• Oś mózgowo-rdzeniowa (rdzeń przedłużony/rdzeń kręgowy). Gwałtowne drgawki toniczno-kloniczne z opistotonusem, szczękościskiem i możliwością zatrzymania oddechu; odruchowa nadpobudliwość — skurcze wywoływane przez dotyk, hałas lub błyszczące przedmioty (lustro/woda, metaliczny połysk). Zob. Umysł, Głowa, Oddychanie, Objawy ogólne. [Hahnemann], [Hering], [Allen], [Hughes]
• Obwodowy układ ruchowy. Gwałtowne miotanie się, pląsawicze zrywania mięśniowe, grymasy i groteskowe wykrzywienia ciała; drgawki często zaczynają się w obrębie twarzy/oczu, po czym się uogólniają; częste są ruchy żucia i skurcz szczęk. Zob. Twarz, Jama ustna, Kończyny. [Hering], [Allen], [Kent]
• Skóra (liszajec/wyprysk). Grube, miodowożółte strupy („strup mleczny”, „porrigo”, liszajec owłosionej skóry głowy/twarzy). Stłumienie → burzliwe objawy mózgowe; ponowne pojawienie się wysypki → poprawa. Zob. Skóra, Objawy ogólne. [Hering], [Clarke], [Boericke], [Farrington]
• Oczy/siatkówka. Światłowstręt; błyszczące przedmioty wywołują skurcze; zwrot gałek ocznych ku górze w fazie drgawek; źrenice często rozszerzone. Zob. Oczy, Umysł. [Hahnemann], [Allen]
• Przewód pokarmowy. Nudności, czkawka, chlustające wymioty, bolesne skurcze brzucha jako aura przed napadami; robaki jelitowe jako przyczyna u dzieci. Zob. Żołądek, Brzuch, Odbytnica. [Hering], [Allen], [Lippe]
• Ośrodki oddechowe. Oddech nieregularny/chrapliwy podczas napadów; zagrożenie bezdechem; sinica; utrzymujące się wzdychanie po napadzie. Zob. Oddychanie/Serce. [Hughes], [Clarke]
• Głowa/szyja. Głowa odciągnięta do tyłu; sztywność szyi; ból potylicy; nadpobudliwość nerwów czaszkowych; następstwa urazu głowy — skurcze po wstrząśnieniu mózgu. Zob. Głowa, Plecy. [Hering], [Kent], [Dunham]
• Zwieracze układu moczowo-płciowego. Mimowolne oddawanie moczu i stolca podczas napadów; niekiedy zahamowanie wydzielania moczu między napadami. Zob. Układ moczowy, Odbytnica. [Allen], [Boericke]
• Sfera psychiczna. Regresja do zachowań dziecięcych u dorosłych, stany określane historycznie jako idiotyzm lub imbecylizm po zapaleniu mózgu; wizje zwierząt (psów, kotów), przerażenie po przebudzeniu, mania ze śpiewem/tańcem. Zob. Umysł, Sen, Sny. [Hering], [Clarke], [Kent]
• Urazy/toksyny. Po przestrachu, urazie głowy, stłumieniu wykwitów skórnych, wskutek robaków jelitowych lub zimnej kąpieli; model toksykologiczny wyjaśnia zależność blokada GABA → drgawki. Zob. Objawy ogólne/Różnicowanie. [Hughes], [Hering], [Farrington]

• Ponowne pojawienie się wykwitów lub umożliwienie odpływu ich wydzieliny (bez tłumienia); układ nerwowy uspokaja się, gdy skóra się „otwiera”. [Hering], [Clarke]
• Całkowity bezruch; unikanie dotyku; pielęgnacja bez dotykania w okresie objawów zwiastunowych. [Hering], [Allen]
• Zaciemniony pokój; z dala od błyszczących przedmiotów (luster, polerowanego metalu, wody, jasnego światła). [Hering], [Allen]
• Zimne powietrze na twarz, chłodny pokój, uniesiona głowa podczas napadu i po nim (ułatwia oddychanie). [Clarke], [Hughes]
• Delikatny, stały ucisk na potylicę/szyję przy opistotonusie (w niektórych przypadkach). [Kent], [Hering]
• Ciepłe okrycie kończyn po napadzie, aby zapobiec zziębnięciu, przy jednoczesnym utrzymywaniu głowy w chłodzie. [Clarke], [Boericke]
• Sen po drgawkach — drzemka po napadzie przywraca siły; nie budzić bez potrzeby. [Hering], [Allen]
• Wymioty lub wypróżnienie, gdy napad poprzedza aura żołądkowo-jelitowa; opróżnienie łagodzi następny napad (robaki jelitowe u dzieci). [Lippe], [Allen]
• Regularne podawanie łagodnych pokarmów (unikanie środków pobudzających); stabilizuje pobudliwość odruchową między napadami. [Farrington]
• Spokojny, cichy głos; pojedynczy łagodny bodziec zamiast wielu różnych bodźców naraz. [Kent], [Hering]

• Dotyk (zwłaszcza kręgosłupa/głowy), nawet lekki; dotykanie lub poruszanie dzieckiem wywołuje napad. [Hering], [Allen]
• Błyszczące przedmioty; migotanie wody, lustro, ostrze noża, polerowane naczynia; także jasne światło. [Hering], [Allen], [Clarke]
• Hałas, wstrząs, nagłe przestraszenie, podmuch zimnego powietrza i nagły ruch. [Hering], [Kent]
• Tłumienie wykwitów skórnych (liszajca/wyprysku) maściami/przez zmywanie; wykwity występujące naprzemiennie ze skurczami. [Hering], [Clarke]
• Robaki jelitowe, ząbkowanie, przestrach, uraz głowy, zimna kąpiel, po odrze/płonicy. [Lippe], [Hering], [Farrington]
• Po śnie (przy pierwszym zapadaniu w sen lub po przebudzeniu), zwłaszcza u dzieci. [Allen], [Boericke]
• Miesiączka lub połóg; także nagłe zatrzymanie miesiączki. [Hering], [Kent]
• Mleko/ciężkostrawne pokarmy u wrażliwych dzieci z robakami jelitowymi; aura żołądkowa. [Lippe], [Allen]
• Pochylanie się lub odginanie głowy do tyłu siłą; ucisk w obrębie szyi. [Kent], [Boger]
• Gorąco w pokoju i natłok bodźców (wiele osób krzątających się przy chorym jednocześnie). [Clarke], [Kent]

