• Żołądek i dwunastnica. Niestrawność z nadkwaśnością: kwaśne odbijania i zgaga, kwaśne wymioty (u niemowląt), nietolerancja tłuszczów i ciężkostrawnych potraw; uczucie pustki z nadkwaśnością [Hering], [Allen], [Boericke], [Clarke].
• Jelita (niemowlęta). Zielonkawe, kwaśne stolce z grudkami przypominającymi zsiadłe mleko; biegunka po mleku; owsiki ze świądem odbytu nasilającym się w nocy [Hering], [Allen], [Clarke], [Boericke].
• Metabolizm (równowaga kwasowo-zasadowa). Skaza moczanowa: moczany w moczu, piasek moczowy, dna; nadmiar kwasu mlekowego po wysiłku; kwaśny pot; skłonność do acetonemii u dzieci [Schussler], [Clarke], [Boger], [Phatak].
• Błony śluzowe (żółte, kremowe wydzieliny). Kanarkowożółty lub cytrynowożółty, kremowy nalot na tylnej części języka; żółta, kremowa wydzielina lub naloty w nosie bądź gardzieli [Clarke], [Boericke], [Allen].
• Gardło. Grudkowe zapalenie gardła z żółtym, kremowym wysiękiem; podostre zapalenie migdałków, nieżyt po błonicy (nie jest to lek na zmiany błoniaste) [Clarke], [Boger].
• Stawy i ścięgna. Bóle dnawe i bóle mięśniowe związane z kwasem mlekowym; bolesność przyczepów w łokciu tenisisty; poranna sztywność u osób ze skazą moczanową [Boger], [Phatak], [Boericke].
• Układ moczowy. Kwaśny mocz, fosforany i moczany; osad przypominający ceglany pył; owsiki i moczenie mimowolne przy nadmiernej kwasowości [Allen], [Clarke].
• Skóra. Pokrzywka związana z nadmierną kwasowością, zwłaszcza po skorupiakach i mięczakach lub słodyczach; wyprzenie z nadżerkami pod wpływem kwaśnego potu [Boericke], [Clarke].
• Głowa i układ nerwowy. Ból głowy z nudnościami wskutek nadkwaśności (po tłuszczach, ciastach, słodyczach), z żółtym nalotem na nasadzie języka i cofaniem się kwaśnej treści [Nash], [Clarke].
• Kobiety i laktacja. Niestrawność z nadkwaśnością w ciąży; kwaśne wymioty, kolka niemowlęca po tłustym mleku; pęknięcia brodawek sutkowych z kremową wydzieliną (zastosowanie wspomagające) [Clarke], [Boericke].

• Napoje lub pokarmy alkaliczne; woda zawierająca wodorowęglany; mleko rozcieńczone wodą alkaliczną [Clarke], [Boericke], [Schussler].
• Umiarkowane jedzenie; lekka, prosta dieta (suche tosty, proste potrawy zbożowe) [Nash], [Clarke].
• Odbijanie; uwalnianie gazów przez usta; spokojne spacery po posiłkach [Allen], [Clarke].
• Ogrzewanie brzucha; termofor przy skurczach, ale nie przy zgadze [Boger].
• Lekka kolacja wczesnym wieczorem; unikanie późnych kolacji [Nash].
• Siedzenie z wyprostowanym tułowiem po jedzeniu; unikanie pozycji leżącej [Clarke].
• Unikanie kwaśnych pokarmów (cytrusów, octu, marynat) i tłustych, ciężkostrawnych potraw [Boericke].
• Krótka drzemka u niemowląt po wypróżnieniu przynoszącym ulgę (okres uspokojenia po kwaśnej biegunce) [Hering].
• Obmywanie wykwitów łagodnym płynem alkalicznym (pokrzywka, odparzenia) [Clarke].
• Odpoczynek po nadmiernym wysiłku przy bólach mięśniowych związanych z kwasem mlekowym; rozciąganie, a następnie ciepło [Boger].
• Chłodne pomieszczenia przy bólu głowy z nudnościami o podłożu żółciowym i związanym z nadkwaśnością; świeże powietrze bez przeciągu [Nash], [Clarke].
• Regularny rytm wypróżnień (zapobiega kwaśnej fermentacji) [Clarke].

