• Nerki (miedniczki/moczowody) — kolka nerkowa; ból przeszywa od kątów żebrowo-kręgosłupowych wzdłuż moczowodów do pęcherza; pogorszenie przed oddawaniem moczu i w jego trakcie; krwiomocz po wstrząsach lub wysiłku; zob. Brzuch/Układ moczowy [Hale], [Allen], [Clarke].
• Pęcherz (trójkąt/szyja) — nadmierna pobudliwość pęcherza z częstym parciem; pieczenie, bolesne parcie; strzępki śluzu; parcie nie ustępuje całkowicie, dopóki mocz nie popłynie swobodniejszym strumieniem (porównaj Equisetum); zob. Układ moczowy [Boericke], [Boger].
• Gruczoł krokowy (szyja pęcherza) — powiększenie lub podrażnienie z kroplowym oddawaniem moczu, nykturią i uczuciem zalegania moczu; obolałość krocza; zob. Męskie narządy płciowe/Układ moczowy [Clarke], [Boericke].
• Cewka moczowa — pieczenie od ujścia w głąb cewki; ból tnący na początku oddawania moczu lub w trakcie jego przepływu; szczypanie po stosunku; zob. Układ moczowy/Męskie narządy płciowe [Allen], [Hale].
• Plecy (okolica lędźwiowo-krzyżowa) — tępy, ciągnący ból pleców przed oddaniem moczu, łagodniejący po jego oddaniu; obolałość lędźwi z parciem na mocz (objaw charakterystyczny, zob. Objawy ogólne/Plecy) [Boericke], [Phatak].
• Miednica kobieca (dolegliwości czynnościowe) — dyzuria w ciąży; bolesne parcie na pęcherz w okresie okołomiesiączkowym; ucisk macicy nasilający dolegliwości pęcherza; zob. Żeńskie narządy płciowe [Boericke], [Clarke].
• Następstwa jazdy konnej i wstrząsów — nawrót bólów nerkowych i krwiomoczu; zob. Objawy ogólne/Układ moczowy [Clarke], [Hughes].
• Osady — czerwony piasek/fosforany; nitki śluzu w moczu przy nieżycie pęcherza; zob. Układ moczowy [Allen], [Phatak].

• Po oddaniu moczu — ból pleców i ucisk w miednicy ustępują po opróżnieniu pęcherza (nawiązanie do sekcji Plecy/Objawy ogólne) [Boericke], [Phatak].
• Ogrzewanie lędźwi i podbrzusza — gorące okłady lub ciepła kąpiel łagodzą bóle nerek i pęcherza (zob. Brzuch/Układ moczowy) [Hale], [Clarke].
• Odpoczynek; unikanie wstrząsów — spokojne leżenie lub siedzenie zmniejsza kolkę i krwiomocz (Objawy ogólne) [Clarke].
• Nieznaczne pochylenie do przodu lub podparcie podbrzusza — zmniejsza podrażnienie trójkąta pęcherza (Układ moczowy/Męskie narządy płciowe) [Clinical], [Boger].
• Oddanie gazów lub stolca bez parcia — zmniejsza przekrwienie w miednicy (Brzuch/Odbytnica) [Boger].
• Obfite rozcieńczanie moczu przez picie łagodnych płynów we wcześniejszej części dnia, z ograniczeniem ich wieczorem — zmniejsza nykturię (Pokarmy i napoje) [Clarke].
• Łagodne, równomierne ciepło odzieży w okolicy lędźwi — zapobiega „szokowi zimna” w nerkach (Objawy ogólne) [Hale].
• Poluzowanie ciasnego paska — przynosi mechaniczną ulgę w okolicy prawego i lewego kąta żebrowo-kręgosłupowego (Brzuch/Plecy) [Clarke].

• Przed oddaniem moczu — charakterystyczne pogorszenie; ból pleców i lędźwi trwa, dopóki mocz nie zacznie płynąć (objaw charakterystyczny) [Boericke], [Phatak].
• Ruch, zwłaszcza wstrząsy, jazda konna, podróż powozem — wywołują ból nerkowy i krwiomocz (Układ moczowy/Objawy ogólne) [Clarke], [Hughes].
• Noc, po północy — nasilają się parcie, kroplowe oddawanie moczu i ból pleców; wielokrotne wstawanie (Sen/Układ moczowy) [Allen], [Boericke].
• Narażenie na zimno i wilgoć — nawrót nieżytu nerek lub pęcherza (Objawy ogólne) [Hale], [Boger].
• Ucisk na krocze (twarde siedzenie) — nasila obolałość okolicy gruczołu krokowego i szyi pęcherza (Męskie narządy płciowe/Układ moczowy) [Clarke].
• Pobudzenie seksualne lub stosunek — pieczenie w cewce moczowej i niewielkie krwawienie; nawrót parcia na mocz (Męskie narządy płciowe) [Allen], [Clarke].
• Długie stanie lub chodzenie — zmęczenie lędźwi, nadmierna pobudliwość pęcherza (Plecy/Układ moczowy) [Boericke].
• Kwasy, mocno przyprawione potrawy, alkohol — sprawiają, że mocz działa drażniąco, nasilają pieczenie i naglące parcie (Pokarmy i napoje/Układ moczowy) [Clarke], [Hale].

