Prunus spinosa
Charakterystyka substancji
Ciernisty krzew z rodziny Rosaceae, zrzucający liście na zimę, o cierpkich, granatowoczarnych owocach bogatych w garbniki, kwasy organiczne i flawonoidy. W homeopatii nalewkę przygotowuje się ze świeżej kory młodych gałązek (niekiedy z kory korzeni lub kwiatów) na początku kwitnienia; wyraźne działanie ściągające oraz obwodowe działanie nerwowo-naczyniowe pomagają wyjaśnić występujące w obrazie leku nagłe, ściskające bóle neuralgiczne oraz jego działanie na nerwy rzęskowe, gałęzie nerwu trójdzielnego, zwieracze dróg moczowych oraz ściany serca i klatki piersiowej [Clarke], [Hughes]. [Toxicology]
Informacje o próbie lekowej
Objawy odnotowała głównie szkoła niemiecka, a zestawili je Allen i Hering; z czasem gromadzono potwierdzenia kliniczne dotyczące gwałtownie wybuchających nerwobólów (zwłaszcza nerwów rzęskowych i nerwu trójdzielnego), nagłych, przeszywających bólów serca i międzyżebrowych oraz skurczowych zaburzeń oddawania moczu lub jego zatrzymania z bólem u nasady prącia [Allen], [Hering], [Clarke], [Boericke]. [Proving] [Clinical]
Istota leku
W obrazie Prunus spinosa dominuje skrajna nadwrażliwość nerwowa: bóle są nagłe, jak od prądu, kłujące lub rozpierające i zmuszają do całkowitego bezruchu. Obraz obejmuje przebieg narażonych na bodźce nerwów obwodowych — rzęskowych, trójdzielnego, międzyżebrowych i sercowych, guzicznych oraz unerwienia cewki moczowej — gdzie zimny wiatr, przeciąg, ruch lub dotyk wywołują napad. Charakterystyczny objaw dotyczący oka jest jednoznaczny: chory uciska powiekę i pozostaje zupełnie nieruchomo w ciemnym pokoju, szepcząc, że jeśli się poruszy, oko zostanie „wypchnięte na zewnątrz”; najbliższym lekiem porównawczym jest tu Spigelia, ale podczas gdy w jej obrazie ból jest świdrujący i pulsujący (często po lewej stronie), w obrazie Prunus jest przeszywający i rozpierający (często po prawej stronie) [Hering], [Clarke]. Na twarzy, wzdłuż okolicy jarzmowej, ból rozchodzi się jak prąd w przewodzie; golenie, mycie lub wiatr na policzku wyzwalają ból „jak od noża”. W zakresie układu moczowego rozstrzygające znaczenie ma ból u nasady prącia z nagłym zatrzymaniem strumienia moczu; szyja pęcherza ulega skurczowi, parcie jest bezowocne, a następnie kilka kropli wywołuje ból tnący jak szkło, aż skurcz ustąpi — po czym napięcie psychiczne ustępuje podobnie jak napięcie zwieracza [Clarke], [Boericke]. W klatce piersiowej / okolicy serca występują kłucia nerwobólowe — jak postrzał, lewostronne, przeszywające do łopatki — przypominające nie tyle ucisk pochodzenia naczyniowego (Cactus), ile wstrząs nerwowy, który ustępuje przy spokojnych, miarowych oddechach [Boger], [Farrington]. Kolejnym obszarem jest półpasiec — zwłaszcza oczny: popółpaścowe bóle przeszywające jak od prądu w nadwrażliwym obszarze skóry reagują na lek, gdy modalności są zgodne (pogorszenie pod wpływem przeciągu, ruchu i dotyku; poprawa pod wpływem ciepła, ucisku, ciemności i spoczynku). Dobierając lek, należy zwracać uwagę na czasowniki: przeszywa, kłuje, rozpiera, nagle się zatrzymuje — oraz na zachowanie: chory zastyga w bezruchu; osłania bolesne miejsce, uciska je, zaciemnia pokój i niemal boi się oddychać. Gdy pojawiają się takie słowa i taka postawa, Prunus spinosa często okazuje się kluczem do przypadku. [Hering], [Clarke], [Boericke], [Boger]
