• Pragnienie alkoholu / dypsomania — wyraźne zmniejszenie pragnienia mocnych alkoholi; uspokaja „nerwy” osób pijących; stosowany jako antidotum na bezpośrednie skutki alkoholu (zob. Umysł; Żołądek; Objawy ogólne) [Clarke], [Boericke].
• Wątroba (układ wrotny) — przekrwienie zastoinowe, powiększenie, obolałość pod prawymi żebrami; niestrawność u osób pijących; objawy w postaci żylaków/hemoroidów (zob. Brzuch; Odbytnica; Objawy ogólne) [Hughes], [Clarke].
• Śledziona — uczucie pełności i tkliwość w okolicy śledziony, zwłaszcza u osób o konstytucji bagiennej, ze skłonnością do dolegliwości okresowych, oraz u przewlekle pijących (zob. Brzuch; Objawy ogólne) [Clarke], [Hughes].
• Układ żylny / hemoroidy — krwawiące hemoroidy wskutek przepełnienia układu wrotnego; zmniejszenie ciśnienia w tym układzie przynosi ulgę (zob. Odbytnica) [Clarke].
• Nerki i błony surowicze — obrzęki u osób ze skłonnością do zastoju wrotnego/żylnego; skąpe oddawanie moczu do czasu zmniejszenia obciążenia układu wrotnego (zob. Układ moczowy; Kończyny) [Boericke], [Hughes].
• Gardło/błony śluzowe — działanie ściągające na rozluźnione, objęte nieżytem tkanki gardła u osób pijących; uczucie otarcia, łatwe krwawienie (zob. Gardło) [Hughes], [Clarke].
• Krążenie/ciśnienie tętnicze — napięcie żylne z napływem krwi do głowy u osób pijących; wieczorne uczucie pełności; może pomagać w nadciśnieniu czynnościowym u osoby pijącej z przekrwieniem (zob. Głowa; Serce) [Clarke], [Boger].

• Powstrzymywanie się od alkoholu; z każdym dniem bez mocnych alkoholi pragnienie alkoholu maleje, a żołądek staje się spokojniejszy (Umysł/Żołądek) [Clarke].
• Ciepło stosowane na okolice podżebrowe (gorący okład łagodzi obolałość związaną z zastojem wrotnym) [Hughes].
• Lekka, niedrażniąca dieta; buliony i ciepłe napoje łagodzą poranne dolegliwości żołądkowe osób pijących [Clarke].
• Odpoczynek/pozycja leżąca przy uczuciu ciążenia w okolicy śledziony/wątroby [Hughes].
• Łagodny ucisk/pas podtrzymujący na lewą lub prawą okolicę podżebrową w okresie rekonwalescencji [Clarke].
• Swobodne wypróżnienie; miękki stolec lub swobodne krwawienie z hemoroidów łagodzi uczucie pełności (Odbytnica) [Clarke].
• Suche powietrze / opuszczenie wilgotnych nizin, gdy czynnik bagienny podtrzymuje powiększenie śledziony/wątroby (Objawy ogólne) [Hughes].
• Małe, częste dawki (Ø lub niska potencja) we wczesnych etapach odstawienia — pragnienie alkoholu maleje, a sen się poprawia [Boericke], [Clarke].

• Alkohol — pragnienie mocnych alkoholi i skutki ich spożycia; poranne nudności, drżenie, napływ krwi do głowy, obolałość związana z zastojem wrotnym (Umysł/Głowa/Żołądek) [Clarke], [Boericke].
• Ciężkie, tłuste potrawy — ponownie nasilają zastój w układzie wrotnym; pogorszenie hemoroidów (Brzuch/Odbytnica) [Hughes].
• Wilgotne, bagienne powietrze / mgły nadrzeczne — nasilenie uczucia ciężaru w okolicy śledziony (Objawy ogólne) [Clarke].
• Ciasne ubranie wokół talii — ucisk nasila dolegliwości podżebrzy (Brzuch) [Hughes].
• Parcie przy wypróżnieniu — wywołuje dolegliwości hemoroidalne i napływ krwi do głowy (Odbytnica/Głowa) [Clarke].
• Późne kolacje — niespokojny sen, poranne „kwaśne” dolegliwości żołądkowe (Sen/Żołądek) [Clarke].
• Nagły wysiłek po posiłkach — kłucie w bokach (Brzuch) [Hughes].
• Niepowodzenia emocjonalne u osób pijących w okresie rekonwalescencji — powrót pragnienia alkoholu (Umysł) [Clarke].

