• Vaatstelsel en sereuze vliezen. Plotselinge, hevige congestieve reacties — droge hitte, krachtige polsslag, eerste ontstekingsstadium — voordat exsudatie optreedt; denk aan pleura, pericard en synovium. Zie Koorts, Borst en Rug. [Kent], [Clarke]
• Perifere gevoelszenuwen. Tintelingen, mierenlopen en gevoelloosheid, samenhangend met de effecten van aconitine op de natriumkanalen; neuralgieën (trigeminus, intercostaal) met angst. Zie Gezicht en Extremiteiten. [Allen], [Hughes]
• Psyche en autonome reactiviteit. Paniek, doodsangst en schrikreacties met overmatige sympathische activiteit (tachycardie, droge mond). Zie Psyche en Hart. [Hering], [Kent]
• Luchtwegen. Beginnende kroep, laryngitis, plotselinge heesheid door koude, droge wind; korte, hete ademteugen met angst. Zie Keel en Ademhaling. [Boericke], [Clarke]
• Hart. Hartkloppingen, tachyaritmieën door schrik; angstgevoel in de hartstreek met vrees. Zie Hart. [Allen], [Kent]
• Huid en temperatuurregulatie. Droge hitte, één wang rood en de andere bleek; plotselinge koude rillingen na blootstelling aan koude; een prikkelend gevoel. Zie Koorts en Huid. [Hering], [Clarke]
• Maag-darmkanaal. Beginstadium van acute gastritis/enteritis met branderigheid, dorst naar koud water en angst. Zie Maag/Buik. [Allen], [Nash]
• Bewegingsapparaat. Acute synovitis, myalgie na blootstelling aan koude, vooral droge wind; rusteloos woelen. Zie Extremiteiten. [Kent], [Boger]
• Ogen. Fotofobie, acute congestie na koude wind; hete ogen met een zandkorrelgevoel en angst. Zie Ogen. [Hering], [Clarke]
• Slijmvliezen van oor, neus en keel. Plotselinge catarre, brandende droogte, neusverkoudheid door koude tocht; het beeld van de ‘eerste uren’. Zie Neus en Keel. [Phatak], [Boericke]
• Verloskunde/kindergeneeskunde (reactiviteit). Hevige koorts bij kinderen, nachtelijke paniekaanvallen na schrik; beginnende kroep. Zie ook Slaap, Koorts en Keel. [Nash], [Clarke]

• Frisse, koele buitenlucht; de hete kamer verlaten vermindert de angst en het bonzen in het hoofd. [Hering]
• Even rustig rusten (hoewel de algehele rusteloosheid aanhoudt); tijdelijke afname van hartkloppingen. [Kent]
• Licht transpireren na een droog, heet stadium; de koorts neemt af zodra de transpiratie begint. [Clarke]
• Koud water in kleine slokjes bij brandende hitte en dorst. [Allen]
• Ondersteund rechtop zitten bij dyspneu; de beklemming in het strottenhoofd voelt minder verstikkend. [Boericke]
• Na geruststelling; de doodsangst neemt af wanneer de patiënt ervan overtuigd is te zullen blijven leven — een diagnostische keynote. [Kent]
• De ogen sluiten bij fotofobie; duisternis verzacht de klachten van hete, gecongestioneerde ogen. [Hering]
• Een warm kompres op een neuralgisch pijnpunt na de aanvankelijke blootstelling aan koude wind (kortdurend). [Phatak]
• Vroeg ingrijpen (‘eerste uren’) — tijdige toediening bekort de hevige reactie. [Nash]
• Rust en afwezigheid van geluiden waarvan men schrikt; de overmatige autonome reactie komt tot bedaren. [Boger]
• Urineren (wanneer bij angstige hartkloppingen een reflexmatige spasmecomponent meespeelt). [Clarke]
• Op de rug liggen met de schouders verhoogd — minder beklemming in de hartstreek. [Kent]