Powinowactwo
- Nerwy rzęskowe / oczy: Nagłe, rozpierające bóle, „jakby gałka oczna miała zostać wypchnięta”; nerwoból rzęskowy po ekspozycji na czynniki zewnętrzne, wychłodzeniu, przeciążeniu wzroku lub operacji oka; światłowstręt z łzawieniem. Zob. Oczy. [Hering], [Clarke], [Boericke]
- Gałęzie nerwu trójdzielnego (nadoczodołowa, podoczodołowa, jarzmowa): Bóle twarzy jak porażenie prądem, strzelające lub jak pchnięcie nożem, często prawostronne, promieniujące do ucha lub potylicy. Zob. Twarz, Głowa. [Allen], [Boger]
- Zwieracze dróg moczowych / szyja pęcherza / gruczoł krokowy: Ból u nasady prącia z parciem na mocz; strumień moczu nagle się urywa lub dochodzi do zatrzymania moczu wskutek skurczu; ból tnący i pieczenie w cewce moczowej. Zob. Układ moczowy, Męskie narządy płciowe. [Clarke], [Boericke]
- Nerwy międzyżebrowe / sercowe: Kłucia, zaciskanie, uczucie opasania; nagłe bóle lewej strony klatki piersiowej, promieniujące do łopatki lub ramienia; u osób wrażliwych odczucia neuralgiczne przypominające dławicę piersiową. Zob. Klatka piersiowa, Serce. [Boger], [Farrington]
- Obwodowe nerwy czuciowe / półpasiec: Bóle po przebytym półpaścu i w półpaścu ocznym, ze skrajną tkliwością; przeszywają jak błyskawica. Zob. Skóra, Oczy. [Hering], [Clarke]
- Okolica guziczna / krzyżowo-biodrowa: Ostre, przeszywające bóle kości guzicznej podczas siedzenia lub po przeciążeniu. Zob. Plecy. [Boericke]
- Nerwy palców rąk i stóp: Kłujące bóle palców rąk i stóp; uczucie tkliwości paznokci. Zob. Kończyny. [Allen]
- Przewaga objawów po prawej stronie (twarz / oko), choć w napadach nerwobólu strony mogą się zmieniać. Zob. Twarz, Oczy. [Boger], [Clarke]
Czynniki łagodzące objawy
- Odpoczynek, pozostawanie w całkowitym bezruchu — ruch ponownie wyzwala bóle „jak porażenie prądem” (opisane również w działach Twarz, Oczy, Klatka piersiowa) [Boger].
- Delikatny ucisk lub obandażowanie bolesnej okolicy (oka / klatki piersiowej) na krótko zmniejsza uczucie rozpierania [Clarke].
- Ogrzewanie twarzy i oczu oraz ciepłe pomieszczenie po wychłodzeniu [Hering].
- Ciemność / zamknięcie oczu; unikanie wysiłku wzrokowego (czytania) [Clarke].
- Po swobodnym oddaniu moczu, gdy skurcz ustępuje (ból związany z oddawaniem moczu słabnie) [Boericke].
- Spokojne leżenie na zdrowym boku (mniej wstrząsów nasilających nerwoból) [Clinical].
- Powolne, miarowe oddychanie podczas kłucia w klatce piersiowej (zmniejsza skurcz ograniczający ruchy oddechowe) [Farrington].
- Miejscowe okłady łagodzące podczas półpaśca (działanie wspomagające; ból się zmniejsza) [Hering].
Czynniki nasilające objawy
- Nagły ruch, mocne stąpanie, obracanie głowy lub poruszanie oczami; wstrząsy [Boger].
- Zimny wiatr, wychłodzenie, przeciągi, zwłaszcza działające na twarz i oczy (wyzwalają ból nerwów rzęskowych lub nerwu trójdzielnego) [Hering], [Clarke].
- Wytężanie wzroku (czytanie, haftowanie, rażące światło) → rozpierające bóle oczu [Clarke].
- Noc, szczególnie około północy; bóle powodują gwałtowne przebudzenie ze wzdrygnięciem [Allen].
- Dotyk wzdłuż przebiegu zajętego nerwu; nawet czesanie włosów lub mycie twarzy może wywołać przeszywający ból [Hering].
