• Układ naczyniowy — żyły i naczynia włosowate. Bierne krwawienia, zastój żylny, przekrwienie z sinopurpurowym zabarwieniem i łatwe powstawanie podbiegnięć krwawych; objaw charakterystyczny u osób starszych lub osłabionych konstytucjonalnie [Clarke], [Boericke]. Zob. Klatka piersiowa/Serce, Skóra, Odbytnica.
• Serce i krążenie. Słaba, niemiarowa czynność serca, osłabienie serca z marznięciem i zapaścią; dolegliwości po utracie płynów lub wstrząsie [Hering], [Boericke]. Ten motyw powraca w działach Objawy ogólne i Gorączka.
• Kończyny dolne — żylaki i owrzodzenia. Żylaki i owrzodzenia żylakowe, zimne, zdrętwiałe, obrzęknięte nogi; szczypanie i pieczenie łagodzone przez ciepło i bandażowanie [Clinical] [Clarke], [Boger]. Zob. Kończyny, Skóra.
• Kości i okostna. Głębokie bóle, ból jak po stłuczeniu i opóźnione gojenie tkanki kostnej; zachowanie strontu analogiczne do wapnia dostarcza uzasadnienia patofizjologicznego [Hughes], [Clarke]. Zob. Plecy, Kończyny.
• Odbytnica i hemoroidy. Bierne krwawienie ciemną krwią z krańcowym osłabieniem; obolałość i przepełnienie żył, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku [Boericke], [Phatak]. Odsyłacze w działach Odbytnica i Objawy ogólne.
• Miednica kobieca — krwawienia przy mięśniakach. Bierne krwawienie z macicy, ciemna, niekrzepnąca krew; zasłabnięcie i marznięcie przy obfitych miesiączkach u osób osłabionych [Clarke], [Boericke]. Zob. Narządy płciowe żeńskie, Objawy ogólne.
• Nerwy — niepokój ruchowy i „mrowienie & kłucie”. Nocny niepokój ruchowy nóg, drżenie, parestezje; zastój żylny nasila bóle nerwowe [Hering], [Boger]. Zob. Kończyny, Sen.
• Skóra — owrzodzenia pochodzenia żylnego. Sinawe, trudno gojące się owrzodzenia z wodnistym wysiękiem; poprawa pod wpływem ciepła i ucisku (bandaża) [Clarke], [Boericke]. Zob. Skóra i Modalności.
• Nerki — stany obrzękowe. Obrzęki pochodzenia sercowo-nerkowego ze skąpomoczem u osób w podeszłym wieku; wyraźne marznięcie i osłabienie [Clarke], [Boger]. Zob. Układ moczowy, Objawy ogólne.

• Ciepło i gorące okłady (koce, butelki z gorącą wodą, ciepłe pomieszczenia) zmniejszają ból, marznięcie i bóle żylne; modalność ta powtarza się przy owrzodzeniach i bolesnych kurczach [Hering], [Clarke].
• Ucisk i bandażowanie żylaków lub owrzodzeń zmniejszają obolałość i sączenie [Clinical] [Clarke].
• Uniesienie nóg (leżenie z uniesionymi kończynami) łagodzi zastój żylny i obrzęki [Clinical] [Boger].
• Łagodny, ciągły ruch — powolne chodzenie zmniejsza sztywność kończyn bardziej niż stanie bez ruchu [Hering].
• Sucha pogoda (w przeciwieństwie do wilgotnej) zmniejsza bóle kostne i żylne [Boericke].
• Odpoczynek po wysiłku — kołatanie serca i duszność uspokajają się po położeniu się [Boericke], [Boger].
• Ciepłe napoje i pokarmy — uczucie zimna i zapadania w żołądku łagodnieje po ciepłym posiłku lub napoju [Clarke].
• Mocne podtrzymanie (pończochy, elastyczne opaski) łagodzi dolegliwości żylakowe [Clinical] [Clarke].
• Towarzystwo i uspokajanie zmniejszają lęk przed omdleniem podczas zapaści [Hering].
• Po stolcu (jeśli nie wyczerpuje) — niektóre bóle kolkowe brzucha łagodnieją po wypróżnieniu, choć u osób osłabionych może po nim wystąpić krańcowe wyczerpanie [Allen], [Clarke].

• Zimno, zwłaszcza wilgotne, nasila marznięcie, bóle kostne i zastój żylny; w zimną pogodę owrzodzenia stają się bardziej sine [Boericke], [Clarke].
• Stanie bez ruchu (w kolejce, kościele, kuchni) nasila dolegliwości żylakowe, obrzęki kostek i uczucie omdlewania [Boger], [Clarke].
• Wysiłek i wchodzenie pod górę — kołatanie serca, duszność i drżenie przy niewielkim wysiłku lub wchodzeniu po schodach [Boericke], [Hering].
• Noc — niepokój ruchowy nóg, bolesne kurcze i lęki; sen przerywany przez bóle żylne [Hering], [Boger].
• Utrata płynów (krwawienie, biegunka) wywołuje zapaść, zimny pot i uczucie zapadania [Clarke], [Boericke].
• Przed burzą lub zmianą pogody — nasilają się nerwobóle i bóle kostne [Boger].
• Odkrycie nóg — odsłonięte kończyny wydają się lodowate i bolą [Hering].
• Ucisk na okolicę serca lub ciasna odzież — subiektywne uczucie ucisku w klatce piersiowej [Boericke].
• Po stolcu u osób wyczerpanych — drżenie, uczucie omdlewania i zimny pot przy biegunce wieku starczego [Allen], [Clarke].
• Po stosunku płciowym — drżenie i krańcowe osłabienie u osób wrażliwych [Clarke], [Hering].