Główne działanie dotyczy zachowania i popędów: wyraźnego spadku pragnienia mocnych alkoholi, bardziej trwałej woli zachowania abstynencji oraz zmniejszenia niespokojnej drażliwości osoby „pijącej od rana” [Clarke], [Boericke]. Pacjenci zgłaszają większą jasność umysłu i osłabienie impulsów dypsomanicznych w ciągu kilku dni, gdy jednocześnie zmniejszają się dolegliwości związane z układem wrotnym (zob. Objawy ogólne). Lęk w obrazie Querc-r. ma charakter praktyczny — jest obawą o dostęp do alkoholu, porannym rozdrażnieniem z drżeniem i nudnościami — a nie gorącym, egzystencjalnym lękiem Ars.; w miarę słabnięcia pragnienia alkoholu rozdrażnienie ustępuje [Clarke], [Kent]. Ponury nastrój i wyrzuty sumienia u przewlekle pijących (por. Caps., Nux-v.) stają się mniej uporczywe, gdy sen się regeneruje, a obolałość wątroby maleje [Clarke], [Nash]. Pamięć i koncentracja poprawiają się wraz ze zmniejszeniem spożycia alkoholu; „mgła” związana z zastojem wrotnym ustępuje po swobodnym wypróżnieniu lub złagodzeniu dolegliwości hemoroidalnych, co odpowiada charakterystycznemu objawowi żylnemu (zob. Odbytnica) [Clarke]. Nie jest to rozbudowany obraz psychiczny: na pierwszy plan wysuwają się narządy — wątroba, śledziona, układ żylny; poprawa psychiczna następuje po złagodzeniu ich dolegliwości.

Uczucie pełności i gorąca z zaczerwienieniem twarzy i skroni u osoby pijącej; poranny ból głowy z kwaśnymi dolegliwościami żołądkowymi po mocnych alkoholach (podobnie jak w Nux, lecz łagodniej) [Clarke]. Ciasne kołnierzyki przeszkadzają; pochylanie się nasila ciśnienie żylne (pogorszenie pod wpływem ucisku) [Allen]. Umysł staje się jaśniejszy ku południu, po wypróżnieniu i wraz z ustępowaniem pragnienia alkoholu (poprawa po swobodnym wypróżnieniu) [Clarke]. Ciężkość potylicy towarzyszy uczuciu ciężaru śledziony u osób o konstytucji bagiennej (zob. Brzuch) [Hughes]. Krwawienie z nosa jest mniej typowe niż w obrazach leków działających na układ wrotny i śledzionę, takich jak Helianthus; cechą Quercus jest odbarczenie układu wrotnego drogą dolną (hemoroidy). Por. Nux-v. (duże nasilenie objawów, drażliwość, skurcz żołądka), Caps. (pieczenie, osoba pijąca tęskniąca za domem), Carb-v. (zastój żylny/zapaść) [Kent], [Clarke].

Przekrwione spojówki po piciu do późnej nocy; ciężkość powiek, poranne zamglenie widzenia przy pracy z bliska; ustępuje w ciągu dnia i przy unikaniu alkoholu [Clarke]. Oczy nie są kluczowym narządem w obrazie leku; zmiany odzwierciedlają napięcie żylne/wrotne. Przemywanie powiek ciepłą wodą przynosi ulgę (poprawa pod wpływem ciepła).

Brzęczenie w uszach związane z zastojem żylnym podczas napływu krwi do głowy; ustępuje po swobodnym wypróżnieniu lub porannym spacerze w suchym powietrzu (Objawy ogólne) [Clarke]. Brak swoistego bólu ucha.

Sucha, gorąca błona śluzowa rano u osób pijących; niekiedy łatwo występujące krwawienie z nosa u osób z przekrwieniem, lecz znacznie mniej charakterystyczne niż hemoroidy (Odbytnica) [Clarke]. Zapachy mocnych alkoholi lub potraw podawanych w karczmie ponownie wywołują nudności na początku leczenia (pogorszenie pod wpływem alkoholu/ciężkich potraw) [Clarke].

Wieczorem pełna, przekrwiona; u osób pijących obrzmiałe powieki po przebudzeniu; bladość z zielonkawym odcieniem u osób o konstytucji bagiennej z dolegliwościami wątroby [Hughes], [Clarke]. Gorąco twarzy ustępuje, gdy pragnienie alkoholu się zmniejsza, a wypróżnienia stają się swobodne.

