• Kości i stawy – skrzywienia kręgosłupa, stopa końsko-szpotawa, zwichnięcia stawu biodrowego
• Tkanka łączna – więzadła, chrząstka i powięzie
• Przewód pokarmowy – przyswajanie składników odżywczych, odżywianie
• Skóra i gruczoły – wykwity skórne, cuchnące wydzieliny
• Drogi oddechowe – przerost migdałka gardłowego, powiększone migdałki podniebienne, nieżyt
• Psychika – opóźniony rozwój umysłowy, upór
• Układ moczowy – moczenie mimowolne, cuchnący mocz

• Leżenie na brzuchu
• Wymioty
• Ciepła pogoda
• Suchy klimat
• Wydzielanie (gdy nie jest hamowane)

• Zimne powietrze i przeciągi
• Mycie (zwłaszcza mycie włosów)
• Tłumienie wykwitów skórnych lub hamowanie wydzielania
• Noc (szczególnie w godzinach 1:00–3:00)
• Ząbkowanie i okresy wzrostu
• Tłumienie emocji lub strofowanie
• Dotyk lub odkrywanie ciała

Dzieci są uparte i przekorne, sprzeciwiają się opiekunom lub stawianym im wymaganiom. Powolny rozwój umysłowy, opóźniony rozwój mowy lub rozumienia. Okresy upartego milczenia występują naprzemiennie z wypowiedziami nad wiek dojrzałymi. Niechęć do zmian lub zwracania uwagi. Łatwo się obrażają, płaczą, gdy mówi się do nich łagodnie. Lęk przed ciemnością, upadkiem i pozostawieniem samemu. Są niespokojne, drażliwe i wrażliwe na napięcie emocjonalne w otoczeniu. Dzieci są samowolne, ale zarazem słabe fizycznie; często wyczerpuje je nawet niewielki wysiłek.

Głowa nieproporcjonalnie duża u dzieci z krzywicą. Skóra głowy gorąca i spocona, zwłaszcza w nocy, tak że poduszka staje się mokra. Ciemiączka pozostają otwarte zbyt długo. Skóra głowy wrażliwa na zimne powietrze i mycie. Włosy łatwo wypadają lub są rzadkie u dzieci. Częste bóle głowy u dzieci w wieku szkolnym, zwłaszcza wskutek wysiłku umysłowego. Ucisk u podstawy mózgu z zaburzeniami widzenia.

Nadwrażliwość na światło; źrenice mogą wydawać się rozszerzone. Zez, zwłaszcza u dzieci słabych lub z krzywicą. Obrzęk powiek z zapaleniem gruczołów Meiboma. Łzawienie pod wpływem wiatru lub zimna. Niewyraźne widzenie w okresach gwałtownego wzrostu lub przy niedostatecznym odżywieniu.

Przewlekły nieżyt ucha środkowego. Cuchnąca, gęsta, żółtozielona wydzielina. Osłabienie słuchu wskutek nawracających infekcji lub przerostu migdałka gardłowego. Skłonność do wysiękowego zapalenia ucha środkowego. Kłujący lub rozdzierający ból ucha, nasilający się w nocy. Wrażliwość na przeciągi.

Przewlekły nieżyt nosa z gęstą, cuchnącą wydzieliną śluzową. Dzieci stale dłubią w nosie lub pociągają nosem. Przerost migdałka gardłowego powodujący niedrożność nosa i oddychanie przez usta. Utrata węchu. W nozdrzach tworzą się strupy. Podczas gorączki często występują krwawienia z nosa.

Cera blada, ziemista lub żółtawa u niedożywionych dzieci. Twarz wychudzona, z wydatnymi kośćmi. Gorąca i czerwona podczas gorączki lub napadów złości. Pot na czole i górnej wardze podczas snu. Wyraz twarzy zmienia się od otępiałego do czujnego i przebiegłego.

Cuchnący oddech, zwłaszcza w nocy. Język obłożony białym lub żółtawym nalotem. Owrzodzenia w kącikach ust lub na języku. Trudności z artykulacją słów; opóźniony rozwój mowy. Obfite ślinienie podczas ząbkowania. Suchość w ustach mimo pragnienia.

Opóźnione ząbkowanie; zęby się kruszą. Bolesne ząbkowanie z drażliwością i biegunką. Zęby ulegają próchnicy wkrótce po wyrżnięciu. Zgrzytanie zębami w nocy. Dziąsła blade, gąbczaste lub owrzodziałe.

Powiększone migdałki podniebienne i migdałek gardłowy utrudniają oddychanie lub połykanie. Uczucie czopa w gardle. Przewlekły nieżyt z odchrząkiwaniem śluzu. Głos ochrypły i słaby. Pogorszenie pod wpływem zimnego powietrza lub w wilgotnych pomieszczeniach.

