• Napięcie mięśnia sercowego i „zmęczenie serca” – Osłabienie i uczucie zapadania przy niewielkim wysiłku, drżenie po wejściu po schodach oraz wrażenie, że serce „nie nadąża”; często towarzyszą im duszność i uczucie zimna (zob. Serce, Oddychanie, Objawy ogólne). [Clinical], [Boger]
• Wrażliwość rytmu i przewodzenia – Kołatanie, trzepotanie, wrażenie wypadania uderzeń, nagłe mocne uderzenia serca lub odczucie nieregularnego tętna, często wywoływane emocjami, substancjami pobudzającymi lub pozycją leżącą (zob. Serce, Sen). [Clinical], [Kent]
• Równowaga autonomiczna (wahania aktywności nerwu błędnego i układu współczulnego) – Napady kołatania serca przypominające panikę, z zimnym potem, drżeniem i pilną potrzebą siedzenia bez ruchu; naprzemienne stany „nadmiernego pobudzenia” i „niedostatku sił” (zob. Umysł, Pocenie się, Objawy ogólne). [Clinical], [Vithoulkas]
• Ucisk i ściskanie w klatce piersiowej – Ściśnięcie, ciężar lub ucisk jak od opaski, nasilający się wraz z lękiem i słabnący pod wpływem odpoczynku oraz uspokajania przez inne osoby (zob. Klatka piersiowa, Umysł). [Clinical], [Kent]
• Krążenie obwodowe – Zimne dłonie i stopy, marmurkowatość skóry, obrzęki w najniżej położonych częściach ciała oraz ciężkość nóg przy słabym krążeniu; często pogorszenie w wilgoci lub po długim staniu (zob. Kończyny, Objawy ogólne). [Clinical], [Boger]
• Osłabienie po chorobie i w okresie rekonwalescencji – Po chorobie grypopodobnej lub długotrwałych stanach gorączkowych serce wydaje się słabe i łatwo ulega pobudzeniu, a sen przerywa kołatanie; wytrzymałość powraca powoli (zob. Sen, Objawy ogólne). [Clinical], [Vithoulkas]
• Wstrząsy emocjonalne, żal po stracie i długotrwały lęk – Objawy sercowe pojawiają się jako „głos narządu” wyrażający uraz emocjonalny: przestrach, lęk przed śmiercią, trwoga nocą i niepokój odczuwany w okolicy przedsercowej (zob. Umysł, Sny, Serce). [Kent], [Clarke]
• Stany duszności związane z odczuciami w okolicy serca – Duszność z uczuciem ciężaru na klatce piersiowej, pogarszająca się podczas leżenia płasko, ustępująca po podparciu tułowia wyżej; wzdychanie lub głód powietrza z kołataniem serca (zob. Oddychanie, Sen). [Clinical], [Boger]
• Pocenie się i skłonność do zapaści – Zimny, lepki pot z kołataniem serca, osłabienie po napadzie i potrzeba położenia się; ważny objaw współwystępujący, jeśli pojawia się wielokrotnie (zob. Pocenie się, Objawy ogólne). [Clinical], [Kent]

• Poprawa podczas odpoczynku i spokojnego siedzenia – Kołatanie i ucisk łagodnieją, gdy pacjent przerywa aktywność, siada i pozwala sercu się uspokoić; wybór leku często potwierdza silna „potrzeba pozostawania bez ruchu” podczas napadów (zob. Serce). [Clinical], [Kent]
• Poprawa w łóżku po podparciu tułowia wyżej – Duszność i ucisk w okolicy serca ustępują po uniesieniu tułowia, w przeciwieństwie do pogorszenia podczas leżenia płasko (zob. Sen, Oddychanie). [Clinical], [Boger]
• Poprawa pod wpływem powolnego, miarowego oddychania – Spokojne oddychanie przeponowe zmniejsza kołatanie związane z paniką i ściskanie w klatce piersiowej, co odzwierciedla znaczny udział układu autonomicznego (zob. Umysł, Klatka piersiowa). [Clinical], [Vithoulkas]
• Poprawa w chłodnym, świeżym powietrzu – Duszne pomieszczenia nasilają ucisk i lęk; przebywanie na świeżym powietrzu łagodzi uczucie duszenia się (zob. Klatka piersiowa, Objawy ogólne). [Boger], [Kent]
• Poprawa pod wpływem uspokajania i w towarzystwie – Lęk przed zapaścią lub śmiercią słabnie, gdy pacjent nie jest sam; serce uspokaja się wraz z psychiką, co stanowi wyraźne sprzężenie podobne do zależności jelita–serce (zob. Umysł). [Kent], [Clinical]
• Poprawa po ogrzaniu kończyn – Ciepłe skarpety, ogrzanie dłoni i ciepły pokój (bez przytłaczającego gorąca) łagodzą marznięcie i obwodowe zwężenie naczyń towarzyszące słabemu krążeniu (zob. Kończyny). [Boger], [Clinical]
• Poprawa po odstawieniu substancji pobudzających – Objawy zmniejszają się po wyeliminowaniu kawy, nikotyny, napojów energetycznych i alkoholu spożywanego późną porą; często oznacza to usunięcie przeszkody w wyleczeniu (zob. Pokarmy i napoje). [Hahnemann], [Clinical]
• Poprawa dzięki spokojnemu, regularnemu trybowi życia – Stałe godziny snu, aktywność dostosowana do sił i regularne posiłki poprawiają stabilność i zmniejszają nagłe napady kołatania, co jest zgodne z koncepcją „rytmu” (zob. Sen, Objawy ogólne). [Hahnemann], [Vithoulkas]

• Pogorszenie pod wpływem wysiłku, wchodzenia pod górę lub po schodach i noszenia ciężarów – Kołatanie, duszność i drżenie pojawiają się po niewielkim wysiłku; osłabienie jest nieproporcjonalnie duże (zob. Serce, Oddychanie). [Clinical], [Boger]
• Pogorszenie pod wpływem emocji, przerażenia i przestrachu – Nagły lęk wywołuje mocne bicie serca, zimny pot i drżenie; wstrząs znajduje natychmiastowy wyraz w objawach sercowych (zob. Umysł, Pocenie się). [Kent], [Clarke]
• Pogorszenie nocą, w łóżku – Kołatanie i lęk nasilają się po położeniu się i w nocnej ciszy; lęk staje się silniejszy, gdy nic już nie odwraca uwagi (zob. Sen). [Kent], [Boger]
• Pogorszenie podczas leżenia na lewym boku – Wzrasta świadomość odczuć w okolicy przedsercowej; serce wydaje się uciśnięte lub bije zbyt głośno, zmuszając pacjenta do zmiany pozycji (zob. Klatka piersiowa, Sen). [Clinical], [Kent]
• Pogorszenie w dusznych, ogrzewanych pomieszczeniach – Duszne powietrze nasila ucisk, głód powietrza i drażliwość; potwierdzeniem jest poprawa na świeżym powietrzu (zob. Klatka piersiowa, Objawy ogólne). [Boger], [Kent]
• Pogorszenie po substancjach pobudzających (kawie, nikotynie) – Trzepotanie serca, drżenie nerwowe i bezsenność nasilają się, szczególnie u pacjentów wrażliwych lub wyczerpanych (zob. Pokarmy i napoje, Sen). [Kent], [Clinical]
• Pogorszenie po obfitych posiłkach – Kołatanie i ucisk po jedzeniu, z gazami napierającymi ku górze i nasilającymi odczucia w klatce piersiowej (zob. Żołądek, Klatka piersiowa). [Clinical], [Boger]
• Pogorszenie w okresie rekonwalescencji i po stanach gorączkowych – Przy małym zasobie sił serce łatwo ulega pobudzeniu, a sen jest zaburzony; we współczesnej praktyce jest to częsty stan podtrzymujący dolegliwości (zob. Objawy ogólne, Sen). [Clinical], [Vithoulkas]