Obłożony język z gorzkim/kwaśnym smakiem rano po mocnych alkoholach; u osób pijących tkanki gardzieli są rozluźnione i łatwo stają się bolesne (zakres działania ściągającego) [Hughes], [Clarke]. Pragnienie ciepłych napojów; zimne mocne alkohole wywołują wrażenie ostrego drażnienia (Modalności). Metaliczny smak przy nasilonych dolegliwościach hemoroidalnych (związek z układem wrotnym).

Objawy niecharakterystyczne; może występować zgrzytanie zębami wskutek niepokoju osoby pijącej; dziąsła mogą być miękkie i skłonne do krwawienia w stanach przekrwienia (następnie reakcja ściągająca) [Clarke].

Rozluźnione tkanki gardła objęte nieżytem u osób pijących; uczucie otarcia, łatwe przekrwienie, poprawa pod wpływem działania ściągającego; ciepłe napoje łagodzą dolegliwości (poprawa pod wpływem ciepła) [Hughes], [Clarke]. Brak wyraźnej przewagi jednej strony.

Poranne nudności z uczuciem zapadania w nadbrzuszu po mocnych alkoholach; pod wpływem Querc-r. pojawia się niechęć do alkoholu, z wyraźnym spadkiem jego pragnienia (zob. Umysł) [Clarke], [Boericke]. Nieregularny apetyt: wstręt do jedzenia rano, wilczy głód o późnej porze, jeśli pominięto obiad; ciepłe płyny uspokajają żołądek (poprawa po ciepłych napojach) [Clarke]. Kwaśne odbijanie; odruchy wymiotne słabną wraz ze zmniejszaniem się napięcia w układzie wrotnym (Brzuch). Por. Nux-v. (skurcz, nadkwaśność) i Caps. (pieczenie, nieżyt u osób pijących) [Kent].

Ciężkość i obolałość prawego i lewego podżebrza — powiększenie i przekrwienie zastoinowe wątroby i śledziony, zwłaszcza u osób pijących i przy miazmie bagiennej (główny narządowy objaw charakterystyczny) [Hughes], [Clarke]. Kłucie przy głębokim oddechu lub po wysiłku; pas podtrzymujący lub podparcie dłonią przynosi ulgę (poprawa pod wpływem ucisku) [Hughes]. Wzdęcie i uczucie pełności związane z zastojem wrotnym, z hemoroidami; poprawa po miękkim stolcu lub niewielkim krwawieniu (Odbytnica) [Clarke]. Błędy dietetyczne (ciężkie potrawy, późne posiłki) ponownie wywołują ciężkość i pragnienie alkoholu; suche powietrze/ruch zmniejszają uczucie ciążenia (Modalności). Por. Ceanothus (śledziona po lewej), Carduus/Chel. (wątroba po prawej) [Clarke], [Boger].

Mocz skąpy podczas wieczornego uczucia pełności; jego ilość zwiększa się wraz ze zmniejszeniem ciśnienia w układzie wrotnym i zachowaniem abstynencji; obrzęki maleją wraz z poprawą oddawania moczu (zakres objawów obrzękowych) [Boericke], [Hughes]. Brak charakterystycznego objawu piasku w moczu; pieczenie nietypowe.

Krwawiące hemoroidy wskutek przepełnienia układu wrotnego; obolałość, ciężar i ulga po umiarkowanym krwawieniu (żylne „ujście”) [Clarke]. Nocny świąd odbytu u osób pijących; parcie nasila napływ krwi do głowy i uczucie ciążenia w podżebrzach (zob. Głowa/Brzuch). Stolce często zaparte, ciemne; po nich przejściowa ulga.

Osłabienie seksualne u przewlekle pijących, z hemoroidami i uczuciem ciążenia w okolicy wątroby; niepewne erekcje do czasu odstawienia alkoholu (Umysł/Objawy ogólne). Niekiedy przekrwienie zastoinowe gruczołu krokowego odpowiada ogólnemu obrazowi żylnemu ([Clinical]). Por. Selenium (osłabienie seksualne u osób pijących) [Clarke].

Przepełnienie układu wrotnego może przejawiać się obfitszymi miesiączkami lub uczuciem pełności w miednicy u kobiet pijących; hemoroidy są częste w późnej ciąży u kobiet, które wcześniej codziennie piły mocne alkohole ([Clinical]). Querc-r. stosowano interkurencyjnie, wraz z dietą i łagodnymi środkami postępowania, w celu zmniejszenia uczucia ciążenia związanego z zastojem wrotnym [Clarke]. Por. Aesculus (suche hemoroidy, ból pleców) i Carduus (ukierunkowanie na wątrobę).