Pacjent lękliwy, łatwo wpadający w niepokój, z uczuciem zapadania, któremu towarzyszy jakby chłód; doznanie to ma wymiar zarówno emocjonalny, jak i fizyczny. Trwoga często pojawia się wraz z zapaścią żylną i zimnym potem [Clarke], [Hering]. Drażliwość wynikająca z osłabienia: pacjent jest zgryźliwy, gdy zakłóca mu się spokój, i szybko wyczerpuje go rozmowa, co odpowiada opisanej już modalności pogorszenia pod wpływem wysiłku [Boericke]. Nocny niepokój psychiczny znajduje odzwierciedlenie w niepokoju ruchowym nóg: umysł „nie może się uspokoić”, przeskakuje od jednego lęku do drugiego, lecz rzeczywista aktywność wywołuje kołatanie serca i drżenie [Hering], [Boger]. Podczas krwawień lub utraty płynów wskutek biegunki może wystąpić lęk przed śmiercią ze szczególnym pragnieniem towarzystwa i potrzebą uspokajania — co ponownie odzwierciedla osłabienie krążenia obecne w obrazie leku [Clarke]. U osób starszych pamięć wydaje się zamglona, pojmowanie jest powolne, a uczuciu zamglenia w głowie towarzyszy zastój żylny; jest to aspekt starczy przewijający się przez obraz Stront-c. [Clinical] [Clarke], [Boger]. Może występować niechęć do zimnego powietrza już na samą myśl o nim („wzdryga się na samą myśl”) oraz upodobanie do ciepłego, spokojnego otoczenia, co nawiązuje do poprawy pod wpływem ciepła w Modalnościach [Hering]. Hipochondryczne przygnębienie występuje na przemian z lękowym pośpiechem, zwłaszcza wieczorem i w nocy [Boger]. Pacjent łatwo wzdryga się przy nagłych hałasach; po pobudzeniu emocjonalnym występują kołatanie serca i uczucie zapadania w nadbrzuszu [Boericke]. Krótki opis przypadku: starsza kobieta z nocnym lękiem przed śmiercią, owrzodzeniami żylakowymi i silną potrzebą przykładania butelek z gorącą wodą spała tylko wtedy, gdy nogi były zabandażowane — odnotowano poprawę po Stront-c. 200C [Clinical] [Clarke].

Zawroty głowy przy wstawaniu lub ruchu, z ciemnieniem przed oczami i potrzebą szybkiego przyjęcia pozycji siedzącej, aby nie zemdleć; to uczucie „pustki i zapadania” w głowie jest typowe po utracie krwi lub płynów w biegunce [Allen], [Clarke]. Głowa wydaje się zimna z zewnątrz, zwłaszcza w przeciągu; wewnętrzne uczucie pełności ma raczej charakter żylny niż tętniczy, co odpowiada powinowactwu leku do układu żylnego [Hughes], [Clarke]. Tępe, uciskające bóle głowy nasilają się przy zimnej, wilgotnej pogodzie i podczas stania (przekrwienie), a łagodnieją pod wpływem ciepła i łagodnego ruchu [Boger], [Hering]. Ból potylicy ze sztywnością karku, nasilający się w nocy i przed burzą, sugeruje wrażliwość okostnej [Boger]. Parestezje skóry głowy, uczucie „pełzania” i mrowienie przypominające impulsy elektryczne występują wraz z niepokojem ruchowym nóg, wskazując na uogólnioną drażliwość nerwowo-żylną [Hering]. Po wysiłku lub pobudzeniu pojawia się pulsowanie w głowie z kołataniem serca, a pacjent blednie i ziębnie, co ponownie odpowiada modalności pogorszenia pod wpływem wysiłku [Boericke].

Widzenie słabnie przy zawrotach głowy; czarne plamki lub „mgła” pojawiają się przy uczuciu omdlewania i na początku biernego krwawienia [Allen], [Clarke]. Powieki wydają się ciężkie i zimne; przy zastoju żylnym naczynia spojówek są wyraźnie rozszerzone [Clarke]. Nerwobóle wokół oczodołów nasilają się w wilgotnym zimnie i w nocy, a łagodnieją pod wpływem ciepła [Boger], [Hering]. Zmęczenie oczu podczas czytania u osób starszych powoduje ból i chęć zamknięcia oczu oraz odpoczynku, odpowiadając ogólnemu wyczerpaniu [Boericke]. Stanom obrzękowym może towarzyszyć obrzmienie wokół oczu [Clarke]. Łzawienie na zimnym powietrzu, ze szczypaniem, wpisuje się w ogólny wzorzec „zimno pogarsza objawy ze strony błon” [Hering].

Szumy uszne — buczenie, szum przepływu — przy słabym lub niemiarowym tętnie; szumy uszne u osób z niedokrwistością lub zmianami miażdżycowymi [Clarke], [Boger]. Małżowiny uszne wydają się zimne; nerwobóle uszu nasilają się w wilgotnym zimnie i w nocy [Hering]. Przemijające osłabienie słuchu z zawrotami głowy przy wstawaniu odzwierciedla niestabilność krążenia [Allen]. Przekrwienie uszu z sinopurpurowym zabarwieniem u osób starszych dopełnia ogólny obraz żylny [Clarke]. Trzaski przy przełykaniu i uczucie zatkania uszu występują podczas przeziębień po wychłodzeniu [Boericke], [Hering].