Obraz psychiczny Cor często naznaczony jest **lękiem o serce**: obawą, że serce odmówi posłuszeństwa, trwogą przed zapaścią i czujnym wsłuchiwaniem się we własne tętno, jakby cała uwaga skupiała się w okolicy przedsercowej. [Kent], [Clinical] Podczas kołatania lęk ten może być nagły i gwałtowny, z poczuciem zbliżającej się śmierci, jednak często pobrzmiewają w nim zmęczenie i wyczerpanie, jak gdyby pacjent zbyt długo żył w napięciu nerwowym, mając nikłe rezerwy sił. [Clinical], [Boger] Uczucie ucisku może wywoływać swoistą drażliwość: podczas napadu pacjent nie znosi hałasu, pytań ani ponaglania; potrzebuje bezruchu i przestrzeni, aby serce mogło się uspokoić. [Clinical], [Kent] Często występuje silny związek między emocjami a rytmem serca: zmartwienie przyspiesza jego bicie, a uspokajanie je wycisza; zależność ta ma zasadnicze znaczenie i musi być zaobserwowana, a nie zakładana z góry. [Kent], [Vithoulkas]

Niektórzy pacjenci stają się ostrożni i unikają aktywności, ograniczając ją z lęku, co następnie pogłębia osłabienie; homeopata musi odróżnić rozsądne dostosowanie tempa do sił od ograniczania życia pod wpływem lęku. [Clinical], [Vithoulkas] Inni łatwo się wzdrygają, jakby ich układ nerwowy stale pozostawał w gotowości; nagłe dźwięki lub nieoczekiwane wiadomości wywołują kołatanie, zimny pot i drżenie. [Clarke], [Kent] Żal po stracie może wyrażać się dolegliwościami w klatce piersiowej zamiast łzami: cichym uciskiem, wzdychaniem i uczuciem ciężaru „nad sercem”, ze snem przerywanym przez odczucia sercowe. [Clarke], [Clinical] Krótkie porównanie: Aconitum cechuje ostra trwoga i gwałtowny, nagły początek; w Cor częściej występuje lęk związany z wrażliwością na zmiany rytmu serca, zabarwiony wyczerpaniem, nawracający przy wysiłku i w nocnej pozycji leżącej. [Kent], [Clinical] Przykład kliniczny: pacjent, który uspokaja się dopiero wtedy, gdy siedzi bez ruchu, powoli oddycha i czuje się uspokojony przez innych, podczas gdy serce mocno bije, a dłonie pokrywa zimny pot, wskazuje na stan lekowy skupiony wokół serca, jeżeli zgadza się całość objawów. [Clinical], [Vithoulkas]

Objawy ze strony głowy często pojawiają się w następstwie zmian krążeniowych: uczucie oszołomienia, wrażenie kołysania lub tępy ciężar w głowie, gdy kołatanie wyczerpuje pacjenta. [Clinical] Mogą występować pulsujące bóle głowy z uczuciem tętnienia, zwłaszcza gdy czynność serca jest pobudzona emocjami lub wysiłkiem; wyraźne współwystępowanie łączy tu objawy głowy i serca. [Clinical], [Boger] Niektórzy skarżą się na ucisk w głowie w dusznych pomieszczeniach, ustępujący na świeżym powietrzu, co odpowiada ogólnej modalności pogorszenia w dusznym otoczeniu i poprawy na świeżym powietrzu. [Boger], [Kent] Zawroty głowy mogą pojawiać się przy wstawaniu, szczególnie po nocy przerywanej kołataniem serca, co sugeruje niestabilność autonomiczną i niedostateczną regenerację (zob. Sen). [Clinical], [Vithoulkas]

Krótkie porównanie: Glonoinum cechują gwałtowne pulsowanie i przekrwienie; Cor skłania się raczej ku osłabieniu, uciskowi i nocnemu pogorszeniu z lękiem niż ku burzliwym napadom naczyniowym. [Kent], [Clinical] Krótkie porównanie: Gelsemium cechują zawroty głowy związane z lękiem przed nadchodzącym wydarzeniem oraz osłabienie; Cor bierze się pod uwagę, gdy zawroty są wyraźnie powiązane z odczuciami sercowymi (trzepotaniem, uciskiem, zimnym potem), a nie jedynie z załamaniem sił nerwowych. [Kent], [Clinical] W miarę działania leku objawy ze strony głowy powinny ustępować równolegle z poprawą ciągłości snu i zmniejszeniem kołatania, a nie jako odosobniony efekt przeciwbólowy. [Hahnemann], [Vithoulkas]

W oczach często odbija się zmęczenie związane z krążeniem: zmęczone, przygaszone spojrzenie i przejściowe zamglenie widzenia przy nasileniu kołatania lub duszności. [Clinical] Podczas napadów pacjent może skarżyć się, że „ciemnieje mu przed oczami” lub że musi usiąść, co wskazuje raczej na skłonność do zasłabnięcia niż na chorobę oczu. [Clinical] Cienie pod oczami i napięty wyraz twarzy mogą towarzyszyć przewlekłym zaburzeniom snu wywołanym nocnym kołataniem, łącząc objawy oczu ze snem i objawami ogólnymi. [Clinical], [Boger] Światłowstręt nie jest objawem charakterystycznym, jednak wrażliwość na jasne światło może pojawiać się przy nadmiernym pobudzeniu układu nerwowego i przyspieszonym biciu serca. [Clinical], [Kent]

Krótkie porównanie: Phosphorus cechuje wrażliwość oczu z krwawieniami i pobudliwością nerwową; Cor rozważa się, gdy dominują lęk odczuwany w okolicy przedsercowej i ucisk, a objawy oczne są wtórne. [Kent], [Clinical] Krótkie porównanie: Digitalis cechują przyćmione widzenie i osłabienie serca; Cor może przypominać ten obraz pod względem „zmęczenia serca”, jednak w obrazie Digitalis bardziej klasycznymi objawami wiodącymi są wolne, słabe tętno i uczucie zapadania. [Clarke], [Kent] Na poprawę wskazuje rozjaśnienie spojrzenia w miarę tego, jak sen zaczyna przynosić regenerację, a pacjent nie musi już „siadać z powodu serca”. [Clinical], [Vithoulkas]

Podczas kołatania serca w uszach mogą występować pulsowanie lub dzwonienie, jak gdyby bicie serca było słyszalne wewnątrz głowy. [Clinical] Szumy uszne mogą nasilać się nocą, gdy pacjent leży bez ruchu i nadmiernie skupia się na krążeniu; często towarzyszą im lęk i bezsenność (zob. Sen). [Clinical], [Kent] Nagłe hałasy mogą przestraszyć i wywołać kołatanie, łącząc u wrażliwych pacjentów bodziec słuchowy z reakcją serca. [Clarke], [Kent] Objawy uszne są zwykle objawami współwystępującymi; ich wartość wynika ze stałego powiązania z napadami dolegliwości sercowych, a nie z miejscowej choroby ucha. [Hahnemann], [Vithoulkas]

Krótkie porównanie: Belladonna cechuje gwałtowne tętnienie z gorącem i przekrwieniem; Cor wiąże się raczej ze stanami osłabienia, ucisku i zimnych potów. [Kent], [Clinical] Poprawę potwierdza zmniejszenie odczuwania pulsowania w miarę uspokajania się czynności serca i łagodnienia lęku. [Clinical], [Vithoulkas]

