wyczerpaniem. [H.C. Allen]
• Odbytnica; parcie; nadmierne — Duży wysiłek i osłabienie po wypróżnieniu. [Boericke]
• Odbytnica; zaparcie; z bólem głowy — Współwystępowanie przydatne w różnicowaniu. [Boericke]
• Odbytnica; ból; podczas wypróżnienia — Potwierdza nasilenie trudności w oddawaniu stolca. [H.C. Allen]
• Odbytnica; szczeliny; wskutek twardego stolca — Objaw pomocniczy, jeśli występuje. [Clarke]

Układ moczowy

• Pęcherz moczowy; oddawanie moczu; częste; podczas bólu głowy — Charakterystyczny objaw współwystępujący. [Boericke]
• Mocz; obfity; podczas bólu głowy — Charakterystyczne nasilenie i ilość. [Boericke]
• Pęcherz moczowy; oddawanie moczu; przynosi ulgę — Ulga po oddaniu moczu przemawia za wyborem leku. [Clarke]
• Mocz; przejrzysty; obfity — Często odnotowywany podczas napadów. [Clarke]
• Objawy ogólne; odpływ wydzielin i opróżnianie; poprawa — Wzorzec ulgi po wymiotach lub oddaniu moczu. [Boericke]
• Głowa; ból; oddawanie moczu; poprawa — Praktyczna rubryka potwierdzająca, gdy objaw występuje. [Boericke]

Objawy ogólne / Oddychanie / Sen

• Objawy ogólne; rano; wstawanie; pogorszenie — Modalność czasowa nieograniczona do objawów ze strony głowy. [Boericke]
• Objawy ogólne; hałas; pogorszenie — Nietolerancja obejmująca cały organizm. [Boericke]
• Objawy ogólne; światło; pogorszenie — Przeciążenie sensoryczne jako objaw ogólny. [Boericke]
• Objawy ogólne; ruch; pogorszenie — Łączy nudności, ból głowy i nietolerancję podróży. [Boericke]
• Objawy ogólne; zamknięte miejsca; pogorszenie — Cierpienie klaustrofobiczne z potrzebą powietrza. [Kent]
• Sen; niedobór snu; pogorszenie — Czynnik wyzwalający nawrót i ponowne kryzysy. [Boger]

Allen, H.C. (1898) Keynotes and Characteristics with Comparisons of Some of the Leading Remedies of the Materia Medica. Wyd. 1. Philadelphia, PA: Boericke & Tafel.

Allen, T.F. (1874–1879) The Encyclopaedia of Pure Materia Medica: A Record of the Positive Effects of Drugs upon the Healthy Human Organism. T. 1–10. New York, NY: Boericke & Tafel.

Boericke, W. (1906) Pocket Manual of Homoeopathic Materia Medica & Repertory: Comprising the Characteristic and Guiding Symptoms of All Remedies (Clinical and Pathogenetic), with a Repertory by O.E. Boericke. Wyd. 3, popr. i rozsz. New York, NY: Boericke & Runyon.

Boger, C.M. (1931) A Synoptic Key of the Materia Medica. Wyd. 4. Parkersburg, WV: C.M. Boger.

Clarke, J.H. (1900) A Dictionary of Practical Materia Medica. London: Homoeopathic Publishing Company.

Hahnemann, S. (1921) Organon der Heilkunst. Wyd. 6 (ostateczna wersja rękopisu autora ukończona w 1842), red. R. Haehl. Leipzig, Niemcy: Schwabe.

Hatherly, P. (2010) The Lacs: A Materia Medica & Repertory. Kenmore, QLD, Australia: AEN Pty Ltd.

Hering, C. (1879) The Guiding Symptoms of Our Materia Medica. Philadelphia, PA: American Homoeopathic Publishing Society; J.M. Stoddart & Co.

Hughes, R. (1885) A Manual of Pharmacodynamics. Wyd. 2. London: B. Jain Publishers (przedruk indyjski).

Kent, J.T. (1905) Lectures on Homoeopathic Materia Medica. Philadelphia, PA: Boericke & Tafel.

Mangialavori, M. (2016) Milk Remedies: Materia Medica Clinica, Volume 1. North Charleston, SC: CreateSpace Independent Publishing Platform.

Nash, E.B. (1904) Leaders in Homoeopathic Therapeutics. Philadelphia, PA: Boericke & Tafel.

Phatak, S.R. (1977) Materia Medica of Homoeopathic Medicines. Wyd. 2. New Delhi, Indie: B. Jain Publishers.

Sankaran, R. (1991) The Spirit of Homoeopathy. Wyd. 1. Mumbai, Indie: Homoeopathic Medical Publishers.