Bierne krwawienia z nosa ciemną krwią u osób osłabionych lub w podeszłym wieku, zwłaszcza w nocy lub po wysiłku [Clarke], [Boericke]. Nos zimny w dotyku; katar po narażeniu na wilgotne zimno, z kichaniem i marznięciem [Hering]. Sinopurpurowe przekrwienie skrzydełek nosa z zastojem żylnym [Clarke]. W stanach zapaści osłabiony węch [Allen]. Suchość wewnątrz nosa ze strupami podczas zimnej pogody [Boger].

Twarz blada, zapadnięta, z sinawym zabarwieniem wokół ust; zimny pot na twarzy w zapaści, zwłaszcza po stolcu lub krwawieniu [Clarke], [Boericke]. Nerwobóle twarzy nasilają się pod wpływem zimna i wilgoci, a łagodnieją pod wpływem ciepła i ucisku [Hering]. Twarz o cechach starczych: pomarszczona, o lękliwym wyrazie, z okresowym zaczerwienieniem przy niewielkim wysiłku [Boger]. Wargi suche, pękające na zimnym powietrzu; z drobnych pęknięć sączy się nieco krwi — skłonność do biernych krwawień [Clarke]. Twarz obrzęknięta u osób ze stanami obrzękowymi i słabym sercem [Boericke].

Uczucie chłodu w ustach, mało śliny podczas marznięcia; ślina bywa też lepka, z lekkim metalicznym posmakiem [Allen], [Clarke]. Język blady, wiotki, z odciskami zębów; u osłabionych pacjentów drży przy wysuwaniu [Hering]. Dziąsła łatwo krwawią przy szczotkowaniu — ciemna krew raczej się sączy, niż tryska jasnym strumieniem [Clarke]. Zęby bolą w wilgotnym zimnie, ból łagodnieje pod wpływem ciepła; wrażliwość na zimne napoje [Boericke], [Boger]. Drobne afty u wyczerpanych osób starszych, gojące się powoli [Clinical] [Clarke].

Ciągnące nerwobóle nasilają się w nocy i na zimnym powietrzu; poprawa po owinięciu żuchwy i piciu małymi łykami ciepłych płynów [Hering]. Zęby wydają się wydłużone i obolałe; u osób zziębniętych bolesność przy opukiwaniu [Boger]. Krwawienie z dziąseł ma charakter bierny, żylny [Clarke]. Próchnica i nadwrażliwość postępują powoli u osób starszych i z niedokrwistością [Clinical]. Ból szczęki i żuchwy przebiega wzdłuż okostnej, nawiązując do powinowactwa leku do kości [Hughes], [Clarke].

Uczucie otarcia i chłodu w gardzieli po ekspozycji na zimno; połykanie zimnych płynów nasila wrażenie „zimna schodzącego w dół klatki piersiowej” [Hering]. U osób osłabionych przy niewielkim podrażnieniu z błony śluzowej gardła sączy się ciemna krew żylna [Clarke]. Podostry nieżyt z pogorszeniem przy wilgotnej pogodzie i poprawą pod wpływem ciepła [Boericke]. Uczucie kuli w gardle z uczuciem omdlewania przy próbie przełknięcia w stanie lęku [Boger]. Ciasno owinięty szalik (ciepło i mocne podtrzymanie) przynosi ulgę, co odpowiada modalności poprawy pod wpływem ciepła i ucisku [Hering].

Uczucie zapadania w nadbrzuszu z uczuciem omdlewania, zwłaszcza po wysiłku lub stolcu; pragnienie ciepłych napojów i gorących okładów [Clarke], [Boericke]. Apetyt zmienny; pacjent woli małe posiłki, aby uniknąć osłabienia przypominającego zapaść po jedzeniu [Allen]. Wzdęcia z uczuciem zimna w żołądku, nasilane przez zimne napoje, łagodzone przez gorące [Hering]. Nudności z bladością i zimnym potem towarzyszą biernym krwawieniom [Clarke]. Bóle kurczowe nasilają się pod wpływem wilgoci i w nocy, a łagodnieją pod wpływem ciepła i ucisku [Boger].

Uczucie chłodu w brzuchu, jakby przewiewał go zimny wiatr; uczucie przepełnienia żylnego w splocie hemoroidalnym [Clarke]. Kolkowe, ciągnące bóle nasilają się podczas stania i przy wilgotnym zimnie; poprawa pod wpływem ciepła i po łagodnym ruchu [Hering]. Wzdęcie i przelewanie u starych, osłabionych pacjentów; skłonność do obrzękowego powiększenia podbrzusza [Boericke]. Ból jak po stłuczeniu wzdłuż okostnej kości miednicy podczas zimnej pogody [Boger]. Bierne sączenie krwi z odbytnicy przy najmniejszym parciu odzwierciedla motyw przekrwienia [Clarke].

Skąpomocz z obrzękiem kostek przy osłabieniu czynności serca i nerek; mocz może być blady i mieć niski ciężar właściwy [Clarke], [Boger]. Częste parcie na mocz w nocy z oddawaniem niewielkich ilości; marznięcie podczas oddawania moczu [Hering]. U osłabionych starszych mężczyzn skłonność do atonii — powolny strumień i niepełne opróżnianie pęcherza [Clinical] [Clarke]. Ślady albuminy w moczu przy starczych zmianach nerek (obraz sercowo-nerkowy) [Clarke]. Pieczenie cewki moczowej po narażeniu na zimno jest nieznaczne, lecz uporczywe [Boger].