Objawy nosowe nie są najważniejsze, jednak u pacjenta, którego obraz skupia się wokół serca, duszność może powodować poruszanie skrzydełkami nosa lub potrzebę wdychania chłodnego powietrza przez nos dla uzyskania ulgi. [Clinical] Duszne pomieszczenia mogą nasilać zarówno ucisk w klatce piersiowej, jak i poczucie niedostatecznego oddychania przez nos, podczas gdy świeże powietrze przynosi ulgę, zgodnie z modalnością ogólną. [Boger], [Kent] Niektórzy pacjenci zauważają niewielką wrażliwość na zapachy podczas kołatania z paniką; zapachy nasilają wówczas nudności i ucisk (łącząc objawy nosa z objawami żołądka i klatki piersiowej). [Clinical] Wszelkie znaczne krwawienia z nosa lub nowe niepokojące objawy nosowe wymagają odpowiedniej oceny; Cor nie przepisuje się na nagłe stany wyłącznie na podstawie ich nazwy. [Hahnemann], [Vithoulkas]

Krótkie porównanie: leki o wyraźnych charakterystycznych objawach nieżytu nosa wybiera się, gdy to nos stanowi główny obszar dolegliwości; Cor należy do przypadków, w których serce jest osią obrazu pacjenta, a objawy nosowe mają znaczenie podrzędne. [Kent]

Podczas kołatania serca twarz często blednie, przybiera wyraz lęku lub staje się ściągnięta, ze „spojrzeniem pełnym strachu” i szeroko otwartymi oczami. [Clinical], [Kent] Nagłe zaczerwienienie twarzy z mocnym biciem serca może występować naprzemiennie z bladością i zimnym potem, obrazując wahania aktywności autonomicznej (zob. Pocenie się). [Clinical] W stanach nasilonej duszności wargi mogą przybierać sinawy lub szarawy odcień; w rzeczywistości jest to sygnał zagrożenia i nie wolno go romantyzować w opisach materia medica. [Clinical], [Vithoulkas] Po napadzie twarz może wyglądać na wyczerpaną i postarzałą, jak gdyby wysiłek serca wyczerpał siły życiowe. [Clinical], [Boger]

Krótkie porównanie: Arsenicum cechuje silny lęk z niepokojem ruchowym i uczuciem zimna; Cor bierze się pod uwagę, gdy głównym źródłem cierpienia jest samo odczuwanie serca, a bezruch, odpoczynek i uspokajanie przynoszą ulgę. [Kent], [Clinical] Poprawa przejawia się bardziej stałą barwą twarzy, mniej lękowym wyrazem i mniej widocznym skrajnym wyczerpaniem po niewielkim wysiłku. [Clinical], [Vithoulkas]

Suchość w ustach może towarzyszyć kołataniu z paniką, z pragnieniem zaspokajanym małymi łykami oraz uczuciem napięcia i ściskania. [Clinical] Niektórzy pacjenci skarżą się na metaliczny lub kwaśny smak po napadzie kołatania, zwłaszcza gdy rozdęcie żołądka jest jednym z czynników wyzwalających (zob. Żołądek). [Clinical], [Boger] Język może być suchy po przebudzeniu po nocy przerywanego snu i niespokojnego oddychania, co łączy objawy jamy ustnej ze snem. [Clinical] Podczas napadu mowa może stawać się pospieszna, a następnie zwolniona i wyczerpana, odzwierciedlając narastanie i opadanie napięcia autonomicznego. [Clinical]

Krótkie porównanie: Gelsemium cechuje suchość w ustach z osłabieniem i trwogą; w Cor dodatkowo występuje silne odczuwanie okolicy przedsercowej i ucisk, z nocnym pogorszeniem zależnym od pozycji. [Kent], [Clinical]

Nie odnotowano charakterystycznych objawów z próby lekowej. U niektórych osób podczas lęku i kołatania serca pojawia się zaciskanie szczęk, które ustępuje w miarę łagodnienia lęku o serce (zob. Umysł, Sen). [Clinical], [Vithoulkas]

Ucisk w gardle może towarzyszyć lękowi związanemu z sercem: uczucie dławienia, jak przy zbyt ciasnym kołnierzyku, nasila się w łóżku, a łagodnieje po przyjęciu pozycji siedzącej i przy powolnym oddychaniu. [Clinical] Podczas kołatania serca z napadem paniki chory może mieć wrażenie, że nie potrafi prawidłowo przełykać, jakby gardło zamykało się, gdy serce zaczyna bić szybko. [Clinical], [Kent] Mogą występować wzdychanie i częste przełykanie, gdy organizm próbuje opanować doznania i lęk; łączy to objawy z działów Gardło i Oddychanie. [Clinical] Znaczenie objawów gardła wynika z ich współwystępowania: nasilają się wraz z uciskiem w klatce piersiowej i ustępują pod wpływem czynników uspokajających serce (odpoczynku, uspokajającego wsparcia, świeżego powietrza). [Clinical], [Boger]

Krótkie porównanie: Lachesis ma uczucie dławienia i nietolerancję ucisku wokół szyi, często z pogorszeniem po śnie; Cor rozważa się wtedy, gdy dławienie jest wyraźnie związane z epizodami kołatania serca i ustępuje po przyjęciu pozycji siedzącej oraz spokojnym opanowaniu oddechu i pobudzenia. [Kent], [Clinical]

Objawy żołądkowe często nasilają dolegliwości sercowe: pełność po posiłkach, wzdęcie i gazy wywierające ucisk ku górze, wywołujące kołatanie serca i ściskanie w klatce piersiowej. [Clinical], [Boger] Chory może zgłaszać pogorszenie dolegliwości sercowych po jedzeniu, zwłaszcza po obfitych lub późnych posiłkach, oraz poprawę, gdy posiłki są lżejsze i spożywane wcześniej (zob. także Pokarmy i napoje, Sen). [Clinical] Kołataniu serca mogą towarzyszyć nudności — nie jako zasadniczy element żołądkowego obrazu leku, lecz jako objaw współwystępujący, związany z nerwem błędnym lub układem autonomicznym; często łagodnieją, gdy serce się uspokaja. [Clinical] U osób wrażliwych kawa nasila zarówno dolegliwości żołądkowe, jak i sercowe: przynosi chwilowe pobudzenie, po którym pojawiają się trzepotanie serca, drżenie i bezsenność; jest to ważna przyczyna podtrzymująca dolegliwości. [Kent], [Clinical]

Krótkie porównanie: Nux-v. ma niestrawność wskutek nadużyć, z drażliwością; Cor bierze się pod uwagę, gdy głównym źródłem dolegliwości jest serce, a objawy żołądkowe przede wszystkim wyzwalają epizody sercowe. [Kent], [Clinical] Krótkie porównanie: Lycopodium ma obfite gazy z lękiem; Cor rozważa się, gdy lęk jest wyraźnie umiejscowiony w okolicy przedsercowej, nocą zależy od pozycji ciała i łagodnieje w pozycji półsiedzącej z podparciem. [Kent], [Boger]

Wzdęcie brzucha może przyczyniać się do ucisku w okolicy serca, zwłaszcza gdy chory odczuwa, że „na dole wszystko jest zablokowane, a u góry czuje ucisk”. [Clinical] Może występować uczucie pełności w nadbrzuszu z dusznością i potrzebą rozluźnienia ubrania, co łączy się z motywem ściskania w klatce piersiowej. [Clinical], [Kent] W stanach zastoinowych może pojawiać się uczucie ciężaru w okolicy wątroby, z nasileniem duszności po posiłkach i poprawą w spoczynku; Cor nie jest jednak sam w sobie lekiem wątrobowym, a objawy te mają znaczenie głównie jako współwystępujące. [Clinical], [Boger] Zaparcie wynikające z bezczynności i lęku może nasilać wzdęcie, a przez to kołatanie serca, ukazując, jak cały przewód pokarmowy może uczestniczyć w błędnym kole podtrzymującym dolegliwości. [Clinical], [Vithoulkas]