Oddech płytki, aby uniknąć kłucia w podżebrzach; łatwiejszy po wypróżnieniu i z dala od wilgotnych równin. Brak charakterystycznego objawu nieżytowego poza gardłem osoby pijącej (Gardło).

Pełne, chybkie tętno wieczorami u osób pijących z przekrwieniem; uspokaja się przy utrzymaniu abstynencji i swobodnych wypróżnieniach [Clarke], [Boger]. Kołatanie serca po mocnych alkoholach zmniejsza się, gdy słabnie ich pragnienie (zob. Umysł). Nie przypisuje się działania na zmiany strukturalne — lek na czynnościowe dolegliwości żylne/wrotne [Hughes].

Ucisk w klatce piersiowej wskutek przepełnienia żylnego po piciu do późna; wzdychający oddech; kłucie pod żebrami przy głębokim wdechu (zob. Brzuch). Ciepło i odpoczynek przynoszą ulgę; ruch w suchym powietrzu w późniejszej części dnia pomaga [Clarke].

Pobolewanie i uczucie ciążenia w okolicy lędźwiowo-krzyżowej wskutek hemoroidów i zastoju wrotnego; pogorszenie po długim staniu, poprawa po wypróżnieniu (zob. Odbytnica) [Clarke]. Tępe uczucie ciężaru między łopatkami, gdy występuje ciężkość w okolicy wątroby (leki wątrobowe).

Obrzęki kostek u osób ze skłonnością do zastoju żylnego/wrotnego; rzadko skłonność do wybroczyn; dolegliwości żylakowe słabną wraz ze zmniejszaniem się dolegliwości wątroby/śledziony (powinowactwo do układu żylnego) [Boericke], [Clarke]. Zimne stopy rano, gorąca głowa wieczorem — nierównomierny rozkład krwi w układzie żylnym.

Wieczorne zaczerwienienie związane z przekrwieniem; oznaki żylaków/hemoroidów; skłonność do suchości i rozluźnienia błon śluzowych (zakres ściągającego działania dębu) [Hughes]. Brak charakterystycznej pokrzywki; poprawa odpowiada zmianom w układzie wrotnym.

Sen u osób pijących jest przerywany — niespokojny w pierwszej połowie nocy, z gorącem twarzy, suchością w ustach i wczesnym budzeniem się z kwaśnymi dolegliwościami żołądkowymi (Żołądek/Głowa) [Clarke]. Pod wpływem Querc-r., gdy pragnienie alkoholu maleje, sen się wydłuża, a budzenie się o 2:00–4:00 słabnie; pacjenci budzą się z jaśniejszym umysłem i mniejszym drżeniem. Późne kolacje i mocne alkohole nieuchronnie przynoszą złą noc — suchość w ustach, gorąco głowy, uczucie ciążenia w okolicy wątroby (pogorszenie po późnych posiłkach/mocnych alkoholach). Ciepłe napoje i lekka kolacja ułatwiają zasypianie; pas podtrzymujący na podżebrzach łagodzi kłucie w okolicy śledziony lub wątroby (poprawa pod wpływem ucisku/ciepła) [Hughes]. Nocny świąd odbytu związany z hemoroidami może budzić pacjenta; po kilku dniach stosowania leku przy zachowaniu umiaru w diecie ustępuje (Odbytnica). Sny dotyczą spraw praktycznych — pracy, utrzymania, trosk domowych — i są mniej dramatyczne niż niespokojne sny lękowe Ars.; stan narządów decyduje o przebiegu nocy [Clarke]. W drugiej części nocy sen bywa głębszy; pacjent drzemie i budzi się z wyraźną ochotą na śniadanie bez mocnego alkoholu (Umysł). Z kolejnymi dniami abstynencji drzemki stają się zbędne, a popołudniowa ciężkość maleje. Noc nawrotu do picia (uczta, mocne alkohole) przywraca do rana dawny wzorzec; kilka dawek ponownie zmniejsza pragnienie alkoholu i przywraca wypoczynek [Clarke], [Boericke].

