• Skóra: Przewlekłe wykwity, łuszczyca, wyprysk, trądzik z szorstkością, łuszczeniem się i świądem [Clarke].
• Wątroba: Pobudza osłabioną czynność wątroby, poprawia wydzielanie żółci.
• Przewód pokarmowy: Niestrawność wskutek osłabionej czynności wątroby.
• Błony śluzowe: Zwłaszcza przewodu pokarmowego, a także skóra.
• Odżywienie: Poprawia przyswajanie składników odżywczych i ogólny stan odżywienia w stanach osłabienia.

• Na świeżym powietrzu (złagodzenie objawów psychicznych i skórnych).
• Podczas łagodnego ruchu (poprawa przy osłabionej czynności wątroby).
• Pod wpływem ciepła (złagodzenie uczucia zimna związanego z przekrwieniem wątroby).

• Po ciężkostrawnych, tłustych pokarmach (nasilenie niestrawności).
• Po alkoholu (zaostrzenie dolegliwości skórnych).
• Podczas zimnej, wilgotnej pogody (pogorszenie łuszczycy i wyprysku).

Łagodne obniżenie nastroju często towarzyszy przewlekłym chorobom skóry, w których wskazany jest ten lek. Pacjenci mogą odczuwać obniżoną samoocenę lub wycofywać się z kontaktów społecznych z powodu widocznych, szpecących zmian skórnych [Clarke]. Może występować drażliwość lub niecierpliwość, zwłaszcza przy silnym świądzie lub znacznym dyskomforcie. W długotrwałych przypadkach może pojawić się pewna ociężałość myślenia związana z osłabioną czynnością wątroby i złym odżywieniem.

Uczucie ciężkości głowy rano, często związane ze spowolnionym trawieniem. Tępy ból głowy po ciężkostrawnym jedzeniu. W niektórych przypadkach przekrwieniu wątroby towarzyszy uczucie przekrwienia w okolicy czoła.

W przewlekłych chorobach skóry powieki mogą być suche i łuszczące się. Niewielkie przekrwienie spojówek wskutek ogólnoustrojowego zatrucia.

Sporadyczne wykwity wypryskowe wokół uszu; świąd i suchość przewodu słuchowego zewnętrznego.

Sucha, popękana skóra na brzegach nozdrzy u osób z uogólnioną łuszczycą lub wypryskiem.

Cera żółtawa lub ziemista w przewlekłych dolegliwościach wątrobowych. Trądzik u młodych osób, zwłaszcza z zaburzeniami trawienia. Szorstkość, suchość i drobne łuszczenie się skóry twarzy.

Gorzki smak w ustach rano; język obłożony, zwykle żółtawym nalotem. Suchość błon śluzowych w okresie aktywnych wykwitów skórnych.

Łagodne podrażnienie lub uczucie otarcia, niekiedy związane z szerzeniem się nieżytu przy zaburzeniach żołądkowych lub wątrobowych.

Słaby apetyt, zwłaszcza rano. Uczucie pełności po niewielkiej ilości pokarmu. Niestrawność wskutek osłabionego wydzielania żółci. Nudności i gorzkie odbijania po ciężkostrawnym jedzeniu lub alkoholu.

Uczucie pełności, wzdęcie i bolesność uciskowa w prawym podżebrzu wskutek przekrwienia wątroby [Boericke]. Sporadyczne zaparcie wskutek niedostatecznej ilości żółci.

Brak wyraźnych objawów ze strony układu moczowego; w przeciwieństwie do Berberis vulgaris nie jest to lek działający przede wszystkim na układ moczowy.

Nie odnotowano objawów z prób lekowych; w obserwacji klinicznej może występować łagodne zaparcie.

Dolegliwości skórne mogą nasilać się przed miesiączką. Ogólne osłabienie u młodych kobiet z niedokrwistością i przewlekłymi wykwitami.

Nie odnotowano swoistych objawów; sporadycznie niewielki ucisk w klatce piersiowej wskutek zaburzeń trawienia.

Tępy ból w okolicy lędźwiowej wskutek przekrwienia wątroby.

Suche, łuszczące się ogniska na łokciach i kolanach u chorych na łuszczycę. Może występować uczucie sztywności stawów związane z ogólnym spowolnieniem przemiany materii.