Krótkie porównanie: Cactus ma ściskanie jak żelazną obręczą i wyraziste opisy bólu serca; w obrazie Cor bardziej zaznaczają się „osłabienie narządu i wrażliwość rytmu”, a pozostawanie bez ruchu i uspokajające wsparcie przynoszą wyraźną ulgę. [Clarke], [Kent]

W stanach osłabionego krążenia ilość moczu może się zmniejszać, a chory może zgłaszać obrzęki kostek przy zmniejszonej diurezie; takie objawy wymagają dokładnej oceny lekarskiej i nie wolno ich bagatelizować. [Clinical], [Vithoulkas] Oddawanie moczu w nocy może być częstsze, gdy sen jest przerywany, a układ nerwowy niestabilny, jednak również tutaj jest to objaw współwystępujący, a nie charakterystyczny. [Clinical] Kołatanie serca niekiedy słabnie po oddaniu moczu, co sugeruje przejściowe złagodzenie pobudzenia autonomicznego, lecz zależność ta jest zmienna i wymaga obserwacji u danego chorego. [Clinical]

Krótkie porównanie: Apis ma obrzęk z kłuciem i znacznym obrzmieniem; obrzęki w obrazie Cor, jeśli występują, należą do szerszego obrazu osłabionego krążenia z uciskiem i zmęczeniem. [Kent], [Clinical]

Objawy ze strony odbytnicy są zwykle wtórne i odzwierciedlają ogólne osłabienie lub obciążenie układu autonomicznego. [Clinical] U niektórych występuje zaparcie związane z lękiem i ograniczeniem aktywności, z poczuciem, że wysiłek przy oddawaniu stolca nasila kołatanie serca (szczegół o znaczeniu praktycznym i klinicznym). [Clinical] U innych podczas napadów paniki pojawia się biegunka na tle nerwowym, z drżeniem i potem, co ponownie ukazuje rozładowanie pobudzenia autonomicznego poprzez wiele narządów. [Clinical], [Kent] Przy doborze leku największe znaczenie nadal mają objawy sercowe; objawy odbytnicze stanowią wsparcie jedynie wtedy, gdy tworzą stały wzorzec współwystępowania. [Hahnemann], [Vithoulkas]

U mężczyzn Cor można rozważyć, gdy wysiłek szybko wywołuje kołatanie serca, duszność i lęk przed zapaścią, a sen przerywają nocny ucisk i potrzeba przyjęcia pozycji siedzącej. [Clinical], [Boger] Wytrzymałość seksualna może być zmniejszona wskutek lęku i zmęczenia, a nie pierwotnych zaburzeń endokrynologicznych; w stanach nadwrażliwości aktywność seksualna może nasilać objawy sercowe. [Clinical] Stałe kontrolowanie tętna i lęk przed nadmiernym wysiłkiem mogą prowadzić do drażliwości; pomagają uspokajające wsparcie i codzienny rytm dostosowany do możliwości chorego. [Clinical], [Vithoulkas]

Krótkie porównanie: Digitalis ma wyraźne wskazania w niektórych klasycznych obrazach niewydolności serca; Cor rozważa się, gdy koncepcja „leku narządowego” i całokształt objawów wskazują na osłabienie serca, bez dominacji wyraźnych objawów charakterystycznych dla Digitalis. [Clarke], [Clinical]

U kobiet kołatanie serca może pojawiać się częściej w okresach zmian hormonalnych, zaburzeń snu lub długotrwałego stresu, z wyraźnym lękiem odczuwanym w klatce piersiowej i nocnym pogorszeniem zależnym od pozycji ciała. [Clinical] U niektórych kołatanie występuje przed miesiączką, z dusznością i potrzebą chłodnego powietrza, a poprawę przynoszą odpoczynek i uspokajające wsparcie; również tutaj zasadnicze znaczenie ma indywidualizacja. [Clinical], [Kent] Ciąża i połóg mogą wiązać się ze zmęczeniem i chwiejnością układu autonomicznego; wszelkie poważne objawy wymagają oceny lekarskiej, a homeopatia może pełnić rolę wspomagającą wyłącznie w granicach bezpieczeństwa. [Clinical], [Vithoulkas]

Krótkie porównanie: Lilium-tig. ma silne doznania sercowe z objawami w obrębie miednicy i poczuciem pośpiechu; Cor rozważa się, gdy obraz obejmuje raczej samo zmęczenie serca i wrażliwość rytmu, z poprawą w bezruchu, niż gorączkową aktywność związaną z dolegliwościami miednicy. [Kent], [Clinical]

Duszność często wiąże się z uciskiem w klatce piersiowej: chory nie może nabrać dostatecznie głębokiego oddechu, wielokrotnie wzdycha i szuka chłodnego, świeżego powietrza. [Kent], [Clinical] Duszność może nasilać się podczas leżenia płasko, a łagodnieć w pozycji półsiedzącej z podparciem; ta ważna klinicznie modalność łączy działy Oddychanie i Sen. [Clinical], [Boger] Podczas kołatania serca z napadem paniki oddech staje się płytki i szybki, co nasila lęk; powolne oddychanie przynosi poprawę zarówno stanu psychicznego, jak i dolegliwości w klatce piersiowej, ukazując silne sprzężenie zwrotne w obrębie układu autonomicznego. [Clinical], [Vithoulkas] Duszność po niewielkim wysiłku, z drżeniem i zmęczeniem, jeśli występuje stale, wspiera powinowactwo do obrazu „osłabienia serca”. [Clinical], [Boger]

Krótkie porównanie: Arsenicum ma duszność z silnym lękiem i niepokojem ruchowym; w obrazie Cor przeważa potrzeba pozostawania bez ruchu zamiast ciągłego poruszania się, a ulgę przynoszą uspokajające wsparcie i pozycja półsiedząca z podparciem. [Kent], [Clinical]

Objawy sercowe zajmują centralne miejsce: kołatanie odczuwane przez chorego jako gwałtowne, trzepotanie jak ruchy ptaka, nagłe mocne uderzenia, wrażenie niemiarowości oraz tętno, które chory z lękiem kontroluje. [Clinical], [Kent] Epizody często wyzwalają wysiłek, emocje, przestrach, substancje pobudzające, obfite posiłki lub leżenie na lewym boku; poprawę przynoszą spokojne siedzenie, uspokajające wsparcie i powolne oddychanie, zgodnie z modalnościami. [Clinical], [Boger] Często występuje wyraźne **osłabienie po epizodzie**: chory czuje się wyczerpany, drżący i zmuszony do odpoczynku, niekiedy z zimnym potem. [Clinical], [Kent] Niektórzy opisują uczucie zapadania w okolicy przedsercowej, jakby serce „opadało”, po czym następuje nagły przypływ; ta naprzemienność, jeśli się powtarza, może stanowić wyrazisty subiektywny objaw charakterystyczny. [Clinical]

Krótkie porównanie: Digitalis ma klasyczny obraz wolnego, słabego tętna, uczucia zapadania i lęku przed ruchem; Cor może przypominać obraz „zmęczenia serca”, jednak stosuje się go jako lek narządowy, gdy całokształt objawów skupia się na sercu, ale nie odpowiada wyraźnie żadnemu pojedynczemu polichrestowi sercowemu z poznanym obrazem próby lekowej. [Clarke], [Kent] Krótkie porównanie: Naja ma dolegliwości sercowe z głębokim lękiem i poczuciem winy lub ucisku; w obrazie Cor mniej jest udręki moralnej, a więcej fizjologicznego wyczerpania z nocnym pogorszeniem zależnym od pozycji ciała. [Kent], [Clinical] Trafność doboru leku potwierdza się, gdy epizody zaburzeń rytmu stają się rzadsze i mniej przerażające, poprawia się tolerancja wysiłku, sen lepiej regeneruje, a wraz z uspokojeniem pracy serca ustępuje obsesyjne kontrolowanie tętna. [Hahnemann], [Vithoulkas]