Obraz psychiczny jest wtórny wobec dokuczliwych dolegliwości pęcherza i nerek. Rozdrażniony i pochłonięty potrzebą oddania moczu pacjent nie potrafi skupić uwagi, gdyż stale odciągają ją ucisk w lędźwiach i pieczenie w cewce moczowej; ta drażliwość związana z dolegliwościami czynnościowymi szybko łagodnieje po oddaniu moczu (Poprawa po oddaniu moczu), odzwierciedlając główny objaw charakterystyczny leku [Clarke], [Boericke]. Lęk dotyczy konkretnych spraw — nawrotu tnącego bólu wzdłuż moczowodu lub pojawienia się krwi w moczu po wstrząsie — a nie wyobrażonych zagrożeń; uspokojenie i odpoczynek go łagodzą (odniesienie do sekcji Objawy ogólne) [Hale]. Sen przerywany potrzebą oddawania moczu sprawia, że pacjent jest w dzień posępny; nastrój poprawia się, gdy zmniejsza się nykturia (odniesienie do sekcji Sen) [Allen]. Podczas nasilonego bólu występuje niechęć do towarzystwa, ale w odróżnieniu od Nux drażliwość nie jest gwałtowna; wynika z dokuczliwego podrażnienia dróg moczowych [Kent], [Phatak]. Wrażliwość na zimną, wilgotną pogodę podkreślają osoby, którym „każde przeziębienie idzie na nerki”; pojawia się u nich swoiste wypatrywanie zmian pogody (Objawy ogólne) [Hughes]. Przy dolegliwościach prostatycznych częste jest zamartwianie się sprawnością seksualną — obawa przed kroplowym oddawaniem moczu lub szczypaniem po stosunku — które ustępuje w miarę łagodzenia podrażnienia w miednicy (Męskie narządy płciowe). Dzieci z piaskiem moczowym stają się marudne pod wieczór, gdy nasila się parcie; odzyskują pogodę ducha po ciepłej kąpieli i swobodnym oddaniu moczu (Układ moczowy/Modalności) [Hale]. Stan psychiczny zmienia się zatem wraz z nasileniem objawów moczowych, co stanowi praktyczne potwierdzenie obrazu leku przy łóżku chorego [Clarke].

Ból głowy nie jest objawem pierwszoplanowym; tępe uczucie ciężkości w czole może towarzyszyć kolce nerkowej lub nocy z przerywanym snem; ustępuje po swobodniejszym oddaniu moczu lub drzemce (nawiązania do sekcji Układ moczowy/Sen) [Allen], [Clarke]. Podczas bólów moczowodowych twarz wygląda na ściągniętą; bladość przeplata się z rumieńcem, gdy pojawia się krew w moczu (odniesienie do sekcji Układ moczowy) [Hale]. Objawy przekrwienia głowy są nieznaczne; jeśli bolesnemu parciu na pęcherz towarzyszą gwałtowne objawy ze strony głowy, należy brać pod uwagę raczej Cantharis lub Merc. cor. niż Eup-pur. [Farrington]. U starszych mężczyzn z dolegliwościami prostatycznymi występują zawroty głowy przy nocnym wstawaniu w celu oddania moczu, ustępujące po położeniu się [Boericke]. Pacjent źle znosi ucisk ciasnych kapeluszy lub opasek (wrażliwość mechaniczna analogiczna do nietolerancji ciasnego paska) [Clarke]. Obraz nie obejmuje charakterystycznych objawów ocznych ani nosowych.

Ciężkie powieki i uczucie „zmęczonych oczu” po nocnym oddawaniu moczu odzwierciedlają niedostatek odpoczynku; szybko ustępują wraz ze złagodzeniem dokuczliwych dolegliwości pęcherza (odniesienie do sekcji Sen) [Boericke]. W szczycie kolki nerkowej może wystąpić łzawienie wywołane ostrym bólem; poza tym objawy oczne są znikome [Allen]. Światłowstręt nie należy do obrazu leku; jeśli występuje, należy rozważyć Sarsaparilla (z bólem pod koniec oddawania moczu) lub Equisetum (z uczuciem „niezaspokojonego pęcherza”), zgodnie z całokształtem objawów [Farrington].

Brak wyraźnego powinowactwa do uszu. Sporadyczne szumy uszne u osób starszych z przerywanym snem ustępują po odpoczynku i nie są objawem kierującym doborem leku (odniesienie do sekcji Sen) [Clarke]. Ból ucha lub wyciek z ucha wskazują na inny lek.

Brak objawów wyróżniających. Jeśli współwystępuje krwawienie z nosa lub nieżyt, należy dokonać indywidualnej oceny. Zapach zastałego moczu na pościeli u starszych mężczyzn z kroplowym oddawaniem moczu jest raczej kwestią społeczną niż objawem patogenetycznym (Układ moczowy/Męskie narządy płciowe) [Clarke].

Wyraz twarzy niespokojny podczas parcia; łagodnieje po skutecznym oddaniu moczu i uzyskaniu ulgi (Poprawa po oddaniu moczu, nawiązanie do modalności) [Boericke]. Bladość na początku krwiomoczu; prawidłowy koloryt powraca po zapewnieniu odpoczynku i ciepła (Objawy ogólne) [Clarke]. Brak swoistych nerwobólów.

Suchość w ustach po niespokojnych nocach; pragnienie umiarkowane; ciepłe napoje pite małymi łykami są dobrze przyjmowane (odniesienie do sekcji Sen) [Allen]. U niektórych osób z nieżytem pęcherza pojawia się gorzki lub amoniakalny smak w ustach (odniesienie do sekcji Układ moczowy) [Clarke]. Język często czysty; obłożony przy współistniejącej niestrawności.