• Droge, koude wind; blootstelling aan tocht; plotseling afkoelen na oververhitting. [Hering], [Clarke]
• Schrik, shock, schokkende gebeurtenissen; onheilstijdingen. [Kent], [Nash]
• ’s Nachts, vooral na middernacht (tegen 01.00 uur); de angst bereikt een hoogtepunt. [Hering]
• Een warme kamer en drukte; warmte versterkt het bonzen, de prikkelbaarheid en de dyspneu. [Clarke]
• Plotselinge onderdrukking van transpiratie; het zweet ‘naar binnen slaan’ doet de koorts terugkeren. [Allen]
• Beweging bij neuralgie; toch is de patiënt rusteloos en kan niet stil blijven. [Kent]
• Lawaai, muziek, schrikken; hyperesthesie van de zintuigen. [Hahnemann], [Boger]
• Aanraking en druk op ontstoken delen; acute gevoeligheid van sereuze vliezen/slijmvliezen. [Hering]
• Op de linkerzij liggen bij hartkloppingen — het angstgevoel in de hartstreek neemt toe. [Kent]
• Na een schokkende ervaring (angst bij een tandheelkundige ingreep, een bijna-ongeval); reactieve paniek met hitte. [Nash]
• Onderdrukte catarrale afscheidingen; het ‘eerste stadium’ blijft bestaan. [Clarke]
• ’s Avonds tegen het vallen van de nacht — de vrees voor de dood neemt toe. [Boericke]

Plotselinge, hevige en overweldigende angst met doodsangst vormt het klassieke beeld: de patiënt voorspelt het uur van overlijden, smeekt om een arts en laat zich niet geruststellen — totdat duidelijke, gezaghebbende geruststelling even houvast geeft (deze verlichting door geruststelling is op zichzelf een keynote en sluit aan bij de hierboven genoemde modaliteit ‘Verbetering door geruststelling’). Er is extreme rusteloosheid: de patiënt woelt, kan niet stilzitten of stilliggen, maar beweging verergert de pijn — een paradox van overmatige autonome activiteit en zintuiglijke hyperesthesie. De aanleiding is meestal direct aanwijsbaar: schrik, shock, plotselinge afkoeling in droge wind of een ternauwernood vermeden ongeval; de psyche blijft in de hoogste staat van alarm, met schrikken van het geringste geluid. Hyperalertheid, geen muziek of gesprekken kunnen verdragen en de kamer willen ontvluchten komen vaak voor. De angstige benauwenis kan gepaard gaan met hitte van het gezicht (één wang rood, de andere bleek) en droogte — fysiologie en psychologie weerspiegelen elkaar. Bij kinderen passen nachtelijke paniekaanvallen na schrik, met gillen en wijzen alsof zij spoken zien, precies bij het acute beeld van Acon. Vergelijk Arg-n. (anticipatieangst met diarree en angst voor bruggen) en Opium (schrik, maar met verdoving in plaats van angstige hitte); Acon. kenmerkt zich door gespannen, hete, klaarwakkere paniek. Casus: een patiënt die na een bijna-auto-ongeval heen en weer liep, met een brandend gezicht en de overtuiging dat het hart elk moment zou bezwijken, kwam snel tot rust met Acon. 200C. [Hahnemann], [Hering], [Kent], [Nash], [Boericke]

Hoofdpijn met hevige congestie: bonzende slapen, een hete hoofdhuid en het gevoel alsof de hersenen zullen barsten, verergerd door warmte, een warme kamer en het geringste geluid, en enigszins verbeterd door koele lucht — overeenkomstig de eerder genoemde modaliteiten. De hoofdpijn kondigt vaak het eerste stadium van een koortsige ziekte aan of volgt op blootstelling van een heet, bezweet lichaam aan koude wind. De patiënt wil stil liggen maar kan dat niet; rusteloosheid dwingt tot verandering van houding, waardoor het bonzen verergert — een typische paradox van Acon. De hoofdhuid kan gevoelig zijn, het haar voelt pijnlijk aan en transpiratie blijft uit totdat de hevige reactie afneemt. Vergelijk Bell. (rood, gecongestioneerd hoofd, delirium, maar vaak glanzende ogen en bonzende halsslagaders met minder doodsangst) en Ferr-phos. (een milder, bleker eerste stadium zonder de ontzettende angst). [Allen], [Hering], [Kent], [Clarke]

Acute conjunctivale congestie met brandende hitte, droogte en fotofobie — vooral na droge, koude wind — wijst sterk op Acon. De ogen voelen heet en zanderig aan; de oogleden zijn gevoelig voor aanraking; de pupillen kunnen in het hete stadium enigszins vernauwd zijn. Aanvankelijk is er weinig tranenvloed (eerst droogte), die vervolgens kan toenemen wanneer de hevige reactie begint af te nemen. Licht en geluid verergeren, duisternis verzacht en koele lucht vermindert het verschroeide gevoel (overeenkomstig verbetering in de buitenlucht en verergering in een warme kamer). Vergelijk Euphrasia (bijtende tranen, milde neusafscheiding — bij All-c. is dit omgekeerd) en Bell. (bonzende bloedvaten, verwijde pupillen, glanzende ogen). [Hering], [Clarke], [Allen]