Przewlekła biegunka u osób starszych z krańcowym osłabieniem i zimnym potem; stolce mogą być wodniste, cuchnące, a po nich występują skrajne osłabienie i drżenie [Allen], [Clarke], [Boericke]. Z hemoroidów biernie sączy się ciemna krew; pogorszenie podczas stania i przy wilgotnym zimnie, poprawa pod wpływem ciepła i ucisku (bandaża) [Clarke], [Boger]. Parcie na stolec niewielkie; cechą charakterystyczną jest przepełnienie żył, a nie zapalenie [Boericke]. Uczucie, jakby odbytnica była zimna wewnątrz; po stolcu rozchodzi się chłód, co nawiązuje do modalności pogorszenia po stolcu [Allen], [Hering]. Obolałość odbytu z sączeniem u osób w podeszłym wieku [Clarke].

Silne wyczerpanie i drżenie po stosunku płciowym; wyraźne kołatanie serca i marznięcie [Clarke], [Hering]. Żylaki moszny; obolałość łagodnieje przy podtrzymaniu [Clinical]. Mały popęd płciowy wskutek ogólnego osłabienia; niepokój po wytrysku [Boger]. Zimno narządów płciowych podczas zimnej pogody [Hering].

Bierne krwawienia z macicy — ciemna, niekrzepnąca krew, z uczuciem zapadania i zimnym potem — zwłaszcza u kobiet z niedokrwistością lub mięśniakami [Clarke], [Boericke]. Obfite miesiączki nasilają się podczas stania i pod wpływem wysiłku; poprawa pod wpływem ciepła i w pozycji leżącej [Clarke]. Wodniste, biernie wypływające upławy u osłabionych kobiet [Boger]. Uczucie omdlewania z marznięciem po porodzie sugeruje ten lek po utracie płynów [Clinical]. Bóle kości miednicy nasilają się przy wilgotnym zimnie, odzwierciedlając powinowactwo do okostnej [Hughes], [Boger].

Duszność przy wysiłku; musi zatrzymywać się na schodach; uczucie chłodu przy oddychaniu, jakby powietrze było zbyt zimne [Hering], [Boericke]. Pogorszenie nocą z niepokojem ruchowym nóg [Boger]. Wzdychający oddech w stanach omdleniowych po wypróżnieniu lub krwawieniu [Allen], [Clarke]. Poprawa w pozycji leżącej, w cieple [Hering].

Słaba, niemiarowa czynność serca; trzepotanie przy najmniejszym wysiłku, z bladością i zimnym potem [Boericke]. Kołatanie serca nasila się przy wchodzeniu pod górę i pod wpływem emocji; towarzyszy mu lęk [Hering], [Clarke]. Ucisk przypominający dławicę piersiową u osób starszych z zastojem żylnym i żylakami w innych okolicach — porównaj Carbo-veg. i Aur. [Boger], [Kent]. Tętno małe, łatwo uciskalne, czasem z wypadaniem uderzeń w stanach zapaści po utracie płynów [Allen], [Clarke]. Skłonność do obrzęków pochodzenia sercowego z obrzękiem kostek [Boericke].

Ucisk w klatce piersiowej z uczuciem zimna wewnątrz; pogorszenie na zimnym powietrzu i przy wysiłku, poprawa pod wpływem ciepła i odpoczynku [Boericke], [Hering]. Przepełnienie żył powoduje sinawe zabarwienie warg i paznokci przy niewielkim wysiłku [Clarke]. Bolesność mięśni międzyżebrowych jak po stłuczeniu podczas wilgotnej pogody [Boger]. Kaszel skąpy, wskutek wychłodzenia, raczej z wyczerpaniem niż podrażnieniem [Hering]. Bóle ściany klatki piersiowej łagodzone przez ciepłe okłady odpowiadają modalności poprawy pod wpływem ciepła [Clarke].

Ból odcinka piersiowego kręgosłupa i kości krzyżowej z uczuciem potłuczenia i zimna; pogorszenie w wilgotnym zimnie, poprawa pod wpływem ciepła [Boger], [Hering]. Sztywność przy wstawaniu; następnie łagodny ruch przynosi ulgę (odpowiada modalności Poprawa pod wpływem łagodnego ruchu) [Hering]. Uczucie przepełnienia żylnego w okolicy krzyżowej u osób ze skłonnością do hemoroidów [Clarke]. Tkliwość okostnej w zimne dni wiąże się z powinowactwem substancji mineralnej do kości [Hughes].

Zimne, zdrętwiałe nogi z obrzękiem okolic kostek; żyły nabrzmiałe i obolałe; stanie nasila objawy, a uniesienie kończyn i bandażowanie przynoszą poprawę [Clarke], [Boger]. Nocny niepokój ruchowy — musi poruszać nogami; bolesne kurcze łydek nocą, nasilane przez zimno, łagodzone przez ciepło [Hering]. Nerwobóle i bóle ciągnące wzdłuż kości i okostnej, nasilające się przed burzą, łagodzone przez gorące okłady [Boger]. Osłabienie i drżenie przy niewielkim wysiłku; kolana uginają się na schodach [Boericke]. Stopy lodowato zimne; charakterystyczną ulgę przynoszą skarpety i termofor [Hering].