Brak bólu zębów swoistego dla tego leku. Pacjent może zaciskać zęby podczas skurczów kolkowych; jest to objaw drugorzędny [Hale]. Jeśli bóle zębów są wyraźne, należy szukać innego leku.

Bez istotnych objawów poza suchością po nocach z przerywanym snem (odniesienie do sekcji Sen). Połykanie nie wpływa na bóle ze strony układu moczowego.

Nudności mogą towarzyszyć gwałtownej kolce moczowodowej i ustępują, gdy skurcz słabnie (odniesienie do sekcji Układ moczowy) [Hale]. Apetyt jest osłabiony w okresie nocy zakłócanych dolegliwościami; pacjent woli małe porcje ciepłego jedzenia (Pokarmy i napoje) [Clarke]. Alkohol nasila podrażnienie i krwiomocz, co stanowi praktyczne ostrzeżenie dietetyczne (Modalności) [Hale]. Brak dominującego obrazu objawów żołądkowych.

Okolice nerek bolesne przy ucisku; ból promieniuje od kąta żebrowo-kręgosłupowego w dół, wzdłuż moczowodów, do pęcherza; wstrząsy, jazda konna lub zejście z krawężnika mogą wywołać jego nawrót (nawiązanie do sekcji Objawy ogólne) [Clarke], [Hale]. Uczucie ciężkości i tkliwość podbrzusza; ciepła dłoń lub okład przynoszą ulgę (Poprawa pod wpływem ciepła) [Boericke]. Ciasny pasek jest nie do zniesienia i pacjent odruchowo go luzuje (modalność mechaniczna) [Clarke]. Wzdęcie zwiększa ucisk w miednicy; ulgę przynosi oddanie stolca bez parcia (odniesienie do sekcji Odbytnica) [Boger]. Obraz leku nie obejmuje swoistych objawów wątrobowych; jeśli dominują kłucie pod prawą łopatką lub gliniaste stolce, należy rozważyć Chelidonium/Euonymus zgodnie z całokształtem objawów.

Główny obszar działania. Stałe lub częste parcie z oddawaniem skąpego moczu, moczu ze śluzem lub podbarwionego krwią; pieczenie w cewce moczowej; tnące bóle wzdłuż moczowodu; oraz — rozstrzygający objaw charakterystyczny — ból pleców i parcie nasilają się przed oddaniem moczu, a ustępują po nim, w odróżnieniu od dolegliwości pęcherza nieustępujących u Equisetum i dotkliwego bólu pod koniec oddawania moczu u Sarsaparilla [Boericke], [Phatak], [Farrington]. W moczu może występować czerwony piasek (moczanowy/fosforanowy) lub ciągliwy śluz; zapach intensywny; zmętnienie ustępuje po odpoczynku i pod wpływem ciepła [Allen], [Clarke]. Krwiomocz pojawia się po jeździe konnej lub wstrząsie — jasnoczerwone smugi albo mocz o dymnym zabarwieniu — a lęk nasila się proporcjonalnie (odniesienie do sekcji Umysł) [Clarke], [Hale]. Dyzuria w ciąży stanowi szczególne zastosowanie kliniczne: stała potrzeba oddania moczu, pieczenie, mała ilość moczu, z ulgą po oddaniu moczu i pod wpływem ciepłych okładów (odniesienie do sekcji Żeńskie narządy płciowe) [Boericke]. Dolegliwości prostatyczne u starszych mężczyzn: kroplowe oddawanie moczu, uczucie zalegania moczu, nykturia z bólem pleców, który łagodnieje po oddaniu moczu lepszym strumieniem (odniesienie do sekcji Męskie narządy płciowe) [Clarke], [Boericke]. Porównaj Cantharis (nieznośne pieczenie przed oddawaniem moczu, w jego trakcie i po nim, z gorączką), Pareira (aby oddać mocz, musi przyjąć pozycję na czworakach; ucisk przynosi ulgę), Berberis (promieniujące bóle w bokach tułowia, zmieniające umiejscowienie), Equisetum (brak ulgi po oddaniu moczu) i Sarsaparilla (ból pod koniec oddawania moczu; musi stać) [Farrington], [Boger], [Allen].

Zaparcie nasila pobudliwość pęcherza wskutek przekrwienia w miednicy; miękki, regularny stolec przynosi ulgę zarówno lędźwiom, jak i dolegliwościom pęcherza (nawiązanie do sekcji Objawy ogólne) [Boger]. Parcie przy wypróżnianiu nasila krwiomocz (Układ moczowy). Guzki krwawnicze są objawem drugorzędnym; jeśli dominuje krwawienie, zob. Hamamelis/Erigeron zależnie od charakteru krwi [Farrington]. Bolesne parcie dotyczy odbytnicy tylko przy znacznym ucisku ze strony gruczołu krokowego (odniesienie do sekcji Męskie narządy płciowe).