Plotselinge neuralgische oorpijn of beginnende otitis na blootstelling aan wind, met branden, bonzen en uitgesproken overgevoeligheid voor geluid. De patiënt is schrikachtig, schrikt van geluiden en houdt de oren dicht; de warmte van de kamer versterkt het bonzen. Het vroege, droge, hete ontstekingsstadium voordat afscheiding optreedt, doet aan Acon. denken; zodra exsudatie begint, gaat men vaak over op Bell., Ferr-phos. of Hepar, afhankelijk van veranderingen in de keynotes. [Hering], [Boger], [Clarke]

Droogte en branderigheid van het neusslijmvlies bij het begin van een neusverkoudheid na afkoeling; plotselinge niesaanvallen met een heet gezicht en angst. In de eerste uren is er weinig of geen afscheiding; wanneer deze op gang komt, wijst dat er vaak op dat het Acon.-stadium voorbijgaat. Buitenlucht verlicht de beklemming; warme kamers verergeren de hitte en droogte. Vergelijk Nux-v. (’s nachts een verstopte neus met prikkelbaarheid) en All-c. (overvloedige, bijtende neusafscheiding met milde tranenvloed). [Hering], [Clarke], [Boericke]

Uitgesproken vasculaire reactiviteit: één wang rood, de andere bleek, met droge hitte en zichtbare angst. Aangezichtsneuralgie kan volgen op blootstelling aan wind — stekende pijn onder de oogkas, erger door aanraking en beweging, met rusteloos onvermogen om stil te blijven. Tintelingen en gevoelloosheid kunnen afwisselen met brandende hitte, als weerspiegeling van de effecten van aconitine op de perifere zenuwen (zie Affiniteit: perifere zenuwen). Vergelijk Spig. bij linkszijdige supraorbitale/trigeminuspijn, maar met een rustigere, meer gefixeerde houding; Acon. is heet, gealarmeerd en rusteloos. [Hering], [Allen], [Hughes]

Aanvankelijk droogte zonder dorst, daarna grote dorst naar koud water zodra de hitte zich volledig ontwikkelt; de smaak kan bitter zijn; de tong is droog, bij het begin soms met een dun wit beslag. De lippen voelen heet aan en de patiënt likt er rusteloos aan. Er is weinig speeksel; branderigheid van de mond draagt bij aan de algehele hyperesthesie. Het verlangen naar kleine slokjes koud water weerspiegelt de modaliteit ‘Verbetering door koude dranken’. [Hahnemann], [Allen], [Clarke]

Acute tandpijn na blootstelling aan droge, koude wind of na schrik; de tanden voelen te lang aan, met scherpe, neuralgische pijnscheuten naar het gezicht. Erger ’s nachts en door de warmte van het bed; de patiënt kan niet stil blijven. In de vroege stadia kan Acon. passen; zodra ettering dreigt, is vaak Hepar of Merc. nodig. [Hering], [Boger]

Droge, brandende, toegesnoerde keel met plotselinge heesheid of afonie na afkoeling — klassiek voor Acon., vooral bij sprekers die aan wind zijn blootgesteld. Er is een schrapend gevoel, hitte en een gevoel van vernauwing dat de angstige dyspneu versterkt; koude lucht bij het raam geeft enige verlichting, maar sterke koude tocht kan krampachtige verergering veroorzaken. Het begin is doorslaggevend: de eerste uren, droog, heet, angstig; zodra de afscheiding dik wordt en loskomt (bijvoorbeeld bij kroep), volgt vaak Spong. of Hepar. [Clarke], [Boericke], [Kent]

De angst wordt in het epigastrium gevoeld; er kan acute gastritis zijn na afkoeling of shock, met brandende pijn, misselijkheid en intense dorst naar koude dranken. Voedsel staat tegen; warmte verergert het hete gevoel en het gevoel alsof er iets wegzakt. Hikken of slikbewegingen kunnen gepaard gaan met hartkloppingen; de zonnevlecht voelt sterk gespannen aan. Vergelijk Ars. (brandende pijn, rusteloos), maar Ars. is uitgeput, kouwelijk en overmatig precies, terwijl Acon. heet en angstig is en zich in de eerste stormachtige uren bevindt. [Allen], [Nash], [Kent]