Ciemny, sinawy odcień skóry w nisko położonych częściach ciała; łatwe powstawanie siniaków (wybroczyn) u osób osłabionych [Clarke]. Owrzodzenia żylakowe — o powolnym przebiegu, ze skąpym, wodnistym sączeniem i sinawymi brzegami; poprawa pod wpływem ciepła i ucisku; pogorszenie pod wpływem zimna i wilgoci [Boericke]. Świąd starczy, nasilający się nocą i pod wpływem zimna, z sączeniem ciemnej treści po drapaniu [Clarke]. Powolne gojenie; owrzodzenia sprawiają wrażenie „zmęczonych”, co odpowiada ogólnemu osłabieniu konstytucjonalnemu [Clinical]. Skłonność do odmrozin w zimne dni [Boger].

Sen nie daje wypoczynku; przerywają go niepokój ruchowy nóg, bolesne kurcze i lękowe myśli. Pacjent przewraca się w łóżku, lecz gdy wstanie, wysiłek pogarsza jego stan, więc leży nieruchomo i drży pod dodatkowymi okryciami [Hering], [Boger]. Nie może rozgrzać stóp w łóżku bez termoforu; ciepło łagodzi bóle i uspokaja psychicznie (nawiązanie do modalności Poprawa pod wpływem ciepła) [Clarke]. Budzi się po północy z kołataniem serca lub uczuciem zapadania w okolicy żołądka; musi popijać coś ciepłego [Boericke]. Nocne pogorszenie nerwobólów i bólów żylnych jest stałą cechą; bolesne kurcze mogą być najdotkliwsze w godzinach przed świtem [Hering]. Sny lękowe, o wypadkach lub byciu ściganym; pacjent budzi się zlany zimnym potem i drżący [Boger]. Z osłabienia lekko chrapie; często śpi z nogami nieco uniesionymi lub na boku, by złagodzić dolegliwości żylakowe [Clinical]. Po nocach z biegunką sen jest płytki, a rano przy wstawaniu pojawia się uczucie omdlewania [Allen]. Senność w ciągu dnia wskutek nocnego niepokoju i osłabienia serca [Boericke]. Hałas wywołuje przestrach; po nagłym przebudzeniu serce trzepocze [Hering]. Poprawa po popołudniowej drzemce w cieple, ale późniejszy wysiłek ponownie wywołuje kołatanie serca [Clarke].

Lękowe sny o pościgu i niebezpieczeństwach; sny o spadaniu, krwawieniu i pozostawieniu na zimnie — obrazy odzwierciedlające zapaść i modalności związane z zimnem w obrazie leku [Boger], [Hering]. Sny o dawnych miejscach i niegdysiejszych obowiązkach (starcze rozpamiętywanie) [Clarke]. Budzi się przerażony, z kołataniem serca, potrzebuje uspokojenia (powiązanie z modalnością Poprawa w towarzystwie) [Hering].

Dominuje dreszcz; zimno z bladością, małym, łatwo uciskalnym tętnem i zimnym potem — zwłaszcza po utracie płynów (z kałem, przy krwawieniu) [Clarke], [Boericke]. Faza gorąca jest nieznaczna lub nie występuje; jest to raczej stan zapaści niż nasilonej reakcji organizmu [Allen]. Uderzenia gorąca po niewielkim wysiłku, po których znów pojawia się marznięcie, wskazują na chwiejność naczyniową [Boger]. Uczucie gorączki nocą z niepokojem ruchowym nóg [Hering]. Ciepło przynosi poprawę we wszystkich fazach [Clarke].

Dreszcz: Po najmniejszym narażeniu na wilgotne zimno; wewnętrzny dreszcz z zewnętrznym chłodem kończyn [Hering].
Gorąco: Krótkie uderzenia gorąca przy wysiłku lub emocjach; uczucie ucisku w okolicy serca [Boericke].
Pot: Zimny, lepki, zwłaszcza na twarzy oraz po wypróżnieniu lub krwotoku; wyczerpanie jest niewspółmiernie duże w stosunku do utraty płynów [Clarke], [Allen].

Pragnienie ciepłych napojów i zup; niechęć do zimnej wody, która wywołuje wewnętrzne uczucie zimna [Clarke], [Hering]. Pogorszenie po zimnych pokarmach i napojach; poprawa po ciepłym pożywieniu (powiązanie z modalnością Poprawa po ciepłych napojach) [Hering]. Małe posiłki pozwalają uniknąć uczucia zapadania po jedzeniu [Allen]. W stanach osłabienia odnotowuje się niekiedy ochotę na sól [Clinical]. Wzdęcia po zimnych sałatkach [Boger].

Lek dla osób w podeszłym wieku, osłabionych oraz opadających z sił po utracie płynów; cały obraz ma charakter żylny i bierny, z marznięciem oraz skłonnością do zapaści [Clarke], [Boericke], [Hering]. Zimno i wilgoć nasilają niemal wszystkie dolegliwości — bóle, nerwobóle, owrzodzenia — natomiast ciepło w każdej postaci (łóżko, termofor, szalik, ciepłe napoje) przynosi ulgę i przywraca siły, zgodnie z wykazami czynników łagodzących i nasilających objawy [Hering]. Stanie powoduje zastój, wysiłek wyczerpuje, a wchodzenie pod górę lub po schodach wywołuje kołatanie serca i duszność — krążenie jest zbyt słabe, by podołać wysiłkowi [Boericke], [Boger]. Stany żylakowe (żylaki, owrzodzenia, hemoroidy) oraz bierne krwawienia z sączeniem ciemnej krwi określają tu skazę krwotoczną [Clarke], [Boericke]. Drętwienie, mrowienie i niepokój ruchowy nóg wskazują na komponent nerwowy, nasilający się nocą w zimne dni [Hering], [Boger]. Skłonność do obrzęków (okolice kostek, kończyny dolne) towarzyszy osłabieniu serca [Boericke]. Bóle okostnej i kości w wilgotnym zimnie łączą tę substancję mineralną z układem kostnym [Hughes]. Po operacjach lub wstrząsie Stront-c. może być wskazany, gdy reakcja organizmu słabnie, twarz pokrywa zimny pot, a tętno jest małe [Clarke], [Hering]. U pacjenta występuje poprawa pod wpływem ucisku, bandażowania i uniesienia kończyn, pogorszenie po wypróżnieniu, jeśli jest wyczerpany, oraz zawsze poprawa pod wpływem ciepła — to trzy praktyczne cechy kluczowe, wielokrotnie powracające w powyższym opisie [Clarke], [Boger], [Hering].