Niewyraźne, dotyczące spraw praktycznych; na początku leczenia mogą pojawiać się sceny z karczmy, które zanikają wraz ze zmniejszaniem się pragnienia alkoholu; brak symboliki pomocnej w wyborze leku. Spokojny sen wiąże się ze złagodzeniem dolegliwości wątroby/śledziony i abstynencją [Clarke].

Querc-r. nie ma swoistego obrazu gorączki przerywanej; wszelkie wieczorne gorąco/zaczerwienienie jest następstwem przepełnienia żylnego u osób pijących i ustępuje wraz z abstynencją i zmniejszeniem ciśnienia w układzie wrotnym [Clarke]. W rzeczywistych okresowych gorączkach bagiennych zob. Helianthus, Nat-s., China.

Gorąco głowy/twarzy po mocnych alkoholach; pot po niespokojnych nocach; ziębnięcie kończyn rano z gorącą głową wieczorem — zaburzenie równowagi żylnej; wszystkie te objawy łagodnieją po odstawieniu alkoholu i przy swobodnych wypróżnieniach (Objawy ogólne) [Clarke], [Boger].

Pragnienie mocnych alkoholi maleje; pojawia się niechęć do alkoholu; pragnienie ciepłych napojów; pogorszenie po ciężkich, tłustych potrawach; dobrze toleruje prostą, lekką dietę, zwłaszcza wieczorami (Modalności) [Clarke], [Boericke]. Ochota na mocno przyprawione potrawy często maleje wraz z pragnieniem mocnych alkoholi.

Querc-r. to mały lek o działaniu ukierunkowanym narządowo, którego obraz obejmuje zarówno zachowanie (pragnienie alkoholu), jak i układ żylny wrotny. Jego cechą charakterystyczną jest zmniejszenie pragnienia alkoholu, często zauważane w ciągu kilku dni, z równoczesnym złagodzeniem uczucia ciężaru w podżebrzach (wątroba/śledziona), uderzeń krwi do głowy i przekrwienia guzków krwawniczych [Clarke], [Boericke]. Charakterystyczny motyw zastoju wrotnego przewija się przez cały obraz: uczucie pełności w głowie utrzymuje się do wypróżnienia; bolesność podżebrzy ustępuje przy lekkiej diecie, a ciepło i ucisk przynoszą ulgę; układ żylny odbarcza się poprzez guzki krwawnicze, a gdy objawy te zostają złagodzone, stan całego organizmu się stabilizuje (powiązania z działami Głowa, Brzuch, Odbytnica). Tło konstytucyjne jest psoryczno-sykotyczne, ze skłonnością do pełnokrwistości i zaburzeń żylnych, nie zaś do głębokich zmian destrukcyjnych; w zaawansowanych zaburzeniach krążenia wrotnego mogą pojawiać się obrzęki kostek, które mogą ustępować pod wpływem leku i odpowiedniego trybu życia [Hughes], [Boericke]. Obraz cieplny to gorąco w górnej, chłód w dolnej części ciała — gorąca twarz wieczorem, chłodne stopy rano — typowe dla nierównomiernego rozmieszczenia krwi w układzie żylnym. Najlepsze przypadki to osoby pijące, zachowujące praktyczne podejście do życia (nie zaś w stanie gwałtownego majaczenia), u których pragnienie alkoholu ma charakter nawykowy; Querc-r. przynosi im fizjologiczne „wyciszenie”, po którym Nux-v., Caps. lub konstytucyjne leki wątrobowe (Card-m., Chel., Nat-s., Lyc.) mogą dopełnić wyleczenia [Clarke], [Kent]. Wilgotne tereny nizinne i powietrze bagienne podtrzymują uczucie ciężaru w okolicy śledziony; przeniesienie się do miejsca o suchym powietrzu pomaga, co nawiązuje do porównań z Helianthus/Ceanothus w dolegliwościach śledziony [Hughes]. Związane z dębem właściwości ściągające wyjaśniają obecność wiotkości tkanek gardła i guzków krwawniczych jako pokrewnych obszarów obrazu leku (Gardło/Odbytnica). W ujęciu klinicznym lek zajmuje miejsce pomiędzy lekami przeciw dipsomanii (Avena s., Nux-v., Caps.) a lekami wątrobowymi (Card-m., Chel.), z wyraźną cechą odróżniającą: samo pragnienie alkoholu słabnie, a jednocześnie poprawia się napięcie naczyń układu wrotnego [Clarke], [Boericke], [Hughes].

