• Wątroba i drogi żółciowe (układ wrotny) — Żółtaczka nieżytowa, osłabienie czynności wątroby, stolce barwy gliny, skąpy, ciemny mocz, pobolewanie i tkliwość w prawym podżebrzu; uczucie ciężkości i otępienie, gdy żółć nie dociera do jelita [Clarke], [Boericke].
• Śledziona (związek z malarią) — Pełność i bolesność w lewym podżebrzu przy malarii w wywiadzie; przekrwienie śledziony w „gorączkach żółciowych” [Hering], [Allen].
• Jama ustna i dziąsła — Gąbczaste, krwawiące dziąsła, odrażający odór, gruby, brudnożółty nalot na języku; lepki śluz i zwiotczała cieśń gardzieli — zakres odpowiadający ściągającemu działaniu znanemu z tradycji zielarskiej [Hughes], [Clarke].
• Gardło i nozdrza tylne — Zwiotczenie i nieżyt gardła z lepkimi pasmami śluzu ciągnącymi się jak sznurowadła (podobnie jak w obrazie Hydrastis), z pogorszeniem rano i w ciepłych pomieszczeniach [Clarke], [Boger].
• Skóra (żółtaczka, świąd) — Żółta skóra ze świądem nasilającym się pod wpływem ciepła i nocą; utrudniony odpływ żółci i podrażnienie skóry towarzyszą żółtaczce [Allen], [Boericke].
• Żołądek i jelita — Nudności ze wstrętem do jedzenia; uczucie zapadania w nadbrzuszu; opieszałe oddawanie jasnych stolców, po którym odchodzą cuchnące gazy; u osób z malarią biegunka występuje naprzemiennie z zaparciem [Hering], [Clarke].
• Ogólny stan krwi i konstytucja — Twarz o ziemistej, żółtawej cerze; senność, ociężałość, apatia; „przygnębienie żółciowe” z osłabioną reaktywnością w gorących, dusznych pomieszczeniach [Allen], [Boericke].
• Żyły hemoroidalne (układ wrotny) — Przekrwione guzki krwawnicze z bólem okolicy krzyżowej przy osłabionej czynności wątroby; ból mniej przypomina cięcie nożem niż w obrazie Ratanhia, a wyraźniejszy jest związek z zastojem żylnym w układzie wrotnym [Boger], [Clarke].

• Świeże, chłodne powietrze — Rozjaśnia umysł oraz zmniejsza przytłaczającą senność i nudności wywołane odorem; odpowiada to modalności „pogorszenie w ciepłym pomieszczeniu” [Clarke].
• Łagodny ruch i krótkie spacery — Sprzyjają przepływowi żółci i łagodzą pełność w prawym podżebrzu (obserwacja kliniczna) [Clarke].
• Po obfitym stolcu z domieszką żółci — Dolegliwości głowy i świąd łagodnieją, gdy żółć dociera do jelita (motyw powraca w opisie objawów) [Allen].
• Lekka, prosta dieta — Wywary i lekkostrawne pokarmy są lepiej tolerowane niż tłuste, ciężkostrawne potrawy przy osłabionej czynności wątroby [Boericke].
• Płukanie jamy ustnej i gardła zimną wodą — Przejściowo usuwa przykry zapach z ust; łagodzi dolegliwości gąbczastych dziąseł [Hughes], [Clarke].
• Odpoczynek z lekko uniesionym tułowiem — Zmniejsza tkliwość wątroby i nudności [Hering].
• Okresowy powrót pocenia — Gdy pojawia się łagodny pot, świąd skóry na pewien czas ustępuje [Allen].
• Rano po pierwszym stolcu — Po wypróżnieniu samopoczucie w ciągu dnia poprawia się (obserwacja kliniczna) [Clarke].

• Ciepłe, duszne pomieszczenia i ciepło łóżka — Nasilają się ociężałość, senność i odór; wzrastają zwiotczenie gardła i ciągliwość śluzu [Clarke], [Allen].
• Tłuste, ciężkostrawne pokarmy — Nudności, uczucie zapadania, żółciowe odbijania; stolce stają się blade i papkowate [Boericke].
• Wilgotna pogoda i powietrze terenów bagiennych — Nasilają się nawroty dolegliwości malaryczno-żółciowych z bólem śledziony i żółtaczką [Hering], [Allen].
• Rano po przebudzeniu (przed stolcem) — Najsilniejszy odór z ust; ciężka głowa; nudności; ciągliwa wydzielina nieżytowa aż do pierwszego wypróżnienia [Clarke].
• Ucisk okolicy wątroby i wstrząsy — Tkliwość i uczucie ciągnięcia w prawym podżebrzu [Hering].
• Wysiłek w upale — Uczucie omdlewania, senność, żółte zabarwienie skóry oraz świąd nasilający się pod wpływem drapania [Boericke].
• Zahamowanie pocenia lub wstrzymanie stolca — Powracają uczucie przytłoczenia i świąd; mocz ciemnieje [Allen].
• Nadużycie alkoholu — Ponownie wywołuje osłabienie czynności wątroby i cuchnący oddech (obserwacja kliniczna) [Clarke].