• Kwaśne pokarmy (cytrusy, ocet), słodycze i cukier, ciasta, tłuszcze, lody [Allen], [Boericke], [Clarke].
• Mleko (niestrawione → wymioty zsiadłym mlekiem, kwaśne stolce), zwłaszcza u niemowląt [Hering], [Allen].
• Noc, zwłaszcza po północy: robaki, cofanie się kwaśnej treści, zgaga, świąd odbytu [Hering], [Allen], [Clarke].
• Przejadanie się lub jedzenie w pośpiechu; jedzenie późno w nocy [Nash], [Clarke].
• Wysiłek fizyczny (bóle mięśniowe związane z kwasem mlekowym, bolesność ścięgien) [Boger], [Phatak].
• Zmiany pogody na wilgotną i zimną (sztywność dnawa, pokrzywka) [Phatak], [Boericke].
• Praca umysłowa po posiłkach (ból głowy z nudnościami, kwaśność) [Nash], [Clarke].
• Leżenie na prawym boku po jedzeniu (zgaga, cofanie się kwaśnej treści) [Clarke].
• Piwo, słodkie wina oraz skorupiaki i mięczaki (pokrzywka, dolegliwości żołądkowe) [Clarke], [Boericke].
• Kwaśny pot lub kwaśna zawartość pieluch, powodujące nadżerki skóry (wyprzenie) [Hering], [Boericke].
• Wstrzymanie zwykłego wypróżnienia (nasilenie fermentacji) [Clarke].

Usposobienie Nat-p. pozostaje pod wpływem trawienia: drażliwość i zrzędliwość nasilają się i słabną wraz z nadkwaśnością, ustępując, gdy żołądek się uspokaja (odsyłacz: Żołądek) [Clarke], [Nash]. Praca umysłowa po posiłkach wywołuje zamęt w głowie związany z kwaśnymi dolegliwościami — myślenie staje się ociężałe, pojawia się niechęć do wysiłku, a ulgę przynoszą spacer i niewielka ilość napoju alkalicznego (Modalności) [Nash], [Clarke]. Dzieci są marudne, płaczą przed oddaniem kwaśnego stolca z grudkami przypominającymi zsiadłe mleko, po czym uspokajają się aż do następnego karmienia; kwaśny zapach pieluchy ma znaczenie diagnostyczne (Jelita/Skóra) [Hering], [Allen]. Niepokój dotyczy spraw praktycznych, koncentruje się na wyborze pokarmów i obawie przed „dolegliwościami żółciowymi”; chorzy czytają etykiety, aby unikać kwasów i cukru — to sposób radzenia sobie wyuczony wskutek nawrotów (Pokarmy i napoje) [Clarke]. Osoby z dną stają się opryskliwe w wilgotną pogodę, a stan ten pogarszają ciężkość stóp i poranna sztywność (Stawy) [Phatak], [Boger]. Przygnębienie jest łagodne, związane z niestrawnością — ponury nastrój z żółtym nalotem na języku ustępuje, gdy dzięki środkom alkalicznym dzień mija bez dolegliwości; nie ma tu głębokiej płaczliwości Nat-m. (Różnicowanie) [Clarke], [Kent]. Przy bólach głowy chorzy szukają spokoju i chłodnego powietrza, nie lubią zamieszania; nakłaniani do jedzenia stają się drażliwi (Głowa/Modalności) [Nash]. Uczący się skarżą się na „zamglenie” w głowie po słodyczach i ciastach; szklanka wody alkalicznej i spacer przywracają jasność myślenia (Powinowactwo: Metabolizm) [Clarke]. Podczas nasilenia dolegliwości związanych z robakami dziecko jest niespokojne w nocy, zgrzyta zębami i po przebudzeniu pozostaje rozdrażnione aż do wypróżnienia (Jelita) [Hering]. Ogólnie stan psychiczny zmienia się wraz z kwasowością: gdy ustępuje cofanie się kwaśnej treści, usposobienie się stabilizuje i powraca zdolność skupienia uwagi [Clarke], [Nash], [Boericke].