- Zatrzymanie lub opóźnione oddawanie moczu; parcie bez wypływu moczu ponownie wyzwala ból u nasady prącia [Boericke].
- Schylanie się lub podnoszenie ciężarów (przeszywające bóle kości guzicznej lub międzyżebrowe) [Boger].
- Napięcie emocjonalne / przestrach, po zdenerwowaniu; bóle pojawiają się gwałtownie, niczym porażenie prądem [Farrington].
- Prawa strona twarzy / prawe oko — szczególnie, choć nie wyłącznie [Clarke], [Boger].
Symptomatologia
Umysł
Napady nerwobólu wpływają na nastrój: pojawia się pełen napięcia niepokój i lęk przed poruszeniem się, by nie powrócił ból przeszywający jak błyskawica [Hering]. Napadom bólu twarzy i oczu towarzyszą drażliwość i nadwrażliwość; chorzy unikają rozmowy i światła, wolą ciszę i ciemność — odpowiada to poprawie pod wpływem odpoczynku i ciemności opisanej w Modalnościach. Podczas skurczu dróg moczowych występują niespokojna niecierpliwość i obawa, że mocz „znów przestanie płynąć”, a ulga przynosi odczuwalne odprężenie psychiczne i fizyczne [Clarke], [Boericke]. Bóle są tak nagłe, że chory wzdryga się, po czym zastyga w bezruchu, co kontrastuje z niespokojnym chodzeniem tam i z powrotem w obrazie Arsenicum; w porównaniu ze Spigelia bóle Prunus są bardziej gwałtowne, jak porażenie prądem i ściskające, mniej rytmiczne i nie tak ściśle lewostronne [Farrington], [Kent]. [Clinical]
Głowa
Ból głowy towarzyszy gwałtownym napadom nerwobólu trójdzielnego: strzela od kości jarzmowej lub skroni do potylicy bądź ucha, często po prawej stronie; skóra głowy jest tkliwa wzdłuż przebiegu nerwu [Allen], [Boger]. Może występować uczucie opasania lub ściśnięcia głowy, jakby skronie obejmowała opaska, zwłaszcza po wychłodzeniu lub przeciążeniu wzroku; najmniejszy ruch nasila ból, a chory leży nieruchomo z zamkniętymi oczami w cichym pokoju — ponownie odzwierciedla to poprawę w spoczynku i ciemności [Clarke]. W półpaścu obejmującym gałąź oczną nerwu trójdzielnego można prześledzić pas pieczenia biegnący przez okolicę brwi; wykwity mogą pojawić się po bólu. W porównaniu z Mag-phos (bóle kurczowe, > ciepło) Prunus cechują ostrzejsze bóle strzelające i rozpierające, z wyraźnym udziałem objawów ocznych [Hering]. [Clinical]
Oczy
Jedna z głównych sfer działania. Bóle są silne, nagłe i rozpierające, „jakby gałka oczna miała zostać wypchnięta”, często z tkliwością okolicy rzęskowej i światłowstrętem; poruszanie oczami, światło lub czytanie nasilają dolegliwości; zamknięcie oczu, ciemność i delikatny ucisk przynoszą ulgę [Hering], [Clarke]. Napady mogą występować po działaniu zimnego wiatru lub przeciążeniu wzroku bądź towarzyszyć półpaścowi ocznemu; łzy mogą być gorące, a powieki obolałe. Nerwoból rzęskowy może promieniować w głąb głowy lub w dół wzdłuż nerwu podoczodołowego; bóle bywają prawostronne, choć nie wyłącznie [Boericke], [Boger]. W klasycznych opisach odnotowano ustępowanie po Prunus pooperacyjnych bólów rzęskowych (po irydektomii / przeciążeniu) oraz popółpaścowych nerwobólów ocznych; wskazówkami przemawiającymi za jego wyborem zamiast Spigelia (ból wiercący, lewe oko) lub Belladonna (pulsujące przekrwienie, zaczerwieniona twarz) są gwałtowne uczucie rozpierania i wypychania oka oraz poprawa w ciemności i spoczynku [Hering], [Clarke]. [Clinical]
Uszy