Stan psychiczny oscyluje między pełną przerażenia nadmierną czujnością a osłupieniem po drgawkach. W przerwach między napadami pacjent może wykazywać dziecinne zachowania — regresję, błaznowanie, bawienie się palcami lub ruchy ssania — jako pozostałość po zapaleniu mózgu, obserwowaną w obrazie Cicuta zarówno u dorosłych, jak i u dzieci ([Clinical]) [Hering], [Clarke]. Napady poprzedza lęk; niektórzy opisują wizje zwierząt — psów, kotów, a także odrażających twarzy — które wywołują wzdrygnięcie i napad, ukazując rolę bodźca zmysłowego jako czynnika wyzwalającego (Umysł ↔ 10b błyszczące przedmioty/hałas) [Hering], [Kent]. Gniew, przestrach i sprzeciwianie się choremu drażnią układ nerwowy; pacjent staje się gwałtowny, śpiewa lub tańczy albo popada w niepohamowany śmiech na przemian z płaczem, po czym nagle występują drgawki. Obraz ten kontrastuje z gadatliwością i światłowstrętem Stramonium oraz lubieżnym błaznowaniem Hyoscyamus [Kent], [Farrington]. Po napadach występują splątanie, osłupienie, spowolniałe pojmowanie i nieobecne spojrzenie; pytania drażnią chorego, który pragnie ciemności i pozostawienia go w spokoju (Umysł ↔ Sen). W przewlekłych przypadkach osobowość ulega uproszczeniu — pojawia się rodzaj spokoju określanego dawniej jako imbecylny, przerywanego nagłymi wybuchami wściekłości; Cicuta odpowiada zatem obrazowi dzieci po urazie mózgu lub po zakażeniu, które utraciły nabyte umiejętności rozwojowe po „wyleczeniu” wysypki maścią (Umysł ↔ Skóra) [Hering], [Clarke]. Pocieszanie niewiele pomaga; łagodny kontakt ograniczony do jednego bodźca uspokaja lepiej niż gorączkowa krzątanina wokół chorego (Umysł ↔ 10a spokojny głos). Treści religijne lub moralne nie zajmują centralnego miejsca, jak w Stramonium; główna oś jest czuciowo-ruchowa: bodziec wzrokowy/czuciowy → skurcz, a następnie wyczerpanie. [Hering], [Kent], [Allen], [Clarke]

Ustawienie głowy jak w tężcu: silnie odciągnięta do tyłu, z szyją sztywną jak deska; próby zgięcia nasilają objawy (Głowa ↔ 10b pochylanie się/odginanie siłą). Ból odczuwany jest w potylicy i wzdłuż szyjnego odcinka kręgosłupa; nasila się pod wpływem dotyku, wstrząsu i hałasu, a łagodnieje przy delikatnym ucisku i bezruchu (Głowa ↔ 10a ucisk/bezruch). Objawy w obrębie twarzy i oczu często zapowiadają napad — drżenie powiek, grymasy, ruchy żucia — zanim ciało zesztywnieje, a opistotonus wygnie je łukowato, unosząc nad łóżkiem [Hering], [Allen]. Początek dolegliwości może wiązać się z urazem głowy (upadkiem, uderzeniem) lub zimną kąpielą; Cicuta zajmuje ważne miejsce przy drgawkach po wstrząśnieniu mózgu wyzwalanych bodźcami zmysłowymi (por. Natrum sulph. — depresja po urazie głowy bez drgawek) [Dunham], [Kent]. Ból głowy po napadzie jest tępy, z głębokim osłupieniem, a nie z pulsowaniem i gorącem właściwymi Belladonna; zimne powietrze na twarz przynosi ulgę, podczas gdy kończyny potrzebują ciepła (rozdźwięk naczynioruchowy) [Clarke]. W okresie objawów zwiastunowych dzieci toczą głowę i wiercą potylicą w poduszce; światło padające na oczy lub połysk wyzwala nagłe przejście w skurcz (Głowa ↔ Oczy/10b błyszczące przedmioty). [Hering], [Allen], [Clarke]

Wyraźny jest światłowstręt; połysk metalu, wody lub lustra wywołuje napad (Oczy ↔ 10b). Źrenice są często szeroko rozszerzone i reagują powoli podczas drgawek oraz po nich; zwrot gałek ocznych ku górze lub nieruchome spojrzenie poprzedza skurcz toniczny [Allen], [Hering]. Spojówki mogą być przekrwione; po napadzie pojawia się łzawienie, a w fazie ponapadowej obraz faluje przed oczami. Dzieci są zafascynowane, a zarazem przerażone błyszczącymi zabawkami, na przemian zbliżają się do nich i cofają — obserwacja ta pomaga w różnicowaniu ze Stramonium (nieopanowanie, pragnienie światła przy jednoczesnej jego nietolerancji) oraz Cuprum (szkliste oczy z sinicą) [Kent], [Farrington]. W przewlekłych przypadkach między napadami utrzymują się drgania powiek i pląsawicze ruchy gałek ocznych; czytanie lub jasne światło ponownie wywołuje drgania twarzy. Utrzymywanie półmroku w pokoju i unikanie powierzchni odbijających światło obniża próg pobudliwości (Oczy ↔ 10a zaciemniony pokój). [Hering], [Clarke], [Allen]

Hałas — zwłaszcza nagły — jest znanym czynnikiem wyzwalającym; trzaśnięcie drzwiami lub krzyk może wywołać napad (Uszy ↔ 10b hałas). W okresie objawów zwiastunowych występuje huk w uszach lub subiektywne buczenie; po napadzie słuch jest przytępiony, a przetwarzanie słów spowolniałe (faza ponapadowa). Ból ucha nie zajmuje centralnego miejsca; narząd słuchu jest drogą bodźca wyzwalającego, a nie ogniskiem zmian chorobowych — w odróżnieniu od China/Chininum, gdzie dzwonienie w uszach stanowi dolegliwość, a nie czynnik wyzwalający. Uspokajanie szeptem przez jedną osobę pomaga bardziej niż wiele nakładających się głosów w pokoju (10a). [Hering], [Allen], [Clarke]