Ból głowy z nudnościami wskutek nadkwaśności: tępy ból czoła lub obu skroni z żółtym nalotem na nasadzie języka, cofaniem się kwaśnej treści i nudnościami po słodyczach i tłuszczach lub nauce po posiłkach; poprawa po środkach alkalicznych, na świeżym powietrzu i podczas spokojnego spaceru (odsyłacz: Żołądek) [Nash], [Clarke], [Boericke]. Ucisk jak od opaski towarzyszy zgadze i nasila się po późnych kolacjach (Modalności) [Clarke]. U osób ze skazą moczanową występują poranne uczucie ciężkości i napady zawrotów głowy przy wstawaniu, gdy mocz jest skąpy i pojawia się osad przypominający ceglany pył (Układ moczowy) [Clarke], [Boger]. Ból głowy przy zmianie pogody na wilgotną, ze sztywnością stawów (Metabolizm/Stawy) [Phatak]. Dzieci z kwaśną biegunką jęczą i wtulają głowę w poduszkę, uspokajając się po wypróżnieniu (Jelita) [Hering]. Światło i hałas nie powodują bardzo silnego pogorszenia; zasadnicze znaczenie ma podłoże żołądkowo-metaboliczne [Nash], [Clarke].

Żółtawe zabarwienie wewnętrznych kącików oczu i lepka, kremowa wydzielina zasychająca rano wskazują na powinowactwo do błon śluzowych (Błony śluzowe) [Clarke]. Światłowstręt jest łagodny; zamglone widzenie towarzyszy bólowi głowy z nudnościami i ustępuje, gdy uspokaja się żołądek [Nash]. W stanach dnawych odnotowuje się uczucie piasku pod powiekami (podłoże moczanowe) [Boericke].

Dzwonienie w uszach z bólem głowy i nudnościami po ciastach i słodyczach; uczucie pełności przy nadkwaśności żołądka (odsyłacz: Głowa) [Clarke]. Świąd przewodu słuchowego przy robaczycy (odruchowy) [Hering].

Żółta, kremowa wydzielina lub żółta wydzielina nieżytowa spływająca do gardła; pogorszenie w nocy i w ciepłych pomieszczeniach, poprawa na chłodnym powietrzu (Błony śluzowe) [Clarke], [Allen]. Kichanie po ciastach lub winie u osób z niestrawnością (odsyłacz: Pokarmy) [Clarke].

Ciastowata bladość z lekkim ziemistawożółtym odcieniem; tłusty lub kwaśny pot wokół ust u dzieci (Skóra) [Hering]. Wyraz twarzy niespokojny po błędach dietetycznych; ulga po odbijaniu i środkach alkalicznych (Żołądek) [Clarke].

Język: przednia część względnie czysta, tylna pokryta kanarkowożółtym lub cytrynowożółtym nalotem, grubym i kremowym — cecha charakterystyczna (Powinowactwo do błon śluzowych) [Clarke], [Boericke], [Allen]. W ustach kwaśno; ślina kwaśna; smak kwaśny lub gorzki po ciężkostrawnych potrawach [Allen], [Clarke]. W stanach nadmiernej kwasowości występują zmiany aftowe z żółtym, kremowym dnem [Clarke].

Zęby wrażliwe po słodyczach; zgrzytanie zębami w nocy przy robakach (owsikach) [Hering]. Bolesność wzdłuż brzegu dziąseł u osób ze skazą moczanową (Metabolizm) [Boericke].