Etiologia / Zapaść po utracie płynów
• China: Osłabienie i uczucie omdlewania po krwotoku, z gazami jelitowymi, ale China jest ciepłolubnie? Nie — charakteryzuje ją odczuwanie gorąca i wzdęcia; Stront-c. jest bardziej zmarzliwy, z wyraźniejszym komponentem żylnym i biernym sączeniem krwi [Hering], [Clarke].
• Carbo-veg.: Głód powietrza, zapaść, zimny pot; Carbo-veg. pragnie wachlowania i ma wzdęty brzuch; Stront-c. ma żylaki i owrzodzenia oraz poprawę pod wpływem stałego ciepła i ucisku [Kent], [Clarke].
• Secale: Bierne krwawienie z zimnem i siną skórą; Secale wykazuje skłonność do palących bólów i pragnie zimna; Stront-c. potrzebuje ciepła i ucisku [Clarke], [Boger].

Stany żylne i żylakowe / Owrzodzenia
• Hamamelis: Krwawienia żylne i obolałość; Hamamelis jest podstawowym lekiem hamującym krwawienia żylne; w obrazie Stront-c. dodatkowo występują starcza zapaść i marznięcie oraz poprawa pod wpływem bandażowania [Clarke], [Boericke].
• Fluoric-ac.: Owrzodzenia żylakowe z wodnistą wydzieliną; Fluoric-ac. odczuwa gorąco, wykazuje zmiany destrukcyjne i poprawę pod wpływem zimna; Stront-c. marznie i odczuwa poprawę pod wpływem ciepła [Clarke], [Boger].
• Pulsatilla: Skłonność do dolegliwości żylnych, pogorszenie w ciepłym pomieszczeniu, poprawa na świeżym powietrzu; Stront-c. odczuwa pogorszenie pod wpływem zimna, potrzebuje ciepła i ucisku [Kent], [Clarke].

Układ sercowo-naczyniowy / Stany starcze
• Aurum: Stwardnienie tętnic z dławicą piersiową i przygnębieniem; Aurum cechuje duże nasilenie przeżyć, niekiedy skłonności samobójcze; Stront-c. jest lękliwy, zmarzliwy, z zapaścią o charakterze żylnym [Kent], [Clarke].
• Baryta-c.: Starcze zmiany zwyrodnieniowe naczyń z nieśmiałością i zajęciem gruczołów; w obrazie Stront-c. na pierwszy plan wysuwają się żylaki, owrzodzenia i bierne krwawienie [Hering], [Clarke].
• Naja: Ucisk i niemiarowa praca serca; Naja obejmuje bóle serca związane z zastawkami lub przypominające bóle po zatruciu; Stront-c. wykazuje zapaść po niewielkim wysiłku u zmarzliwego pacjenta z dolegliwościami żylnymi [Kent], [Boger].

Modalności / Noc i wilgotne zimno
• Rhus-t.: Nocny niepokój ruchowy, poprawa pod wpływem ruchu, pogorszenie w wilgotnym zimnie; Rhus-t. ma wyraźniejsze powinowactwo do ścięgien i sztywność; Stront-c. ma obraz żylny i owrzodzeniowy z zapaścią [Kent], [Boger].
• Arsenicum: Marznięcie, lęk, poprawa pod wpływem ciepła, niepokój ruchowy; Ars. ma palące bóle i pragnienie z piciem małymi łykami; Stront-c. dodatkowo wykazuje żylaki, bierne krwawienie i poprawę pod wpływem bandażowania [Hering], [Clarke].
• Calc-c.: Marznięcie, osłabienie, skłonność do dolegliwości kostnych i żylnych; Calc-c. ma skłonność do pocenia się głowy, wiotkość tkanek i ochotę na jajka; Stront-c. ma wyraźniejszy obraz starczo-żylny z biernym sączeniem krwi [Boericke], [Kent].