Objawy w klatce piersiowej najczęściej przybierają postać ucisku, ciężaru lub ściskania, z pogorszeniem w dusznych pomieszczeniach i w nocy. [Boger], [Kent] Chory może opisywać obręcz wokół klatki piersiowej lub mocno zaciskającą się dłoń uciskającą mostek; towarzyszą temu lęk i potrzeba przyjęcia pozycji siedzącej oraz powolnego oddychania. [Clinical], [Kent] Silny, gniotący, promieniujący lub nowo powstały ból w klatce piersiowej wymaga w praktyce pilnej pomocy; opis w materia medica nie usprawiedliwia zwłoki. [Hahnemann], [Vithoulkas] Częstym objawem towarzyszącym jest głód powietrza: wzdychanie, pragnienie świeżego powietrza, rozluźnianie ubrania i nietolerancja ucisku. [Kent], [Clinical]

Krótkie porównanie: Cactus ma klasyczne ściskanie „jak żelazną obręczą”; Cor wyróżniają raczej wyczerpanie, wrażliwość rytmu oraz poprawa po odpoczynku i pod wpływem uspokajającego wsparcia, przy mniej wyrazistych opisach ściskania. [Clarke], [Kent] Krótkie porównanie: Spigelia ma nerwobóle w okolicy przedsercowej i promieniowanie w lewą stronę; Cor rozważa się, gdy ból ma mniej nerwobólowy charakter, a główne dolegliwości stanowią osłabienie i niestabilność rytmu. [Kent], [Clinical]

Objawy pleców mogą przybierać postać bólu między łopatkami lub uczucia przeciążenia wskutek długotrwałego napięcia klatki piersiowej i ostrożnego, ograniczanego oddychania. [Clinical] Niektórzy odczuwają ciężar między łopatkami z uciskiem w klatce piersiowej, zwłaszcza po wysiłku, ustępujący w spoczynku. [Clinical], [Boger] Plecy mogą również boleć wskutek niewygodnych pozycji podczas snu (spania z uniesionym tułowiem, zmieniania pozycji), wymuszonych nocną dusznością, co łączy objawy pleców z zaburzeniami snu. [Clinical] Objawy te mają znaczenie pomocnicze, a nie centralne, chyba że tworzą wyraźny wzorzec współwystępowania. [Hahnemann], [Vithoulkas]

W kończynach często występują zimno, wilgotny chłód skóry, drżenie i osłabienie po kołataniu serca lub wysiłku. [Clinical], [Boger] Chory może opisywać ciężkie nogi, małą wytrzymałość i potrzebę siadania po chodzeniu; u niektórych pojawiają się obrzęki kostek. Jeśli objawy te są znaczne, wymagają odpowiedzialnej oceny. [Clinical], [Vithoulkas] Mrowienie, drętwienie lub bolesne kurcze mięśni mogą występować w stanach słabego krążenia lub wyczerpania po epizodzie; również tutaj są to raczej objawy współwystępujące niż charakterystyczne. [Clinical] Ogrzanie dłoni i stóp często przynosi ulgę, zgodnie z modalnością poprawy pod wpływem ciepła stosowanego na kończyny. [Boger], [Clinical]

Krótkie porównanie: Calcarea ma zimne kończyny ze zmęczeniem i potem; Cor rozważa się, gdy zimno jest ściśle związane z epizodami sercowymi i uciskiem, a nie z szerokim obrazem konstytucyjnym Calcarea. [Kent], [Clinical]

Skóra często odzwierciedla rozładowanie pobudzenia autonomicznego: zimny, lepki pot podczas kołatania serca, wilgotne dłonie i ogólne uczucie zimna w stanach zapaści. [Clinical], [Kent] Sinawe zabarwienie skóry lub skrajna bladość podczas silnej duszności są w praktyce sygnałem zagrożenia wymagającym pilnej oceny, a nie jedynie rubryką repertoryjną. [Clinical], [Vithoulkas] Świąd lub wykwity skórne nie są charakterystyczne i nie należy na siłę włączać ich do obrazu, chyba że wyraźnie wiążą się z nim jako objawy współwystępujące. [Hahnemann]

Sen jest często zaburzony, ponieważ nocą bicie serca staje się wyraźniej słyszalne. Chory kładzie się i natychmiast zaczyna odczuwać bicie, trzepotanie lub ucisk, a w bezruchu narasta lęk, zgodnie z modalnością „gorzej w nocy, w łóżku”. [Kent], [Boger] Kołatanie serca może nagle wybudzać chorego, często z wzdrygnięciem, zimnym potem i potrzebą przyjęcia pozycji siedzącej oraz powolnego oddychania, co ilustruje wahania pobudzenia autonomicznego opisane w dziale Powinowactwo. [Clinical], [Kent] Wielu chorych nie może leżeć płasko; muszą spać w pozycji półsiedzącej z podparciem, w przeciwnym razie budzą się, gwałtownie łapiąc powietrze. Ulgę przynoszą uniesienie tułowia, chłodne powietrze i bezruch (lepiej w pozycji półsiedzącej z podparciem; lepiej na świeżym powietrzu). [Clinical], [Boger] Sen może być płytki i niespokojny, z częstym wsłuchiwaniem się w tętno, jakby czujność zastąpiła odpoczynek; jest to jedna z najbardziej wyczerpujących cech przewlekłego lęku związanego z sercem. [Clinical], [Vithoulkas]

Może występować wyraźna wrażliwość na pozycję ciała: leżenie na lewym boku nasila odczuwanie okolicy przedsercowej, a zmiana pozycji przynosi częściową ulgę, co prowadzi do niespokojnej nocy z ciągłym przekładaniem się. [Clinical], [Kent] Obfite posiłki, późne jedzenie lub substancje pobudzające nasilają nocne kołatanie serca, dlatego wywiad dotyczący snu musi uwzględniać pory posiłków i wieczorne nawyki jako przeszkody w wyleczeniu. [Hahnemann], [Clinical] Niektórzy chorzy zasypiają z wyczerpania, lecz budzą się niewypoczęci, ponieważ noc przerywały krótkie epizody ucisku i lęku; rano odczuwają wtedy osłabienie, drżenie i obawę przed wysiłkiem. [Clinical], [Boger] Zaburzenia snu często ustępują jako pierwsze, gdy serce się uspokaja: jest mniej nagłych przebudzeń, mniejsza potrzeba siadania, a spokojniejszy umysł nie oczekuje już katastrofy o 2:00 w nocy. [Clinical], [Vithoulkas]

Krótkie porównanie: Lachesis ma wyraźne pogorszenie po śnie i nie toleruje ucisku wokół szyi; w obrazie Cor chodzi raczej o „pogorszenie w łóżku wskutek odczuwania pracy serca” i poprawę po przyjęciu pozycji siedzącej oraz pod wpływem czynników uspokajających. [Kent], [Clinical] Krótkie porównanie: Arsenicum budzi się po północy z lękiem i niepokojem ruchowym; chory w obrazie Cor również może budzić się z lękiem, lecz zamiast chodzić tam i z powrotem szuka bezruchu i uspokajającego wsparcia, a wyraźną ulgę przynosi mu pozycja półsiedząca z podparciem. [Kent], [Clinical] Przypadek: chory, który budzi się z mocno bijącym sercem i zimnym potem, siada wyprostowany przy otwartym oknie, aby móc oddychać, i dopiero wtedy może ponownie zasnąć, ilustruje wzorzec modalności snu Cor, o ile potwierdza go całość przypadku. [Clinical]