Grudkowe zapalenie gardła lub podostre zapalenie migdałków z żółtym, kremowym wysiękiem lub punkcikami, pogorszenie po błędach dietetycznych związanych z tłustymi lub kwaśnymi pokarmami; rano odchrząkiwanie gęstej wydzieliny; nie jest to błona związana z niszczeniem tkanek, jak w obrazach leków wężowych (Różnicowanie) [Clarke], [Boger]. Przy zgadze kwaśny płyn cofa się do gardzieli, powodując nadżerki (odsyłacz: Żołądek) [Allen].

Główna sfera obrazu leku. Niestrawność z nadkwaśnością: kwaśne odbijania, zgaga, napływanie wodnistej treści do ust, kwaśne wymioty z uczuciem bliskiej śmierci (zwłaszcza u niemowląt), nietolerancja mleka, tłuszczów i słodyczy; uczucie pustki z nadkwaśnością; brak ochoty na ciężkostrawne jedzenie [Hering], [Allen], [Clarke], [Boericke]. Ból żołądka po ciastach lub smażonych potrawach, z żółtym nalotem na nasadzie języka i cofaniem się kwaśnej treści; poprawa po środkach alkalicznych, suchych tostach i podczas powolnego chodzenia [Nash], [Clarke]. Mleko się ścina i jest zwracane w postaci białych grudek wkrótce po karmieniu; zarówno stolec, jak i wymiociny są kwaśne (Niemowlęta) [Hering], [Allen]. Odbijanie łagodzi zarówno ból, jak i ucisk w głowie (odsyłacz: Głowa) [Clarke].

Kwaśna fermentacja: dużo gazów, przelewanie, kwaśne stolce powodujące nadżerki; kolka wokół pępka, łagodniejąca po kwaśnym stolcu (wbrew intuicji, lecz jest to objaw klasyczny) [Hering], [Allen]. Owsiki z nocnym świądem; zgrzytanie zębami; niespokojny sen [Hering]. Skłonność do niestrawności o podłożu żółciowym przy ciężkostrawnej diecie, jednak w obrazie nadal dominuje kwaśność, a nie gorycz (porównanie z Nux/Chin) [Clarke].

Mocz kwaśny, z moczanami przypominającymi ceglany pył; piasek moczowy, pieczenie pod koniec oddawania moczu; widoczne fosforany i moczany (zmętnienie) [Allen], [Clarke]. Ból pleców i sztywność łagodnieją w miarę klarowania się moczu przy stosowaniu postępowania alkalizującego (Stawy/Metabolizm) [Boger], [Phatak].

Zielonkawe, kwaśne stolce z grudkami przypominającymi zsiadłe mleko u niemowląt; kwaśna biegunka po mleku; nadżerki wokół odbytu; pielucha ma kwaśny zapach [Hering], [Allen], [Boericke]. Owsiki: świąd w nocy, dziecko drapie się i jest niespokojne; Nat-p. modyfikuje kwaśne podłoże, podczas gdy środki higieniczne usuwają inwazję [Hering], [Clarke]. U dorosłych po błędach dietetycznych zaparcie występuje naprzemiennie z kwaśnymi stolcami (odsyłacz: Pokarmy) [Clarke].

Polucje po obfitych kolacjach, z niestrawnością z nadkwaśnością (odruchowe) [Clarke]. Świąd skóry moszny wskutek kwaśnego potu (Skóra) [Boericke].

Nadkwaśność w ciąży: zgaga, kwaśne wymioty, żółty nalot na nasadzie języka; poprawa po małych łykach napoju alkalicznego i przy prostej diecie [Clarke], [Boericke]. Kolka i biegunka niemowlęca u dzieci karmionych piersią, gdy matka odżywia się głównie słodyczami i tłuszczami — skorygować dietę matki i podać Nat-p. (podłoże) [Clarke], [Hering]. Wydzielina z pochwy bywa żółta i kremowa w stanach nadmiernej kwasowości (objaw dodatkowy) [Clarke].