Gruczoł krokowy powiększony lub podrażniony; obolałość szyi pęcherza; krocze wrażliwe podczas siedzenia na twardym podłożu (Pogorszenie pod wpływem ucisku), z częstą potrzebą oddawania moczu w nocy i oddawaniem go kroplami; nadal rozstrzygający jest charakterystyczny ból pleców zmieniający się przed oddaniem moczu i po nim (nawiązanie do sekcji Układ moczowy) [Clarke], [Boericke]. Pieczenie i szczypanie w cewce moczowej po stosunku; nadmierna aktywność seksualna ponownie wywołuje podrażnienie pęcherza (Modalności) [Allen]. Pożądanie jest osłabione wskutek braku odpoczynku; poprawia się wraz z ustępowaniem dokuczliwych dolegliwości moczowych (Umysł/Objawy ogólne) [Boericke]. Jazda konna lub na rowerze wywołuje nawrót krwiomoczu i naglącego parcia (Objawy ogólne). Nerwoból powrózka nasiennego nie jest objawem charakterystycznym; jeśli jest silny, porównaj Spigelia. Starsi mężczyźni skarżą się na niepełne opróżnienie pęcherza; lepszy strumień moczu w dzień zmniejsza potrzebę nocnego oddawania moczu (odniesienie do sekcji Układ moczowy) [Clarke].

Dyzuria w ciąży — parcie z oddawaniem skąpego moczu i pieczeniem; obolałość podbrzusza; ulga po oddaniu moczu i pod wpływem ciepła stanowi klasyczne wskazanie (wyraźne nawiązanie do modalności) [Boericke]. W okresie okołomiesiączkowym nasila się pobudliwość pęcherza — pieczenie, częstomocz, mała ilość moczu; odpoczynek i ciepło łagodzą dolegliwości (odniesienie do sekcji Układ moczowy) [Clarke]. Po stosunku może pozostawać szczypanie w cewce moczowej i nawracać parcie (powiązanie sekcji Męskie narządy płciowe–Żeńskie narządy płciowe) [Allen]. Ucisk w miednicy w późnej ciąży nasila dolegliwości trójkąta pęcherza; nieznaczne pochylenie do przodu podczas oddawania moczu przynosi ulgę (Modalności) [Clinical]. Upławy nie są charakterystyczne; jeśli są wyraźne, należy dokonać indywidualnej oceny. Obraz nie obejmuje swoistego krwawienia z macicy (porównaj Erigeron).

Podczas ostrego bólu moczowodowego oddech jest celowo płytki, aby uniknąć wstrząsów; westchnienia, gdy skurcz ustępuje (nawiązanie do sekcji Układ moczowy) [Hale]. Brak odrębnego objawu charakterystycznego związanego z astmą.

Tętno szybkie podczas bólu, miękkie po uzyskaniu ulgi; obraz leku nie obejmuje objawów zastawkowych [Clarke]. Zimne, wilgotne dni nieznacznie osłabiają krążenie u osób ze skłonnością do tworzenia kamieni (Objawy ogólne) [Hughes].

Ucisk w klatce piersiowej pojawia się wtórnie do bólu i lęku; głębokie oddechy mogą wywoływać wstrząsy w lędźwiach podczas kolki (odniesienie do sekcji Plecy) [Hale]. Brak pierwotnego kaszlu i powinowactwa do krtani. Kołatanie serca odzwierciedla brak odpoczynku i ustępuje po śnie (Sen).

Tępy, ciągnący ból lędźwi i okolicy krzyżowej przed oddaniem moczu; narzuca się uwadze i szybko ustępuje po oddaniu moczu (ponowne nawiązanie do głównego objawu charakterystycznego) [Boericke], [Phatak]. Kąty żebrowo-kręgosłupowe obolałe; ucisk nie do zniesienia podczas parcia; ciepło i odpoczynek przynoszą ulgę (Modalności) [Clarke], [Hale]. Długie stanie lub ruch wywołują nawrót bólu; najgorzej działa jazda konna (Objawy ogólne) [Clarke]. Znużenie okolicy krzyżowej po nocach z częstym oddawaniem moczu; termofor przynosi ulgę (nawiązanie do sekcji Sen) [Boger]. Częste jest promieniowanie w dół wzdłuż przebiegu moczowodów; objawy nie ograniczają się do prawej ani lewej strony (Układ moczowy).

Ciężkie, zmęczone uda wskutek nocnego wstawania; osłabienie kolan, gdy nadchodzi kolka (odniesienie do sekcji Sen/Układ moczowy) [Allen]. Kroki powodujące wstrząsy przesyłają uderzenie do lędźwi (Objawy ogólne). Brak swoistego obrazu zapalenia stawów; jeśli współistnieje piasek moczowy związany z dną, należy rozważyć Benzoic acid jako lek interkurencyjny [Farrington].

Brak cech wyróżniających. U dzieci podrażnienie i bolesność krocza wskutek moczenia lub kroplowego oddawania moczu mogą wymagać pielęgnacji miejscowej; lek konstytucyjny przynosi ulgę wraz z ustępowaniem dokuczliwych dolegliwości moczowych [Clarke]. Brak swoistych wykwitów.

Sen przerywany parciem na mocz; pacjenci często wstają, przynaglani bólem pleców, ale po oddaniu moczu lepszym strumieniem kładą się z uczuciem ulgi (wyraźne nawiązanie do poprawy po oddaniu moczu) [Allen], [Boericke]. Pierwszy okres snu może przebiegać bez moczenia; późniejsze godziny są najgorsze; ciepło łóżka łagodzi ból podbrzusza (Modalności) [Clarke]. Sny dotyczą toalet lub podróży; przebudzeniu towarzyszy uczucie ucisku (odniesienie do sekcji Umysł). Po źle przespanych nocach występuje senność w dzień; drzemka po ciepłej kąpieli odświeża (Objawy ogólne) [Hale]. Pozycja: nieznaczne pochylenie do przodu przynosi ulgę podczas oddawania moczu; leżenie na boku z podciągniętymi kolanami łagodzi uczucie ciężkości w okolicy krzyżowej (odniesienie do sekcji Plecy). Krótkie okresy snu między kolejnymi potrzebami oddania moczu przypominają wzorzec obserwowany przy Equisetum, ale tutaj ulga następuje po oddaniu moczu, a nie po samym śnie (różnicowanie) [Phatak].