Bóle strzelające od nasady kości jarzmowej do ucha, z przeczulicą skóry nad kością jarzmową; najlżejszy przeciąg owiewający policzek może wyzwolić przeszywający ból. Nieżyt ucha środkowego nie jest stałą cechą, natomiast znamienna jest tkliwość wzdłuż przebiegu nerwu [Allen], [Clarke]. [Clinical]
Nos
Bóle neuralgiczne przeszywające nasadę nosa podczas napadów bólu twarzy; kichanie lub zimny wiatr mogą ponownie wyzwolić ból. Nie jest to lek o typowo nieżytowym obrazie. [Hering]. [Clinical]
Twarz
Nerwoból nerwu trójdzielnego jest objawem znamiennym: przeszywające bóle jak porażenie prądem lub pchnięcie nożem nad kością jarzmową oraz w okolicy otworów nadoczodołowego i podoczodołowego, promieniujące do oka, ucha lub potylicy; dotyk, przeciąg i ruch nasilają dolegliwości; ciepło i całkowity spokój przynoszą ulgę [Hering], [Boger]. Skóra może być tak wrażliwa, że golenie lub mycie wyzwala napad. Częściej opisywana jest prawa strona, choć strony mogą się zmieniać. Różnicowanie: Spigelia (lewa strona, słońce / pogorszenie przy poruszaniu okiem), Colocynth (zginanie się wpół przy nerwobólu brzucha; bóle twarzy z mniejszym udziałem oka), Mag-phos (ból kurczowy > ciepło), Verbascum (uciskowy ból twarzy) [Clarke], [Farrington]. [Clinical]
Jama ustna
Suchość podczas napadów nerwobólu; uczucie wydłużenia lub tkliwości zębów i dziąseł wzdłuż przebiegu nerwu; żucie może wywołać przeszywający ból. Obraz nie jest związany z próchnicą. [Allen]. [Clinical]
Zęby
Ostre ukłucia w zdrowych zębach wzdłuż przebiegu nerwu podoczodołowego; zimne powietrze działające na zęby ponownie wyzwala ból twarzy — odpowiada to pogorszeniu pod wpływem przeciągów [Hering]. [Clinical]
Gardło
Uczucie zaciskania w gardzieli podczas ściskania w klatce piersiowej lub twarzy, jakby cieśń gardzieli się kurczyła; przełykanie wstrząsa bolesną okolicą, nasilając nerwoból. Brak stałych objawów wysiękowych. [Clarke]. [Clinical]
Żołądek
Niewielkie działanie pierwotne; nudności wskutek napadów bólu; brak apetytu podczas napadów bólu oczu lub twarzy; chory woli ciepłe napoje i spokój. [Allen]. [Clinical]
Brzuch
Neuralgiczne kłucia w poprzek podbrzusza, czasem jednoczesne z parciem na mocz; bóle są nagłe i zmuszają do bezruchu. Brak charakterystycznego objawu zapalnego. [Boericke]. [Clinical]
Układ moczowy
Sfera o decydującym znaczeniu. Ból u nasady prącia podczas parcia na mocz lub pod koniec oddawania moczu; strumień moczu może nagle się urwać, jakby czop lub skurcz szyi pęcherza uniemożliwiał jego odpływ; kolejny wysiłek pozwala oddać kilka kropli z tnącym bólem i pieczeniem w cewce moczowej [Clarke], [Boericke]. Gdy wreszcie pojawia się swobodniejszy strumień, skurcz ustępuje i następuje odprężenie psychiczne — odpowiada to poprawie po swobodnym oddaniu moczu opisanej w Modalnościach. Obraz odpowiada skurczowym zaburzeniom oddawania moczu, zapaleniu gruczołu krokowego / drażliwości szyi pęcherza oraz odruchowemu nerwobólowi cewki moczowej. Należy różnicować z Clematis (powolny, przerywany strumień z zajęciem jąder), Conium (słaby strumień u starszych mężczyzn) i Cann-sat. (pieczenie, bolesne parcie przy drażliwym pęcherzu); Prunus wyróżnia ból u nasady prącia oraz gwałtowne, tnące bóle cewki moczowej, przypominające porażenie prądem [Boger], [Farrington], [Clarke]. [Clinical]
Odbytnica
Objawy niecharakterystyczne; ostre kłucie w odbycie może występować odruchowo podczas bólu kości guzicznej; poza tym stolce prawidłowe. [Allen]. [Clinical]
Męskie narządy płciowe