Poranne odchrząkiwanie żółtego, kremowego śluzu; mniej ciągliwego niż w Kali-bi., o żółtej barwie bardziej przypominającej masło (Różnicowanie) [Clarke], [Allen]. Nieprzyjemny zapach z ust w poranki z kwaśnymi dolegliwościami; ustępuje po napoju alkalicznym (Jama ustna) [Clarke].

Kołatanie serca po słodyczach i ciastach lub podczas leżenia na prawym boku, ze zgagą; ustępuje w miarę wyrównywania nadkwaśności (odsyłacz: Żołądek) [Clarke], [Nash]. U osób z dną tętno wydaje się niestabilne przy zmianach pogody (Metabolizm) [Phatak].

Cofanie się kwaśnej treści może wywołać krótki kaszel po posiłkach; pieczenie za mostkiem wznosi się do gardła (podobnie jak w chorobie refluksowej przełyku) [Clarke]. Kłujące bóle ściany klatki piersiowej po wysiłku u osób z obrazem związanym z kwasem mlekowym (Stawy/Mięśnie) [Boger].

Ból okolicy lędźwiowo-krzyżowej z kwaśnym moczem i moczanami; napięcie mięśni kulszowo-goleniowych po nadmiernym wysiłku (związane z kwasem mlekowym) [Boger], [Phatak].

Bóle dnawe palucha, stawu skokowego i palców rąk; guzki początkowo miękkie; poprawa przy przestrzeganiu diety i stosowaniu Nat-p. [Clarke], [Boericke]. Łokieć tenisisty i entezopatie po wysiłku z kwaśnym potem [Boger]. Poranna sztywność ustępuje pod wpływem ruchu i po lekkim śniadaniu (Objawy ogólne) [Phatak].

Pokrzywka po skorupiakach i mięczakach lub słodyczach; blade bąble z czerwoną obwódką, świąd nasila się pod wpływem ciepła łóżka; poprawa po zastosowaniu zasadowego płynu do przemywania i lekkiej diety [Clarke], [Boericke]. Wyprzenia i pieluszkowe zapalenie skóry z nadżerkami wywołanymi przez kwaśne stolce lub pot (Niemowlęta) [Hering]. Trądzik u osób jadających ciasta i wyroby cukiernicze; zmiany nasilają się i ustępują zależnie od diety (Metabolizm) [Clarke].

Sen jest zakłócany po późnych lub ciężkostrawnych kolacjach przez zgagę, kwaśne cofanie się treści żołądkowej i wzdęcia; chory siada, popija małymi łykami wodę alkaliczną i zapada w drzemkę dopiero wtedy, gdy żołądek się uspokoi [Clarke], [Nash]. Niemowlęta wzdrygają się, płaczą i podkurczają nóżki przed oddaniem kwaśnego, grudkowatego stolca; gdy odczują ulgę, zapadają w krótki, spokojny sen aż do następnego karmienia (Jelita) [Hering], [Allen]. Podrażnienie wywołane przez robaki powoduje niespokojne noce, zgrzytanie zębami i świąd odbytu między 1:00 a 3:00, ustępujące nad ranem (Odbytnica) [Hering]. Osoby cierpiące na bóle głowy z nudnościami wolą spać w chłodnym pokoju, na niskiej poduszce; ciepło łóżka wywołuje uczucie ciężkości głowy (Głowa/Modalności) [Nash]. Kobiety w ciąży budzą się z kwaśnym wodotokiem i muszą podpierać się poduszkami; małe łyki napoju alkalicznego pozwalają ponownie zasnąć (Narządy płciowe żeńskie) [Clarke]. Sny dotyczą błędów żywieniowych i zadań szkolnych, odzwierciedlając typ pacjenta z niestrawnością oraz typ ucznia lub studenta (Umysł) [Nash]. W miarę korygowania diety i zobojętniania nadmiernej kwasowości pierwszy okres snu się wydłuża, nocne przebudzenia stają się rzadsze, a poranne uczucie ciężkości zanika (Objawy ogólne) [Clarke].