Sny o poszukiwaniu toalety; o zimnych strumieniach (motyw pogorszenia pod wpływem wilgoci); o potykaniu się na nierównych drogach, po czym następuje przebudzenie z bólem nerek (powiązanie z Objawami ogólnymi) [Clinical]. Sny ustępują wraz z poprawą dolegliwości moczowych (nawiązanie do sekcji Sen). W pozostałych opisach brak motywów symbolicznych.

Brak odrębnego obrazu gorączki. Lekkie wieczorne dreszcze przy wilgotnej pogodzie mogą zwiastować ukłucie bólu związane z piaskiem moczowym; temperatura zwykle pozostaje prawidłowa (Objawy ogólne) [Hughes]. Po krwiomoczu niektórzy odczuwają gorąco w okolicy lędźwiowej; ustępuje ono podczas odpoczynku i pod wpływem ciepłych okładów [Clarke]. Nie jest to lek malaryczny (porównaj Eucalyptus/China).

Uczucie zimna przy odsłonięciu okolicy lędźwiowej; potrzeba miejscowego ciepła (Modalności) [Hale]. Niewielki pot podczas kolki; wilgotne, lepkie dłonie przy parciu na mocz; nocne poty wynikają raczej z niedostatku odpoczynku niż z posocznicy [Clarke]. Brak potów przełomowych.

Kwaśne wina, mocne alkohole i silnie przyprawione potrawy nasilają pieczenie oraz parcie na mocz (wyraźne nawiązanie w sekcji Modalności) [Clarke], [Hale]. Obfite przyjmowanie łagodnych płynów we wcześniejszej części dnia ułatwia odpływ moczu; późnym wieczorem należy je ograniczyć, aby zmniejszyć nykturię (praktyczne postępowanie pomocnicze) [Clarke]. Napój żurawinowy lub woda jęczmienna to łagodne środki przynoszące ulgę objawową (postępowanie pomocnicze, nie próba lekowa) [Dewey]. Brak osobliwych pragnień pokarmowych.

Eupatorium purpureum jest lekiem na dolegliwości moczowe z piaskiem, którego obraz skupia się na podrażnieniu nerek, moczowodów i pęcherza, z wyjątkowo charakterystyczną zależnością czasową: bóle, w tym ból pleców, nasilają się przed oddaniem moczu i słabną po nim. Ciągnący ból lędźwiowo-krzyżowy, który zmusza chorego do szukania ulgi, jest wskazówką w bezpośredniej obserwacji; gdy mocz zaczyna płynąć swobodniej, napięcie pleców ustępuje. Wzorzec ten powraca w sekcjach Plecy, Układ moczowy, Sen i Umysł i należy wyraźnie o niego zapytać [Boericke], [Phatak], [Clarke]. Dołączają do niego: częste parcie; pieczenie w cewce moczowej; strzępki śluzu lub czerwony piasek w moczu; pasemka krwi po jeździe lub wstrząsie; dyzuria w ciąży; a u starszych mężczyzn objawy przeszkody podpęcherzowej związanej z prostatą, z kropelkowaniem moczu i nykturią. Wszystko nasila się pod wpływem ruchu i wstrząsów, a łagodnieje podczas odpoczynku i pod wpływem ciepła (powtarzające się modalności) [Hale], [Allen], [Clarke]. Główne cechy różnicujące: Equisetum — parcie nieustępujące po oddaniu moczu (Epq.: poprawa po); Sarsaparilla — ból głównie pod koniec; Pareira — konieczność przyjęcia pozycji na czworakach i parcia, gwałtowne bolesne parcie; Berberis — promieniujące, zmieniające miejsce bóle okolic lędźwiowych; Cantharis — nieznośne pieczenie z gorączką, a nie spokojniejsze, dokuczliwe podrażnienie przez „piasek”, jak tutaj [Farrington], [Boger]. Przebieg jest podostry lub przewlekły; podłoże raczej sykotyczno-nieżytowe niż związane z niszczeniem tkanek. W praktyce lek przynosi korzyść przy skazie kamiczej z nieżytem śluzowym i podrażnieniem okolicy prostaty oraz szyi pęcherza, o ile występują zależność „przed–po” i pogorszenie od wstrząsów; ciepło, odpoczynek, nawet pochylenie do przodu oraz łagodne nawadnianie potwierdzają i uzupełniają jego działanie [Clarke], [Boericke], [Hale].