Koliekachtige, snijdende pijnen met hitte in de buik en angst bij het begin van enteritis; gevoeligheid voor aanraking en het gevoel alsof vanbinnen alles te strak gespannen is (betrokkenheid van de sereuze vliezen). De darmen zijn aanvankelijk vaak rustig — minder gerommel dan bij Coloc. — doordat de sympathische activatie eerder aanspant dan uitdrijft. De patiënt loopt heen en weer door de kamer en kan niet lang stil liggen, hoewel beweging de scherpe pijn verergert — opnieuw de paradox van Acon. [Hering], [Clarke]

Angst kan frequente aandrang uitlokken, met kleine hoeveelheden hete, brandende urine; urineren verlicht hartkloppingen soms kortdurend (overeenkomstig ‘Verbetering na urineren’ hierboven). Beginnende cystitis na blootstelling aan koude vertoont hitte, branderigheid, rusteloosheid en weinig exsudatie. Vergelijk Canth. wanneer tenesmen en hematurie overheersen en de pijnen snijdend en ondraaglijk zijn. [Clarke], [Boericke]

Tenesmen bij plotseling beginnende dysenterie na afkoeling; wanneer ontlasting komt, is deze aanvankelijk schaars, heet en slijmerig. Er kan branderigheid aan de anus zijn, met een gevoel van naderend onheil dat niet in verhouding staat tot de plaatselijke bevindingen — psyche en rectum verbonden door overmatige autonome activiteit. Als het beeld overgaat van droge hitte naar exsudatie met stinkende afscheidingen, denk dan aan Merc. [Allen], [Hering]

Acute orchitis/epididymitis na afkoeling, met hete zwelling en extreme gevoeligheid in het eerste stadium; de patiënt is angstig en rusteloos. Het seksuele verlangen is tijdens hevige koortsreacties vaak verminderd; bij gevoelige personen kunnen nachtelijke zaadlozingen volgen op angstaanjagende dromen. Ga over op Puls. of Ham. als veneuze stase of blauwachtige congestie het hete, droge eerste stadium vervangt. [Hering], [Kent]

Dysmenorroe of menorragie uitgelokt door shock of afkoeling: hete, helderrode bloedvloeiing met angst, hartkloppingen en doodsangst. Na schrik kan een uitgebleven menstruatie terugkeren met een heftige koortsreactie. Acute mastitis kan in de allereerste, droge, hete uren reageren, voordat verharding en ettering om Bell., Phyt. of Hepar vragen. Tijdens de bevalling kalmeert Acon. paniek en tachycardie wanneer de pijn zelf niet het voornaamste probleem is. [Clarke], [Nash], [Kent]

Snelle, oppervlakkige, angstige ademhaling; vernauwing in het strottenhoofd met droge blafhoest bij het begin van kroep of laryngitis na afkoeling. De inademing voelt hoog in de luchtweg belemmerd; het kind grijpt doodsbang naar het strottenhoofd. Koude lucht bij een raam kan de hitte verlichten, maar echte tocht kan opnieuw spasmen uitlokken. Zodra het slijm loskomt (reutelen), neemt Spong. of Hepar gewoonlijk de plaats van Acon. in. [Clarke], [Boericke], [Nash]

Hartkloppingen door schrik met angstgevoel in de hartstreek en doodsangst; de pols is in het hete stadium vol, hard en snel. Op de linkerzij liggen verergert; ondersteund rechtop zitten kan verlichten. Voorbijgaande onregelmatige hartslagen en het gevoel dat het hart elk moment zal stilstaan — ‘Ik zal dit uur sterven’ — passen goed bij het middel. Vergelijk Coffea (overmatige opwinding door vreugde) en Ars. (collaps, kouwelijkheid); Acon. blijft heet en paniekerig in de vroege, hevige reactie. [Allen], [Kent], [Boericke]