Ból u nasady prącia jest objawem charakterystycznym; pobudzenie seksualne lub stan po stosunku mogą ponownie wyzwolić przeszywające bóle cewki moczowej; gruczoł krokowy tkliwy podczas skurczu. Brak wyraźnych mimowolnych wycieków nasienia. [Clarke], [Boericke]. [Clinical]
Żeńskie narządy płciowe
Neuralgiczne kłucia w miednicy, zwłaszcza po ekspozycji na zimny wiatr; ostre bóle jajników promieniujące do uda; jednak o wyborze leku częściej decydują obecne objawy charakterystyczne ze strony oczu, twarzy lub układu moczowego [Hering]. [Clinical]
Układ oddechowy
Podczas bólów klatki piersiowej chory ostrożnie ogranicza ruchy oddechowe; głęboki wdech ponownie wywołuje kłucia; pozostaje nieruchomo do ustąpienia skurczu — ponownie odpowiada to poprawie w spoczynku [Farrington]. [Clinical]
Serce
Neuralgiczne, przeszywające bóle „przypominające dławicę piersiową”, z lękiem przed poruszeniem się; kołatanie serca wskutek przestrachu; bóle mogą promieniować do ramienia i ustępować wraz ze zwalnianiem skurczu. Teksty klasyczne nie stwierdzają zmian strukturalnych; wskazówką jest napadowy nerwoból z nagłymi kłuciami [Boger], [Clarke]. [Clinical]
Klatka piersiowa
Ściskanie, zaciskanie i kłucia w lewej połowie klatki piersiowej, promieniujące do łopatki lub ramienia; chory boi się poruszyć lub głęboko odetchnąć; powolne, miarowe oddychanie przynosi ulgę — odpowiada to opisanej już poprawie przy zachowaniu spokoju i miarowego oddechu [Boger], [Farrington]. Nerwoból międzyżebrowy po wychłodzeniu; ból pojawia się „jak strzał”, a po nim pozostaje obolałość. Prunus przedkłada się nad Cactus, gdy odczucie przypomina porażenie prądem lub pchnięcie nożem, a nie stały ucisk żelaznej obręczy [Clarke]. [Clinical]
Plecy
Przeszywające bóle kości guzicznej i okolicy krzyżowej, nasilające się podczas siedzenia lub po podnoszeniu ciężarów; uczucie, jakby w kość guziczną wbijano ostre narzędzie; chory musi ostrożnie wstawać [Boericke]. Strzelające bóle lędźwiowo-krzyżowe biegnące wzdłuż nerwów do uda. [Clinical]
Kończyny
Nagłe kłucia w palcach rąk i stóp; paznokcie i opuszki są niezwykle obolałe; przeszywające nerwobóle biegną w dół kończyn przy ruchu lub ekspozycji na czynniki zewnętrzne [Allen]. [Clinical]
Skóra
Półpasiec — zwłaszcza oczny lub wzdłuż nerwów międzyżebrowych — z niezwykle silnym nerwobólem popółpaścowym; skóra nad przebiegiem nerwu jest nadwrażliwa; lekki dotyk wyzwala przeszywający ból „jak porażenie prądem”; odpoczynek w cieple, pod przykryciem, przynosi ulgę [Hering], [Clarke]. [Clinical]
Sen
Sen przerywany przez bóle wywołujące wzdrygnięcie; chory budzi się z przeszywającym bólem i leży nieruchomo w ciemności, dopóki ból nie minie; po ustąpieniu skurczu dróg moczowych sen powraca. Pogorszenie w nocy jest częste przy dolegliwościach twarzy i oczu [Allen], [Clarke]. [Clinical]
Marzenia senne
Sny lękowe, o nożach lub strzałach; przebudzenie ze wzdrygnięciem i przeszywającym bólem — często w miejscu wcześniejszych dolegliwości. [Clinical]
Gorączka
Brak utrzymującej się gorączki; napływ gorąca podczas napadu nerwobólu; pot po ustąpieniu bólu. [Clarke]. [Clinical]
Dreszcze / gorąco / poty
Wychłodzenie wskutek przeciągów lub zimnego wiatru poprzedza napady; miejscowe gorąco wzdłuż przebiegu nerwu podczas bólu; potem lekki pot. [Hering]. [Clinical]
Jedzenie i napoje