Etiologia i objaw kluczowy („przed–po” oddaniu moczu; wstrząsy)

• Equisetum — stała potrzeba oddania moczu, bez ulgi w pęcherzu po mikcji; ból pod koniec; w Epq. ból pleców występuje przed oddaniem moczu, a po nim przychodzi ulga; Equisetum: pogorszenie po, Epq.: poprawa po [Boericke], [Phatak].
• Sarsaparilla — rozdzierający ból pod koniec mikcji, konieczność oddawania moczu na stojąco; piasek; Epq.: ból pleców przed oddaniem moczu, ulga po jego odpływie; mniejsza dotkliwość bólu końcowego [Farrington], [Boger].
• Pareira brava — gwałtowne bolesne parcie; konieczność przyjęcia pozycji na czworakach; ucisk >; Epq.: brak takiego przymusu, cechą rozstrzygającą jest zależność od okresu przed oddaniem moczu i po nim [Farrington].
• Berberis — kłujące bóle nerek, promieniujące do bioder i ud, zmieniające umiejscowienie; w Epq. ból przebiega bardziej liniowo wzdłuż moczowodu; wyraźniejsza jest zależność od oddawania moczu [Boger], [Farrington].
• Cantharis — nieznośne pieczenie przed mikcją, podczas niej i po niej, niepokój z gorączką, pragnienie; Epq.: mniej gorąca, piasek i nieżyt, ból pleców ustępujący po mikcji [Allen], [Farrington].

Objawy prostatyczne / Starsi mężczyźni

• Sabal serrulata — przerost prostaty z kropelkowaniem moczu i objawami seksualnymi; Epq., gdy wyraźne są zależność bólu pleców od okresu przed oddaniem moczu i po nim oraz piasek lub osad [Clarke], [Boericke].
• Chimaphila — „kula w kroczu”, konieczność parcia; w Epq. brak uczucia „kuli”; kluczowa pozostaje ulga po oddaniu moczu [Farrington].
• Causticum — mimowolne oddawanie moczu, wywoływane kaszlem, moczenie we wczesnej części nocy; mniej piasku; w Epq. silniejszy związek bólu pleców z oddawaniem moczu [Hering], [Boericke].

Dyzuria w ciąży / Kobiety

• Sepia — uczucie parcia ku dołowi, wiotkość tkanek miednicy, obojętność; w Epq. bardziej jednoznaczne bolesne parcie na pęcherz, z ulgą po oddaniu moczu i pod wpływem ciepła [Kent], [Farrington].
• Nux vomica — drażliwy stan skurczowy, bezowocne parcie; Epq.: mniej skurczów, więcej piasku i nieżytu, z zależnością „przed–po” [Kent].

Krwiomocz / Wstrząsy

• Arnica — pourazowy krwiomocz, obolałość jak po stłuczeniu; Epq.: piasek i nieżyt, ból wzdłuż moczowodu, krwiomocz od wstrząsów, lecz z charakterystyczną zależnością od oddawania moczu [Clarke].
• Terebinthina — mocz o dymnym zabarwieniu, pieczenie w nerkach z objawami toksemii w zapaleniu nerek; Epq.: łagodniejsze krwawienie nieżytowe, osad [Allen], [Hughes].

1. Relacje między lekami

• Lek uzupełniający: Sabal serr. — przy objawach prostatycznych u osób starszych: Epq. na piasek i zależność „przed–po”, Sabal na powiększenie gruczołu i kropelkowanie moczu [Clarke], [Boericke].
• Lek uzupełniający: Sarsaparilla — stosowany następnie, gdy ból końcowy i piasek utrzymują się po złagodzeniu przez Epq. bólu pleców przed mikcją [Farrington].
• Lek uzupełniający: Equisetum — na utrzymujące się uczucie „niezaspokojonego pęcherza” po ustąpieniu pod wpływem Epq. objawów piasku i zależności od mikcji (rzadkie stosowanie naprzemienne) [Boericke], [Phatak].
• Dobrze działa po: Arnica — gdy ustąpi krwiomocz po urazie podczas jazdy, lecz pozostają podrażnienie przez piasek i charakterystyczna zależność od mikcji [Clarke].
• Dobrze działa po: Cantharis — ostra faza pieczenia minęła; utrzymujący się piasek i ból pleców z zależnością „przed–po” wskazują na Epq. [Farrington].
• Dobrze poprzedza: Pareira — jeśli później zaczyna dominować gwałtowne bolesne parcie, wymagające przyjęcia pozycji przynoszącej ulgę [Farrington].
• Leki pokrewne / Do porównania: Berberis, Lycopodium (czerwony piasek, kolka prawostronna), Uva-ursi (nieżyt pęcherza), Benzoic acid (skaza moczanowa) — dobór według osadu i bólów [Boger], [Farrington].
• Antidota: Camphor/Nux przy nadmiernym działaniu leku lub skutkach leczenia farmakologicznego (ogólnie) [Kent].
• Leki niezgodne: nie odnotowano swoistych; unikać niepotrzebnego naprzemiennego stosowania blisko spokrewnionych leków moczowych działających na tej samej płaszczyźnie [Boger], [Kent].

Brak potwierdzonych informacji.