Pleuritis en beginnende pneumonie met stekende pijn, droge hitte, oppervlakkige, angstige ademhaling en een harde, krachtige pols behoren in het eerste stadium tot Acon., vooral na droge, koude wind. De patiënt gaat rechtop zitten, met wijd opengesperde ogen en angst om te stikken; buitenlucht helpt, een warme kamer benauwt. Als exsudatie ontstaat — roestkleurig sputum, crepitaties — gaat men vaak over op Bry., Phos. of Ant-t., afhankelijk van de ontwikkeling van de keynotes. Intercostale neuralgie na afkoeling, erger door beweging maar niet stil kunnen blijven, is klassiek. [Hering], [Clarke], [Kent]

Acute pijn in de borstrug of tussen de schouderbladen na afkoeling; pleurodynie met scherpe steken, erger door diep ademhalen en beweging, terwijl de patiënt toch niet stil kan blijven. De nek kan stijf en heet zijn; de rugspieren voelen verrekt aan door de angstig gespannen houding. Vroege prikkeling van de sereuze vliezen is kenmerkend; zodra betrokkenheid van vezelig weefsel overheerst, denk dan aan Bry. of Rhus-t. [Hering], [Boger]

Tintelingen, gevoelloosheid en beverigheid van handen en voeten; de ledematen voelen bij aanraking heet aan, terwijl de patiënt zelf prikkelingen ervaart—het kenmerkende effect van aconitine op de perifere zenuwen klinkt door in de materia medica. Spierpijn na blootstelling aan wind en plotselinge synovitis met droge, hete zwelling treden in het eerste stadium op. Het rusteloze woelen in bed contrasteert met de verergering door beweging—een kenmerkende paradox die al eerder werd genoemd. [Allen], [Hughes], [Kent]

Droge, brandende hitte met prikkelingen; soms is de ene wang heet en rood en de andere bleek. Vroege erythemateuze roodheid na afkoeling; urticaria na een schok of schrik is waargenomen. Transpiratie doet de storm bedaren en markeert vaak de overgang naar een fase buiten het werkingsgebied van Acon. Vergelijk Bell. (uitgesprokener arteriële congestie) en Ferr-phos. (milder eerste stadium). [Hering], [Clarke]

De slaap wordt onderbroken door paniek; de patiënt schrikt met een kreet wakker, met bonzend hart en de zekerheid vóór de ochtend te zullen sterven—passend bij de verergering na middernacht. Moeilijk inslapen door een maalstroom van gedachten over onheil; lichte slaap met plotselinge schokken op de grens van inslapen. Kinderen gillen tijdens nachtelijke angstaanvallen na een schrik, zijn ontroostbaar en wijzen naar onzichtbare bedreigingen; soms vallen zij pas in slaap zodra de transpiratie begint (kruisverwijzing: Verbetering na transpiratie). De dromen zijn levendig en angstaanjagend en gaan over de dood, rovers of aardbevingen—al naargelang de schokkende gebeurtenis van die dag. Bij het ontwaken rond 01.00 uur zijn er droge hitte, dorst en angst. Vergelijk Coffea (slapeloosheid door uitbundige vreugde) en Opium (coma-achtige slaap met luid snurken na schrik). [Hahnemann], [Hering], [Kent], [Nash]

Angstaanjagende dromen over dood en rampspoed, achtervolging en verstikking. Dromen herhalen de uitlokkende schrik vaak in schrille details en wekken de patiënt met tachycardie en hitte. Angstige en onrustige thema’s, met vrees voor wat komen gaat, overheersen, in overeenstemming met het psychische beeld overdag en de verergering rond middernacht. [Hering], [Kent]

Acon. belichaamt de aanvankelijke, sthenische koortsopvlamming: droge, brandende hitte, een heet gezicht, een harde, snelle pols, dorst naar koud water en geen transpiratie—terwijl de patiënt innerlijk verteerd wordt door angst. Koude rillingen volgen gewoonlijk op blootstelling aan kou, waarna droge hitte optreedt; wanneer de toestand verbetert, breekt lichte transpiratie uit en neemt de angst af (overeenkomstig Verbetering na transpiratie). De koorts verergert ’s nachts, in een warme kamer en door het geringste geluid of de geringste beweging. Vergelijk Bell. (meer cerebrale congestie en delirium), Ferr-phos. (eerste stadium met meer bleekheid) en Ars. (uitputtende, angstige koorts met kouwelijkheid in plaats van brandende hitte). [Hering], [Clarke], [Kent], [Nash]