Dominuje stan otępienia i senności z obojętnością, zwłaszcza w ciepłych pomieszczeniach, gdzie powieki stają się ciężkie, a chory apatyczny; uwaga słabnie i brak mu chęci do mówienia lub działania [Allen], [Clarke]. Wytrącenie z drzemki wywołuje drażliwość; chory niechętnie przyjmuje pytania i odpowiada zdawkowo. Niepokój jest niejasno umiejscowiony w nadbrzuszu i prawym podżebrzu — jako wewnętrzne poczucie „żółciowego przytłoczenia” — i nieco łagodnieje po stolcu, co odpowiada już wspomnianej modalności poprawy po obfitym wypróżnieniu. Pamięć wydaje się ospała, a myśli płyną powoli, jak gdyby mózg był obłożony nalotem tak jak język; czytanie sprowadza senność, chyba że otworzy się okno (por. Czynniki łagodzące objawy: świeże, chłodne powietrze). U osób z malarią apatia przechodzi w łagodną hipochondrię: rozmyślają o żółtym zabarwieniu skóry i obawiają się poważnej choroby wątroby. Odór z ust budzi wstręt do siebie i skłania do unikania ludzi; chory zasłania usta i woli samotność, dopóki płukanie nie przyniesie chwilowej ulgi [Clarke]. Wstrząsy emocjonalne natychmiast pogarszają trawienie, ponownie wywołując nudności i pełność pod żebrami. Nie ma tu silnie wyrażonego lęku ani trwożnego drżenia jak w obrazie Arsenicum; dominuje ospałość i ziemistożółte zabarwienie — odpowiadające osłabieniu czynności wątroby, które stanowi podłoże obrazu leku. Poprawa stanu psychicznego następuje równolegle z pojawieniem się żółci w stolcu, potwierdzając związek między stanem narządu a nastrojem.

Po przebudzeniu występuje nad oczami i u nasady nosa tępy, uciskający ból głowy z uczuciem ciężkości, któremu towarzyszą najsilniejszy odór z ust oraz ciągliwy śluz w gardle [Clarke]. W dusznych pomieszczeniach skóra głowy wydaje się gorąca, natomiast na świeżym powietrzu odczucie w głowie staje się lżejsze, zgodnie z modalnościami termicznymi leku. Pochylanie nasila ucisk; powolne wstawanie, popijanie zimnej wody i wypróżnienie zmniejszają ciężkość — te obserwacje przy łóżku chorego powtarzają modalność poprawy po stolcu. Zawroty głowy pojawiają się przy pierwszym wstaniu, zwłaszcza u osób z malarią po gorącej nocy; mijają po przewietrzeniu pokoju. Twarz jest ziemista lub żółtawa, o przygaszonym wyrazie i opadających powiekach, a oczy mają wygląd kojarzony ze stanem żółciowym, z lekko żółtaczkowym zabarwieniem. Bóle głowy nasilają się po ciężkostrawnym jedzeniu, a łagodnieją przy lekkiej diecie, co podkreśla pogorszenie po tłustych pokarmach [Boericke]. W porównaniu z Chelidonium (kłujące bóle promieniujące do prawej łopatki) dolegliwości głowy w obrazie Myrica są tępe i przytłaczające, z większą ilością ciągliwej wydzieliny nieżytowej w gardle i silniejszym odorem z ust [Clarke], [Boger].

W żółtaczce spojówki mają lekko żółtaczkowe zabarwienie; białkówki są żółtawe, a po przebudzeniu powieki wydają się ciężkie i lepkie [Allen], [Clarke]. Wzrok nie jest znacznie zaburzony; widzenie zamgławia się w ciepłych pomieszczeniach, a poprawia na świeżym powietrzu, równolegle z ogólną ospałością. Świąd kącików oczu może towarzyszyć świądowi skóry; pocieranie pozostawia ślad przypominający tłustą smugę. Światłowstręt jest niewielki, lecz <a href="https://www.iqhomeopathy.com/materia-medica/sol/">światło słoneczne nasila ciężkość głowy w poranki z dolegliwościami żółciowymi. Łzy mogą być skąpe i nieco lepkie; stan powierzchni oka odzwierciedla typowe dla leku zwiotczenie błon śluzowych. Poprawa następuje po stolcu z domieszką żółci, jak gdyby zmniejszało się ogólne zatrucie; ta zgodność z modalnością poprawy po obfitym stolcu powtarza się w kolejnych działach.

Uczucie pełności i zatkania uszu występuje wraz z uciskiem w głowie w ciepłych pomieszczeniach; odległe dźwięki drażnią i nasilają ból głowy. Szumy uszne są rzadkie, lecz mogą pojawiać się u rekonwalescentów po malarii i ustępować wraz ze złagodzeniem dolegliwości śledziony. Świąd przewodu słuchowego odzwierciedla uogólniony świąd żółtaczkowy; drapanie pogarsza go i pozostawia pieczenie [Allen]. Pierwotne zapalenie ucha nie należy do tego obrazu; objawy uszne są wtórne wobec stanu krwi związanego z wątrobą i zwiotczenia błon śluzowych. Wrażliwość na hałaśliwe, zatłoczone pomieszczenia odpowiada modalności pogorszenia w ciepłym, dusznym pomieszczeniu.

Po przebudzeniu występują tępe odczucie i zatkanie u nasady nosa oraz lepkość w nozdrzach tylnych; przy wydmuchiwaniu nosa wydostają się ciągnące się pasma lepkiego śluzu, co chwilowo zmniejsza ciężkość w okolicy czoła [Clarke]. Węch jest osłabiony przez nieżyt; zapachy z ciepłej kuchni wywołują nudności, zwłaszcza zapach tłuszczu i smażenia. Sporadyczne krwawienie z nosa podczas nawrotu malarii nieco łagodzi przekrwienie głowy; krew jest ciemna i skąpa. Błona śluzowa nosa wygląda blado i wiotko, co odpowiada zielarskiemu zastosowaniu surowca jako środka ściągającego. Objawy łagodnieją w chłodnym powietrzu i po wypróżnieniu, zgodnie z głównymi modalnościami. W odróżnieniu od Hydrastis nieżyt nosa jest częścią całościowego obrazu wątrobowego, a nie jedynie miejscowej atonii [Boger].