• Lek komplementarny: Hamamelis — wspólne powinowactwo do układu żylnego; Hamamelis hamuje sączenie krwi, a Stront-c. przywraca napięcie u zmarzniętego pacjenta w zapaści [Clarke], [Boericke].
• Lek komplementarny: China — oba leki stosowane w następstwach utraty płynów; China w ostrej niedokrwistości, Stront-c. w utrzymującej się zapaści o charakterze żylnym u osób starszych [Hering], [Clarke].
• Dobrze działa po: Carbo-veg., gdy opanowano głęboką zapaść z objawami asfiksji i organizm potrafi już utrzymać ciepło, aby dopełnić powrót sprawności krążenia żylnego [Kent], [Clarke].
• Dobrze działa po: Arsenicum w stanach lęku i marznięcia, gdy pozostają owrzodzenia lub żylaki, a kluczowe znaczenie mają ciepło i ucisk [Hering].
• Dobrze poprzedza: Baryta-c. w starczych zmianach zwyrodnieniowych naczyń, gdy później zaczynają dominować aspekty gruczołowe i rozwojowe [Clarke].
• Lek niezgodny / porównanie: Secale — odmienne modalności termiczne; unikać naprzemiennego podawania bez wyraźnego wskazania [Clarke].
• Antidota (czynnościowe): Camphor przy zapaści wskutek narażenia na zimno; Nux-v. przy wychłodzeniu żołądka wskutek błędów dietetycznych [Hering], [Clarke].
• Pokrewne sole (porównanie): Calc-c., Mag-phos., Ferr-phos. — wspólne motywy kostne i naczyniowe, lecz odmienna reaktywność [Hughes], [Boger].
• Miejscowe postępowanie wspomagające (klasyczne): Elastyczny ucisk i bandażowanie przy żylakach i owrzodzeniach — mechaniczne uzupełnienie działania Stront-c. na układ żylny [Clinical] [Clarke].
• Porównaj: Fluoric-ac. przy destrukcyjnych owrzodzeniach żylnych u pacjentów odczuwających gorąco, w odróżnieniu od Stront-c. u pacjentów zmarzliwych, z poprawą pod wpływem ciepła i ucisku [Clarke], [Boger].
• Porównaj: Puls. przy dolegliwościach żylnych u łagodnego pacjenta, który szuka świeżego powietrza, w odróżnieniu od Stront-c. u osób z pogorszeniem pod wpływem zimna, potrzebujących ciepła [Kent].

• Wskazania: Starcze owrzodzenia żylakowe o sinawych brzegach, z poprawą pod wpływem ciepła i ucisku; bierne krwawienia z hemoroidów; przewlekła biegunka u osób starszych z zapaścią; słabe, niemiarowe tętno z obrzękiem okolic kostek; bierne krwawienie maciczne u słabych, zmarzliwych kobiet; stany po wstrząsie z zimnym potem i małym tętnem [Clarke], [Boericke], [Hering].
• Potencja i powtarzanie dawek: W przewlekłych stanach żylnych i owrzodzeniowych wielu autorów stosuje 6C–30C, powtarzając dawki stosownie do reakcji; przy epizodach zapaści lub czynnościowym osłabieniu krążenia autorzy kliniczni odnotowują 30C–200C w dawkach podawanych z przerwami; w uporczywych owrzodzeniach tradycyjnie stosuje się dawki interkurencyjne w odstępach tygodniowych, obok pielęgnacji miejscowej (ciepłe okłady, elastyczny ucisk) [Hering], [Clarke], [Boger].
• Postępowanie wspomagające: Elastyczne bandażowanie lub pończochy uciskowe, uniesienie kończyn, ochrona przed zimnem i wilgocią, ciepłe napoje po wypróżnieniu lub wysiłku — odpowiadają modalnościom leku i często wzmacniają reakcję [Clinical] [Clarke], [Boger].
• Wskazówki z praktyki:
  • Owrzodzenie żylakowe, które zimą nie chce ziarninować, sinawe, z wodnistym sączeniem; pacjent śpi z termoforem — Stront-c. przyniósł przełom ku poprawie [Clinical] [Clarke].
  • Biegunka starcza z zapaścią po wypróżnieniu i lodowatym potem na twarzy — poprawa po Stront-c. 30C, gdy China nie zdołała utrzymać poprawy [Allen], [Clarke].
  • Obfite krwawienia miesiączkowe u zmarzliwej kobiety z mięśniakami, z sączeniem ciemnej krwi, łagodzone przez ciepło i leżenie — Stront-c. zmniejszył krwawienie i uczucie omdlewania [Boericke], [Clarke].
  • Wstrząs pooperacyjny — małe tętno, zimny pot, lęk łagodzony przez towarzystwo i ciepło — zareagował na lek, gdy Carbo-veg. opanował jedynie bezpośrednią fazę asfiksji [Hering], [Clarke].

Umysł
• Lęk przed śmiercią, z uczuciem omdlewania. — Lęk towarzyszący zapaści w stanach z zaburzeniami żylnymi [Clarke].
• Niepokój w nocy, zmuszający do wstawania z łóżka. — Powiązany z niepokojem ruchowym nóg [Hering].
• Drażliwość wskutek osłabienia. — Wysiłek i rozmowa wyczerpują [Boericke].
• Pragnienie towarzystwa podczas lęku. — Uspokajanie przynosi poprawę [Hering].
• Wzdryganie się pod wpływem hałasu, z kołataniem serca. — Chwiejność czynności serca [Boericke].
• Osłabienie pamięci w wieku podeszłym. — Na tle zaburzeń żylnych i zmian zwyrodnieniowych [Clarke].

Głowa
• Zawroty głowy przy wstawaniu z łóżka, z ciemnieniem przed oczami. — Stany omdleniowe po utracie płynów [Allen].
• Ból głowy nasilający się pod wpływem zimna i wilgoci. — Modalność pogodowa [Boger].
• Uczucie zimna na zewnętrznej powierzchni głowy. — Charakterystyczny objaw termiczny [Hering].
• Uczucie pełności, przekrwienie żylne u osób starszych. — Powinowactwo do układu żylnego [Clarke].
• Ból potylicy przed burzą. — Ból okostnowy zależny od pogody [Boger].
• Mrowienie skóry głowy w nocy. — Pobudliwość nerwowa i żylna [Hering].