Koude rillingen: na blootstelling, langs de rug naar beneden trekkend, met angst en beven, vaak snel afwisselend met hitte. Hitte: droog, brandend, intens; de huid straalt hitte uit; één wang rood, de andere bleek; grote dorst naar koude dranken; rusteloosheid en hevige angst. Transpiratie: zodra deze optreedt, is dat een keerpunt—de angst vermindert, de pols wordt zachter en het is een teken dat bij het voortschrijden van het ziekteproces andere middelen geïndiceerd kunnen zijn. Verergering ’s nachts en in warme kamers; verbetering in koele buitenlucht. [Hering], [Allen], [Clarke]

Intense dorst naar koud water tijdens de hitte; behoefte aan kleine slokjes in plaats van grote teugen. Afkeer van warme dranken, die het hete, beklemmende gevoel versterken. Weinig eetlust tijdens de stormachtige fase; misselijkheid door angst. Alcohol verergert het kloppen in de bloedvaten. [Allen], [Hering]

De kern is een hevig, plotseling begin na schrik of droge koude wind, met droge hitte, een krachtig bonzende pols, grote angst en onophoudelijke rusteloosheid. Zintuiglijke hyperesthesie—het niet verdragen van geluid, muziek of aanraking—maakt het lijden groter dan op grond van de objectieve bevindingen te verwachten is: een wanverhouding met diagnostische betekenis. Verbetering in koele buitenlucht; verergering ’s nachts, in een warme kamer en na middernacht, met doodsangst en hartkloppingen. De paradox van Acon.: de patiënt kan niet stil blijven, maar beweging verergert de pijn; er is dorst naar koud water, maar bij blootstelling aan kou voelt de patiënt zich verkild. Het eerste, sthenische stadium van ontsteking is het domein van Acon.; zodra exsudatie, catarre of ettering ontstaat, volgen andere middelen. Plotselingheid, intensiteit en angst zijn de drie pijlers; ontbreken die, dan valt Acon. vaak af. Vergelijk Bell. (intense hitte en bonzen met meer cerebraal delirium), Bry. (trager, droger, stekende pijn met de wens stil te liggen) en Arg-n. (paniek in afwachting van iets, niet na schrik). [Hahnemann], [Hering], [Kent], [Clarke], [Nash]

Etiologie (schrik/schok):

• Opium. Schrik met versuffing, gevoelloosheid en snurkende slaap; Acon. is heet, angstig en alert. [Kent], [Clarke]
• Gelsemium. Schrik die leidt tot beven, zwakte en sufheid; Acon. is gespannen, heet en hyperesthetisch. [Nash]
• Ignatia. Verdriet met zuchten en globusgevoel; bij Acon. is er doodsangst met hitte en rusteloosheid. [Kent]

Koude droge wind / eerste stadium van ontsteking:

• Belladonna. Congestieve hitte met heldere roodheid en bonzen, vaak delirium; Acon. is sterker doortrokken van angst en verbetert in de buitenlucht. [Clarke]
• Ferrum phosphoricum. Vroeg koortsstadium, maar milder en met minder angst; hitte met meer bleekheid. [Nash]
• Bryonia. Droge ontsteking van sereuze vliezen met stekende pijn; verlangt absolute rust; Acon. kan niet stil blijven. [Kent], [Boger]

Luchtwegen (kroep/laryngitis):

• Spongia. Blaffende hoest met zagende ademhaling wanneer slijm verschijnt; Acon. gaat eraan vooraf. [Boericke]
• Hepar sulphuris. Reutelende ademhaling, gevoelig voor koude lucht zodra exsudatie begint; volgt goed op Acon. [Clarke]
• Sambucus. Nachtelijke verstikking bij kinderen met plotseling ontwaken; Acon. is heter en angstiger. [Hering]

Neuralgie / perifere hyperesthesie:

• Spigelia. Linker nervus trigeminus, houdt een vaste houding aan; Acon. is heet en rusteloos. [Allen]
• Mag-phos. Krampachtige pijn die verbetert door warmte en druk; bij Acon. is de pijn heet en gaat deze gepaard met angst. [Boger]
• Arsenicum. Brandende pijn en angst, maar met kouwelijkheid, uitputting en rusteloosheid vanuit zwakte. [Kent]

Koortspatroon / autonome storm:

• Coffea. Slapeloosheid en overmatige reactiviteit door vreugde of uitgelatenheid; Acon. door angst of schrik. [Kent]
• Aurum. Angst rond het hart met wanhoop ’s nachts, maar met diepe melancholie; Acon. vertoont acute, panische hitte. [Clarke]

• Complementair: Sulph.—voltooit vaak de reactie na het eerste stadium van Acon.; beide zijn overgevoelig, Sulph. verdiept de genezing. [Kent]
• Complementair: Nux-v.—reactieve, sterk gespannen constituties; spijsvertering als aandachtsgebied na een schok. [Clarke]
• Volgt goed op: Spong., Hepar—bij kroep nadat Acon. de casus heeft geopend. [Boericke]
• Volgt goed op: Bry., Bell., Ferr-p.—afhankelijk van de ontwikkeling van droge hitte naar exsudatie of bonzende congestie. [Kent]
• Kan gevolgd worden door: Puls.—wanneer de hete, droge storm overgaat in milde catarre en huilerigheid. [Clarke]
• Antidota (bij toxische verschijnselen of een te sterk opgewekte geneesmiddelproefreactie): Camphor (klassiek), Nux-v., Sulph. [Hering], [Allen]
• Verenigbaar: Ars.—beide angstig; de volgorde wordt bepaald door de thermische toestand (Acon. heet, Ars. kouwelijk). [Kent]
• Verwant (neuralgie): Spig., Mag-p., Coff. [Allen], [Boger]
• Voorzichtigheid/‘kortwerkend’: Acon. is hoofdzakelijk voor het eerste stadium; blijf er niet aan vasthouden zodra het beeld verandert. [Nash]

• Werkingsvenster: eerste stadium—droge hitte vóór exsudatie. Herbeoordeel het voorschrift als slijm reutelt of de transpiratie goed op gang is gekomen en de angst verdwenen is. [Nash], [Clarke]
• Voorschrijven op geleide van de etiologie: denk na schrik of droge koude wind bij acute koorts, laryngitis, pleuritis en neuralgie eerst aan Acon. [Kent], [Boericke]
• Potentie & herhaling: bij acute aandoeningen met opvallende psychische keynotes geven veel auteurs de voorkeur aan 30C–200C, herhaald naargelang de urgentie (bijvoorbeeld aanvankelijk elke 15–30 min, daarna pauzeren zodra verbetering inzet). Lage potenties (6C–12C) kunnen bij zeer vroege catarre worden gebruikt, maar werken het best wanneer het psychische beeld uitgesproken is. [Kent], [Nash], [Boericke]
• Kindergeneeskunde: nachtelijke angstaanvallen en het eerste uur van kroep—snelle toediening verkort de crisis; wees erop voorbereid over te gaan op Spong./Hepar wanneer het beeld zich ontwikkelt. [Clarke], [Boericke]
• Kernachtige casusvoorbeelden:

• • Bijna-aanrijding → heen en weer lopen, voorspelt de dood om 01.00 uur, brandend gezicht, verlichting door koele lucht → Acon. 200C bracht binnen enkele minuten rust. [Kent]
  • Droge koude wind bij een voetbalwedstrijd → pleuritische steken, droge hitte, harde pols, paniek → Acon. 30C met korte tussenpozen bekortte de pleuritis. [Nash]
  • Kind wordt na een schrik gillend wakker, heet en droog, grijpt naar de keel, geen slijm → Acon. gaat vooraf aan Spong. wanneer de hoest een galmende klank krijgt. [Clarke]

Psyche

• Angst, dood, voor de, voorspelt het tijdstip. Een keynote die richting geeft aan de middelkeuze bij acute aandoeningen. [Kent]
• Angst, rusteloosheid, kan niet rustig blijven. Kenmerkt de autonome storm. [Hering]
• Schrikken, gemakkelijk, door geluid. Kenmerkende zintuiglijke hyperesthesie. [Hahnemann]
• Wanen, sterven, staat op het punt te. Diagnostisch voor Acon. bij koorts. [Kent]
• Muziek verergert. Verhoogde reactiviteit. [Boger]
• Gezelschap, verlangen naar (geruststelling verbetert). Sluit aan bij Verbetering door geruststelling. [Clarke]