Świąd twarzy i dłubanie w nosie u dzieci z robakami jelitowymi mogą poprzedzać skurcze (Nos ↔ Odbytnica). Brak stałego obrazu nieżytu nosa; napady kichania mogą zapoczątkować drgania twarzy, które przenoszą się na szczęki — kolejny przykład szerzenia się objawów od obwodu ku ośrodkom (Nos ↔ Jama ustna/Głowa). [Lippe], [Hering]

Twarz wykrzywia się: grymasy, uśmiech sardoniczny, szczękościsk, piana na ustach; zabarwienie zmienia się od bladości do sinicy, a podczas drgawek pojawiają się krople potu [Hering], [Allen]. Między napadami wykwity krostkowe z żółtymi, miodowymi strupami (liszajec) stanowią cechę obrazu Cicuta; zmywanie ich lub usuwanie maściami przywraca burzliwe objawy neurologiczne (Twarz ↔ Skóra/10b tłumienie) [Hering], [Clarke]. Policzki płoną, podczas gdy kończyny są zimne (odwrócenie reakcji naczynioruchowych). U dzieci strup mleczny skleja rzęsy i oblepia policzki; gdy strupy „rozkwitają”, objawy mózgowe się uspokajają (kierunek zdrowienia). Por. Mezereum (grube strupy z bólami kości i silnym świądem) oraz Viola tricolor (crusta lactea z zapachem moczu) [Farrington]. [Hering], [Clarke], [Boericke]

Częsty jest szczękościsk; ruchy żucia i zgrzytanie zębami poprzedzają burzliwy napad; w fazie klonicznej język może być wysuwany i przygryzany [Allen], [Hering]. Ślina pienista; potem suchość w ustach; gorzki smak rzadko stanowi istotny objaw. Mówienie wyzwala drgania twarzy; milczenie pomaga (Jama ustna ↔ 10a pojedynczy bodziec). Chłodzenie warg/twarzy przynosi ulgę; ciepłe napoje mogą wywoływać odruch wymiotny podczas aury żołądkowej. Ruchy ssania pojawiają się w stanach regresji do zachowań dziecięcych. [Hering], [Clarke]

Dzieci zgrzytają zębami podczas snu lub w okresie objawów zwiastunowych; zęby szczękają przy miokloniach twarzy; zaciskanie zębów może na chwilę przerwać drobne drgania (przeciwbodziec), choć istnieje ryzyko szczękościsku. Zabiegi stomatologiczne/rażące światło w fotelu mogą wywołać skurcz — jest to sygnał ostrzegawczy dla osoby prowadzącej leczenie (Zęby ↔ 10b błyszczące przedmioty). [Allen], [Hering], [Kent]

Skurcz głośni i kloniczne ruchy gardła utrudniają połykanie; uczucie dławienia wywołuje panikę (Gardło ↔ Oddychanie). U niemowląt podczas napadu płyny mogą cofać się przez nos. Po napadzie gardło jest suche, a głos słaby i drżący. Wprowadzanie do ust łyżki lub palców powoduje pogorszenie — należy unikać otwierania ust na siłę (Gardło ↔ 10b dotyk). [Hering], [Clarke], [Allen]

Nudności i czkawka są częstymi objawami zwiastunowymi; gwałtowne wymioty strumieniowe mogą zakończyć aurę i opóźnić napad (Żołądek ↔ 10a poprawa po wydaleniu treści) [Allen], [Lippe]. Apetyt jest zmienny; mleko lub ciężkostrawne pokarmy wywołują dolegliwości żołądkowe u dzieci zarobaczonych (w różnicowaniu Aethusa, gdy głównym czynnikiem jest mleko) [Lippe], [Farrington]. Nadbrzusze jest wrażliwe na dotyk; najlżejsze badanie palpacyjne może wywołać kloniczne skurcze mięśni brzucha, szerzące się na tułów (Żołądek ↔ 10b dotyk). Po napadach żołądek jest atoniczny; toleruje jedynie płyny podawane małymi łykami i łagodne pokarmy; środki pobudzające nasilają drżenie. [Hering], [Clarke]

Kurczowe bóle w okolicy pępka lub bóle brzucha poprzedzają napady, zwłaszcza u dzieci zarobaczonych; przelewanie w jelitach i oddawanie gazów zapowiadają nadchodzącą burzę napadową (Brzuch ↔ Odbytnica). Badanie palpacyjne powoduje pogorszenie; ciepłe okłady przynoszą ulgę, natomiast dotykanie i poruszanie chorym należy ograniczyć do minimum (10a/10b). Podczas opistotonusu brzuch może być wciągnięty; występują drgawkowe skurcze przepony, a po nich wzdychanie. Porównaj Cuprum (gwałtowna kolka z siną twarzą) i Nux (skurcze o bardziej żołądkowym charakterze, z drażliwością, bez dominującego wyzwalania przez bodźce zmysłowe). [Hering], [Allen], [Farrington]

Mimowolne oddawanie moczu podczas napadów; później przez wiele godzin wydzielanie moczu jest wstrzymane lub skąpe (wyczerpanie zwieraczy). Po napadzie mocz jest często jasny; obecność białka nie jest typowa. Czynności związane z cewnikowaniem mogą ponownie wywołać skurcz — należy ich unikać, o ile nie są niezbędne (Układ moczowy ↔ 10b dotyk). [Allen], [Boericke], [Hering]

Robaki jelitowe (glisty/owsiki) często towarzyszą temu obrazowi jako czynnik etiologiczny; nocny świąd odbytu; drapanie poprzedza niespokojny sen i napady (Odbytnica ↔ Sen/Umysł) [Lippe], [Hering]. Może dochodzić do mimowolnego oddania stolca podczas drgawek; między napadami występuje skłonność do zaparcia z obawy przed parciem. Śluzowate stolce występują u dzieci z nieżytami; po oddaniu stolca i wydaleniu robaków odstępy między napadami wydłużają się (10a). [Hering], [Allen]