Pragnienie alkoholu / picie nawykowe

• Nux-v. — Gwałtowne, ostre dolegliwości żołądkowo-wątrobowe u osób pijących: drażliwość, skurcze, nadkwaśność; sam w sobie nie usuwa pragnienia alkoholu; Querc-r. zmniejsza pragnienie i uczucie ciążenia związane z zastojem wrotnym; następnie często stosuje się Nux-v. na niestrawność [Kent], [Clarke].
• Capsicum — Nieżyt z przytępieniem i pieczeniem, osoba nadużywająca alkoholu, tęskniąca za domem, wiotkie błony śluzowe; w Querc-r. charakterystyczne są objawy wrotne oraz wątrobowo-śledzionowe i spadek pragnienia alkoholu [Clarke].
• Avena sativa — Wyczerpanie nerwowe i bezsenność u osób uzależnionych; działanie bardziej wzmacniające niż ukierunkowane na układ wrotny; stosować łącznie lub następczo, gdy poprawa stanu układu nerwowego pozostaje w tyle za poprawą narządową [Boericke], [Clarke].
• Sulphuric acid — Dipsomania z drżeniem, kwaśnym odbijaniem i pragnieniem alkoholu; większa drażliwość i pośpiech; Querc-r. ma spokojniejszy obraz, z naciskiem na układ wrotny [Clarke], [Kent].
• Arsenicum — Niepokój ruchowy, lęk, piekące bóle, znaczne wyczerpanie; chętnie pije małymi łykami; nie jest przede wszystkim lekiem zmniejszającym pragnienie alkoholu; stosować, gdy dominuje lęk [Kent].
• Selenium — Osłabienie seksualne u osób pijących; mniejszy udział objawów wrotnych; stosować, jeśli po zaprzestaniu picia sfera seksualna nie powraca do sprawności [Clarke].

Zastój wrotny / przekrwienie wątroby / śledziony

• Carduus mar. — Prawy płat wątroby, gorzkie odbijanie, żółtaczka; Querc-r., gdy pragnienie alkoholu łączy się z objawami wrotnymi [Clarke], [Boger].
• Chelidonium — Ból w okolicy prawej łopatki, wyraźnie zarysowany obraz dolegliwości żółciowych; Querc-r. ma spokojniejszy obraz, charakter ściągający i żylny [Kent].
• Ceanothus — Bolesność śledziony po lewej stronie, niedokrwistość, zmarzliwość; Querc-r., gdy centralne miejsce zajmuje nawykowe picie z objawami wrotnymi [Clarke].
• Helianthus ann. — Gorączki przerywane z dolegliwościami śledziony; w Querc-r. brak okresowej gorączki, lecz wspólny jest wrotny wzorzec objawów [Clarke].
• Aesculus — Suche, niekrwawiące guzki krwawnicze z bólem okolicy krzyżowej; Querc-r.: krwawiące guzki krwawnicze na tle pełnokrwistości [Clarke], [Kent].

Zaburzenia żylne / obrzęki

• Carbo-veg. — Zastój z zapaścią, wzdęciem i uczuciem zimna; Querc-r. pomaga we wcześniejszej fazie zaburzeń żylnych z pełnokrwistością i zmniejsza pragnienie alkoholu [Clarke].
• Hamamelis — Krwawienia żylne, bolesność jak po stłuczeniu; mniejsze uczucie ciężaru w okolicy wątroby/śledziony; stosować, gdy przeważa krwawienie [Clarke].

• Leki dopełniające: Nux-v. (skurcze w obrębie żołądka i wątroby u osób pijących, gdy pragnienie alkoholu już zmaleje) [Kent], Carduus mar. / Chel. (dopełnienie działania na wątrobę) [Boger], Ceanothus (lek uzupełniający w dolegliwościach śledziony) [Clarke], Avena s. (rekonwalescencja układu nerwowego) [Boericke].
• Dobrze działa po: Helianthus/Nat-s., gdy dolegliwości śledziony związane z pobytem na terenach bagiennych uległy poprawie, lecz utrzymuje się nawykowe picie z objawami wrotnymi [Clarke].
• Dobrze działają po nim: Caps., Sul-ac., Nat-s., Lyc., zależnie od objawów pozostałych po leczeniu (nieżyt, drżenie związane z dipsomanią, dolegliwości żółciowe, wzdęcie) [Clarke], [Kent].
• Odtruwające/fizjologiczne: abstynencja, lekka dieta, suche powietrze — wszystkie wspierają kierunek działania leku (nie są prawdziwymi „antidotami”) [Clarke], [Hughes].
• Leki niezgodne: Nie podkreśla się żadnych; unikać naprzemiennego stosowania bez wskazania.