Pragnienie soli, cukru i niejadalnych substancji, takich jak kreda lub ziemia (pica). Nudności z cuchnącym odbijaniem. Wymioty łagodzą nudności. Słabe przyswajanie składników odżywczych mimo prawidłowego apetytu. Uczucie pustki w żołądku, którego jedzenie nie łagodzi. Częste ulewanie u niemowląt.

Wzdęcie i przelewanie z oddawaniem gazów. Kolka u niemowląt, nasilająca się w nocy. Wychudzenie mimo dobrego apetytu. Brzuch wiotki, ze słabo rozwiniętą muskulaturą. Częste zakażenia robakami pasożytniczymi. Powiększone węzły chłonne krezkowe.

Zaparcie z twardymi, suchymi, kruszącymi się stolcami. Stolec oddawany z trudnością mimo prawidłowego parcia. Cuchnący stolec, u dzieci często czarny lub zielonkawy. Biegunka u ząbkujących niemowląt. Świąd lub szczeliny odbytu.

Zaparcie z twardymi, suchymi, kruszącymi się stolcami. Stolec oddawany z trudnością mimo prawidłowego parcia. Cuchnący stolec, u dzieci często czarny lub zielonkawy. Biegunka u ząbkujących niemowląt. Świąd lub szczeliny odbytu.

Niezstąpione jądra u chłopców. Narządy płciowe małe lub niedorozwinięte. Opóźniony rozwój płciowy. Świąd moszny lub krocza. Wytryski nasienia bez towarzyszących doznań w okresie dojrzewania.

Opóźniona pierwsza miesiączka. Miesiączki skąpe i nieregularne. Upławy cuchnące i drażniące. Słaby rozwój piersi. Nadwrażliwość sromu. Miesiączka może ulec zahamowaniu pod wpływem pobudzenia emocjonalnego lub zimna.

Oddychanie przez usta z powodu przerostu migdałka gardłowego. Chrapanie lub rzężący oddech podczas snu. Suchy, urywany kaszel. Napady duszenia się w nocy. Ucisk w klatce piersiowej w wilgotnych lub zimnych pomieszczeniach.

Kołatanie serca z osłabieniem i dusznością. Tętno małe, słabe i szybkie. Sinica warg i paznokci na zimnie lub podczas płaczu. Szmery sercowe u dzieci skrofulicznych.

Klatka piersiowa słabo rozwinięta i zapadnięta u dzieci. Skłonność do przeziębień z objawami ze strony klatki piersiowej i przewlekłego zapalenia oskrzeli. Świszczący oddech i nieżyt z utrudnionym odkrztuszaniem. Ucisk w klatce piersiowej nasila się podczas leżenia płasko. Zmiany rozedmowe u osób starszych lub wyniszczonych.

Skrzywienie kręgosłupa, zwłaszcza lordoza lędźwiowa lub kifoza piersiowa. Rozszczep kręgosłupa. Ból pleców u dzieci wskutek osłabienia mięśni lub deformacji. Ból kości krzyżowej, nasilający się pod wpływem ucisku. Plecy spocone podczas snu.

Stopa końsko-szpotawa, zwichnięcia stawu biodrowego lub nieprawidłowo wykształcone stawy. Stopy mogą wydawać się zbyt słabe, by utrzymać ciężar ciała. Dzieci późno uczą się chodzić. Trzaskanie w stawach podczas ruchu. Dłonie i stopy zimne i spocone. Paznokcie kruche, zniekształcone. Słabe stawy skokowe i płaskostopie.

Skóra sucha, szorstka i zimna w dotyku. Cuchnący pot, zwłaszcza na głowie, stopach i narządach płciowych. Wykwity pokryte strupami na owłosionej skórze głowy i za uszami. Skóra złuszcza się drobnymi łuskami. Skóra o niezdrowym wyglądzie; owrzodzenia goją się długo. Pęknięcia skóry dłoni i stóp.

Sen niespokojny. Budzi się z krzykiem. Śpi w pozycji kolankowo-piersiowej lub na brzuchu. Moczenie mimowolne w początkowym okresie snu. Sny o spadaniu. Pocenie się owłosionej skóry głowy i szyi podczas snu. Rzuca się przez sen, szuka chłodnych miejsc na poduszce.

Sny o spadaniu, byciu ściganym lub tonięciu. Płacz lub jęki podczas snu. Przerażające sny z nagłym przebudzeniem. Sny o pozostawieniu samemu lub o karaniu.

Gorączka w stanach niedożywienia lub podczas ząbkowania. Suche, palące gorąco bez pragnienia. Naprzemienne dreszcze i gorąco. Gorączka tłumiona kąpielą lub zimnem. Następnie pojawia się cuchnący pot.