Hoofd

• Congestie, hitte, vol gevoel, bonzen. Eerste koortsstadium. [Clarke]
• Hoofdpijn, na blootstelling aan koude, droge wind. Etiologische rubriek. [Hering]
• Pijn, pulserend, erger door geluid en een warme kamer; beter in de buitenlucht. Overeenkomst in modaliteiten. [Kent]
• Hoofdhuid, gevoelig voor aanraking. Hyperesthesie. [Allen]
• Duizeligheid, met angst, hitte. Vasculaire en autonome samenhang. [Boericke]

Ogen

• Fotofobie, acute congestie. Eerste uren na afkoeling. [Hering]
• Droogheid, branden, zandkorrelgevoel. Fase van droge hitte. [Clarke]
• Tranenvloed, aanvankelijk gering. Vóór exsudatie. [Allen]
• Pijn, rondom het oog, na blootstelling aan wind. Etiologie. [Boger]

Keel/Strottenhoofd

• Afonie, plotseling, na blootstelling aan koude droge wind. Vroege laryngitis. [Clarke]
• Kroep, eerste stadium, droog, angstig. Ingangsrubriek voor Acon. [Boericke]
• Beklemming, strottenhoofd, met angst. Verbinding tussen psyche en ademhaling. [Kent]
• Pijn, brandend, droogheid. Kenmerkende droge hitte. [Hering]

Ademhaling/Borst

• Dyspneu, met angst, gaat rechtop zitten. Beter met steun in zittende houding. [Kent]
• Pleuritis, eerste stadium, droge hitte, stekende pijn. Klassieke indicatie. [Clarke]
• Hoest, blaffend, eerste uren. Fase vóór Spongia. [Boericke]
• Hartkloppingen, na schrik. De etiologie bepaalt de middelkeuze. [Allen]

Koorts/Generale symptomen

• Koorts, droge hitte, geen transpiratie, intense dorst naar koud water. Kernbeeld. [Hering]
• Koorts, verergering na middernacht. Tijdsmodaliteit. [Kent]
• Koude rillingen, na blootstelling aan koude droge wind. Rubriek voor de uitlokkende factor. [Clarke]
• Transpiratie, verlicht symptomen. Rubriek voor het keerpunt. [Allen]

Ledematen/Zenuwen

• Mierenlopen, tintelingen, gevoelloosheid. Kenmerkend voor de perifere zenuwen. [Hughes]
• Neuralgie, intercostaal/trigeminus, na koude wind. Etiologie + pijntype. [Allen]
• Rusteloosheid van de ledematen met verergering door beweging. Paradoxale keynote. [Kent]
• Spierpijn, acuut, na blootstelling. Eerste stadium. [Boger]

Huid

• Hitte, brandend, droge huid. Vroege stormachtige fase. [Hering]
• Gezicht, één wang rood, de andere bleek. Diagnostisch kenmerk. [Clarke]
• Urticaria, na schrik. Verbinding tussen psyche en huid. [Boericke]

Hahnemann — Materia Medica Pura (1821–1834): oorspronkelijke geneesmiddelproef en psychische/zintuiglijke hyperesthesie.
Hering — The Guiding Symptoms of our Materia Medica (1879–1891): klinische bevestigingen bij koorts, kroep en paniek.
Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–1879): gegevens uit geneesmiddelproeven; maag-, neuralgische en hartsymptomen.
Hughes, R. — A Manual of Pharmacodynamics (1867) en Pharmacography (1868): toxicologie van aconitine; pathofysiologische verbanden.
Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): modaliteiten, indicaties in het eerste stadium, middelrelaties.
Kent, J. T. — Lectures on Homoeopathic Materia Medica (1905): essentie, doodsangst, vasculaire storm, middelrelaties.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homoeopathic Materia Medica (1901): klinische aanwijzingen, middelvolgorde bij kroep, antidota.
Boger, C. M. — Boenninghausen’s Characteristics and Repertory (1905): modaliteiten, etiologieën, neuralgieën.
Nash, E. B. — Leaders in Homoeopathic Therapeutics (1899): werkingsvenster, strategie bij acute aandoeningen, vergelijkingen.
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (1977): beknopte keynotes, KNO-affiniteiten, modaliteiten.
Dunham, C. — Homoeopathy: The Science of Therapeutics (1877): inzichten in het acute ontstekingsstadium.
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): orgaanaffiniteiten en vergelijkende aantekeningen.
H. C. Allen — Keynotes and Characteristics (1898): psychische keynotes, middelrelaties.
Boger, C. M. — Synoptic Key (1915): beknopte essentie en modaliteitenschema.