• Oczy/nerw wzrokowy i siatkówka — ksantopsja, widzenie w zmienionych barwach (żółtej, zielonej, niebieskiej), światłowstręt; rozszerzone, słabo reagujące źrenice; przemijająca ślepota; złudzenia/omamy wzrokowe [Allen], [Clarke].
• Układ nerwowy mózgowo-rdzeniowy — przeczulica, zrywania mięśniowe, ruchy pląsawicze, drgawki (u dzieci), bezsenność [Hughes], [Hering].
• Drogi moczowe — nieprawidłowe zabarwienie moczu: intensywnie szafranowe plamy; po odstaniu staje się różowy; moczenie mimowolne (zwłaszcza u dzieci zarobaczonych) [Clarke], [Allen], [Boericke].
• Odbytnica/okolica odbytu — świąd odbytu przy owsikach; ciągłe skubanie/drapanie (cecha wspólna z Cina) [Clarke], [Phatak].
• Żołądek i jelita — nudności, wymioty, kolka wokół pępka, zmienny apetyt (wilczy lub utrata apetytu), drażliwość spowodowana robakami [Allen], [Boericke].
• Sen — wzdryganie się, płacz, przerażające sny, lęki nocne z moczeniem mimowolnym; dziecka nie można uspokoić, pogorszenie po północy [Hering], [Clarke].
• Skóra/błony śluzowe — nieżyt z podrażnienia; zaczerwienienie o charakterze pokrzywkowym/rumieniowym w stanach zatrucia (mniej stały objaw) [Hughes].

• Na świeżym, chłodnym powietrzu; przy przyćmionym świetle; po osłonięciu oczu (zmniejszenie światłowstrętu) [Clarke].
• Po oddaniu stolca i moczu (przejściowe złagodzenie kolki i napięcia nerwowego) [Allen].
• Po wydaleniu robaków / oczyszczeniu odbytnicy (mniejszy świąd, spokojniejszy sen) [Hering], [Clarke].
• Łagodne kołysanie/ruch wózka uspokaja rozdrażnione dziecko (wyciszenie nerwowe) [Clinical—Clarke].
• Po krótkich drzemkach w ciągu dnia (częściowa regeneracja po bezsennej nocy) [Boericke].
• Po ogrzaniu brzucha przy kolce; po ciepłych, niedrażniących napojach (ukojenie żołądka) [Hughes].
• W cichym, zaciemnionym pokoju (uspokojenie objawów ocznych i nerwowych) [Allen].
• Przy lekkim pożywieniu i unikaniu używek (kawy, alkoholu), które nasilają zaburzenia widzenia barw [Hughes].

• Jasne światło, <a href="https://www.iqhomeopathy.com/materia-medica/sol/">światło słoneczne, oślepiające światło sztuczne (światłowstręt; barwne obwódki wokół świateł) [Allen], [Clarke].
• Noc, zwłaszcza po północy: lęki, płacz, moczenie mimowolne, zrywania mięśniowe [Hering], [Clarke].
• Podrażnienie wywołane robakami: słodycze, owoce, pokarmy ciężkostrawne (nasilają uczucie pełzania i świąd odbytnicy) [Clarke], [Phatak].
• Nagły ruch; wstrząs; hałas — przestrach wywołuje skurcz lub krzyk (przeczulica nerwowa) [Allen], [Hering].
• Zatrzymanie lub opóźnienie oddania stolca/moczu (niepokój ruchowy, płacz, kolka) [Allen].
• Gorąco w pokoju; duszne powietrze (niepokój ruchowy, dyskomfort w głowie/oczach) [Clarke].
• Nadmierne zmęczenie/podekscytowanie u dzieci (wyzwala zrywania mięśniowe, zaburzenia snu) [Hering].
• Po podaniu santoniny w postaci substancji wyjściowej (pogorszenie toksyczne; ksantopsja, drgawki) [Hughes], [Allen].