Pragnienie ciepłych napojów podczas napadów; zimne powietrze działające na twarz lub oko nasila dolegliwości, co odzwierciedla wrażliwość na przeciągi, a nie właściwą modalność pokarmową [Clarke]. [Clinical]
Objawy ogólne
Lek, którego obraz cechują nagłe, przeszywające bóle jak porażenie prądem, z uczuciem ściskania lub rozpierania, nasilające się pod wpływem ruchu, dotyku i zimnego wiatru, z poprawą w całkowitym spoczynku, ciemności (oczy), pod wpływem ciepła i delikatnego ucisku. Działa na nerwy rzęskowe, trójdzielne, międzyżebrowe / sercowe, guziczne i cewkowe; wybitnym objawem charakterystycznym jest ból u nasady prącia ze skurczowymi zaburzeniami oddawania moczu lub jego zatrzymaniem. Prunus spinosa należy brać pod uwagę, gdy nerwoból wybucha gwałtownie, a chory zastyga w bezruchu z obawy przed poruszeniem się, lub gdy w zaburzeniach oddawania moczu dominuje nagłe zatrzymanie strumienia z tnącym bólem u nasady prącia [Hering], [Clarke], [Boericke], [Boger]. [Clinical]
Diagnostyka różnicowa
- Nerwoból oka / nerwów rzęskowych
- Spigelia — Świdrujący ból lewego oka, niezwykła bolesność przy dotyku, < ruch oka; w obrazie Prun. ból jest bardziej gwałtowny, rozpierający, często dotyczy prawego oka, > ciemność i ucisk. [Hering], [Clarke]
- Paris — Wrażenie, jakby oczy były wciągane w głąb za pomocą sznurków; ból ma charakter bardziej ciągnący niż Prun-sp., gdzie przypomina postrzał. [Boger]
- Belladonna — Pulsujący ból oka z przekrwieniem oraz gorącą, czerwoną twarzą; w obrazie Prun. występują przeszywające bóle jak od prądu i wrażenie wypychania oka na zewnątrz. [Clarke]
- Nerwoból nerwu trójdzielnego (twarz)
- Mag-phos — Kurczowy nerwoból, > ciepło i ucisk; w obrazie Prun. ból jest ostrzejszy, przypomina porażenie prądem, często > spokój i ciemność. [Farrington]
- Colocynth — Ból twarzy ze skurczem jelit, > zgięcie wpół; w obrazie Prun. modalności nerwobólu nie są związane z brzuchem. [Kent]
- Verbascum — Uciskający lub miażdżący ból twarzy; w obrazie Prun. ból jest raczej kłujący, jak błyskawica. [Boger]
- Skurcz dróg moczowych / bolesne oddawanie moczu
- Clematis — Przerywany strumień moczu, lęk przed oddawaniem moczu, bóle jąder; w obrazie Prun. dodatkowo występują ból tnący u nasady prącia i nagłe zatrzymanie strumienia moczu. [Clarke]
- Conium — Słaby strumień moczu u osób starszych; ból jak od prądu jest mniej ostry niż w obrazie Prun. [Boericke]
- Cann-sat. — Bolesne parcie i pieczenie z nadwrażliwością cewki moczowej; brak charakterystycznego dla Prun-sp. bólu u nasady prącia. [Boger]
- Nerwoból klatki piersiowej / okolicy serca
- Cactus — Nieustanne zaciskanie jak żelazną obręczą; w obrazie Prun. ból pojawia się jak postrzał, a następnie słabnie. [Clarke]
- Kalmia — Bóle przeszywające do lewego ramienia przy reumatycznym zajęciu serca; w obrazie Prun. ból ma raczej charakter nerwobólu, a nie reumatyczny. [Farrington]
- Nerwoból w półpaścu
- Ranunculus-b. — Półpasiec międzyżebrowy z kłującymi bólami; w obrazie Prun. na pierwszy plan wysuwa się postać oczna lub wyjątkowo gwałtowne bóle przeszywające. [Hering]
- Mezereum — Piekący półpasiec ze strupami i silnym nerwobólem popółpaścowym; dominuje pieczenie skóry, w odróżnieniu od charakterystycznych dla Prun-sp. ukłuć jak od prądu. [Clarke]
Relacje między lekami
- Lek uzupełniający: Spig. w sekwencjach objawów ocznych (świdrujący ból lewego oka → przeszywające bóle prawego oka jak od prądu) [Hering].