Sny o skwaśniałym mleku, rozlanym jedzeniu, egzaminach i zadaniach rachunkowych po nauce do późna; budzenie się z kwaśnym smakiem i uczuciem ciężaru w czole (Umysł/Głowa) [Nash], [Clarke].

Nie jest podstawowym lekiem gorączkowym. W biegunkach z kwaśnymi stolcami u niemowląt może występować nieznaczne uczucie gorąca wieczorem z kwaśnym potem; poprawa po oddaniu stolca i po środkach zasadowych (Jelita) [Hering], [Allen].

Zmarzliwość po błędach żywieniowych; wewnętrzne uczucie gorąca ze zgagą; pot kwaśny, powodujący nadżerki w fałdach skórnych (Skóra) [Boericke], [Clarke].

Pogorszenie: pokarmy kwaśne i zawierające kwasy, słodycze, ciasta i wyroby cukiernicze, ciężkostrawne tłuszcze, nierozcieńczone mleko, piwo, słodkie wina, skorupiaki i mięczaki. Poprawa: napoje alkaliczne, proste, lekkie pożywienie, suche grzanki, rozcieńczone mleko, małe, częste posiłki, spokojny spacer po jedzeniu [Clarke], [Boericke], [Nash], [Allen].

Nat-p. harmonizuje równowagę kwasowo-zasadową: gdy w organizmie przeważa nadmierna kwasowość, błony śluzowe sączą żółtą, kremową wydzielinę, nasada języka jest pokryta kanarkowożółtym nalotem, ze żołądka cofają się kwaśne odbijania i ścięte mleko, z jelit wydalane są zielonkawe, kwaśne stolce (niemowlęta), w moczu pojawiają się moczany, a stawy i ścięgna bolą po wysiłku, z bólami związanymi z kwasem mlekowym [Schussler], [Clarke], [Boericke], [Boger]. Układ modalności jest wyraźny: pogorszenie pod wpływem kwaśnych pokarmów i pokarmów zawierających kwasy, słodyczy, tłuszczów, mleka, nocy, przejadania się, pracy umysłowej po posiłkach, wilgotnego zimna i wysiłku; poprawa pod wpływem środków zasadowych, prostej diety, umiaru w jedzeniu, pozycji pionowej, odbijania, spokojnego spaceru, ogrzewania brzucha oraz chłodnego, świeżego powietrza działającego na głowę [Clarke], [Nash], [Boericke]. Należy odróżnić od Robinia (silna nadkwaśność i nocna zgaga, lecz mniejszy udział objawów związanych z kwasem moczowym i stawami), Iris (żółciowe, drażniące wymioty z migreną, silniejsze pieczenie i bardziej drażniący charakter wydzielin), Nux (drażliwość ze skurczami, przeciążenie wątroby, bez charakterystycznych żółtych, kremowych objawów), Kali-bi. (zbite, ciągliwe czopy zamiast kremowożółtego nalotu u nasady języka), Mag-phos. (bolesne kurcze > ciepło/ucisk, bez podłoża związanego z nadmierną kwasowością), Nat-m. (wodniste wydzieliny, płaczliwość i skrytość; mniej wyraźny żółty, kremowy nalot na języku) oraz Ant-crud. (gruby biały nalot na języku, wstręt do kwaśnego, brodawki) [Farrington], [Clarke], [Boger], [Boericke], [Phatak]. W miarę korygowania podłoża powraca jasność umysłu, sen się stabilizuje, zmniejsza się ilość moczanów, a dnawa sztywność ustępuje — nadmierna kwasowość stopniowo wycofuje się z poszczególnych tkanek [Clarke], [Schussler], [Boericke].