Dzieci drażliwe, marudne, których nie można uspokoić, zwłaszcza w nocy; krzyczą, biją lub odpychają opiekunkę, po czym zapadają w krótkie, nieprzynoszące wypoczynku drzemki [Hering], [Clarke]. Wyraz twarzy lękliwy, przestraszony, z dużą nadwrażliwością zmysłową — każdy dźwięk, błysk światła czy dotyk wydaje się zbyt silny; ta nadmierna reaktywność nerwowa odpowiada skłonności do drgawek opisanej w objawach ogólnych [Allen], [Hughes]. Niepokój i trwoga przy zamykaniu oczu; jakby po zaśnięciu miało się wydarzyć coś strasznego; dziecko budzi się przerażone, tuli się do matki, lecz chwilę później ją odpycha — taka naprzemienność jest częsta w stanach „zarobaczenia” [Clarke]. Grymaśność bez przyczyny; odrzuca zabawki lub prosi o coś, a gdy to otrzymuje, odmawia; przypomina Cina, ale w obrazie Santoninum brak uporczywej przekory oraz wyraźnego głodu i wiercenia zębami charakterystycznych dla Cina, natomiast dochodzi obecność zjawisk barwnych dotyczących oczu i moczu [Kent], [Clarke]. Po przerywanych nocach występuje otępienie umysłowe w dzień; dziecko nie może skupić uwagi, gorzej radzi sobie z nauką; w stanach zatrucia pobudzony śmiech lub gadatliwość mogą występować na przemian z osłupieniem [Allen], [Hughes]. U dziecka z lękami nocnymi pojawiają się chorobliwe lęki przed ciemnością, samotnością i złodziejami; po mimowolnym oddaniu moczu następuje krótkie uspokojenie psychiczne, por. „Poprawa: po oddaniu moczu” [Clarke]. [Clinical]

Tępy, ciężki ból głowy w okolicy czołowej z uciskiem za oczami, nasilający się w jasnym świetle, łagodniejący po osłonięciu oczu lub w ciemnym pokoju [Allen], [Clarke]. Zawroty głowy przy wstawaniu, z zaburzeniami widzenia i barwnymi obwódkami; chwiejnym krokiem kieruje się ku światłu, a zarazem się przed nim wzbrania [Allen]. Ból potylicy rano po nocy pełnej krzyków i wzdrygnięć; bolesność skóry głowy „jakby włosy stawały dęba” z napięcia nerwowego [Hering]. Bóle głowy są ściśle związane z objawami ocznymi (światłowstrętem, złudzeniami barwnymi) i podrażnieniem żołądka (robaki, słodycze); ustępują po oddaniu stolca, co odpowiada już wspomnianej modalności poprawy po stolcu [Clarke]. W doniesieniach toksykologicznych uczucie napływu krwi do głowy, pulsowanie w skroniach i uczucie napływu do oczu poprzedzały drgawki; taka kolejność wskazuje na drażniące działanie Santoninum na układ nerwowy [Hughes]. W porównaniu z Bell. (silne przekrwienie, pulsowanie, gorąca głowa, szalone spojrzenie) w obrazie Santoninum przekrwienie jest mniejsze, a silniej zaznaczają się światłowstręt i zjawiska barwne; mniej jest gorączkowego rozgrzania, a większe znaczenie ma pochodzenie robacze/odruchowe [Clarke], [Kent]. [Toxicology] [Clinical]

Główna sfera powinowactwa. Ksantopsja: przedmioty wydają się żółte, niekiedy zielone lub niebieskie; biały papier wygląda na szafranowy; twarze wydają się „ziemistożółte”, a światła otaczają barwne obwódki [Allen], [Hughes], [Clarke]. Światłowstręt i rozszerzone, słabo reagujące źrenice; ból, jakby w oczach był piasek; uciska brew, jakby chciał ustabilizować gałkę oczną; nie znosi światła gazowego ani słonecznego; wszystko oślepia [Allen], [Clarke]. Przemijająca ślepota lub przyćmienie widzenia po przebudzeniu albo po oślepiającym świetle; widzi błyski, iskry lub barwną mgłę; litery zlewają się podczas czytania; czasami podwójne widzenie [Allen]. Łzawienie w świetle; spojówka podrażniona, choć bez silnego zapalenia; ciężkie powieki z bólem oczodołów; poprawa w ciemnym, chłodnym pokoju — por. modalność „Poprawa: w cichym, zaciemnionym pokoju”. W przypadkach zatruć opisywano następującą kolejność: złudzenia barwne → przyćmienie widzenia → napad drgawek [Hughes]. Porównaj Digitalis (ksantopsja z osłabieniem czynności serca), Glon. (barwne obwódki z pulsującym przekrwieniem) i Bell. (rozszerzone źrenice, gwałtowny światłowstręt z gorącem); Santoninum wyróżnia związek z robakami, zmiany zabarwienia moczu oraz brak głębokiego zastoju naczyniowego [Allen], [Clarke], [Boericke]. [Toxicology] [Clinical]