U niektórych nastolatków występują drgawki z pobudzeniem seksualnym; polucje mogą poprzedzać napad (porównaj Bufo, w którego obrazie seksualność stanowi główny element aury) [Kent], [Farrington]. Podczas skurczu jądra podciągają się; mięśnie krocza drżą. Między napadami libido jest obniżone, a afekt ma dziecięcy charakter. Nie jest to lek o podstawowym zastosowaniu w rzeżączce ani w dolegliwościach gruczołu krokowego. [Clarke], [Kent]

Skurcze podczas miesiączki, przy zatrzymaniu miesiączki lub w połogu; nagłe zatrzymanie miesiączki może wyzwolić ciężkie napady tężcopodobne (Narządy płciowe żeńskie ↔ 10b miesiączka) [Hering], [Kent]. Wysypki, które znikają w ciąży, a następnie powracają ze wzmożoną siłą po porodzie, mogą występować naprzemiennie z drgawkami poporodowymi; umożliwienie skórze sączenia wydzieliny uspokaja układ nerwowy (Skóra ↔ Narządy płciowe żeńskie). Bóle porodowe, które ustają i zostają zastąpione przez drgawki uogólnione, wskazują na Cicuta u osób wrażliwych, u których stłumiono wykwity skórne (w różnicowaniu Cimicifuga, gdy dominują przygnębienie i nieregularne bóle). [Hering], [Farrington], [Clarke]

Oddech nieregularny, zatrzymujący się, chrapliwy podczas napadu; wzdychanie i ziewanie przy odzyskiwaniu świadomości; gwałtowne chwytanie powietrza, jeśli głowa zostaje odgięta do tyłu na siłę (Oddychanie ↔ 10b odginanie głowy na siłę). Zimne powietrze skierowane na twarz pomaga, ale przeciągi mogą przestraszyć i spowodować pogorszenie (Oddychanie ↔ 10a/10b). Duszność ma charakter odruchowy, nie wynika z zapalenia oskrzeli, co odróżnia ten obraz od Ipecac./Ant. tart. [Clarke], [Hughes]

Tętno jest szybkie, nieregularne, często słabe podczas napadów i po nich; sinica nasuwa przypuszczenie zahamowania czynności rdzenia przedłużonego (Serce ↔ Oddychanie) [Hughes]. Lęk wynika z zagrożenia uduszeniem, a nie ze zmiany chorobowej w sercu. Kołatanie serca wywołane przestraszeniem lub oślepiającym blaskiem zapowiada krótkie serie drobnych zrywów mioklonicznych. Porównaj Digitalis (spowolnienie, sinica, bezruch) i Camphora/Carbo veg. (zapaść) z charakterystycznym dla Cicuta wzorcem burzy napadowej i następującego po niej stuporu. [Kent], [Nash], [Clarke]

Podczas skurczu klatka piersiowa jest sztywna, oddech zatrzymuje się, a następnie staje się charczący i wzdychający; później drżą mięśnie międzyżebrowe (Klatka piersiowa ↔ Oddychanie) [Hughes], [Allen]. Kaszel może być spazmatyczny, wdechowy, przypominający gwałtowne chwytanie powietrza, z głową odrzuconą do tyłu. Ucisk mostka może odruchowo powodować pogorszenie; należy pozostawić klatkę piersiową swobodną, a głowę uniesioną (10a). Przewlekły nieżyt nie jest objawem charakterystycznym; objawy ze strony klatki piersiowej mają charakter nerwowo-mięśniowy. [Clarke], [Boericke]

Wyraźny opistotonus — łukowate wygięcie kręgosłupa; bolesność kręgosłupa przy najlżejszym dotyku, zwłaszcza w odcinku szyjno-piersiowym; bodźce przewodzone ku górze wywołują burzę napadową na poziomie rdzenia przedłużonego (Plecy ↔ 10b dotyk) [Hering]. Po napadzie pobolewanie i uczucie potłuczenia wzdłuż mięśni przykręgosłupowych; łagodny ucisk przynosi ulgę (10a). Urazy kręgosłupa lub upadki są częstymi czynnikami etiologicznymi; porównaj Hypericum (ból nerwowy bez drgawek) i Natrum sulph. (zmiana stanu psychicznego po urazie głowy). [Dunham], [Kent], [Clarke]

Skurcze, zrywania, wykręcanie kończyn; kciuki bywają zaciśnięte (mniej trwale niż w obrazie Cuprum); dłonie zginają się, a stopy prostują; drżenie utrzymuje się między napadami [Hering], [Allen]. Kończyny są zimne i spocone; po napadzie pojawia się uczucie potłuczenia; w przerwie między napadami dziecko może ssać kciuk (regresja do zachowań dziecięcych). Pląsawica z grymasami i wzruszaniem ramionami łagodnieje, gdy ponownie pojawiają się wykwity skórne (Kończyny ↔ Skóra/10a wykwity). [Clarke], [Farrington]

Skóra stanowi jeden z głównych elementów obrazu: krosty → grube, miodowożółte strupy na twarzy i owłosionej skórze głowy, często sączące kleistą wydzielinę; cykle tworzenia i ponownego narastania strupów (nowe strupy tworzą się pod starymi) są typowe dla liszajca w obrazie Cicuta [Hering], [Clarke]. Po stłumieniu tych zmian maściami lub intensywnym myciem pojawiają się drgawki, pląsawica lub lęki nocne; umożliwienie skórze swobodnego wydzielania uspokaja mózg (Skóra ↔ 10b/10a) [Hering]. Świąd nie jest tak dokuczliwy jak w obrazie Mezereum, ale występuje nadwrażliwość na dotyk strupów, który może wywołać kloniczne skurcze mięśni twarzy. Wykwity mogą występować naprzemiennie ze spazmatycznym kaszlem lub czkawką; gdy wysypka „rozkwita”, układ nerwowy się uspokaja. Porównaj Viola tricolor (zapach moczu, pieluszkowe zapalenie skóry), Graphites (gęsta, miodopodobna wydzielina w fałdach skórnych, słabszy związek z drgawkami). [Farrington], [Boericke]