Sny często odzwierciedlają lęk związany z sercem: sny o duszeniu się, uwięzieniu, nagłym przestrachu, spadaniu lub zbliżającej się śmierci, często kończące się gwałtownym przebudzeniem z kołataniem serca. [Kent], [Clinical] Niektórzy śnią, że biegną, lecz nie mogą się poruszyć, co odzwierciedla nietolerancję wysiłku i lęk przed nim, obecne na jawie. [Clinical] Sny mogą być żywe po użyciu substancji pobudzających lub obfitej kolacji, co łączy zaburzenia snów z działem Pokarmy i napoje oraz przeszkodami zakłócającymi sen. [Clinical], [Hahnemann] Gdy lek działa, sny stają się mniej przerażające, a chory przestaje budzić się „już z lękiem”, co jest znaczącą oznaką stabilizacji układu nerwowego. [Clinical], [Vithoulkas]

Nie odnotowano objawów z próby lekowej. W rekonwalescencji po gorączce serce może być odczuwane jako słabe i łatwo ulegające pobudzeniu, a sen pozostaje zaburzony; stany te należą raczej do obserwacji klinicznych niż do klasycznej próby lekowej. [Clinical], [Vithoulkas]

Częste jest uczucie zimna z zimnym potem podczas kołatania serca: chory czuje wewnętrzny alarm, a jego ciało jest zimne i wilgotne, zwłaszcza w chwilach przypominających zapaść. [Clinical], [Kent] Gorąco nie jest objawem charakterystycznym, choć gorące, duszne pomieszczenia nasilają ucisk i lęk, a chłodne powietrze przynosi ulgę, potwierdzając modalność ogólną. [Boger], [Kent] Poty mogą pojawiać się falami wraz z epizodami sercowymi i ustępować pod wpływem odpoczynku oraz uspokajającego wsparcia, co wskazuje na ich autonomiczne pochodzenie. [Clinical], [Vithoulkas]

Substancje pobudzające są ważnymi czynnikami pogarszającymi w stanach nadwrażliwości odpowiadających obrazowi Cor: kawa, nikotyna, napoje energetyczne i alkohol spożywany późną porą mogą wywoływać trzepotanie serca, drżenie i nocne przebudzenia, a ich odstawienie jest często niezbędne, by działanie leku mogło wyraźnie się ujawnić. [Hahnemann], [Clinical] Obfite posiłki nasilają ucisk i kołatanie serca, zwłaszcza gdy są spożywane późno; chory może mieć wrażenie, że serce jest „wypychane” przez skierowany ku górze ucisk i gazy, co łączy działy Żołądek i Klatka piersiowa. [Clinical], [Boger] U niektórych poprawę przynoszą lżejsze i wcześniejsze kolacje, prowadząc do spokojniejszego snu i mniejszej liczby nocnych epizodów, co stanowi praktyczne potwierdzenie obrazu przypadku. [Clinical], [Vithoulkas] Zimne napoje mogą nasilać ucisk u bardzo wrażliwych chorych, podczas gdy chłodne, świeże powietrze (nie szok zimnem) często przynosi ulgę. [Clinical] Chory może zacząć pragnąć prostych, niepobudzających potraw i odczuwać niechęć do wszystkiego, co „napędza serce”, co często stanowi instynktowną ochronę samego siebie. [Clinical], [Boger]

Ogólny obraz Cor cechują **podatność na zaburzenia rytmu i wyczerpanie serca**: organizm łatwo reaguje przestrachem, nadmiernym pobudzeniem i wyczerpaniem. [Clinical], [Boger] Osłabienie jest często niewspółmierne do wysiłku: niewielka aktywność wywołuje kołatanie serca, duszność, drżenie i potrzebę, by usiąść. Może to prowadzić do lękowego ograniczania aktywności życiowej, które samo staje się przyczyną podtrzymującą dolegliwości. [Clinical], [Vithoulkas] Wyraźne znaczenie mają pozycja ciała i otoczenie: pogorszenie w łóżku, podczas leżenia na lewym boku i w dusznych pomieszczeniach; poprawa na świeżym powietrzu, przy uniesionym i podpartym tułowiu, w bezruchu i przy spokojnym oddychaniu. [Boger], [Kent] U chorego często występuje charakterystyczny obraz „burzy” autonomicznej: zimny pot, drżenie, bladość i nagły strach podczas napadu, a następnie wyczerpanie. [Clinical], [Kent]

Ważnym kontekstem jest rekonwalescencja: po chorobach gorączkowych lub długotrwałej chorobie serce wydaje się słabe i nadmiernie pobudliwe, a sen łatwo ulega przerwaniu; przywrócenie regularnego rytmu dnia i codziennych zwyczajów staje się równie ważne jak dobór leku. [Clinical], [Vithoulkas] Uraz emocjonalny często znajduje wyraz w dolegliwościach w klatce piersiowej: przestrach, żal i długotrwały lęk wywołują objawy sercowe, które nasilają się pod wpływem zamartwiania się, a słabną po uspokojeniu chorego. Sferę psychiczną i fizyczną trzeba zatem traktować jako całość. [Kent], [Clarke] Objawy ogólne często ustępują po usunięciu przeszkód (używek, późnych obfitych posiłków, nieregularnego snu), co samo w sobie stanowi zastosowanie nauki Hahnemanna: nawet najlepiej dobrany lek może zawieść, jeśli nie usunie się przyczyn podtrzymujących dolegliwości. [Hahnemann], [Vithoulkas]

Krótkie porównanie: Digitalis, Cactus, Kalmia i Spigelia mogą odpowiadać dolegliwościom sercowym, a ich obrazy są znacznie pełniej udokumentowane próbami lekowymi. Cor rozważa się, gdy całokształt objawów koncentruje się wokół serca, lecz nie wskazuje jednoznacznie na jeden lek sercowy poznany w próbach lekowych, a przesłanki organoterapii i wielokrotne potwierdzenia kliniczne przemawiają za jego użyciem. [Kent], [Clarke] Wyleczenie to nie tylko rzadsze kołatanie serca: to odzyskana pewność podczas ruchu, bardziej regenerujący sen, mniejszy lęk, cieplejsze kończyny oraz spokojniejsze, bardziej miarowe odczuwanie życia we własnej piersi. [Hahnemann], [Vithoulkas]

Etiologia i czynniki wyzwalające (przestrach, panika, pogorszenie w nocy)

• Aconite – Nagły, gwałtowny strach z ostrą burzą objawów sercowych; Cor cechuje bardziej przewlekła wrażliwość rytmu serca, z wyczerpaniem i nocnym pogorszeniem zależnym od pozycji. [Kent], [Clinical]
• Arsenicum – Silny lęk z niepokojem ruchowym i zapaścią; w obrazie Cor chory szuka bezruchu i uspokojenia, a wyraźną poprawę przynosi uniesienie i podparcie tułowia. [Kent], [Clinical]
• Lachesis – Pogorszenie po śnie, dławienie, cechy lewostronne; Cor cechuje raczej „wyczuwanie pracy serca w łóżku” z poprawą po przyjęciu pozycji siedzącej niż klasyczne dla Lachesis zaciskanie. [Kent], [Clinical]