Nadwrażliwość na hałas; najcichszy dźwięk wywołuje wzdrygnięcie i może sprowokować krzyk lub zerwanie mięśniowe; ta „przeczulica słuchowa” jest częścią ogólnej nadmiernej wrażliwości na bodźce zmysłowe [Allen], [Hering]. Buczenie i dzwonienie w uszach podczas napadów objawów ocznych; tępe uczucie pełności w uszach w nagrzanym pokoju, poprawa na chłodnym powietrzu [Clarke]. [Clinical]

Pociąganie nosem i dłubanie w nosie ze świądem wokół nosa, zwłaszcza wieczorami i w łóżku — odruch związany z robakami, wspólny z Cina, lecz w Santoninum mniej stały i towarzyszą mu charakterystyczne zjawiska barwne dotyczące oczu/moczu [Clarke], [Phatak]. Suchość na przemian z wodnistym katarem; kichanie pod wpływem światła/olśnienia [Hering]. [Clinical]

Blada lub ziemistożółta; oczy szeroko otwarte, przestraszone; cienie pod oczami po źle przespanych nocach [Clarke]. W stanach zatrucia: napadowe zaczerwienienie, zrywania mięśni twarzy i ściągnięte rysy; wargi suche, dziecko często je oblizuje [Allen], [Hughes]. [Clinical]

Zęby zaciśnięte; zgrzyta nimi podczas snu; gryzie łyżkę; dziąsła gorące i wrażliwe; język biały, z czerwonymi brzegami, gdy podrażnienie żołądka jest wyraźne [Hering], [Clarke]. Gorzki/kwaśny smak w ustach po przebudzeniu po lękach nocnych; pragnienie małych ilości płynu; ochota na zimną wodę [Allen]. [Clinical]

Zgrzytanie w nocy; mocno zaciska zęby po przebudzeniu w przestrachu; nadwrażliwość krawędzi zębów na słodycze (podrażnienie związane z robakami); w odróżnieniu od Cina (ciągłe wiercenie/zgrzytanie zębami z nieustępliwą grymaśnością) [Clarke], [Kent]. [Clinical]

Odchrząkiwanie śluzu rano; lekkie podrażnienie gardzieli; częste przełykanie po wzdrygnięciu się, „jakby dla stłumienia narastającego krzyku” [Hering]. Potrzeba odchrząkiwania nasila się w ciepłych, dusznych pomieszczeniach — związek z modalnością „Pogorszenie: gorąco, duszne powietrze” [Clarke]. [Clinical]

Nudności z odruchami wymiotnymi; kapryśny apetyt — raz wilczy, raz zupełnie zanika; pragnie słodyczy, lecz słodycze nasilają dolegliwości brzuszne i nocny niepokój ruchowy [Allen], [Clarke]. Uczucie zapadania w nadbrzuszu po napadach płaczu; kwaśne odbijania i wymioty śluzem; okolica bolesna przy dotyku [Hughes]. Dziecko domaga się jedzenia wkrótce po posiłku (objaw robaczy), lecz gdy je otrzymuje, staje się grymaśne i odmawia — odpowiada to naprzemienności stanów psychicznych [Clarke]. W porównaniu z Cina (wyraźny głód i wiercenie zębami) Santoninum wykazuje więcej objawów ocznych i zmian zabarwienia moczu; objawy żołądkowe są mniej charakterystyczne, gdy brak zjawisk barwnych [Clarke], [Kent]. [Clinical]

Kolka wokół pępka, z uczuciem skręcania i szczypania; pogorszenie nocą oraz po słodyczach/owocach; poprawa pod wpływem ciepła i po oddaniu stolca [Allen], [Clarke]. Brzuch wzdęty; ciągła potrzeba pocierania brzucha; dziecko zgina się wpół lub leży na brzuchu z podciągniętymi kolanami (złagodzenie skurczu) [Hering]. Słyszalne bulgotanie; cuchnące gazy; niespokojna perystaltyka podczas napadów ocznych/nerwowych (odruch jelitowo-mózgowy) [Hughes]. [Clinical]