Chory obawia się snu, ponieważ zasypianie może wyzwolić zrywanie mięśni; jednak sen po napadzie jest najlepszym lekarstwem (Sen ↔ 10a „drzemka przywraca siły”) [Hering], [Allen]. Dzieci wzdrygają się, zgrzytają zębami i popłakują; każdy dotyk budzi je z szarpnięciem (Sen ↔ 10b dotyk/hałas). Nocne lęki z obrazami zwierząt występują w przypadkach stłumienia wykwitów skórnych (Sen ↔ Sny/Skóra). Najlepszy sen zapewnia chłodny, przyciemniony pokój z niewielką liczbą bodźców; w okresie rekonwalescencji obserwuje się raczej liczne krótkie drzemki niż długi, nieprzerwany sen. Rodzice zgłaszają napady przy budzeniu się o świcie u dzieci zarobaczonych; po oddaniu stolca lub wydaleniu robaków poranny napad nie występuje (Sen ↔ Odbytnica/10a). Wzdychanie i ziewanie sygnalizują powrót do zdrowia. W odróżnieniu od Chloral przerażenie nie wynika z samych obrazów, lecz z gwałtownego pobudzenia nerwowo-mięśniowego wyzwalanego bodźcami zmysłowymi. [Clarke], [Hering], [Allen]

Sny o zwierzętach, spadaniu, połyskującej wodzie lub nożach; obraz senny często zapowiada bodziec wyzwalający napad w ciągu dnia — jest to przydatna wskazówka w poradnictwie (usunąć lustra, zakryć metalowe przedmioty) [Hering], [Clarke]. Po powtarzających się napadach sny są nieobecne — w stanie ponapadowym umysł pozostaje pusty. Dzieci śnią, że się dławią lub nie mogą zawołać; budzą się i dostają drgawek, gdy usłyszą hałas. Sny słabną, gdy wysypka powraca lub wydalane są robaki (Sny ↔ Skóra/Odbytnica). [Hering], [Allen]

Gorączka nie jest nieodzownym elementem obrazu; po drgawkach może pojawić się uczucie gorąca, z gorącą twarzą i zimnymi kończynami (rozbieżność reakcji naczynioruchowych). W rekonwalescencji po chorobach zakaźnych (odra/płonica) napady charakterystyczne dla Cicuta pojawiają się, gdy wykwity zostają stłumione, a nie w okresie pełnego nasilenia gorączki — odróżnia to ten obraz od drgawek z palącą gorączką w obrazie Belladonna. Niewielkie wieczorne uczucie gorąca może zapowiadać nocny napad u dzieci; pot go kończy. [Hering], [Clarke], [Farrington]

Częste jest ziębnięcie kończyn przy gorącej głowie; podczas napadu narasta gorąco twarzy; pot na kończynach jest zimny i lepki, a na głowie i szyi ciepły [Allen], [Clarke]. Naprzemienność ta odzwierciedla nerwowy wzorzec burzy napadowej i stuporu. Podmuchy zimnego powietrza mogą przestraszyć i wywołać napad (Dreszcze ↔ 10b). [Hering], [Clarke]

Mleko i pokarmy ciężkostrawne wyzwalają aurę żołądkową u dzieci zarobaczonych (w różnicowaniu Aethusa) [Lippe], [Farrington]. Łaknienie jest niewielkie; po napadach przyjmowane są tylko małe łyki płynów; alkohol pobudza i należy go unikać. Zimna woda na twarz uspokaja; szybko wypity zimny napój może wywołać wstrząsową reakcję (Pokarmy ↔ 10a/10b). [Clarke], [Allen]

W obrazie Cicuta virosa dominują gwałtowne, nagłe drgawki ze skrajną pobudliwością odruchową — dotyk, hałas, oślepiający blask (zwłaszcza błyszczące przedmioty) wyzwalają burzę napadową; ciało wygina się łukowato; pojawia się szczękościsk; oddech zatrzymuje się; może dojść do mimowolnego oddania moczu lub stolca; potem następuje stupor ze wzdychaniem i zimnymi kończynami (Objawy ogólne ↔ Powinowactwo: kręgosłup/rdzeń przedłużony; Modalności 10b) [Hering], [Allen], [Hughes]. Równie ważna jest skóra: grube, miodowe strupy na twarzy i owłosionej skórze głowy występują naprzemiennie z kryzysami nerwowymi — stłumienie zmian skórnych → burze mózgowe; umożliwienie swobodnego wydzielania przez skórę → uspokojenie układu nerwowego (kierunek według Heringa) [Hering], [Clarke]. Czynniki etiologiczne obejmują przestrach, uraz głowy, robaki jelitowe, ząbkowanie, zimne kąpiele, stłumienie wykwitów po chorobie wysypkowej oraz zaburzenia miesiączkowania; w postępowaniu uwzględnia się pojedyncze, łagodne bodźce, przyciemnione światło, chłodne powietrze kierowane na głowę, utrzymywanie kończyn w cieple i unikanie dotykania oraz poruszania chorym (10a). W różnicowaniu: Strychninum cechuje tężec z zachowaną ruchomością, bez dominującego udziału skóry; w obrazie Cuprum występują zaciśnięte kciuki, sinica i bardziej stała aura żołądkowa; Stramonium i Hyoscyamus mają maniakalne obrazy psychiczne, bez wyzwalania napadów przez błyszczące przedmioty i związku z liszajcem. Proces zdrowienia przebiega z wydłużaniem się odstępów między napadami, mniejszą liczbą bodźców wyzwalających, powrotem wykwitów, spokojnym snem i jasnością umysłu po napadzie. [Kent], [Farrington], [Boericke], [Boger]