Cera żółtawa, ziemista lub wyraźnie żółta, z ociężałym, obojętnym wyrazem twarzy; wargi suche, pękające w kącikach; po przebudzeniu stale obecny gorzki lub cuchnący smak w ustach [Clarke]. W upalne dni okolice przyuszne i podżuchwowe wydają się nieco pełniejsze, lecz rzeczywiste zapalenie gruczołów nie jest wyraźną cechą. Chory często wyciera lepki śluz z ust i warg. Świąd twarzy towarzyszy żółtaczce i nasila się w ciepłym pokoju lub łóżku, a łagodnieje po dopływie świeżego powietrza. Zaczerwienienie jest rzadkie; przeważa bladość z ziemistożółtym odcieniem. Wygląd twarzy wyraźnie poprawia się po stolcu z domieszką żółci, co odpowiada głównej prawidłowości obrazu leku.

Wraz z wątrobą jest to główny obszar powinowactwa. Wyróżniają się cuchnący oddech, gąbczaste, krwawiące dziąsła i gruby, brudnożółty nalot na języku [Clarke], [Hughes]. Jama ustna jest mazista i lepka; z cieśni gardzieli zwisają pasma lepkiego śluzu, które przy próbach odchrząknięcia wywołują odruch wymiotny — ten nieżyt ze zwiotczeniem przypomina Hydrastis, lecz w obrazie Myrica oczekuje się objawów żółtaczki i stolców barwy gliny [Clarke], [Boger]. Płukanie ust zimną wodą daje krótką ulgę (czynnik łagodzący), jednak w ciepłych pomieszczeniach odór szybko powraca (czynnik nasilający). U osłabionych chorych z dolegliwościami żółciowymi mogą występować zmiany aftowe i uczucie otarcia; zmiany łatwo krwawią przy szczotkowaniu. Smak jest gorzki, mdły lub przyprawiający o nudności; tuż po przebudzeniu jedzenie budzi wstręt, lecz po wypróżnieniu staje się bardziej znośne. Obraz jamy ustnej odpowiada pogorszeniu rano przed stolcem i pogorszeniu po tłustych pokarmach.

Dziąsła są gąbczaste i łatwo krwawią; wydają się rozpulchnione i bolesne, z poprawą po chłodnych płukankach i na świeżym powietrzu [Clarke], [Hughes]. Zęby sprawiają wrażenie obłożonych nalotem; chory jest wrażliwy na ucisk i rano unika energicznego szczotkowania. Ból zębów jest tępy i związany z przekrwieniem, a nie przeszywający; łagodnieje po pierwszym posiłku lub po wypróżnieniach. Cuchnący oddech jest wyraźny i zawstydza chorego, zmuszając go do wielokrotnego płukania ust. Wrażliwość zębów wzrasta w gorących pomieszczeniach i maleje na dworze. Nie ma bólu jak od drzazgi, typowego dla Nit-ac.; wskazówką jest cuchnąca jama ustna ze zwiotczeniem tkanek i objawami żółciowymi.

Zwiotczała cieśń gardzieli obwieszona gęstym, ciągliwym śluzem, najbardziej dokuczliwym po przebudzeniu; chory stale odchrząkuje, dopóki nie usunie pewnej jego ilości [Clarke]. Zapach i smak tego śluzu wywołują nudności; ulgę przynoszą zimna woda lub chłodne powietrze. Rano głos jest niewyraźny i przytłumiony, a w ciągu dnia staje się pewniejszy, zwłaszcza po stolcu. Migdałki wyglądają raczej wiotko niż zapalnie; ból jest niewielki, a bolesność przypomina bardziej nieżyt ze zwiotczeniem niż ostrą anginę. Połykanie jest łatwe, lecz budzi odrazę; stan gardła odbiera apetyt. Porównaj Hydrastis (sama atonia bez żółtaczki) i Merc-sol. (ślinotok i owrzodzenia bez stolców barwy gliny): Myrica łączy obraz wątrobowy z gardłowym [Clarke], [Boger].

Nudności, uczucie zapadania w nadbrzuszu i wstręt do jedzenia, zwłaszcza do tłustych, ciężkostrawnych potraw, zapowiadają dzień z dolegliwościami żółciowymi [Boericke]. Odbijania są gorzkie i cuchnące; nadbrzusze jest tkliwe przy ucisku i pod wpływem ciasnego ubrania. Ciepłe pomieszczenia i zapachy kuchenne pogarszają stan; świeże powietrze i chłodne napoje przynoszą ulgę. Wymioty są rzadkie, lecz mogą występować przy nawrotach malarii z uciskiem w głowie; treść wymiotna jest gorzka i skąpa. Apetyt poprawia się po wypróżnieniu i rozjaśnieniu w głowie, zgodnie z modalnością poprawy po stolcu. Nie ma dręczącego głodu (w odróżnieniu od Chelidonium), a jedynie osłabiona czynność żołądka przy spowolnionym krążeniu wrotnym [Clarke].