Mocz intensywnie żółty/szafranowy, plamiący bieliznę; po odstaniu/kontakcie z powietrzem może stać się różowy lub czerwonawy (przemiana chemiczna), co skłania rodziny do błędnego podejrzenia krwiomoczu [Allen], [Clarke], [Hughes]. Moczenie mimowolne, głównie nocą, z lękami nocnymi; dziecko moczy łóżko podczas krzyku, po czym przez pewien czas śpi [Clarke]. Częste parcie z oddawaniem małych ilości moczu; stranguria w przypadkach zatruć; sporadyczne pieczenie pod koniec oddawania moczu [Allen]. Nieprawidłowość dotycząca moczu często zbiega się w czasie z napadami barwnych zaburzeń widzenia — jest to zewnętrzna oznaka ukierunkowująca dobór leku. Porównaj Benzoic-ac. (cuchnący, ciemny mocz), Sars. (ból pod koniec oddawania moczu) i Caust. (moczenie mimowolne z osłabieniem); Santoninum wyróżnia się nietypowym zabarwieniem moczu i zjawiskami wzrokowymi [Clarke], [Boericke]. [Toxicology] [Clinical]

Świąd odbytu, nasilający się wieczorem i w łóżku; dziecko pociera pupą o krzesło; na stolcu lub bieliźnie widać nitkowate robaki (owsiki) [Clarke], [Phatak]. Bolesne parcie z częstymi, małymi stolcami; nagła potrzeba wypróżnienia nocą; pieczenie po stolcu; niekiedy strzępki śluzu [Allen]. Po stolcu następuje uspokojenie psychiczne i złagodzenie bólów — por. „Poprawa: po oddaniu stolca”. W porównaniu z Teucrium (silny świąd związany z owsikami, niewielkie zaburzenia ogólne) i Cina (drażliwość związana z robakami z wyraźną złością) Santoninum wybiera się, gdy współistnieją zjawiska barwne dotyczące oczu/moczu [Clarke], [Phatak], [Boericke]. [Clinical]

Świąd prącia przy owsikach; podrażnienie wywołuje u chłopców nocne erekcje z krzykami i moczeniem mimowolnym; ustępuje po oddaniu stolca/moczu [Clarke]. Tkliwość jąder u nerwowego, zarobaczonego nastolatka; polucje nocne rzadkie i wtórne [Clinical].

U dziewcząt: świąd sromu przy owsikach; nocna drażliwość i moczenie mimowolne; obraz miesiączkowania nie jest w piśmiennictwie charakterystyczny; dominują objawy oczne i moczowe [Clarke]. [Clinical]

Krótkie, płytkie oddechy podczas przerażających snów; poprawa przy oknie na chłodnym nocnym powietrzu; pogorszenie w gorącym pokoju [Clarke]. [Clinical]

Kołatanie serca z olśnieniem wzrokowym i lękiem; tętno szybkie podczas napadów płaczu; źródła nie opisują stałej zmiany organicznej [Allen], [Clarke]. [Clinical]

Ucisk w klatce piersiowej ze strachu; przyspieszony oddech podczas lęków nocnych; wzdychanie po płaczu; w stanach zatrucia oddech staje się nieregularny w miarę zbliżania się napadu drgawek [Allen], [Hughes]. [Clinical]

Zrywania mięśni grzbietu ze wzdrygnięciami; niepokój ruchowy w okolicy krzyżowej — nie może leżeć spokojnie; dziecko przewraca się i lekko wygina w łuk podczas snu [Hering]. [Clinical]

Szybkie zrywania mięśniowe i wzdrygnięcia; palce nagle się rozsuwają; kciuki mogą przywodzić się do wewnątrz przed napadem płaczu; po dawkach toksycznych odnotowano rzeczywiste drgawki z opistotonusem, zwłaszcza u dzieci [Allen], [Hughes]. Kończyny zmęczone po źle przespanej nocy; niezręczny chwyt w jasnym świetle (zaburzenia widzenia) [Clarke]. [Toxicology] [Clinical]

Blada, sucha, lekko szorstka; wyraźny świąd wokół odbytu i wokół nosa; przemijające zaczerwienienie pokrzywkowe podczas epizodów zatrucia; otarcia naskórka w miejscach, gdzie mocz zabarwił i podrażnił skórę [Hughes], [Clarke]. [Clinical]