• Pragnienie alkoholu (u osoby nawykowo pijącej): Zacząć od Ø (1–5 kropli w wodzie) lub 3x–6x 3 razy dziennie przez tydzień; wiele osób zgłasza pojawienie się niechęci do alkoholu między 3. a 5. dniem; przejść na 6C–30C, gdy zachowanie się stabilizuje. Wspomagać lekkostrawną kolacją i dbałością o regularne wypróżnienia [Clarke], [Boericke].
• Przekrwienie w układzie wrotnym z guzkami krwawniczymi: Krótka kuracja 6C–12C 2 razy dziennie przez 7–10 dni; ciepłe nasiadówki; błonnik i płyny; obserwować, czy zmniejszają się napływy gorąca do głowy i uczucie ciężaru w podżebrzach oraz czy rzadziej występują krwawienia [Clarke].
• Uczucie ciągnięcia w okolicy wątroby i śledziony u mieszkańców terenów bagiennych lub osób pijących alkohol: Łączyć ze spacerami przy suchym powietrzu i stosowaniem pasa brzusznego, a następnie podać Card-m. lub Ceanothus, zależnie od obrazu objawów narządowych [Hughes], [Clarke].
• Bezsenność u osób pijących alkohol: Wieczorem 6C–12C przez kilka nocy na początku abstynencji; po zaprzestaniu picia mocnych alkoholi na noc często wydłuża sen w drugiej połowie nocy [Boericke].
• Cenne obserwacje z przypadków

• • Urzędnik pijący „dwie drachmy co noc”, z gorącą twarzą rano, kwaśnymi dolegliwościami żołądkowymi i krwawiącymi guzkami krwawniczymi: Querc-r. Ø 3 krople 3 razy dziennie → do 4. dnia pragnienie alkoholu zmalało; zmieniono potencję na 6C; następnie podano Nux-v. na pozostałe dolegliwości żołądkowe [Clarke].
  • Mężczyzna o konstytucji pełnokrwistej, uczucie ciągnięcia w prawym i lewym podżebrzu, kolacje w szynku; wieczorem obrzęk kostek: 3x + odpowiedni tryb życia → łatwiejsze wypróżnienia, złagodzenie dolegliwości hemoroidalnych, niechęć do mocnych alkoholi w ciągu tygodnia; Card-m. dopełnił leczenie dolegliwości wątrobowych [Hughes].
  • Robotnik mieszkający na skraju bagien, z uczuciem ciężaru w okolicy śledziony, pijący co noc „kieliszeczek”: 6C co noc przez 10 dni → sen się wydłużył; następnie podano Ceanothus z powodu bolesności śledziony [Clinical].

Umysł

• Umysł — PRAGNIENIE alkoholu — zmniejszone/niechęć (cecha przeciw dipsomanii). [Clarke], [Boericke].
• Umysł — DRAŻLIWOŚĆ — rano — u osób pijących. (Ustępuje wraz ze zmniejszaniem się pragnienia alkoholu.) [Clarke].
• Umysł — LĘK — dotyczący spraw praktycznych — o dostęp do alkoholu — zmniejszający się przy abstynencji. [Clarke].
• Umysł — WOLA — słaba wobec mocnego alkoholu — wzmocniona. (Zmiana zachowania.) [Clarke].
• Umysł — SEN — poprawa przy abstynencji. (Zmiana zachowania następuje po złagodzeniu dolegliwości narządowych.) [Clarke].

Głowa

• Głowa — PRZEKRWIENIE — na tle pełnokrwistości — wieczorem — u osób pijących. (Uderzenie krwi o podłożu żylnym.) [Clarke].
• Głowa — BÓL — rano — po mocnym alkoholu — poprawa po stolcu. (Odbarczenie układu wrotnego.) [Clarke].
• Twarz — ZACZERWIENIENIE — wieczorem — u osób pijących. [Clarke].
• Głowa — CIĘŻKOŚĆ — schylanie pogarsza. (Podłoże żylne.) [Allen].

Gardło / Jama ustna

• Gardło — WIOTKOŚĆ — u osób pijących — poprawa po lekach ściągających. [Hughes].
• Jama ustna — SMAK — gorzki/kwaśny — rano — po alkoholu. [Clarke].
• Gardło — UCZUCIE OTARCIA — u osób pijących — poprawa po ciepłych napojach. [Hughes].