Powinowactwo narządowe i osłabienie serca

• Digitalis – Wyraźne osłabienie serca, uczucie zapadania, niemiarowe tętno w obrazie poznanym w próbach lekowych; Cor stosuje się, gdy istnieją wskazania do organoterapii, ale nie dominuje wyraźny zespół objawów charakterystycznych Digitalis. [Clarke], [Kent]
• Crataegus – Czynnościowe osłabienie serca i wspomaganie rekonwalescencji w późniejszej praktyce; Cor wyraźniej reprezentuje podejście oparte na sarkodzie i „głosie narządu”, gdy potwierdza je całokształt objawów. [Clarke], [Clinical]
• Cactus – Zaciskanie jak żelazną obręczą i silnie wyrażone odczucia ściskania; Cor cechuje raczej wyczerpanie związane z rytmem serca i ucisk z lękiem, z poprawą po odpoczynku i uspokojeniu chorego. [Clarke], [Kent]

Charakter bólu i jego promieniowanie

• Spigelia – Nerwobóle okolicy przedsercowej, często lewostronne i ostre; w Cor ból ma mniej nerwobólowy charakter, a bardziej uciskający, z osłabieniem i objawami autonomicznymi. [Kent], [Clinical]
• Kalmia – Bóle serca z promieniowaniem i związkami z dolegliwościami reumatycznymi; Cor cechuje raczej osłabienie w rekonwalescencji i wrażliwość rytmu serca bez wyraźnych cech reumatycznych. [Kent], [Clinical]
• Naja – Dolegliwości sercowe z głębokim uciskiem i ciężarem moralnym lub emocjonalnym; Cor cechuje raczej wyczerpanie fizjologiczne i lękowe obserwowanie własnego stanu. [Kent], [Clinical]

Czynniki wyzwalające związane z pozycją ciała i żołądkiem

• Nux-v. – Kołatanie serca po używkach i obfitych posiłkach, z drażliwością; Cor cechuje raczej nocny ucisk zależny od pozycji i skłonność do zapaści, choć oba leki mogą wykazywać wrażliwość na używki. [Kent], [Clinical]
• Lycopodium – Gazy i ucisk ku górze z lękiem; w Cor wyraźniejsze są lęk odczuwany w okolicy przedsercowej i duszność, z poprawą przy uniesionym i podpartym tułowiu. [Kent], [Boger]
• Carbo-v. – Głód powietrza, zapaść, pragnienie świeżego powietrza; Cor również cechuje poprawa na świeżym powietrzu, ale jego obraz określają wrażliwość rytmu i wyczuwanie pracy serca w łóżku. [Kent], [Clinical]

• Uzupełniający: Digitalis – Gdy wyraźnie ujawnia się obraz leku sercowego poznanego w próbach lekowych, Digitalis może działać konstytucyjnie; Cor można rozważyć jako wspomagający lek narządowy, gdy całokształt objawów nadal koncentruje się wokół serca, lecz nie odpowiada w pełni Digitalis. [Clarke], [Kent]
• Uzupełniający: Crataegus – Często stosowany w późniejszej praktyce w stanach osłabienia serca; Cor może być podany po nim, gdy wyraźne są przesłanki stosowania sarkody, a całokształt objawów koncentruje się wokół serca. [Clarke], [Clinical]
• Uzupełniający: Cactus – Gdy zaciskanie jest wyraziste i dominuje w obrazie, pierwszeństwo może mieć Cactus; Cor można rozważyć później, jeśli pozostały obraz obejmuje osłabienie i wrażliwość rytmu serca z pogorszeniem w nocy. [Clarke], [Kent]
• Dobrze działa po: Aconite – Po ustąpieniu gwałtownych ostrych reakcji na przestrach Cor może odpowiadać utrzymującej się wrażliwości rytmu serca i lękowi przed wysiłkiem w rekonwalescencji. [Kent], [Clinical]
• Dobrze działa po: Nux-v. – Po wyeliminowaniu nadmiernego stosowania używek Cor może pomóc, gdy serce nadal jest nadmiernie pobudliwe, a kołatanie przerywa sen. [Kent], [Clinical]
• Antidota (w praktyce): używki i późne obfite posiłki – Usunięcie tych przeszkód często zmienia obraz przypadku i pozwala wyraźniej ocenić działanie leku. [Hahnemann], [Vithoulkas]
• Niezgodne podejście: „przepisywanie na serce” oparte na rozpoznaniu – Należy unikać przepisywania Cor wyłącznie dlatego, że pacjent ma rozpoznanie kardiologiczne; konieczne są charakterystyczne modalności i objawy ogólne. [Hahnemann], [Kent]
• Pokrewny: Carbo-v. – Wspólne są głód powietrza i poprawa na świeżym powietrzu; w różnicowaniu należy uwzględnić charakter zapaści w zestawieniu z wrażliwością rytmu skoncentrowaną wokół serca. [Kent], [Clinical]

Cor jest najbardziej odpowiedni, gdy objawy ze strony serca wyraźnie dominują i mają określone modalności: pogorszenie nocą w łóżku, podczas leżenia na lewym boku, pod wpływem wysiłku i emocji oraz w dusznych pomieszczeniach; poprawa przy uniesionym i podpartym tułowiu, w bezruchu, przy spokojnym oddychaniu i na świeżym powietrzu. Głównymi objawami współwystępującymi są zimny pot i wyczerpanie po napadzie. [Boger], [Kent] Ponieważ jest to sarkoda o ograniczonym zakresie klasycznych prób lekowych, należy przepisywać ją zachowawczo, ostrożnie powtarzać podanie, a powodzenie oceniać na podstawie szerokich zmian konstytucyjnych (sen, pewność podczas ruchu, zmniejszenie lęku, rzadsze napady), nie zaś zmiany pojedynczego objawu. [Hahnemann], [Vithoulkas]

Praktyczne postępowanie często rozstrzyga o przebiegu przypadku: ograniczenie używek, lżejsze późne posiłki, ustabilizowanie rytmu snu i nauka uspokajającego oddychania podczas napadów usuwają przeszkody w wyleczeniu i zapobiegają pozornym niepowodzeniom leku. [Hahnemann], [Vithoulkas] Wszelkie nowe, silne lub niepokojące objawy sercowe wymagają pilnej oceny medycznej; pierwszym obowiązkiem homeopaty są bezpieczeństwo i rzetelność. [Hahnemann], [Vithoulkas]

Praktyczne wskazówki na przykładach przypadków

• Przypadek: nocne budzenie się z mocnym biciem serca i zimnym potem, przymus siedzenia prosto przy otwartym oknie, uspokojenie pod wpływem otuchy i powolnego oddychania; Cor rozważano po potwierdzeniu całokształtu objawów i uwzględnieniu przyczyn podtrzymujących dolegliwości. [Clinical]
• Przypadek: osłabienie w rekonwalescencji z kołataniem serca po niewielkim wysiłku i lękiem przed zapaścią, pogorszenie w dusznych pomieszczeniach, poprawa na świeżym powietrzu i w spoczynku; Cor rozważano jako wsparcie ukierunkowane na serce, gdy nie dominował obraz żadnego pojedynczego leku poznanego w próbach lekowych. [Clinical], [Vithoulkas]
• Przypadek: kołatanie serca powtarzalnie nasilające się po kawie i późnych posiłkach, z bezsennością i lękiem w okolicy przedsercowej; poprawa nastąpiła dopiero po wyeliminowaniu używek równolegle z podaniem leku; rozstrzygająca okazała się zasada usuwania przeszkód w wyleczeniu. [Hahnemann], [Clinical]