Sen przerywany nagłymi wzdrygnięciami, krzykami i napadami lęku; dziecko budzi się z krzykiem, widzi przerażające obrazy i kolorowe światła, przywiera do opiekuna, po czym go odpycha; wkrótce zasypia, lecz scena się powtarza [Hering], [Clarke]. Nie może zasnąć, ponieważ każdy dźwięk i błysk ponownie pobudza nadmiernie rozbudzoną sferę zmysłową; gdy sen nadchodzi, jest płytki; marzenia senne są żywe, przerażające i barwne; moczenie mimowolne często towarzyszy napadowi lub następuje po nim, przynosząc krótkie uspokojenie — por. „Poprawa: po oddaniu moczu” [Clarke]. Zgrzytanie zębami; drgania twarzy i kończyn; szarpnięcia w chwili zasypiania (zryw miokloniczny) [Allen]. Pogorszenie po północy oraz pod wpływem ciepła łóżka lub pokoju; poprawa w chłodnym powietrzu i w ciemności. W porównaniu z Cina (niepokój ruchowy, dłubanie w nosie, zgrzytanie zębami, domaganie się wielu rzeczy) Santoninum wyróżniają dodatkowo charakterystyczne objawy związane z barwnymi zaburzeniami widzenia i zabarwieniem moczu, a w zatruciu łatwiej dochodzi do drgawek [Clarke], [Hughes], [Allen]. [Clinical]

Przerażające sny o płomieniach, jaskrawych barwach, szeroko otwartych, wpatrzonych oczach i złodziejach; sny o wpadaniu do żółtej rzeki lub oślepieniu światłami; dziecko budzi się z krzykiem, zmoczone [Clarke]. Sny powracają po ponownym zamknięciu oczu; większy spokój po wypróżnieniu [Hering]. [Clinical]

Uczucie zimna z gorącą głową podczas napadów płaczu; gorąco bez potu albo naprzemienne zaczerwienienie i bladość podczas napadów ocznych; w zatruciach gorączka nie jest stałym objawem — dominuje gwałtowne pobudzenie nerwowe [Allen], [Hughes]. [Clinical]

Dreszcze wieczorem, ze wzdryganiem się na widok światła; gorąco twarzy i głowy przy oślepieniu światłem; niewielki pot o kwaśnym zapachu podczas snu po epizodzie moczenia; pot nie przynosi ulgi [Allen], [Clarke]. [Clinical]

Łaknienie słodyczy, lecz słodycze nasilają dolegliwości związane z robaczycą, lęki nocne i kolkę; pragnienie zimnej wody pitej małymi łykami; niechęć do ciężkich, tłustych potraw [Clarke], [Phatak]. Nudności po owocach; mleko może być źle tolerowane w nocy [Allen]. [Clinical]

Lek o obrazie nadpobudliwości nerwowej ze szczególną triadą: (1) barwne zaburzenia widzenia, (2) zmiany zabarwienia moczu oraz (3) drażliwość odruchowa związana z robaczycą. Dziecko jest niespokojne, wrażliwe na światło, wzdryga się pod wpływem hałasu i pozostaje w cyklu lęków nocnych + moczenia mimowolnego. Pobudzenie układu nerwowego prowadzi do drgań mięśniowych, a nawet drgawek u podatnych dzieci lub po podaniu santoniny w postaci niepotencjonowanej; między napadami występują jednak skrajne osłabienie i otępienie [Allen], [Hughes], [Clarke]. W całym obrazie powtarzają się modalności: pogorszenie w nocy, pogorszenie pod wpływem światła, ciepła i słodyczy, poprawa w ciemności, w chłodnym powietrzu oraz po oddaniu stolca lub moczu. Porównaj Cina (charakterystyczne objawy robaczycy, lecz wyraźniejsza drażliwość i silniejsze uczucie głodu w żołądku), Teucrium (świąd odbytu przy owsicy, bez charakterystycznych objawów ocznych i zmian moczu), Digitalis (widzenie na żółto u chorych z dolegliwościami sercowymi, lecz bez zespołu objawów robaczycy i odbytnicy) oraz Bell. (światłowstręt wskutek silnego przekrwienia, a nie barwne zaburzenia widzenia pochodzenia chemicznego) [Clarke], [Boericke], [Kent]. [Clinical] [Toxicology]

Etiologia / Zjawiska barwne w toksykologii
• Digitalis — Widzenie na żółto ze zwolnieniem czynności serca i uczuciem omdlewania; Santoninum ma objawy robaczycy i objawy ze strony odbytnicy oraz moczenie mimowolne; objawy sercowe są łagodniejsze [Clarke].
• Glonoinum — Obwódki wokół świateł, światłowstręt z pulsowaniem i przekrwieniem głowy; w Santoninum wyraźniejsze są zjawiska barwne, bez gwałtownej burzy naczyniowej [Allen].
• Belladonna — Gwałtowny światłowstręt, rozszerzone źrenice, gorąca głowa, lecz z gorączkowym przekrwieniem; obraz Santoninum jest chłodniejszy, z wyraźniejszymi toksycznymi zjawiskami barwnymi i związkiem z robaczycą [Clarke].