Drgawki / Stany tężcopodobne

• Strychninum — Czysty obraz tężca; najlżejszy dotyk → nieprzerwany skurcz toniczny; mniej wyraźna naprzemienność z objawami skórnymi. U Cicuta występują drgawki toniczno-kloniczne, wyzwalane przez błyszczące przedmioty. [Hughes], [Kent]
• Cuprum metallicum — Kciuki zaciśnięte w dłoniach, sinica, aura wychodząca z żołądka; skurcze łagodzone przez zimną wodę; słabszy związek z objawami skórnymi. U Cicuta drgania zaczynają się od twarzy, a istotnym elementem obrazu jest związek z liszajcem. [Farrington], [Hering]
• Belladonna — Gwałtowne przekrwienie mózgu z gorącą głową i czerwoną twarzą, światło/hałas <; rzadziej skrajnie nasilony szczękościsk i opistotonus, bez naprzemienności z wykwitami skórnymi. [Kent], [Clarke]
• Stramonium — Gwałtowne majaczenie, paniczny lęk przed ciemnością; skurcze występują, ale dominuje obraz psychiczny; błysk nie jest objawem charakterystycznym. W obrazie Cicuta dominuje sfera czuciowo-ruchowa. [Kent], [Farrington]
• Hyoscyamus — Zachowanie błazeńskie, lubieżność, drgania mięśniowe; drgawki z zazdrości; bez wyzwalania przez błyszczące przedmioty i bez naprzemienności z objawami skórnymi. [Kent]
• Opium — Głęboki sopor, oddech charczący, brak reakcji na bodźce; mniejsza nadpobudliwość odruchowa; u Cicuta najpierw występuje reaktywność, a następnie stupor. [Kent], [Clarke]
• Helleborus — Oszołomienie po zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych, powolne reakcje; skurcze rzadkie; u Cicuta napady są gwałtowne i wyzwalane przez określone bodźce. [Farrington]
• Artemisia (vulgaris/absinth.) — Serie napadów petit mal, przypominających wstrząs; mniej opistotonusu, bez związku z objawami skórnymi. [Farrington], [Boericke]
• Bufo — Padaczka z aurą seksualną, onanizmem, przygryzaniem języka; otępienie umysłowe; bez wyzwalania przez błysk; bardziej cuchnące wydzieliny. [Kent], [Clarke]
• Oenanthe crocata — Gwałtowne napady podobne do wywoływanych przez szalej jadowity; częściej nagła zapaść; związek z objawami skórnymi nie jest podkreślany; do rozważenia w stanie padaczkowym. [Allen], [Boericke]

Dzieciństwo / Robaczyce / Ząbkowanie

• Cina — Robaczyca z dłubaniem w nosie, drażliwość dziecka, zgrzytanie zębami; rzadziej dramatyczny opistotonus; Cicuta, gdy dominują napady i wyzwalanie przez błysk. [Hering], [Lippe]
• Aethusa — Niemowlę wymiotuje mlekiem → zapaść; drgawki po mleku; Cicuta, gdy wyzwalają je błysk/dotyk i występuje naprzemienność z liszajcem. [Farrington]
• Chamomilla — Drgawki ze złości lub podczas ząbkowania; płaczące dziecko musi być noszone; dziecka Cicuta w ogóle nie można dotykać. [Kent], [Boericke]

Skóra (strupy/liszajec)

• Mezereum — Grube strupy z intensywnym świądem, bóle kości; drgawki rzadsze; Cicuta, gdy wyraźny jest związek stłumienie zmian → napady. [Farrington], [Clarke]
• Viola tricolor — Crusta lactea, zapach moczu; mniej wyraźna naprzemienność z objawami neurologicznymi; może uzupełniać Cicuta we wczesnym okresie. [Boericke]
• Graphites — Miodopodobny wysięk w fałdach skórnych, pacjent marznący; bez gwałtownych objawów ze strony układu nerwowego. [Boger], [Boericke]

Uraz głowy / Następstwa chorób wysypkowych

• Natrum sulphuricum — Przygnębienie, bóle głowy, astma po urazie głowy; drgawki rzadsze; Cicuta przy napadach pourazowych. [Dunham], [Kent]
• Sulphur — Po stłumieniu wykwitów skórnych; uogólniony stan psoryczny; drgawki rzadkie. Zastosować Sulph., aby ponownie wywołać zmiany skórne, jeśli Cicuta nie wystarcza. [Hering], [Kent]

Czynniki wyzwalające / Modalności

• Gelsemium — Osłabienie z drżeniem; wzdrygnięcie ze strachu; bez gwałtownych napadów drgawkowych; światło nie jest czynnikiem wyzwalającym. [Farrington]
• Tarentula — Drgawki histeropodobne, rytm muzyczny >; potrzeba ruchu; u Cicuta dominuje odruchowa reakcja na dotyk/hałas/błysk. [Kent]

• Lek uzupełniający: Sulphur — przywraca ujście przez wykwity skórne, gdy Cicuta uspokoi drgawki; zapobiega nawrotowi wskutek stłumienia zmian. [Hering], [Kent]
• Lek uzupełniający: Viola tricolor — wspomaga sączenie zmian typu crusta lactea u niemowląt, podczas gdy Cicuta obejmuje obraz napadów. [Boericke]
• Lek uzupełniający: Cina — środek służący wydaleniu robaków, gdy utrzymują się świąd odbytu i zgrzytanie zębami; ogranicza czynniki wyzwalające drgawki. [Lippe], [Hering]
• Cicuta dobrze działa po: Cuprum — po ustąpieniu napadów z sinicą i kciukami zaciśniętymi w dłoniach, jeśli błysk/dotyk nadal je prowokują. [Farrington]
• Cicuta dobrze działa po: Helleborus — gdy po ostrej burzy objawów zapalenia mózgu pozostaje stupor; Cicuta przy utrzymujących się burzliwych reakcjach odruchowych. [Farrington]
• Cicuta dobrze poprzedza: Graphites/Mezereum — w celu dokończenia leczenia przewlekłych zmian strupiejących po ustąpieniu drgawek. [Farrington], [Boericke]
• Cicuta dobrze poprzedza: Natrum sulph. — przy następstwach urazu, gdy napady zostały opanowane. [Dunham], [Kent]
• Leki pokrewne: Strychninum, Oenanthe crocata, Bufo, Artemisia — zob. różnicowanie; zmieniać leki zależnie od charakteru aury i czynników wyzwalających. [Allen], [Farrington]
• Porównaj (u kobiet): Cimicifuga, Hyoscyamus — drgawki połogowe/miesiączkowe; wybrać Cicuta, jeśli błyszczący przedmiot/dotyk < i występuje naprzemienność z objawami skórnymi. [Kent], [Clarke]
• Antidota (praktyczne): Camphora, Opium oraz opary wysokoprocentowego alkoholu opisywane w toksykologii; w zastosowaniu homeopatycznym Camph. może łagodzić zapaść po burzliwych napadach (tradycja kliniczna). [Hughes], [Clarke]
• Leki niezgodne/antagonistyczne: Brak klasycznie ustalonych; unikać rutynowego stosowania naprzemiennie ze Stramonium, chyba że w obrazie dominuje gwałtowne pobudzenie psychiczne. [Kent]
• Postępowanie pomocnicze: Przyciemniony pokój, usunięcie luster i błyszczących przedmiotów, ograniczenie dotykania do minimum, głowa uniesiona, chłodna twarz/ciepłe kończyny, higiena przy robaczycy. [Hering], [Clarke]