• Robinia — Gwałtowna nadkwaśność, conocna zgaga, kwaśne wymioty; mniej wyraźne niż w Nat-p. objawy związane z kwasem moczowym i charakterystyczna kremowożółta wydzielina śluzowa [Clarke], [Boericke].
• Iris versicolor — Żółciowe, drażniące wymioty z migreną; pieczenie, obfite drażniące wydzieliny; brak charakterystycznego żółtego, kremowego nalotu u nasady języka [Farrington], [Clarke].
• Nux vomica — Skurcz żołądka i drażliwość po nadużyciach; przeciążenie wątroby; język często obłożony w tylnej części, lecz bez charakterystycznego kanarkowożółtego, kremowego nalotu; większa zmarzliwość i drażliwość [Nash], [Clarke].
• Antimonium crudum — Gruby biały nalot na języku, zaburzenia żołądkowe po zimnych kąpielach lub przejedzeniu; brodawki na skórze; niechęć do kwaśnego; brak objawów związanych z kwasem moczowym i żółtej, kremowej wydzieliny [Boericke], [Farrington].
• Kali bichromicum — Gęsty, ciągliwy śluz; owrzodzenia o ostro wyciętych brzegach; czopy w zatokach; mniej kwaśne stolce; nalot na języku żółty, lecz ciągliwy, nie kremowy [Clarke], [Boger].
• Pulsatilla — Niestrawność po tłustych pokarmach, lecz bez pragnienia, z płaczliwością; u nasady języka często brak kanarkowożółtego nalotu; stolce nie są wyraźnie kwaśne ani grudkowate [Clarke], [Boericke].
• Calcarea carbonica — Nietolerancja mleka, kwaśne wymioty u pulchnych, potliwych dzieci z dużymi głowami; szerszy obraz konstytucji wapniowej w odróżnieniu od roli Nat-p. jako regulatora równowagi kwasowo-zasadowej [Hering], [Clarke].
• Natrum muriaticum — Bóle głowy i zaburzenia żołądkowe, lecz z pragnieniem, ochotą na sól i powściągliwością emocjonalną; wydzieliny wodniste, nie kremowożółte [Kent], [Clarke].
• Magnesia phosphorica — Kolka z bolesnymi kurczami > ciepło/ucisk; niewielki związek z nadmierną kwasowością lub żółtymi, kremowymi wydzielinami [Boericke], [Boger].
• Lycopodium — Wzdęcia między 16:00 a 20:00, prawostronne dolegliwości wątrobowe, upodobanie do słodyczy; brak klasycznego żółtego, kremowego nalotu u nasady języka; większe powinowactwo do wątroby niż do buforowania nadmiernej kwasowości [Clarke], [Boger].
• China — Wzdęcie i osłabienie po utracie płynów; kwaśne stolce nie są objawem pierwszoplanowym; wygląd języka różny; stosowana raczej po krwawieniu lub biegunce niż przy samym podłożu związanym z nadmierną kwasowością [Nash], [Clarke].
• Phosphoric acid — Apatia z wielomoczem, fosfaturią, osłabieniem; mniej wyraźne kwaśne objawy ze strony jelit i błon śluzowych [Clarke], [Nash].
• Thuja — Nieżyt sykotyczny; tłusta skóra twarzy; brodawki; wydzieliny nie są kremowożółte ani wyraźnie związane z nadmierną kwasowością [Farrington].
• Urtica urens — Pokrzywka po skorupiakach i mięczakach, lecz bez zespołu objawów niestrawności z nadkwaśnością; Nat-p., gdy pokrzywce towarzyszy kwaśna treść żołądkowa [Clarke].