Robaczyce / Dzieci
• Cina — Klasyczna drażliwość związana z robaczycą, uczucie wiercenia w zębach, wilczy głód; mniej objawów dotyczących barw w widzeniu i moczu; Santoninum wybiera się, gdy na pierwszy plan wysuwają się objawy barwne [Kent], [Clarke].
• Teucrium — Owsica z silnym świądem odbytu, niewielkie zaburzenia ogólne; brak charakterystycznych dla Santoninum zmian zabarwienia moczu i barwnych zaburzeń widzenia [Phatak], [Clarke].
• Spigelia — Robaczyca z lewostronnymi bólami nerwobólowymi głowy i oka; nie jest to lek na zaburzenia widzenia barwnego; wyraźniejsze wątki sercowe i związane z zapaleniem nerwów [Farrington].
• Sabadilla — Robaczyca z kichaniem, marznięciem i nadwrażliwością; objawy oczne obejmują łzawienie i świąd, nie zaburzenia barwne [Clarke].

Moczenie mimowolne / Lęki nocne
• Causticum — Moczenie mimowolne wskutek osłabienia zwieracza; brak zjawisk barwnych; usposobienie łagodne, współczujące [Kent].
• Kreosotum — Moczenie nocne z otarciami i podrażnieniem skóry; dziecko drażliwe; brak zmian barwnych w widzeniu i moczu [Clarke].
• Hyoscyamus — Lęki nocne z lubieżnością i grymasami; obraz raczej majaczeniowy niż związany z barwnymi zaburzeniami widzenia i światłowstrętem [Clarke].

Porównania objawów ocznych
• Gelsemium — Niewyraźne widzenie wskutek niedowładu ruchowego, opadanie powiek; brak widzenia na żółto; senność zamiast nadmiernej reakcji przestrachu [Kent].
• Phosphorus — Fotopsje (iskry), nadwrażliwa siatkówka; odczuwanie nadmiernego ciepła, pragnienie; brak jednak charakterystycznych zmian zabarwienia moczu [Clarke].

• Leki dopełniające: Cina w robaczycach; Teucrium przy uporczywym świądzie związanym z owsicą, gdy Santoninum uspokoiło już gwałtowne pobudzenie nerwowe [Clarke], [Phatak].
• Dobrze działa po: Bell. lub Glon., gdy ustępuje światłowstręt związany z przekrwieniem, lecz pozostają złudzenia barwne; Caust. przy utrzymującym się moczeniu mimowolnym bez objawów barwnych [Clarke], [Boger].
• Dobrze poprzedza: Spig., gdy po wydaleniu robaków dominują nerwobóle oka i głowy [Farrington].
• Antidota (działania substancji): Nux-v., Camph. tradycyjnie stosowane przy nadmiernym działaniu lub zatruciu; cisza w pokoju i ciemność jako środki wspomagające [Boericke], [Hughes].
• Leki niezgodne / Konflikty: W tekstach klasycznych nie odnotowano konkretnych niezgodności.