• Drgawki niemowlęce/dziecięce po stłumieniu strupów mlecznych/liszajca, przestrachu lub przy robaczycy; unikać dotyku/oślepiającego światła/hałasu, przyciemnić pokój, chłodzić głowę/ogrzewać kończyny; Cicuta 30C–200C w okresie objawów zwiastunowych lub bezpośrednio po napadzie; wydłużać odstępy między dawkami/odstawić, gdy przerwy między napadami się wydłużają. [Hering], [Allen], [Clarke]
• Napady pourazowe z głową odciągniętą ku tyłowi, wyzwalaniem przez błysk i stuporem ponapadowym; rozważyć pojedynczą dawkę Cicuta 200C, następnie obserwować, czy powracają zmiany skórne; kontynuować lekiem Nat-s., jeśli utrzymuje się przygnębienie. [Dunham], [Kent]
• Pląsawica z grymasami twarzy występująca naprzemiennie ze strupiejącymi wykwitami; priorytetem jest zachowanie ujścia przez skórę (prosta dieta i ograniczone stosowanie preparatów miejscowych); podawać Cicuta 6C–30C codziennie przez krótki okres. [Farrington], [Hering]

Najważniejsze obserwacje z przypadków (w największym skrócie):
• Małe dziecko, liszajec na twarzy usunięty maścią → nocne napady przy błysku światła; Cicuta 200C → liszajec pojawił się ponownie, napady ustały. [Hering], [Clarke]
• Chłopiec przestraszony przez psa; drgawki na widok błyszczącej łyżki; głowa odgięta ku tyłowi, szczękościsk; Cicuta 30C przy objawach zwiastunowych → napad powstrzymany; zalecono usunięcie błyszczących przedmiotów z kuchni. [Allen], [Kent]
• Upadek na potylicę; po kilku miesiącach napady wyzwalane dotykiem/hałasem; wykwity na owłosionej skórze głowy zniknęły wcześniej; Cicuta 1M jednorazowo → skóra głowy zaczęła sączyć, odstępy między napadami wydłużyły się. [Dunham], [Clarke]

Umysł

• Urojenia/wizje zwierząt (psów, kotów). Typowy obraz przed napadem; ostrzega o wrażliwości na bodźce wyzwalające. [Hering], [Clarke]
• Dziecinne zachowanie/imbecylizm u dorosłych (określenie historyczne). Wskazówka regresji po zapaleniu mózgu. [Hering], [Kent]
• Wściekłość na przemian z niemądrym śmiechem. Niestabilność ruchowa i psychiczna; zapowiedź burzliwego napadu. [Kent]
• Przestrach, po którym następują drgawki. Czynnik przyczynowy pomocny w doborze leku. [Hering], [Farrington]
• Niechęć do dotykania lub zbliżania się innych. Dotykanie pobudza łuki odruchowe. [Hering]
• Po napadach chce być pozostawiony w spokoju. Wskazówka dotycząca opieki w stuporze ponapadowym. [Allen]

Głowa/Oczy

• Głowa odciągnięta ku tyłowi (opistotonus). Cecha charakterystyczna fazy tężcopodobnej. [Hering]
• Drgawki wyzwalane przez błyszczące przedmioty. Charakterystyczny czynnik wyzwalający — usunąć błyszczące przedmioty z otoczenia. [Hering], [Allen]
• Oczy wywracają się ku górze przed skurczem. Sekwencja przejścia od aury do napadu. [Allen]
• Światłowstręt ze skurczami. Unikać oślepiającego światła; przyciemnione pomieszczenia przynoszą ulgę. [Clarke]
• Uraz głowy, następstwa — drgawki. Rubryka etiologiczna. [Dunham], [Kent]
• Pogorszenie pod wpływem wstrząsu/hałasu. Nadpobudliwość odruchowa. [Hering]

Jama ustna/Twarz/Gardło

• Szczękościsk; ruchy żucia podczas drgawek. Oznaka zajęcia mięśni żuchwy. [Allen]
• Piana na ustach podczas napadów. Cecha charakterystyczna fazy klonicznej. [Hering]
• Uśmiech sardoniczny/grymasy. Burzliwe objawy ruchowe w obrębie twarzy. [Hering]
• Skurcz głośni; dławienie się przy próbach przełykania. Zagrożenie dla oddychania. [Clarke]
• Przygryzienie języka podczas napadu. Wskaźnik ciężkości. [Allen]
• Ślinienie z pienistą śliną; suchość po napadzie. Zróżnicowanie według fazy. [Allen]

Skóra

• Liszajec/porrigo z grubymi, miodowożółtymi strupami (twarz/owłosiona skóra głowy). Charakterystyczna cecha podłoża chorobowego. [Hering], [Clarke]
• Wykwity stłumione — następnie objawy neurologiczne. Rubryka dotycząca kierunku zdrowienia. [Hering]
• Dotknięcie strupów wywołuje drgania mięśniowe. Miejscowy bodziec odruchowy. [Hering]
• Crusta lactea u dzieci z drgawkami. Kluczowy objaw pediatryczny. [Boericke]
• Wykwity występują naprzemiennie ze skurczami. Rubryka naprzemienności. [Hering]
• Świąd niezbyt silny; nadwrażliwość na dotyk. Odróżnia od Mezereum. [Farrington]