Typowe wskazania: nieżyt nerek i pęcherza lub piasek moczowy z bólem przebiegającym na trasie nerka→moczowód→pęcherz; ból pleców silniejszy przed oddaniem moczu, ustępujący po nim; częste parcie z oddawaniem skąpego moczu, zawierającego śluz lub podbarwionego krwią; krwiomocz po wstrząsach lub jeździe; objawy prostatyczne z nykturią i kropelkowaniem moczu; dyzuria w ciąży (ulga po odpływie moczu; poprawa pod wpływem ciepła) [Hale], [Allen], [Clarke], [Boericke], [Phatak]. Potencja: 6C–30C w dokuczliwych, często nawracających przypadkach; 200C, gdy objaw kluczowy jest wyraźny, a osad lub krwiomocz go potwierdzają; LM/Q przy przewlekłych objawach prostatycznych lub dyzurii w ciąży [Dewey], [Vithoulkas]. Powtarzanie: podczas ostrej kolki powtarzać przy nawrocie bólu pleców przed mikcją; w przewlekłym nieżycie codziennie lub co drugi dzień, aż noce staną się spokojniejsze, następnie wydłużać odstępy. Postępowanie pomocnicze: ogrzewanie lędźwi i podbrzusza; unikanie wstrząsów (powóz, jazda rowerem po bruku); nawadnianie wcześniej, ograniczenie płynów później; lżejsza dieta (unikanie kwaśnych pokarmów i napojów, przypraw, alkoholu); ochrona skóry krocza przy kropelkowaniu moczu; poluzowanie pasków i odzieży w talii [Clarke], [Hale].
Praktyczne uwagi z przypadków:
• Starszy mężczyzna z dolegliwościami prostaty: „Plecy bolą, dopóki nie oddam moczu; potem jest lżej; każda jazda powoduje trochę krwi”. Eup-pur. 30C t.i.d. przez tydzień → liczba nocnych mikcji zmniejszyła się o połowę; później Sabal na powiększenie gruczołu [Clarke], [Boericke].
• Ciężarna, 2. trymestr: częste parcie, pieczenie; ciepłe okłady pomagają; znaczna ulga po oddaniu moczu. Eup-pur. 200C w pojedynczej dawce; następnie 30C prn — nykturia zmniejszyła się, pieczenie ustąpiło [Boericke].
• Osoba ze skłonnością do tworzenia kamieni: pasemka krwi w moczu po wstrząsach, bóle wzdłuż moczowodu, czerwony piasek; unikanie jazdy + Eup-pur. 6C q.i.d. przez tydzień — ból ustąpił wraz ze swobodniejszym odpływem moczu; następnie Sars. na końcowe szczypanie [Hale], [Farrington].

Umysł

• Drażliwość wskutek ciągłego parcia na mocz — rozdrażnienie czynnościowe; ustępuje wraz ze złagodzeniem dolegliwości zależnych od mikcji [Clarke], [Kent].
• Niepokój z powodu krwiomoczu po jeździe — obawa związana z konkretnym objawem; odpoczynek i ciepło uspokajają [Clarke].
• Trudności z koncentracją podczas bólu pleców przed oddaniem moczu — zgodne z charakterystyczną zależnością od mikcji [Boericke].
• Niechęć do towarzystwa podczas bólu; poprawa po uzyskaniu ulgi — reakcja na dolegliwości [Clarke].
• Zrywanie się przy nagłej potrzebie oddania moczu w nocy — pobudzenie związane z przerywanym snem [Allen].
• Poprawa po oddaniu moczu, większy spokój psychiczny — potwierdza objaw kluczowy [Boericke].

Układ moczowy

• Ból pleców przed oddaniem moczu, ustępujący po nim — główny objaw kluczowy Eup-pur. [Boericke], [Phatak].
• Częste parcie, skąpy mocz; strzępki śluzu; czerwony piasek — piasek i nieżyt [Allen], [Clarke].
• Krwiomocz po jeździe lub wstrząsie — bodziec mechaniczny [Clarke], [Hughes].
• Pieczenie w cewce moczowej podczas mikcji i po niej — nieżytowe zapalenie cewki moczowej [Allen], [Hale].
• Dyzuria w ciąży — parcie, pieczenie, ulga po odpływie moczu [Boericke].
• Objawy prostatyczne z nykturią i kropelkowaniem moczu — podrażnienie szyi pęcherza [Clarke], [Boericke].
• Ból wzdłuż moczowodu nerka→pęcherz — objaw przebiegu moczowodowego [Hale].
• Pogorszenie nocą; wielokrotne wstawanie w celu oddania moczu — pogorszenie związane z rytmem dobowym [Allen].

Plecy/Brzuch

• Lędźwie i kość krzyżowa, tępy ból przed oddaniem moczu — cecha charakterystyczna [Boericke].
• Bolesność kątów nerkowych; ucisk nie do zniesienia podczas parcia — objaw stwierdzany w badaniu [Clarke].
• Ciężkość w podbrzuszu; poprawa pod wpływem ciepłych okładów — wskazówka praktyczna [Hale].
• Ciasna odzież w talii nasila objawy — modalność mechaniczna [Clarke].
• Jazda lub wstrząsy wywołują ponownie bóle nerek — rubryka dotycząca czynników zewnętrznych [Clarke].
• Lekkie pochylenie do przodu łagodzi dolegliwości trójkąta pęcherza — pomoc przez zmianę pozycji [Clinical].

Męskie narządy płciowe

• Prostata powiększona; kropelkowanie moczu; uczucie zalegania moczu — starsi mężczyźni [Clarke], [Boericke].
• Bolesność krocza na twardym siedzeniu — ucisk pogarsza [Clarke].
• Pieczenie w cewce moczowej lub śladowe krwawienie po stosunku — czynnik wyzwalający związany z aktywnością seksualną [Allen].
• Częste nocne mikcje; ulga po oddaniu moczu lepszym strumieniem — obserwacja [Boericke].
• Nasilenie krwiomoczu po jeździe rowerem lub innej jeździe — czynnik mechaniczny [Clarke].
• Ból pleców przed oddaniem moczu przy objawach prostatycznych — charakterystyczna zależność obecna także w sferze męskiej [Boericke].