• Wskazania: Robaczyce u dzieci z lękami nocnymi + moczeniem mimowolnym, widzeniem na żółto / barwnymi obwódkami, światłowstrętem; mocz szafranowy lub różowy po odstaniu; kolka wokół pępka; drgania mięśniowe na tle nerwowym lub ruchy pląsawicze [Clarke], [Allen], [Hughes].
• Potencja i dawkowanie: 3x–6x w powtarzanych codziennie dawkach w przypadkach objawów odruchowych związanych z robaczycą i zmian zabarwienia moczu (zastosowanie klasyczne); 30C przy objawach nerwowych i ocznych z lękami nocnymi; wyższe potencje (200C) przy uporczywym moczeniu mimowolnym z wyraźnymi objawami charakterystycznymi. Unikać częstego powtarzania, jeśli nasilają się barwne zaburzenia widzenia — przerwać podawanie i obserwować [Boericke], [Dewey].
• Postępowanie wspomagające: Zaciemniony, chłodny pokój podczas napadów; unikanie słodyczy; lekka, łagodna dieta; postępowanie higieniczne przy owsicy (obmywanie letnią wodą, pranie bielizny); przy moczeniu mimowolnym podawanie ostatnich płynów wcześniej wieczorem [Clarke], [Phatak].
• Przykłady kliniczne:
  – Chłopiec, 6 lat: krzyki o północy, widzenie na żółto, moczenie nocne; mocz plamił bieliznę; Santon. 6x t.i.d. → spokojne noce, prawidłowe widzenie w ciągu tygodnia [Clinical—Clarke].
  – Dziewczynka, 8 lat: owsica ze świądem odbytu, światłowstręt o świcie; mocz różowy do rana; Santon. 30C co noc → moczenie mimowolne ustało, zmiana zabarwienia zanikła [Clinical—Allen].
  – Dziecko z obwódkami w polu widzenia po niepotencjonowanej santoninie: utrzymujące się zjawiska barwne i bezsenność ustąpiły po Santon. 30C w jednej dawce, pobycie w ciemnym pokoju i odpoczynku [Clinical—Hughes].

Umysł
• Umysł—Drażliwość—dzieci—w robaczycach. Klasyczne rozdrażnienie związane z robaczycą; wybór Santon., gdy dołączają objawy barwne. [Clarke]
• Umysł—Lęk—noc—budzi się przerażony. Lęki nocne jako objaw centralny. [Hering]
• Umysł—Wzdryganie się—hałas, pod wpływem najmniejszego. Nadwrażliwość zmysłowa. [Allen]
• Umysł—Strach—ciemność, przed—dzieci. Epizody nocne. [Clarke]
• Umysł—Kapryśność—prosi o rzeczy i odmawia ich przyjęcia. Naprzemienność podobna do Cina; o wyborze Santon. decydują objawy barwne w widzeniu i moczu. [Kent], [Clarke]
• Umysł—Niepokój ruchowy—noc—dzieci. Z moczeniem mimowolnym i krzykami. [Clarke]
• Umysł—Majaczenie—barwne przedmioty / wizje. Barwne omamy w stanach zatrucia. [Allen]

Głowa
• Głowa—Ból—czoło—uciskający—światło—pogarsza. Ból głowy ze światłowstrętem. [Clarke]
• Głowa—Zawroty głowy—wstawanie—zaburzenia widzenia. Barwne obwódki / niewyraźne widzenie. [Allen]
• Głowa—Wrażenia elektryczne—ze wzdrygnięciami i drganiami mięśniowymi. Nadwrażliwość przed wystąpieniem drgawek. [Hughes]
• Głowa—Ból—poprawa—ciemny pokój. Ból głowy związany z oczami. [Clarke]
• Głowa—Przekrwienie—bez gorąca. Mniej gorąca niż w Bell.; toksyczne zaburzenia sfery zmysłowej. [Allen]

Oczy
• Wzrok—Żółte—przedmioty wydają się. Charakterystyczne widzenie na żółto. [Allen], [Clarke]
• Wzrok—Barwy—widzi—zieloną / niebieską. Zmiany w postrzeganiu barw. [Allen]
• Światłowstręt—<a href="https://www.iqhomeopathy.com/materia-medica/sol/">światło słoneczne / gazowe—nietolerancja. Światło jako czynnik wyzwalający. [Clarke]
• Źrenice—rozszerzone—reagują ospale. Objaw zatrucia. [Allen]
• Wzrok—Obwódki—wokół świateł. Barwne pierścienie. [Clarke]
• Wzrok—Ślepota, przemijająca—po oślepieniu światłem. Przejściowe zaciemnienia widzenia. [Allen]
• Łzawienie—światło—pogarsza. Podrażnienie spojówek. [Clarke]
• Podwójne widzenie—napadowe. Trudności w czytaniu. [Allen]

Nos
• Nos—Dłubanie palcami—dzieci—robaczyca. Wspólne z Cina; objawy barwne wskazują na Santon. [Clarke]
• Nieżyt nosa—naprzemiennie suchość i wodnista wydzielina. Nieżyt odruchowy. [Hering]
• Kichanie—światło—pogarsza. Podobieństwo do odruchowego kichania pod wpływem światła. [Clarke]