W prawym podżebrzu występują tkliwość, ciężkość, a niekiedy tępy ból; u osób z malarią lewe podżebrze daje uczucie pełności, sugerujące przekrwienie śledziony [Hering], [Allen]. Ubranie uciska; chory rozluźnia pasek. Gazy są cuchnące; chodzeniu w upalne dni towarzyszy uczucie ciągnięcia. Wieczorem brzuch jest wzdęty; ulgę przynosi obfity poranny stolec. Ostre kłucia są rzadkie; dolegliwości mają raczej charakter ciężaru i pełności, nasilających się pod wpływem wstrząsów i ucisku oraz w ciepłych pomieszczeniach. Wszystkie dolegliwości brzuszne łagodnieją przy lekkiej diecie i łagodnym ruchu, potwierdzając modalności.

Mocz jest ciemny, skąpy, niekiedy zabarwiony żółcią; ma silny zapach; oddanie moczu przynosi przejściową ulgę w uczuciu ciężaru w brzuchu [Allen], [Clarke]. Częstomocz nasila się w upalne dni i podczas nawrotów malarii. Pieczenie jest niewielkie; objaw dotyczy raczej cech i skąpej ilości moczu niż silnych dolegliwości przy jego oddawaniu. Gdy żółć zaczyna przedostawać się do jelita, mocz jaśnieje; tę odwrotną zależność odnotowuje się klinicznie. Brak wyraźnego obrazu białkomoczu; nerki są zajęte wtórnie w przebiegu żółtaczki. Oddawanie moczu w nocy może zakłócać sen w noce, gdy dolegliwości żółciowe są najsilniejsze.

Zaparcie z bladymi, papkowatymi stolcami barwy gliny występuje naprzemiennie ze stolcem z domieszką żółci, który wreszcie przynosi ulgę w dolegliwościach głowy i świądzie skóry [Clarke], [Allen]. Guzki krwawnicze bolą tępo, z uczuciem ciężkości w okolicy krzyżowej; są mniej dotkliwie bolesne niż w obrazie Ratanhia i krwawią nieznacznie — objawem charakterystycznym jest zastój w krążeniu wrotnym [Boger]. Parcie na stolec jest niewielkie; w dniach, gdy brak żółci, odczuwa się je jako niepełne. Po stolcu odór z ust słabnie, a umysł staje się jaśniejszy, co odpowiada głównej osi obrazu leku. Wieczorem uczucie pełności powraca, jeśli stolec został wstrzymany lub był skąpy. Chory nie lubi zimnych nasiadówek; ciepło stosowane na okolicę krzyżową może przynosić ulgę, choć ogólnie występuje pogorszenie w ciepłym pomieszczeniu.

W stanach żółtaczkowych popęd płciowy jest osłabiony; erekcje są słabe, występuje też poczucie bezwładu w obrębie miednicy [Clarke]. Gruczoł krokowy nie należy do obszarów powinowactwa leku; dolegliwości ustępują wraz ze zmniejszaniem się ospałości czynnościowej wątroby. Pocenie się moszny i jej świąd w łóżku mogą odzwierciedlać uogólniony świąd towarzyszący żółtaczce.

W ostrej żółtaczce miesiączka może się opóźniać; gdy wystąpi, krwawienie jest skąpe i ciemne, z nasileniem senności i uczucia ciężkości głowy [Clarke]. Przy ospałości czynnościowej wątroby występują nudności przypominające poranne nudności ciężarnych, niezależnie od ciąży. Świąd sromu może towarzyszyć świądowi żółtaczkowemu; nasila się pod wpływem ciepła łóżka, a łagodnieje w chłodnym powietrzu. Przy wiotkich błonach śluzowych upławy są niedrażniące i śluzowate; często współistnieje nieżyt jamy ustnej i gardła. Uczucie pełności w miednicy odzwierciedla zastój w krążeniu wrotnym; poprawa następuje po wypróżnieniu i usprawnieniu odpływu żółci.

Płytki oddech w cieple łóżka pogłębia się przy oknie; wzdychanie towarzyszy odrazie do zapachów kuchennych (pogorszenie po tłuszczach). Do obrazu nie należą świsty ani rzężenia; gdy gardło jest obciążone ciągliwym śluzem, pierwsze oddechy po przebudzeniu oczyszczają krtań. Spacer w chłodnym powietrzu wyrównuje rytm oddechu i zmniejsza ucisk. Duszność nasila się w ciepłym, dusznym pomieszczeniu, a łagodnieje na świeżym powietrzu.

Przy ospałości czynnościowej tętno jest zwykle miękkie i powolne; podczas nawrotów malarii nieco przyspiesza nocą, czemu towarzyszą gorąco i świąd [Allen]. Kołatanie serca słabnie w chłodnym powietrzu i przy uspokojeniu psychicznym. Brak wyraźnego obrazu dławicy piersiowej; objawy krążeniowe dotyczą raczej krążenia wrotnego i skórnego niż wieńcowego. Uczucie omdlewania w gorących pomieszczeniach ustępuje po przewietrzeniu i swobodnym wypróżnieniu (powiązanie z innymi objawami). Niepokój jest niewielki; bardziej typowe jest uczucie ciężkości.

Oddech jest krótki w ciepłych pomieszczeniach i podczas nudności; uczucie ucisku w klatce piersiowej utrzymuje się do otwarcia okna (modalności) [Clarke]. Kaszel występuje rzadko; jeśli się pojawia, wynika z obecności ciągliwej wydzieliny w gardle rano i ustępuje po odkrztuszeniu śluzu. Kołatanie serca jest wywoływane przez gorąco i zaduch, a nie przez chorobę serca ze zmianami strukturalnymi. Przy każdym wysiłku oddechowym do ust podchodzi żółciowy smak; głębokie oddychanie na świeżym powietrzu odświeża. Objawy ze strony klatki piersiowej mają drugorzędne znaczenie i wiążą się z nieżytem oraz stanami pogarszającymi się pod wpływem ciepła.