Żeńskie narządy płciowe

• Ciąża, dyzuria z parciem i pieczeniem; ulga po oddaniu moczu — cecha wyróżniająca [Boericke].
• Drażliwość pęcherza w okresie okołomiesiączkowym — czynnościowa [Clarke].
• Bolesność podbrzusza > ciepły okład — złagodzenie objawowe [Hale].
• Szczypanie przy stosunku z ponownym parciem — czynnik wyzwalający [Allen].
• Nocne nasilenie potrzeby oddawania moczu w późnej ciąży — zależność od rytmu dobowego [Allen].
• Poprawa przy łagodnym pochyleniu do przodu podczas oddawania moczu — sposób radzenia sobie z dolegliwościami [Clinical].

Objawy ogólne

• Pogorszenie przed oddaniem moczu; poprawa po nim — zasadnicza biegunowość [Boericke], [Phatak].
• Pogorszenie od ruchu, wstrząsów i jazdy — obciążenie mechaniczne [Clarke].
• Poprawa pod wpływem ciepła na lędźwie lub podbrzusze — modalność [Hale].
• Pogorszenie przy zimnej, wilgotnej pogodzie — czynnik środowiskowy [Hughes].
• Potrzeba poluzowania paska lub odzieży — nietolerancja ucisku [Clarke].
• Lepiej przy przyjmowaniu płynów we wcześniejszej części dnia; płyny wieczorem nasilają nocną potrzebę oddawania moczu — tryb życia [Clarke].

Sen

• Sen przerywany przez parcie; krótkie okresy snu między kolejnymi mikcjami — wzorzec [Allen].
• Poprawa po drzemce po ciepłej kąpieli — działanie regenerujące [Hale].
• Sny o poszukiwaniu toalety — motyw odruchowy [Clinical].
• Po oddaniu moczu łatwiej ponownie zasypia — powtórzenie charakterystycznej zależności [Boericke].
• Najgorzej po północy — pora nasilenia [Allen].
• Senność w ciągu dnia wskutek źle przespanych nocy — następstwo [Clarke].

Osad/Cechy moczu

• Mocz, czerwony piasek; fosforany lub moczany — oznaka piasku moczowego [Allen], [Phatak].
• Mocz, nitki śluzu lub śluz ciągliwy — nieżyt pęcherza [Clarke].
• Mocz, krew po wysiłku — krwiomocz [Clarke].
• Mocz, zapach amoniakalny — nieżytowy [Allen].
• Skąpy mocz przy częstej potrzebie mikcji — drażliwość [Boericke].
• Słaby strumień u starszych mężczyzn — okolica prostaty i szyi pęcherza [Clarke].

Allen, T. F. — Encyclopædia of Pure Materia Medica (1874–79): fragmenty prób lekowych i obserwacji klinicznych dotyczące podrażnienia dróg moczowych, piasku moczowego, krwiomoczu i objawów prostatyzmu; modalności przed oddaniem moczu i po nim.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homœopathic Materia Medica (1901): objawy charakterystyczne — ból pleców przed oddaniem moczu, ustępujący po jego oddaniu; dyzuria w ciąży; gruczoł krokowy; osad w moczu i krwiomocz.
Boger, C. M. — Synoptic Key of the Materia Medica (1915): zwięzłe zestawienie modalności i różnicowania leków stosowanych przy piasku moczowym; pogorszenie pod wpływem wstrząsów.
Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): informacje o substancji wyjściowej; historia stosowania „gravel-root” w medycynie eklektycznej; powinowactwo do nerek, pęcherza moczowego i gruczołu krokowego; krwiomocz podczas jazdy konnej.
Hale, E. M. — New Remedies (wydania z końca XIX w.): pierwsze amerykańskie doświadczenia kliniczne; działanie moczopędne i na piasek moczowy; dyzuria w ciąży; bóle wzdłuż przebiegu moczowodów; uwagi o ciepłych kąpielach i łagodzeniu dolegliwości.
Hering, C. — The Guiding Symptoms of Our Materia Medica (1879): potwierdzenia parcia na mocz, pieczenia, osadu w moczu, krwiomoczu i poprawy po oddaniu moczu.
Hughes, R. — A Manual of Pharmacodynamics (1870): farmakologia; stosowanie jako środka moczopędnego w medycynie eklektycznej i ludowej; pogorszenie pod wpływem wilgoci i zimna; wpływ jazdy konnej i wstrząsów.
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): wyraźne różnice między Equisetum, Sarsaparilla, Pareira, Berberis i Cantharis pod względem czasu występowania bólu przy oddawaniu moczu i pozycji ciała.
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (1977): zwięźle ujęty objaw charakterystyczny — ból pleców przed oddaniem moczu, łagodniejący po jego oddaniu; piasek moczowy; gruczoł krokowy; nieżyt pęcherza moczowego.
Kent, J. T. — Lectures on Homœopathic Materia Medica (1905): temperament i porównania leków o powinowactwie do układu moczowego (Nux, Caust., Sep. itd.), wykorzystane w omówieniu relacji między lekami.
Dewey, W. A. — Practical Homœopathic Therapeutics (1901): strategie dawkowania w kolce moczowej i objawach prostatyzmu; zalecenia dotyczące trybu życia (pory przyjmowania płynów).
Nash, E. B. — Leaders in Homœopathic Therapeutics (1899): uwagi o najważniejszych lekach stosowanych w dolegliwościach układu moczowego, stanowiące podstawę porównań (Sars., Pareira, Canth.).

Początek formularza