Objawy ogólne/Drgawki

• Drgawki od dotyku, hałasu lub jasnych/błyszczących przedmiotów. Główna rubryka pomocna w doborze leku. [Hering], [Allen]
• Opistotonus; ciało wygięte w łuk; plecy odgięte ku tyłowi. Charakter tężcopodobny. [Hering]
• Mimowolne oddawanie moczu/stolca podczas napadu. Wskazówka dotycząca zwieraczy. [Allen]
• Po śnie — drgawki. Wzorzec chronobiologiczny. [Boericke]
• Robaczyca jako przyczyna drgawek. Etiologia. [Lippe]
• Zimne kończyny przy gorącej głowie podczas napadu. Rozbieżność reakcji naczynioruchowych. [Clarke]

Brzuch/Odbytnica/Układ moczowy

• Kolka w okolicy pępka przed napadem. Aura brzuszna. [Allen]
• Wymioty/czkawka poprzedzające skurcz. Żołądkowe objawy zwiastunowe. [Lippe], [Allen]
• Robaczyca; świąd odbytu w nocy. Podłoże chorobowe u dzieci. [Lippe]
• Mimowolne oddawanie stolca podczas drgawek. Rubryka dotycząca ciężkości objawów. [Allen]
• Mimowolne oddawanie moczu podczas napadu; później zahamowanie oddawania moczu. Wyczerpanie zwieraczy. [Allen]
• Dotykanie brzucha nasila skurcze. Zasada dotycząca dotykania. [Hering]

Sen/Oddychanie/Serce

• Zrywanie się przy zasypianiu. Niestabilność progu pobudliwości. [Allen]
• Lęki nocne z obrazami zwierząt. Związek psychiki ze snem. [Hering]
• Oddech ustaje podczas drgawek; później oddech charczący. Wskaźnik zagrożenia. [Clarke]
• Wzdychanie po napadzie. Objaw ponapadowy. [Allen]
• Tętno słabe, niemiarowe po napadzie. Wskaźnik powrotu do zdrowia. [Hughes]
• Poprawa po śnie następującym po napadzie. Rubryka dotycząca ustępowania objawów. [Hering]

Hahnemann — Materia Medica Pura (1821–1834): pierwotna próba lekowa; pobudliwość czuciowo-ruchowa; wczesne obserwacje drgawek.
Hering — The Guiding Symptoms of Our Materia Medica (1879): drgawki wywoływane dotykiem, hałasem lub blaskiem; naprzemienne występowanie objawów skórnych i mózgowych; potwierdzenia kliniczne.
Adolph von Lippe — Text-Book of Materia Medica (1866): robaczyce i drgawki u dzieci; aura żołądkowa; przestrogi dotyczące dotykania i poruszania chorego.
T. F. Allen — Encyclopædia of Pure Materia Medica (1874–79): kolejność objawów napadu (pierwsze objawy na twarzy, opistotonus); jama ustna i szczęki; objawy ze strony układu moczowego i odbytnicy.
Richard Hughes — A Cyclopædia of Drug Pathogenesy (1891–95): toksykologia cykutoksyny; wnioskowanie o antagonizmie wobec GABA; uwagi dotyczące oddychania i rdzenia przedłużonego.
S. R. Phatak — Concise Materia Medica (1977): objawy charakterystyczne — dotyk/hałas <, błyszczące przedmioty <, opistotonus, tłumienie wykwitów skórnych.
E. A. Farrington — Clinical Materia Medica (1887): różnicowanie (Cupr., Stram., Hyos., Mez., Viola); przyczyny drgawek u dzieci.
Carroll Dunham — Lectures on Materia Medica (1879): następstwa urazów głowy; dobór leku w drgawkach pourazowych.
H. C. Allen — Keynotes and Characteristics (1898): fazy napadu, pierwsze objawy na twarzy, mimowolne oddawanie moczu i stolca.
C. von Boenninghausen — Therapeutic Pocket-Book (1846): modalności (dotyk/hałas/światło <), grupy objawów drgawkowych.
James Tyler Kent — Lectures on Materia Medica (1905): zabarwienie miazmatyczne obrazu; różnice w objawach psychicznych (Stram./Hyos.); uwagi o drgawkach w położnictwie.
John Henry Clarke — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): skóra (miodowe strupy), związek z tłumieniem wykwitów skórnych, postępowanie (przyciemnione światło, chłodzenie głowy).
William Boericke — Pocket Manual of Homœopathic Materia Medica (1906): zwięzłe objawy charakterystyczne — strupy + drgawki; napady po śnie; praktyczne wskazówki dotyczące opieki.
C. M. Boger — Synoptic Key of the Materia Medica (1915): modalności dotyczące kręgosłupa; objawy ogólne; czynniki wyzwalające.
Margaret Lucy Tyler — Homoeopathic Drug Pictures (1942): krótkie opisy przypadków pediatrycznych; wskazówki dotyczące bodźców zmysłowych wyzwalających objawy (usuwanie błyszczących przedmiotów).
E. B. Nash — Leaders in Homœopathic Therapeutics (1899): porównania zapaści krążeniowo-oddechowej; praktyczne dawkowanie i odstępy między dawkami.
W. A. Dewey — Practical Homœopathic Therapeutics (1901): leczenie drgawek; postępowanie w robaczycach; zasady pielęgnacji.
George Vithoulkas — Materia Medica Viva (1991): współczesna charakterystyka — pobudliwość odruchowa, naprzemienne występowanie objawów skórnych i nerwowych (ujęcie interpretacyjne).
Roger Morrison — Desktop Guide to Keynotes & Confirmatory Symptoms (1993): blask i światło jako czynniki wyzwalające; opistotonus; naprzemienne występowanie strupów i innych objawów (współczesna synteza).
Jonathan Shore — Portraits of Homœopathic Medicines (1992): obrazy reaktywności na bodźce zmysłowe; wskazówki dotyczące otoczenia chorego (ujęcie interpretacyjne).