Umysł

• Umysł; lęk; serce; o – Lęk o serce skupiony na obawie przed jego niewydolnością lub zapaścią. [Kent]
• Umysł; strach; śmierć; zbliżająca się – Gdy kołatanie serca wywołuje silny lęk przed śmiercią. [Kent]
• Umysł; panika; z kołataniem serca – Nagła panika związana z napadami zaburzeń rytmu. [Clinical], [Kent]
• Umysł; łatwo się wzdryga; z kołataniem serca – Przestrach jako czynnik wyzwalający burzliwe objawy sercowe. [Kent], [Clarke]
• Umysł; pragnienie; towarzystwa; z powodu lęku – Dodanie otuchy uspokaja zarówno psychikę, jak i serce. [Kent]
• Umysł; drażliwość; podczas cierpienia – Podczas napadów nie chce pytań ani ponaglania. [Kent]

Klatka piersiowa

• Klatka piersiowa; ucisk; leżenie; pogorszenie – Ucisk narasta po położeniu się, ustępuje po przyjęciu pozycji siedzącej. [Kent]
• Klatka piersiowa; zaciskanie; jak obręczą – Odczucia zaciskania wymagające różnicowania z Cactus. [Clarke], [Kent]
• Klatka piersiowa; ból; z lękiem – Gdy odczucie bólu i strach splatają się ze sobą. [Kent]
• Klatka piersiowa; duszenie się; pragnie świeżego powietrza – Świeże powietrze łagodzi ucisk i panikę. [Kent]
• Klatka piersiowa; kołatanie serca; po jedzeniu – Bodziec żołądkowy wywołujący wzmożone odczuwanie pracy serca. [Boger], [Kent]
• Klatka piersiowa; drżenie; z kołataniem serca – Burza autonomiczna z drżeniem i strachem. [Kent]

Serce

• Serce; kołatanie; noc – Kluczowe są pogorszenie w nocy i wyczuwanie pracy serca w łóżku. [Kent]
• Serce; kołatanie; wysiłek; niewielki – Niewspółmierne pobudzenie po małym wysiłku. [Boger], [Kent]
• Serce; kołatanie; emocje; pogorszenie – Strach, żal i zamartwianie się bezpośrednio pobudzają rytm serca. [Kent], [Clarke]
• Serce; tętno; niemiarowe – Subiektywne odczucie niemiarowości lub odczuwanie obiektywnie niemiarowego tętna. [Kent]
• Serce; osłabienie; uczucie – „Serce jest jakby zmęczone”, uczucie zapadania po napadach. [Boger], [Kent]
• Serce; lęk; w okolicy przedsercowej – Lęk odczuwany fizycznie nad okolicą serca. [Kent]

Oddychanie

• Oddychanie; utrudnione; leżenie; pogorszenie – Obraz przypominający ortopnoë, z poprawą przy uniesionym i podpartym tułowiu. [Boger], [Kent]
• Oddychanie; wzdychanie; częste – Wzdychanie jako reakcja na napięcie w klatce piersiowej i strach. [Kent]
• Oddychanie; brak tchu; wysiłek – Niewielki wysiłek powoduje brak tchu wraz z kołataniem serca. [Boger], [Kent]
• Oddychanie; pragnie świeżego powietrza – Ważna modalność przynosząca ulgę w stanach ucisku. [Kent]
• Oddychanie; duszność; z kołataniem serca – Powiązanie pracy serca i oddechu podczas napadów. [Clinical], [Kent]
• Oddychanie; lęk; z dusznością – Strach narasta wraz z nasileniem braku tchu. [Kent]

Sen

• Sen; zakłócony; przez kołatanie serca – Budzenie się, ponieważ bicie serca staje się głośne lub niemiarowe. [Kent]
• Sen; budzenie się; nagłe; z lękiem – Nagłe przebudzenie z paniką i kołataniem serca. [Kent]
• Sen; pozycja; musi siedzieć – Sen możliwy tylko przy uniesionym i podpartym tułowiu. [Boger], [Kent]
• Sen; bezsenność; z powodu ucisku – Nie może leżeć w łóżku z powodu ciężaru w klatce piersiowej. [Kent]
• Sen; pogorszenie; po używkach – Kawa i nikotyna wywołują nocne napady. [Kent]
• Sen; nie przynosi wypoczynku; wskutek wielokrotnych przebudzeń – Wyczerpanie rano po przerywanych nocach. [Boger], [Kent]

Pot

• Pot; zimny; z kołataniem serca – Zimny, lepki pot jako przejaw wyładowania autonomicznego. [Kent]
• Pot; czoło; podczas lęku – Pocenie narasta wraz ze strachem i uciskiem. [Kent]
• Pot; dłonie; wilgotne i chłodne – Wilgotne, zimne dłonie podczas napadów. [Clinical], [Kent]
• Pot; po wysiłku; osłabienie – Pocenie się z niewspółmiernym zmęczeniem. [Boger], [Kent]
• Pot; noc; z budzeniem się – Poty podczas nocnego kołatania serca. [Kent]
• Pot; z drżeniem – Pot towarzyszący drżeniu i strachowi. [Kent]

Objawy ogólne

• Objawy ogólne; osłabienie; po niewielkim wysiłku – Obraz zapaści po wysiłku „zbyt małym”, by ją uzasadniał. [Boger], [Kent]
• Objawy ogólne; pogorszenie; noc – Noc nasila odczuwanie pracy serca i strach. [Boger], [Kent]
• Objawy ogólne; pogorszenie; duszne pomieszczenia – Duszne powietrze nasila ucisk i lęk. [Boger], [Kent]
• Objawy ogólne; poprawa; świeże powietrze – Świeże powietrze uspokaja i przynosi ulgę. [Boger], [Kent]
• Objawy ogólne; pogorszenie; używki – Kawa i nikotyna nasilają nadmierną pobudliwość serca i zaburzenia snu. [Kent]
• Objawy ogólne; poprawa; odpoczynek; bezruch – Bezruch jako potrzeba ciała podczas napadów. [Kent]

Hahnemann — Organon of Medicine (1842): zasady indywidualizacji, całokształtu objawów, przeszkód w wyleczeniu oraz obowiązku klinicznego stawiającego bezpieczeństwo na pierwszym miejscu.

Kent — Lectures on Homeopathic Materia Medica (1905): ocena objawów ogólnych, modalności, stanów lękowych i wzorców lęku związanego z sercem.

Kent — Repertory of the Homeopathic Materia Medica (1897): układ rubryk działów Umysł, Klatka piersiowa, Serce, Sen i Objawy ogólne.

Boger — Synoptic Key of the Materia Medica (1931): nacisk na modalności, pogorszenia zależne od czasu i metodę uogólniania klinicznego.

Clarke — Dictionary of Practical Materia Medica (1900): porównania leków sercowych i podejście do różnicowania klinicznego.

Hering — Guiding Symptoms (1879–): metoda potwierdzania obrazów leków i oceny znaczenia objawów współwystępujących.

Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–1879): standardy wiarygodności prób lekowych (wykorzystane tutaj jako punkt odniesienia nakazujący ostrożność).

Boericke — Pocket Manual of Homeopathic Materia Medica (wydania z początku XX wieku): praktyczny styl kliniczny i metoda porównywania leków.

Vithoulkas — The Science of Homeopathy (1980): prowadzenie przypadków przewlekłych, ostrożność przy powtarzaniu podania leku i strategia usuwania przeszkód w wyleczeniu.

Morrison — Desktop Guide to Keynotes and Confirmatory Symptoms (1993): zasady oceny objawów potwierdzających i rozumowanie podczas klinicznej obserwacji przebiegu leczenia.

Sankaran — pisma o miazmach (lata 90. XX wieku i pierwsza dekada XXI wieku): zabarwienie miazmatyczne jako rama interpretacyjna przewlekłych wzorców.

Teixeira — współczesna metodologia prób lekowych i trituracji (współczesność): standardy odpowiedzialnego tworzenia i weryfikowania współczesnych obrazów leków.