Pobolewanie okolicy krzyżowej i ciężkość w piersiowym odcinku pleców towarzyszą dolegliwościom hemoroidalnym i zastojowi w krążeniu wrotnym; długie stanie nasila uczucie ciągnięcia [Boger]. Ból w okolicy prawej łopatki jest niewielki w porównaniu z Chelidonium; w obrazie Myrica przeważają ciężar i obolałość, a nie kłucie. Chory woli leżeć na plecach z uniesionym tułowiem; unika ucisku prawego podżebrza (pogorszenie: ucisk). Ból pleców słabnie po wypróżnieniu i na świeżym powietrzu. Objawy reumatyczne nie stanowią głównej cechy obrazu.

Znużenie kończyn, ciężkość ud przy wchodzeniu po schodach oraz skłonność do siedzenia i drzemania w ciepłych pomieszczeniach są typowe dla ospałości z sennością [Allen]. Dłonie są ciepłe i nieco wilgotne; świąd goleni w żółtaczce nasila się w łóżku. Bolesne kurcze mięśni występują rzadko; osłabienie ma charakter czynnościowy. Spokojny spacer poprawia krążenie i przepływ żółci, odzwierciedlając modalność poprawy pod wpływem łagodnego ruchu. Drżenie nie występuje; Myrica nie jest lekiem o powinowactwie do układu nerwowego, lecz do krążenia wrotnego i błon śluzowych.

Żółta skóra ze świądem nasilającym się pod wpływem ciepła i nocą, pogorszenie w łóżku, poprawa w chłodnym powietrzu i po pojawieniu się żółci w stolcu [Allen], [Boericke]. Drapanie wywołuje pieczenie i drobne przeczosy; pot ma nieświeżą woń z lekką nutą żółciową. Wykwity nie są swoiste; skóra jest gładka, a jedyną cechą są ślady drapania. U osób z malarią skóra przybiera ziemistożółty, brudnawy odcień nawet bez w pełni rozwiniętej żółtaczki. Świąd wiąże się z objawami wątrobowymi i powraca za każdym razem, gdy stolce stają się gliniaste.

Senność w ciągu dnia, zwłaszcza w ciepłych pomieszczeniach; chory przysypia na krześle i irytuje się, gdy ktoś go budzi [Allen], [Clarke]. Nocą ciepło łóżka ponownie wywołuje świąd, który przerywa sen, dopóki chory nie zapewni sobie chłodnego przewiewu lub nie obmyje ciała gąbką; odzwierciedla to modalności pogorszenia pod wpływem ciepła i poprawy w chłodnym powietrzu. Początkowo sen jest głęboki, lecz nie daje wypoczynku; rano pojawiają się nieprzyjemny zapach z ust, ciągliwy śluz w gardle i ciężkość głowy, utrzymujące się do wypróżnienia. Sny dotyczą przykrych obowiązków domowych i zapachów kuchennych; po przebudzeniu pozostawiają nudności (pogorszenie po tłuszczach). Jeśli przed snem chory odbywa wieczorny spacer w chłodnym powietrzu, śpi spokojniej, a poranek jest mniej przykry, co ilustruje poprawę całego cyklu pod wpływem świeżego powietrza. Senność wynika raczej z ospałości niż z narkotycznego odurzenia; nie ma stuporu jak w obrazie kwasów w stanach septycznych. Poprawa zbiega się z dniem, w którym stolce odzyskują barwę.

Sny o gotowaniu, zjełczałych tłuszczach i nieczystości występują wraz z porannym uczuciem odrazy; u osób z malarią powtarzają się sny o wpadaniu do błotnistej wody [Allen] [Clinical]. Sny o zmartwieniach zawodowych odzwierciedlają drażliwość przy pracy umysłowej związaną z dolegliwościami wątrobowymi; stają się łagodniejsze, gdy przed snem chory przebywa na świeżym powietrzu i podejmuje łagodny ruch. Sny erotyczne są rzadkie; dominuje apatia. Nocny świąd przenika do treści snu, a śpiący budzi się, drapiąc. Po przebudzeniu umysł pozostaje ociężały do czasu wypłukania ust i wypróżnienia — łączy to objawy dotyczące snów, jamy ustnej i stolca.

Niewielka gorączka żółciowa wieczorem, z gorącem twarzy i dłoni oraz świądem skóry; w przypadkach malarii odnotowuje się gorączkę niemal ciągłą, z pobolewaniem śledziony i ziemistożółtym zabarwieniem skóry [Hering], [Allen]. Poty są niewielkie, o nieświeżej woni; gorąco nasila się w dusznym pomieszczeniu, a łagodnieje przy otwartym oknie. Gorączka powraca po nadmiernym jedzeniu i ustępuje po oddaniu stolca zawierającego żółć. Nie występuje wysoka gorączka o przebiegu septycznym; obraz ma charakter raczej nieżytowo-malaryczny niż durowy. Każdemu wzrostowi temperatury towarzyszy ciężkość głowy, która ustępuje, gdy żółć dociera do jelita.