Dreszcze zaczynają się w kończynach. Pogorszenie przy wilgotnej, zimnej pogodzie. Suche, intensywne gorąco w głowie. Obfity pot, zwłaszcza podczas snu lub pod wpływem niewielkiego wysiłku. Pot ma silny, kwaśny lub stęchły zapach.

Pragnienie soli, boczku, słodyczy, ziemi i kredy. Niechęć do mleka. Jedzenie często łagodzi nudności. Ochota na mocno przyprawione potrawy. Biegunka po zimnych napojach.

Lek o głębokim działaniu, stosowany w opóźnieniu rozwoju, niedoborach żywieniowych i osłabieniu konstytucjonalnym. Opóźnione zarastanie ciemiączek, krzywica, deformacje kręgosłupa i cuchnące wydzieliny. Obfity pot o silnym zapachu. Wrażliwość na zimno, zwłaszcza na przeciągi. Pogorszenie wskutek tłumienia naturalnych funkcji organizmu. Skłonność do przewlekłego przebiegu dolegliwości i zahamowania wzrostu. Często wskazany u dzieci upartych, opóźnionych w rozwoju i słabych mimo dobrego odżywiania.

• Calcarea phosphorica – Również przy późnym rozpoczynaniu chodzenia i otwartych ciemiączkach, lecz z większą ochotą na zimne produkty i lód oraz większą drażliwością
• Baryta carbonica – Opóźnienie rozwoju umysłowego i fizycznego, lecz większa lękliwość, nieśmiałość i wstydliwość
• Silicea – Pocenie się głowy, powolny rozwój, lecz większy upór, większa wrażliwość na zimno i delikatniejsze rysy twarzy
• Tuberculinum – Wychudzenie, dzieci uparte i niespokojne, lecz z silniejszymi skłonnościami do niszczenia
• Medorrhinum – Moczenie mimowolne, pocenie się i gruźlica w wywiadzie, lecz bardziej skrajne zachowania
• Calcarea carbonica – Pocenie się głowy, dzieci otyłe i ociężałe; w obrazie Sanicula dzieci są szczuplejsze, a wydzieliny bardziej cuchnące

• Leki dopełniające: Calc. phos., Silicea
• Antidota: Pulsatilla, Nux vomica
• Dobrze działa po: Baryta carb., Sulphur
• Leki niezgodne: Mercurius (może zakłócać działanie, gdy zostanie podany w okresie stłumienia wykwitów skórnych)

• Jeden z najlepszych leków na opóźnienie rozwoju u dzieci z problemami strukturalnymi lub żywieniowymi
• Stosowany w moczeniu mimowolnym, zwłaszcza gdy występuje ono w początkowym okresie snu
• Skuteczny w przewlekłym przeroście migdałka gardłowego i migdałków podniebiennych z niedrożnością nosa
• Przydatny w przypadku stopy końsko-szpotawej lub zwichnięć stawu biodrowego w okresie niemowlęcym
• Do rozważenia w doborze leku konstytucjonalnego u szczupłych, upartych dzieci o nieprzyjemnym zapachu ciała, z opóźnionym osiąganiem kolejnych etapów rozwoju

Umysł

• Upór, dzieci
• Rozwój, opóźniony
• Drażliwość u dzieci
• Lęk przed ciemnością

Głowa

• Ciemiączka, zbyt długo otwarte
• Pot, głowa, podczas snu

Kończyny

• Stopa końsko-szpotawa
• Zwichnięcie, staw biodrowy
• Słabe stawy skokowe
• Potliwość stóp, cuchnący pot

Układ moczowy

• Moczenie mimowolne, początkowy okres snu
• Cuchnący mocz
• Mocz pozostawiający plamy

Skóra

• Cuchnący pot
• Pęknięcia skóry dłoni i stóp
• Niezdrowa skóra, powolne gojenie

Objawy ogólne

• Opóźniony rozwój
• Pogorszenie wskutek tłumienia objawów
• Poprawa po wymiotach
• Potliwość u dzieci

Umysł

• Upór, dzieci
• Rozwój, opóźniony
• Drażliwość u dzieci
• Lęk przed ciemnością

Głowa

• Ciemiączka, zbyt długo otwarte
• Pot, głowa, podczas snu

Kończyny

• Stopa końsko-szpotawa
• Zwichnięcie, staw biodrowy
• Słabe stawy skokowe
• Potliwość stóp, cuchnący pot

Układ moczowy

• Moczenie mimowolne, początkowy okres snu
• Cuchnący mocz
• Mocz pozostawiający plamy

Skóra

• Cuchnący pot
• Pęknięcia skóry dłoni i stóp
• Niezdrowa skóra, powolne gojenie

Objawy ogólne

• Opóźniony rozwój
• Pogorszenie wskutek tłumienia objawów
• Poprawa po wymiotach
• Potliwość u dzieci