Żołądek

• Żołądek — NUDNOŚCI — rano — po mocnym alkoholu. [Clarke].
• Żołądek — NIECHĘĆ — do mocnego alkoholu — w trakcie leczenia. [Clarke], [Boericke].
• Żołądek — ODBIJANIA — kwaśne — u osób pijących. [Clarke].
• Apetyt — NIEREGULARNY — rano niechęć do jedzenia, wieczorem głód. [Clarke].

Brzuch / Odbytnica

• Wątroba — POWIĘKSZONA / PRZEKRWIONA — u osób pijących. [Hughes], [Clarke].
• Śledziona — UCZUCIE PEŁNOŚCI / BOLESNOŚĆ UCISKOWA — u osób pełnokrwistych, mieszkańców terenów bagiennych. [Hughes], [Clarke].
• Brzuch — BÓL — podżebrza — poprawa pod wpływem ucisku/ciepła. [Hughes].
• Odbytnica — GUZKI KRWAWNICZE — krwawiące — przepełnienie układu wrotnego. [Clarke].
• Odbytnica — ZAPARCIE — ciemny stolec — po nim ulga w dolegliwościach głowy. [Clarke].

Układ moczowy / Kończyny

• Mocz — SKĄPY — wieczorem — poprawa po złagodzeniu zastoju wrotnego. [Boericke].
• Kończyny — OBRZĘK — kostki — zastój żylny/wrotny. [Boericke], [Hughes].
• Żyły — DOLEGLIWOŚCI ŻYLAKOWE — u osób pełnokrwistych. [Clarke].

Serce / Objawy ogólne / Skóra

• Serce — KOŁATANIE — po mocnym alkoholu — u osób pełnokrwistych — poprawa przy abstynencji. [Clarke], [Boger].
• Objawy ogólne — ALKOHOL — pogarsza; ABSTYNENCJA — poprawia (kluczowe przeciwstawne modalności). [Clarke].
• Objawy ogólne — POKARMY — ciężkostrawne/tłuste — nasilają objawy wrotne. [Hughes].
• Skóra — ZABARWIENIE — rumieniec na tle pełnokrwistości — wieczorami. [Clarke].

Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): podstawowy obraz kliniczny — zmniejszenie pragnienia alkoholu, zastój wrotny i przekrwienie śledziony/wątroby, guzki krwawnicze; uwagi o dawkowaniu (Ø/niskie potencje).
Hughes, R. — A Manual of Pharmacodynamics (lata 70. XIX wieku): farmakologia i wyjaśnienie działania narządowego oparte na właściwościach ściągających dębu; nacisk na układ wrotny/żylny; kontekst śledzionowo-wątrobowy.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homoeopathic Materia Medica (1901): objawy charakterystyczne — neutralizuje skutki alkoholu, dipsomania, powiększenie śledziony/wątroby, guzki krwawnicze; wskazówki praktyczne.
Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–79): fragmentaryczne zapisy objawów; modalności żylne/wrotne; rubryki dotyczące głowy/żołądka.
Boger, C. M. — Synoptic Key (1915): przepełnienie układu żylnego, rumieniec na tle pełnokrwistości, uwagi o czynnościowych dolegliwościach serca; relacje między lekami (grupa wątrobowo-śledzionowa).
Nash, E. B. — Leaders in Homoeopathic Therapeutics (1899): typy osób pijących; porównania (Nux-v., Caps., Sul-ac.).
Kent, J. T. — Lectures on Homoeopathic Materia Medica (1905): zagadnienia różnicowania — Nux-v., Caps., Arsen., Card-m., Chel., Cean.; przewodnie objawy behawioralne a narządowe.
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): powinowactwa narządowe; powiązania wrotno-żylne i porównania między lekami wątrobowymi.
Dunham, C. — Lectures on Materia Medica (1879): ogólne zasady stosowania leków narządowych; kontekst fizjologii układu wrotnego.
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (1977): zwięzłe wskazówki kliniczne dotyczące układu wrotnego, guzków krwawniczych i osób pijących; rola wspomagająca.
Hering, C. — The Guiding Symptoms of Our Materia Medica (1879): ogólne potwierdzenia motywów żylnych/wrotnych (porównawcze).
Boger, C. M. — General Analysis (uzupełnienie): modalności i powiązania narządowe w stanach pełnokrwistości; podstawy repertoryjne.