Po dreszczu wywołanym wilgotnym powietrzem lub powietrzem znad bagien następują przytłumione gorąco i świąd skóry; pot jest lekko kwaśny i nie łagodzi cuchnącego zapachu z ust, dopóki nie nastąpi wypróżnienie [Allen]. Ciepło łóżka nasila świąd; pomaga wietrzenie pościeli. Naprzemienność objawów wiąże się z pogodą i dietą. Trzy modalności: pogorszenie pod wpływem ciepła, poprawa na świeżym powietrzu i poprawa po wypróżnieniu powtarzają się w tej sekcji, podobnie jak w pozostałych.

Niechęć do tłuszczów i ciężkostrawnych potraw; pragnienie prostego, lekkiego pożywienia i chłodnych napojów w małych ilościach [Boericke]. Gorzki smak, odraza po przebudzeniu i nudności wywoływane zapachami kuchennymi wpływają na wybór pożywienia w ciągu dnia. Alkohol ponownie wywołuje ucisk i cuchnący zapach (pogorszenie). Sól i kwaśne napoje szczypią wiotką błonę śluzową jamy ustnej, jeśli występują afty. Apetyt powraca po wypróżnieniu i na świeżym powietrzu. Sekcja ta odzwierciedla zatem modalności oraz związek między jamą ustną a wątrobą.

Całościowy obraz Myrica cerifera koncentruje się na wątrobie i krążeniu wrotnym: obejmuje żółtaczkę nieżytową z gliniastymi stolcami, ciemnym moczem, ziemistożółtą skórą ze świądem oraz brudną, cuchnącą jamę ustną z grubym żółtym nalotem i pasmami ciągliwego śluzu w gardzieli [Clarke], [Hering], [Allen]. W sferze psychicznej i fizycznej dominuje ospałość z sennością, z pogorszeniem w ciepłych, dusznych pomieszczeniach i poprawą na świeżym, chłodnym powietrzu; wiele dolegliwości ustępuje po swobodnym oddaniu stolca zawierającego żółć. Ta powracająca obserwacja kliniczna łączy objawy opisane w sekcjach Głowa, Jama ustna, Gardło, Skóra i Psychika. Prawe podżebrze jest tkliwe, z uczuciem ciężaru; w postaciach malarycznych występuje uczucie pełności w śledzionie; tłuste pokarmy i alkohol nasilają wszystkie grupy objawów. Krótkie porównania: Chelidonium (kłucie promieniujące do prawej łopatki, pragnienie gorących napojów, wyraźna prawostronna nerwobólowość); Chionanthus (nasilona żółtaczka i czołowy ból głowy, mniej ciągliwego śluzu w gardle); Hydrastis (ciągliwy śluz bez cech żółtaczkowych); Nux-v. (drażliwość, objawy skurczowe i żołądkowe z marznięciem raczej niż lepki nieżyt); Carduus marianus (objawy naczyniowe wątroby z żylakami, mniej cuchnący zapach z ust); Podophyllum (bezbolesne, gwałtowne stolce żółciowe zamiast gliniastych stolców świadczących o braku żółci). Krótko mówiąc, jest to obraz ziemistożółtego zabarwienia, ospałości i cuchnącego zapachu, który rozjaśnia się pod wpływem powietrza i żółci.

Etiologia / Żółtaczka

• Chelidonium — Ból prawej łopatki, pragnienie gorących napojów, ostre kłucie; w obrazie Myric. występują brudna jama ustna z ciągliwym śluzem i senność w ciepłym pomieszczeniu, z poprawą po pojawieniu się żółci [Clarke], [Boger].
• Chionanthus — Gwałtowny czołowy ból głowy z żółtaczką nieżytową; mniej objawów związanych z ciągliwym śluzem w gardle i jamie ustnej; w obrazie Myric. silniej zaznaczają się cuchnący zapach i ściągający charakter oddziaływania na błony śluzowe [Clarke].
• Carduus marianus — Przekrwienie wątroby, żylaki; mniej ciągliwego śluzu w gardzieli; Myric. odpowiada lepkości w jamie ustnej i gardle [Boger], [Boericke].
• Podophyllum — Obfita, wodnista biegunka żółciowa; w obrazie Myric. występują gliniaste stolce (brak żółci) i nieżyt z ciągliwą wydzieliną [Allen].
• Mercurius — Ślinotok, metaliczny smak, nocne poty; w obrazie Myric. ślinotok jest mniejszy, wyraźniejsze są brudny, gruby nalot i ospałość czynnościowa wątroby [Allen], [Clarke].

Nieżyt jamy ustnej i gardła

• Hydrastis — Ciągliwy śluz, atonia; brak żółtaczki i gliniastych stolców; w obrazie Myric. objawy jamy ustnej łączą się z objawami wątroby [Clarke], [Boger].
• Kali-bichromicum — Nitkowate wydzieliny z owrzodzeniami i ubytkami o wyglądzie wybitych sztancą; w obrazie Myric. występuje wiotkość gardzieli bez kraterowatych owrzodzeń oraz charakter żółciowy [Boger].
• Lycopodium — Objawy wątrobowo-wrotne ze wzdęciami w godzinach 16:00–20:00; więcej fermentacji jelitowej i objawów przechodzących z prawej strony na lewą; w obrazie Myric. mniej gazów, silniej zaznaczony cuchnący zapach błon śluzowych [Kent], [Clarke].

Skóra / Świąd w żółtaczce

• Sulphur — Pieczenie, drapanie do zdarcia skóry; filozoficzne usposobienie i niepokój ruchowy; w obrazie Myric. występują senność, pogorszenie w ciepłym pomieszczeniu, poprawa po wypróżnieniu oraz cuchnący zapach z ust [Kent].
• Natrum sulphuricum — Przewlekłe stany wątrobowe pogarszające się pod wpływem wilgoci; więcej porannych objawów astmatycznych; w obrazie Myric. nacisk pada na żółtaczkę i ciągliwy śluz w gardle [Boger].