- Lek uzupełniający: Mag-phos. (gdy Prun. przerwie przeszywające bóle, Mag-phos. usuwa pozostałe dolegliwości kurczowe) [Farrington].
- Dobrze działa po: Ranunculus-b. lub Mez. w półpaścu, gdy utrzymują się bóle popółpaścowe jak od prądu [Clarke].
- Dobrze działa po: Clem./Con., gdy utrudnienie odpływu moczu nabiera charakteru skurczowego z bólem u nasady prącia [Boericke].
- Dobrze poprzedza: Sulph., gdy nawracające nerwobóle ujawniają podłoże psoryczne [Kent].
- Leki pokrewne: Paris, Verbascum, Bell., Kalmia, Cactus, Clem., Cann-sat. — należy porównać zakres powinowactwa i charakter bólu. [Boger], [Clarke]
Wskazówki kliniczne
W ostrym nerwobólu (nerwów rzęskowych, trójdzielnego lub międzyżebrowych) wielu autorów preferowało 30C, powtarzane podczas napadów, a następnie podawane w coraz większych odstępach, gdy ulga się utrzymywała; w dolegliwościach popółpaścowych i skurczu dróg moczowych niektórzy stosowali początkowo 6x–12x w krótkich odstępach albo Q/θ zewnętrznie na bóle półpaścowe, równolegle z podawaniem leku wewnętrznie [Boericke], [Clarke]. W bolesnym oddawaniu moczu na tle skurczowym (ból u nasady prącia, nagłe zatrzymanie strumienia moczu) krótka seria częstych dawek 6x–12x może rozluźnić szyję pęcherza; gdy odpływ moczu staje się swobodny, należy przerwać podawanie i czekać [Farrington].
Wskazówki praktyczne:
- Nerwoból nerwów rzęskowych po zimnym wietrze, oko musi pozostawać zupełnie nieruchome, w ciemności, bóle rozpierające → Prun. 30C co pół godziny × 3, następnie w razie potrzeby. [Hering], [Clarke]
- Półpasiec w obszarze nerwu trójdzielnego z przeszywającymi bólami jak od prądu w okolicy brwi lub kości jarzmowej, lekki dotyk nie do zniesienia → Prun. 30C; należy rozważyć Mez., jeśli przeważa pieczenie. [Clarke]
- Nagłe zatrzymanie strumienia moczu z bólem tnącym u nasady prącia → Prun. 6x co 2–3 godziny przez kilka dawek; przerwać podawanie, gdy skurcz ustąpi. [Boericke], [Boger]
[Clinical]
Wybrane rubryki repertoryjne
Umysł
- UMYSŁ — LĘK — przed ruchem — z powodu bólu. — Zastyga w bezruchu w obawie przed powrotem przeszywającego bólu. [Hering]
- UMYSŁ — DRAŻLIWOŚĆ — nerwoból; podczas. — Wyjątkowa drażliwość związana z nadwrażliwością nerwową. [Clarke]
- UMYSŁ — NIEPOKÓJ — oddawanie moczu; podczas — mocz nagle przestaje płynąć. — Rozdrażnienie związane ze skurczem. [Boericke]
Głowa / Twarz / Oczy
- GŁOWA — BÓL — kość jarzmowa — kłucia — po prawej stronie. — Typowy przebieg bólu twarzy. [Boger]
- TWARZ — NERWOBÓL — podoczodołowy — dotyk — pogarsza. — Muśnięcie lub mycie ponownie wyzwala kłucia. [Hering]
- OKO — BÓL — rozpierający — jakby gałka oczna miała zostać wypchnięta na zewnątrz. — Główny objaw charakterystyczny nerwobólu nerwów rzęskowych. [Clarke]
- OKO — ŚWIATŁOWSTRĘT — nerwoból; z — ciemność — poprawia. — Poprawa w ciemności i w spoczynku. [Hering]
- OKO — BÓL — ruch oczu — pogarsza — ucisk — poprawia. — Ruch jest nie do zniesienia. [Clarke]
Klatka piersiowa / Serce
- KLATKA PIERSIOWA — BÓL — kłujący — po lewej stronie — do łopatki. — Bóle międzyżebrowe jak postrzał. [Boger]