Brzuch / Odbytnica
• Brzuch—Ból—pępek—wokół—noc—słodycze—pogarszają. Kolka związana z robaczycą. [Allen], [Clarke]
• Odbytnica—Świąd—wieczór—łóżko—u dzieci—owsiki. Świąd odbytu. [Clarke], [Phatak]
• Stolec—Śluz—ze strzępkami. Podrażnienie. [Allen]
• Bolesne parcie—odbytnica—częste—skąpe stolce. Parcie wskutek nadmiernej drażliwości. [Allen]

Układ moczowy
• Mocz—Barwa—żółta, szafranowa, plami bieliznę. Objaw charakterystyczny. [Clarke], [Allen]
• Mocz—Czerwienieje / różowieje po odstaniu. Wskazówka diagnostyczna; nie krew. [Hughes], [Clarke]
• Moczenie mimowolne—noc—dzieci—z lękami nocnymi. Główne wskazanie do Santon. [Clarke]
• Oddawanie moczu—Częste—małe ilości. Nadmierna drażliwość pęcherza. [Allen]
• Pieczenie—oddawanie moczu—pod koniec. Sporadycznie. [Allen]

Sen / Marzenia senne
• Sen—Przerywany—wzdryga się, krzyczy—dzieci. Cecha wyróżniająca. [Hering]
• Sen—Lęki nocne—po północy. Objaw kluczowy. [Clarke]
• Marzenia senne—Przerażające—o kolorowych światłach, płomieniach. Barwne obrazy senne. [Clarke]
• Zęby—zgrzytanie—podczas snu—dzieci. Objaw robaczycy występujący podczas snu. [Hering]
• Moczenie mimowolne—podczas snu—z krzykiem. Cecha charakterystyczna obrazu. [Clarke]

Objawy ogólne / Układ nerwowy
• Drgawki—dzieci—po lekach przeciwrobaczych / przy robaczycy. Związek toksyczno-odruchowy. [Allen], [Hughes]
• Wzdrygnięcia—przy zasypianiu. Zrywy miokloniczne na granicy snu. [Allen]
• Nadwrażliwość—światło, hałas, dotyk—na. Triada nadwrażliwości. [Clarke]
• Noc—pogarsza. Ogólna modalność pogorszenia. [Clarke]
• Poprawa—po oddaniu stolca / moczu. Wskazówka dotycząca ulgi. [Allen]
• Ciepło—pokoju—pogarsza; chłodne powietrze—przynosi poprawę. Para modalności. [Clarke]

Hughes — A Cyclopaedia of Drug Pathogenesy (1885–87): toksykologia santoniny; zmiany barwne w widzeniu i moczu; objawy nerwowe.
T. F. Allen — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–79) & Handbook (1898): szczegółowe objawy toksykologiczne i kliniczne (oczy, drgawki, mocz).
Hering — The Guiding Symptoms of Our Materia Medica (1879–91): potwierdzenia objawów w robaczycach; sen i wzdrygnięcia na tle nerwowym.
Clarke — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): pełny obraz kliniczny; modalności; moczenie mimowolne; zmiany barwne w moczu i widzeniu.
Boericke — Pocket Manual of Homoeopathic Materia Medica (1901/1927): objawy charakterystyczne; wskazania; sugestie dotyczące dawkowania.
Boger — Synoptic Key of the Materia Medica (1915/1931): zwięzły opis objawów ogólnych; modalności; relacje między lekami (Cina/Teucrium).
Phatak — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (XX w.): wskazówki repertoryjne (robaczyca; świąd odbytu; pogorszenie po słodyczach).
Farrington — Clinical Materia Medica (1887): porównania w robaczycach (Cina, Spigelia, Sabadilla).
Kent — Lectures on Homoeopathic Materia Medica (1905): ujęcie porównawcze (Cina a Santoninum; Belladonna; Causticum).
Dewey — Practical Homoeopathic Therapeutics (1901): leczenie moczenia mimowolnego; dawkowanie i prowadzenie przypadków.
Hale — New Remedies (różne wydania, koniec XIX w.): uwagi farmakologiczne i doświadczenia kliniczne z santoniną.
Tyler — Homoeopathic Drug Pictures (1942): obrazy dzieci (porównania z Cina, Bell., Caust.).