Objawy malaryczno-śledzionowe

• China — Osłabienie wskutek utraty płynów, bębnica; obraz Myric. koncentruje się na ospałości krążenia wrotnego z żółtaczką, z mniejszą bębnicą gazową [Farrington].
• Arsenicum — Pieczenie, lęk z niepokojem ruchowym; w obrazie Myric. ospałość, senność, pogorszenie w ciepłym pomieszczeniu, cuchnący zapach z ust [Kent].

• Lek komplementarny: Chelidonium — Stosowany w następstwie, gdy dominują bóle kłujące i promieniowanie do łopatki, po tym, jak Myric. usunie cuchnący zapach z ust i skóry [Clarke].
• Lek komplementarny: Hydrastis — Stosowany naprzemiennie w fazach wiotkości błon śluzowych bez jawnej żółtaczki [Boger].
• Lek komplementarny: Carduus marianus — Przy naczyniowo-żylnych objawach wątrobowych i hemoroidach, obok Myric. [Boericke].
• Dobrze działa po nim: Nux-v. — Po nadmiernym jedzeniu, gdy drażliwość żołądka ustępuje, lecz utrzymuje się ospałość związana z żółtaczką [Clarke], [Dewey].
• Dobrze działa po nim: China — W osłabieniu po malarii, gdy utrzymują się pełność w śledzionie i żółtaczka [Farrington].
• Dobrze działa przed nim: Sulphur — W celu pobudzenia reaktywności w stanach przewlekłych, gdy utrzymują się świąd oraz ospałość z ziemistożółtym zabarwieniem skóry [Kent].
• Dobrze działa przed nim: Podophyllum — Jeśli po fazie gliniastych stolców następuje faza biegunki żółciowej, z odciążeniem krążenia wrotnego [Allen].
• Leki pokrewne: Lyc., Merc., Kali-bi., Chion., Chel., Hydr., Card-m. — porównaj w sekcji Różnicowanie.

• Żółtaczka nieżytowa z silnie zanieczyszczoną jamą ustną i ciągliwym śluzem w gardle; stolce gliniaste; świąd nasilający się pod wpływem ciepła: Myric. przed Chel., gdy dominują cuchnący oddech i ciągliwość śluzu [Clarke], [Boericke].
• Osoby z malarią, z uczuciem pełności w okolicy śledziony, ziemistą cerą i ciemnym moczem: należy rozważyć Myric., gdy ciepłe pomieszczenia wywołują otępienie, a jasność umysłu powraca po wypróżnieniu [Hering], [Allen].
• Przewlekły „nieżyt żółciowy” gardzieli z wiotką błoną śluzową u pracowników szklarni: Myric., jeśli świeże powietrze zwykle przynosi poprawę [Clarke].
• Potencja i powtarzanie dawek: Niskie do średnich (3X–6X–30C) w żółtaczce i wiotkości błon śluzowych, z powtarzaniem dawek do czasu, gdy żółć ponownie pojawi się w stolcu; następnie przerwa. Wyższe (200C) w pojedynczych dawkach przy konstytucyjnym obrazie odrętwienia z ziemistą cerą; przed powtórzeniem należy obserwować zmianę barwy stolca [Boericke], [Dewey].
• Cenne obserwacje z opisów przypadków:
  • „Żółtaczka z gliniastymi stolcami, ciemnym moczem i silnie zanieczyszczoną jamą ustną; ociężałość umysłowa ustępująca po wypróżnieniu — Myric. przywróciła barwę stolcom” [Clarke].
  • „Rekonwalescent po malarii z bólem śledziony i żółtaczką; senny w ciepłym pomieszczeniu, poprawa przy oknie — Myric.” [Hering].
  • „Wiotka gardziel z pasmami ciągliwego śluzu u urzędnika o ziemistej cerze; po ponownym pojawieniu się żółci nastąpiło wyleczenie” [Allen].

Umysł

• Obojętność, senna apatia — odrętwienie w stanach wątrobowych [Allen].
• Drażliwość po wyrwaniu z drzemki — pogorszenie w ciepłym pomieszczeniu [Clarke].
• Niechęć do rozmowy rano — nieprzyjemny zapach z jamy ustnej i gardzieli [Clarke].
• Trudności z koncentracją w dusznych pomieszczeniach — jasność umysłu powraca przy oknie [Clarke].
• Niepokój wskutek ucisku w nadbrzuszu — przeciążenie krążenia wrotnego [Allen].
• Poprawa po wypróżnieniu — związek między stanem narządów a nastrojem [Allen].

Jama ustna i gardło

• Język obłożony brudnożółtym nalotem — cecha nieżytu wątrobowego [Clarke].
• Foetor oris, odór odrażający — kluczowa wskazówka przy badaniu chorego [Clarke].
• Śluz ciągliwy, zwisający nitkami — wiotka gardziel [Boger].
• Dziąsła gąbczaste, krwawiące przy szczotkowaniu — zakres działania ściągającego [Hughes].
• Nieżyt gardła, pogorszenie rano i w ciepłym pomieszczeniu — zespół modalności [Clarke].
• Płukanie zimną wodą przynosi krótkotrwałą ulgę — zabieg pielęgnacyjny [Clarke].