- SERCE — BÓL — przeszywający — nagłe napady. — Przeszywające nerwobóle przypominające ból dławicowy. [Clarke]
- ODDYCHANIE — GŁĘBOKIE oddychanie — pogarsza — kłucia. — Wstrzymuje oddech, oddycha płytko. [Farrington]
Układ moczowy / Męskie narządy płciowe
- PĘCHERZ MOCZOWY — ODDAWANIE MOCZU — przerywane — strumień nagle się zatrzymuje. — Skurcz szyi pęcherza. [Clarke]
- CEWKA MOCZOWA — BÓL — tnący — oddawanie moczu — pod koniec. — Bóle pod koniec oddawania moczu, jak od szkła. [Boericke]
- MĘSKIE NARZĄDY PŁCIOWE — BÓL — nasada prącia — oddawanie moczu — podczas. — Rozstrzygający objaw charakterystyczny. [Boger]
Plecy / Kończyny
- PLECY — KOŚĆ GUZICZNA — ból — kłujący — siedzenie — pogarsza. — Ostre kłucia w kości guzicznej. [Boericke]
- KOŃCZYNY — KŁUCIA — palce rąk i stóp — ruch — pogarsza. — Przeszywające bóle nerwów palców. [Allen]
Skóra / Półpasiec
- SKÓRA — PÓŁPASIEC — oczny — nerwoból — po. — Przeszywające bóle popółpaścowe. [Hering]
- SKÓRA — PRZECZULICA — wzdłuż przebiegu nerwu — dotyk — pogarsza. — Bolesność przy dotyku odwzorowująca przebieg nerwu. [Clarke]
Objawy ogólne
- OBJAWY OGÓLNE — BÓL — jak porażenie prądem. — Znamienny charakter bólu. [Boger]
- OBJAWY OGÓLNE — RUCH — pogarsza — najmniejszy — pod wpływem. — Bezwzględna potrzeba bezruchu. [Hering]
- OBJAWY OGÓLNE — ZIMNE powietrze — przeciąg — pogarsza. — Zimny wiatr jako czynnik wyzwalający. [Clarke]
- OBJAWY OGÓLNE — UCISK — łagodny — poprawia (miejscowo). — Opaska lub dłoń łagodzi rozpieranie. [Clarke]
Bibliografia
Hering — Guiding Symptoms (1879): nerwoból nerwów rzęskowych i trójdzielnego, półpasiec, modalności.
Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–79): dane z prób lekowych, opisy nerwobólów i objawów ze strony układu moczowego.
Clarke — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): roślina wyjściowa, części używane do sporządzania nalewki, potwierdzenia kliniczne.
Boericke — Pocket Manual of Homoeopathic Materia Medica (1901): objawy charakterystyczne — ból u nasady prącia, nagłe zatrzymanie strumienia moczu, rozpieranie w oku.
Boger — Synoptic Key (1915): charakter bólu („jak od prądu”), tendencje co do strony ciała, modalności, relacje między lekami.
Hughes — A Manual of Pharmacodynamics (lata 70. XIX wieku): właściwości ściągające, ogólne uzasadnienie farmakologiczne.
Farrington — Clinical Materia Medica (koniec XIX wieku): różnicowanie — Spig., Mag-phos., Cactus; uwagi dotyczące klatki piersiowej i nerwów.
Nash — Leaders in Homoeopathic Therapeutics (1907): porównania leków z grupy nerwobólów.
Dewey — Practical Homoeopathic Therapeutics (1901): grupy leków stosowanych w nerwobólach układu moczowego i bolesnym oddawaniu moczu.
Tyler — Homoeopathic Drug Pictures (1942): zarys obrazu leku i wskazówki kliniczne dotyczące nerwobólów i półpaśca.
Zastrzeżenie
Wyłącznie do celów edukacyjnych. Ta strona nie stanowi porady medycznej ani diagnozy. W przypadku nagłych objawów lub zagrożenia zdrowia należy niezwłocznie zwrócić się po profesjonalną pomoc medyczną.