To najbardziej charakterystyczny obszar działania leku. Przewlekłe choroby skóry — zwłaszcza łuszczyca — z ogniskami pogrubiałej, szorstkiej, łuszczącej się skóry, często swędzącymi, lecz niezbyt intensywnie [Clarke]. Łuska może być srebrzystobiała lub żółtawa. Lek wskazany jest także w wyprysku, szczególnie gdy skóra jest sucha, popękana i wolno się goi. Trądzik pospolity, zwłaszcza u osób o spowolnionych funkcjach organizmu, żółtawej cerze i słabym trawieniu. Ogniska nadmiernego rogowacenia i nacieczenia dobrze reagują na lek. Działa jako środek „oczyszczający krew”, poprawiając odżywienie skóry i wspomagając ustępowanie zmian. W niektórych przypadkach przebarwienia i szorstkość skóry utrzymują się po ustąpieniu wykwitów, jeśli nie zostanie przywrócony prawidłowy ogólny stan odżywienia.

Sen zakłócony przez świąd w przebiegu chorób skóry.

Sporadycznie niewielka gorączka przy przewlekłym przekrwieniu wątroby.

Brak wyraźnego wzorca poza niewielkim uczuciem zimna w przypadkach osłabionej czynności wątroby.

Niechęć do tłustych pokarmów; pogorszenie objawów po alkoholu.

Działa jako środek przestrajający — stopniowo poprawia odżywienie całego organizmu i stan skóry. Najlepiej sprawdza się w stanach przewlekłych, a nie ostrych.

• Arsenicum album – Znacznie silniejsze pieczenie i niepokój ruchowy; w obrazie Berberis aquifolium nie występuje silny lęk.
• Sulphur – Wyraźny świąd, pieczenie, pogorszenie pod wpływem ciepła; w obrazie Berb-aq. świąd jest łagodniejszy i towarzyszy osłabionej czynności wątroby.
• Graphites – Grube, sączące wykwity; w obrazie Berb-aq. wykwity są suche, łuszczące się, z mniejszą ilością wydzieliny.
• Berberis vulgaris – Działa przede wszystkim na układ moczowy i nerki; Berb-aq. głównie na skórę i wątrobę.

• Leki komplementarne: Sulphur w przewlekłych dolegliwościach skórnych; Nux vomica przy osłabionej czynności wątroby.
• Antidota: Alkohol i ciężkostrawne pokarmy jako czynniki nasilające objawy.
• Dobrze działa po: Arsenicum album lub Sulphur w przewlekłej łuszczycy.

• W łuszczycy w praktyce ziołoleczniczo-homeopatycznej często stosuje się 5–10 kropli nalewki w wodzie, 3× dziennie, obok preparatów w potencjach homeopatycznych podawanych wewnętrznie.
• Cenny w trądziku u młodych osób ze spowolnionym trawieniem.
• Do rozważenia w wyprysku u osób starszych o żółtawej skórze i małej żywotności.

Umysł:

• Smutek towarzyszący chorobie przewlekłej.
• Drażliwość wskutek świądu.

Głowa:

• Uczucie ciężkości rano.
• Tępy ból głowy po ciężkostrawnym jedzeniu.

Twarz:

• Trądzik u pacjentów z niestrawnością.
• Wykwity suche i łuszczące się.

Skóra:

• Łuszczyca.
• Wyprysk przewlekły, suchy.
• Łuszczące się wykwity.
• Nadmierne rogowacenie.
• Suchość skóry.

Objawy ogólne:

• Osłabienie wskutek osłabionej czynności wątroby.
• Pogorszenie po alkoholu.
• Poprawa na świeżym powietrzu.

Clarke J.H. – A Dictionary of Practical Materia Medica: Główne wskazania w łuszczycy i zaburzeniach wątrobowych.

Boericke W. – Pocket Manual of Homœopathic Materia Medica: Podsumowanie zastosowań klinicznych.

Hughes R. – Manual of Pharmacodynamics: Omówienie fizjologicznego działania berberyny.

Tyler M.L. – Homœopathic Drug Pictures: Ogólny obraz leku stosowanego w dolegliwościach skórnych.

Hale E.M. – New Remedies: Wczesne doniesienia kliniczne o powodzeniu w leczeniu chorób skóry.

W.A. Dewey – Practical Homœopathic Therapeutics: Ujęcie w grupie leków skórnych i wątrobowych.

Grieve M. – Modern Herbal: Informacje botaniczne i ziołolecznicze.

Allen T.F. – Encyclopedia of Pure Materia Medica: Wzmianki o lekach zawierających berberynę.

Hering C. – Guiding Symptoms: Uwagi dotyczące skóry i wątroby.

Nash E.B. – Leaders in Homœopathic Therapeutics: Zastosowanie kliniczne ze szczególnym uwzględnieniem łuszczycy.