Żołądek

• Nudności od zapachu tłuszczu i zapachów kuchennych — pogorszenie pod wpływem tłuszczu [Boericke].
• Niechęć do jedzenia po przebudzeniu — wstręt do pokarmu w stanach żółciowych [Allen].
• Uczucie zapadania w nadbrzuszu — zastój w krążeniu wrotnym [Clarke].
• Poprawa na świeżym powietrzu — powietrze jako środek przynoszący ulgę [Clarke].
• Ciasne ubranie wywołuje ucisk w nadbrzuszu — pogorszenie pod wpływem ucisku [Hering].
• Po wypróżnieniu apetyt się poprawia — związek z przepływem żółci [Allen].

Brzuch, wątroba i śledziona

• Ból wątroby w prawym podżebrzu, tkliwość — główne powinowactwo [Hering].
• Stolec gliniasty; brak żółci — oś diagnostyczna [Clarke].
• Mocz ciemny, zawierający barwniki żółciowe — objaw dopełniający gliniasty stolec [Allen].
• Śledziona powiększona i obolała u osób z malarią — uczucie pełności w lewym podżebrzu [Hering].
• Pogorszenie pod wpływem wstrząsów, ucisku i ciepła w pomieszczeniu — modalności [Clarke].
• Poprawa przy łagodnym ruchu i po wypróżnieniu — odciążenie krążenia wrotnego [Clarke].

Odbytnica

• Zaparcie z jasnym, mazistym stolcem — brak dopływu żółci [Clarke].
• Przekrwione guzki krwawnicze, tępy ból — zastój w krążeniu wrotnym [Boger].
• Niewielkie, bezskuteczne parcie na stolec rano — pogorszenie przed wypróżnieniem [Clarke].
• Ulga po swobodnym oddaniu stolca zawierającego żółć — warunek sine qua non [Allen].
• Cuchnące gazy jelitowe — dyskrazja wątrobowa [Allen].
• Wieczorem powraca uczucie pełności, jeśli wypróżnienie zostało wstrzymane — wzorzec nawrotu [Clarke].

Skóra

• Żółtaczka ze świądem nasilającym się pod wpływem ciepła — objaw znamienny [Allen].
• Świąd nasila się w łóżku, łagodnieje na chłodnym powietrzu — przeciwstawne modalności termiczne [Boericke].
• Skóra ziemista, o brudnawym odcieniu u osób z malarią — zabarwienie konstytucyjne [Hering].
• Ślady drapania, pieczenie po drapaniu — następstwa wtórne [Allen].
• Pot o stęchłym, lekko żółciowym zapachu — wskazówka zapachowa [Clarke].
• Świąd łagodnieje po pojawieniu się żółci w stolcu — oś narząd–skóra [Allen].

Objawy ogólne

• Pogorszenie w ciepłych, dusznych pomieszczeniach; poprawa na świeżym, chłodnym powietrzu — nadrzędna modalność [Clarke].
• Senność w ciągu dnia; ociężałość, apatia — odrętwienie wątrobowe [Allen].
• Poprawa po wypróżnieniu (głowa, jama ustna, skóra) — rozstrzygający związek między objawami [Allen].
• Pogorszenie po tłustych pokarmach i alkoholu — pogorszenie związane z dietą [Boericke].
• Tkliwość przy ucisku okolicy wątroby; pogorszenie pod wpływem wstrząsów — wskazówka mechaniczna [Hering].
• Wilgoć terenów malarycznych nasila objawy; łagodny ruch przynosi poprawę — środowisko i aktywność [Hering], [Clarke].

Hering — Guiding Symptoms (1879): żółtaczka, uczucie pełności w okolicy wątroby i śledziony, modalności; nieżyt jamy ustnej i gardła.
Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–79): uwagi kliniczne dotyczące żółtaczki, gliniastych stolców, ciemnego moczu i senności.
Clarke, J. H. — Dictionary of Practical Materia Medica (1900): obraz żółtaczki nieżytowej; ciągliwy śluz w gardzieli; poprawa na świeżym powietrzu; pogorszenie związane z dietą.
Hughes, R. — Cyclopaedia of Drug Pathogenesy (1870): działanie ściągające surowca; zakres działania na błony śluzowe; tło zielarskie.
Boericke, W. — Pocket Manual (1901): objawy charakterystyczne — brudnożółty język, cuchnący oddech, żółtaczka ze świądem; pogorszenie pod wpływem tłuszczu.
Boger, C. M. — Synoptic Key (1915): wiotkość błon śluzowych w porównaniu z obrazami leków wątrobowych; oś wrotno-hemoroidalna; porównania (Hydrastis, Kali-bi.).
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): stany malaryczno-żółciowe; różnicowanie z China, Chelidonium.
Kent, J. T. — Lectures on Homoeopathic Materia Medica (1905): porównania — Sulph., Nux-v., Lyc., modalności wątrobowe.
Nash, E. B. — Leaders in Homeopathic Therapeutics (1899): skłonności do zaburzeń żółciowych; uwagi o przeciwstawnym zabarwieniu stolca i moczu.
Dewey, W. A. — Practical Homeopathic Therapeutics (1901): grupa leków stosowanych w żółtaczce; postępowanie na poszczególnych etapach z użyciem Nux-v., Chel., Pod.
Tyler, M. L. — Homoeopathic Drug Pictures (1942): wskazówki przy badaniu chorego — powietrze, żółć, odrętwienie z ziemistą cerą.
Phatak, S. R. — Materia Medica (1941): zwięzłe objawy charakterystyczne — żółtaczka ze świądem, gliniasty stolec, cuchnący zapach z ust, pogorszenie w ciepłym pomieszczeniu.