Serce i klatka piersiowa
• Kołatanie serca przy wchodzeniu po schodach. — Nietolerancja wysiłku [Boericke].
• Tętno słabe, przerywane; zapaść. — Słaba zdolność reagowania [Allen].
• Ucisk w klatce piersiowej, z uczuciem zimna wewnątrz. — Charakterystyczna cecha termiczna [Hering].
• Puchlina pochodzenia sercowego, obrzęk okolic kostek. — Obszar sercowo-nerkowy [Boericke].
• Bóle przypominające dławicę piersiową u osób starszych z żylakami. — Motyw zaburzeń naczyniowych wieku podeszłego [Boger].
• Pogorszenie pod wpływem wysiłku; poprawa w spoczynku i cieple. — Podstawowe modalności [Boericke], [Hering].

Odbytnica
• Wyczerpująca biegunka u osób starszych. — Zapaść po wypróżnieniu [Allen], [Clarke].
• Guzki krwawnicze, bierne krwawienie ciemną krwią. — Sączenie krwi żylnej [Clarke], [Boericke].
• Osłabienie po wypróżnieniu, zimny pot. — Oznaka zapaści [Allen].
• Uczucie zimna w odbytnicy. — Szczególny objaw charakterystyczny [Hering].
• Niewielkie bolesne parcie, przepełnienie naczyń żylnych. — Wskazówka patofizjologiczna [Boericke].

Kończyny
• Bolesne żylaki kończyn dolnych. — Pogorszenie podczas stania [Clarke].
• Owrzodzenia żylakowe podudzi, trudno gojące się. — Poprawa pod wpływem ciepła i ucisku [Boericke].
• Niepokój ruchowy nóg w nocy. — Przerywa sen [Hering].
• Bolesne kurcze łydek w nocy, nasilające się pod wpływem zimna. — Modalność termiczna [Hering].
• Drętwienie i mrowienie kończyn dolnych. — Powiązanie zaburzeń żylnych i nerwowych [Boger].
• Obrzęk okolic kostek wieczorem. — Osłabienie czynności serca i nerek [Boericke].

Skóra
• Owrzodzenia żylakowe o sinawych brzegach. — Zastój żylny [Clarke].
• Podbiegnięcia krwawe, łatwe powstawanie siniaków. — Skłonność do biernych krwawień [Clarke].
• Świąd starczy w nocy, nasilający się pod wpływem zimna. — Obraz dolegliwości wieku podeszłego [Clarke].
• Odmroziny podczas zimnej pogody. — Pogorszenie pod wpływem zimna i wilgoci [Boger].
• Sączenie ciemnej, rzadkiej wydzieliny. — Motyw biernego sączenia żylnego [Boericke].

Objawy ogólne
• Pogorszenie podczas zimnej, wilgotnej pogody. — Modalność obejmująca cały obraz leku [Boericke].
• Poprawa pod wpływem ciepła (ogólnie). — Termofory, okrycia, ciepłe pomieszczenie [Hering].
• Pogorszenie podczas stania. — Zaleganie krwi w żyłach [Clarke].
• Pogorszenie pod wpływem wysiłku; pogorszenie podczas wchodzenia pod górę lub po schodach. — Osłabienie czynności serca [Boericke].
• Pogorszenie wskutek utraty płynów (krwotok, biegunka). — Czynnik wyzwalający zapaść [Clarke], [Allen].
• Poprawa pod wpływem ucisku lub bandażowania oraz uniesienia zajętych części ciała. — Żylaki i owrzodzenia [Clarke], [Boger].

Hahnemann — Materia Medica Pura (1821–34): ogólne odniesienie metodologiczne; uwagi porównawcze dotyczące leków stosowanych w zapaści.
Hering — The Guiding Symptoms of Our Materia Medica (1879–91): potwierdzenia kliniczne dotyczące zapaści na tle zaburzeń żylnych, niepokoju ruchowego i modalności.
Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–79): fragmenty prób lekowych; zapaść po wypróżnieniu; zawroty głowy i uczucie omdlewania.
Hughes, R. — A Manual of Pharmacodynamics (1875): toksykologia i fizjologia soli strontu; powiązania patofizjologiczne dotyczące kości i naczyń.
Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): główne cechy obrazu klinicznego — zastój żylny, bierne krwawienia, stany związane z wiekiem podeszłym, modalności.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homoeopathic Materia Medica (1901): zwięzłe zestawienie objawów charakterystycznych — żylaki i owrzodzenia, guzki krwawnicze, biegunka starcza, osłabienie czynności serca.
Boger, C. M. — Synoptic Key of the Materia Medica (1915): modalności (zimno i wilgoć, noc), nerwobóle, wrażliwość na pogodę, żylaki.
Kent, J. T. — Lectures on Homoeopathic Materia Medica (1905) & Repertory: uwagi porównawcze — Carbo-veg., Puls., Ars., Calc.; objawy sercowe związane z wysiłkiem.
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (1977): objawy charakterystyczne dotyczące żył i odbytnicy; zwięzły opis modalności.
Nash, E. B. — Leaders in Homoeopathic Therapeutics (1899): porównanie leków stosowanych w zapaści; różnicowanie z China, Carbo-veg. (w kontekście).
Dewey, W. A. — Practical Homoeopathic Therapeutics (1901): grupy kliniczne — guzki krwawnicze, biegunka u osób starszych, owrzodzenia żylne.
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): cechy różnicujące w stanach naczyniowych i przebiegających z owrzodzeniami; porównania (Hamamelis, Secale).