• Leki komplementarne: Mag-phos. (na bolesne kurcze na tym samym podłożu), Nat-m. (konstytucyjne dopełnienie z grupy leków sodowych), Calc-carb. (nadmierna kwasowość u niemowląt o konstytucji wapniowej), China (osłabienie po biegunce, gdy nadmierna kwasowość już ustąpi), Lycopodium (warstwa objawów wątrobowych ze wzdęciami po zbuforowaniu nadmiernej kwasowości) [Clarke], [Boericke], [Boger], [Nash].
• Dobrze działa po: Nux-v. (po ostrych skurczach wywołanych nadużyciami dietetycznymi), Puls. (po dolegliwościach wskutek tłustych pokarmów, gdy nie ma pragnienia, lecz utrzymują się objawy nadmiernej kwasowości), Robinia (po ustąpieniu ostrej nadkwaśności, dla regulacji równowagi kwasowo-zasadowej) [Clarke], [Farrington].
• Dobrze poprzedza: Kali-bi. (jeśli wydzielina nieżytowa staje się ciągliwa lub tworzy czopy), Iris (jeśli dominuje migrena żółciowa), Coloc./Mag-phos. (faza skurczów kolkowych), Calc-carb. (długotrwałe oddziaływanie na podłoże u niemowląt) [Clarke], [Boger], [Boericke].
• Leki pokrewne (grupa soli tkankowych): Calc-phos., Ferr-phos., Kali-phos. — stany dotyczące układu nerwowego i wzrastania często się przeplatają; Nat-p. należy zachować dla objawów nadmiernej kwasowości [Schussler], [Boericke&Dewey].
• Antidota/Uwagi: Korekta diety (unikanie kwaśnego, tłuszczów i słodyczy; stosowanie wody alkalicznej) współdziała z lekiem; nadużywanie zasad w postaci niepotencjonowanej może przynosić doraźną ulgę i zacierać wskazania — preferowany jest lek potencjonowany z umiarkowanymi zmianami dietetycznymi [Clarke], [Schussler].
• Leki niezgodne: Nie ustalono; należy unikać bezładnego stosowania naprzemiennie wielu leków na dolegliwości trawienne bez wyraźnych zmian obrazu [Clarke], [Boger].

• Niestrawność z nadkwaśnością — główny obszar zastosowania: kwaśne odbijania, wymioty kwaśnym płynem, stolce przypominające „maślankę”, wzdęcia i nadmierna kwasowość u dzieci [Clarke], [Boericke].

• Dolegliwości niemowlęce — kolka, zielonkawa kwaśna biegunka, ulewanie ściętego mleka; szczególnie przydatny u niemowląt i małych dzieci z nadkwaśnością żołądka [Hughes].

• Dolegliwości wywołane przez robaki — zwłaszcza owsiki ze świądem odbytu, niespokojnym snem i drażliwością u dzieci [Boericke].

• Dna reumatyczna — bóle stawów, zwłaszcza przy nadmiarze kwasu mlekowego lub moczowego; często nasilające się nocą lub po wysiłku [Clarke].

• Kwaśny pot — u dzieci lub dorosłych, zwłaszcza na głowie lub stopach; wskazuje na przewlekły stan nadmiernej kwasowości organizmu [Clarke].

• Bóle głowy — „bóle głowy związane z nadkwaśnością” z nudnościami, wymiotami kwaśnym płynem, nasilające się pod wpływem wysiłku umysłowego i ciężkostrawnego jedzenia [Clarke].

• Wskazania na podstawie wyglądu języka — kremowy nalot w tylnej części języka, z kwaśnym smakiem i odbijaniem; jeden z głównych objawów charakterystycznych [Boericke].

• Objawy psychiczne — drażliwość, zrzędliwość, niezadowolenie; często towarzyszą nadmiernej kwasowości w żołądku i jelitach [Kent].

• Skóra — pokrzywka, swędzące wykwity, często związane z niestrawnością lub nadmiarem cukru i kwaśnych pokarmów w diecie [Clarke].

• Dawkowanie — najczęściej stosowany jako sól tkankowa w postaci rozcierek (3X, 6X, 12X), często powtarzanych w ostrej nadkwaśności; wyższe potencje stosowane w przewlekłych dolegliwościach reumatycznych lub konstytucyjnej skłonności do nadmiernej kwasowości [Boericke].

Cenne obserwacje z opisów przypadków

• Ulewanie u niemowlęcia — Niemowlę wymiotowało ściętym mlekiem wkrótce po karmieniu piersią, oddając zielonkawe stolce o kwaśnym zapachu. Nat-phos. 6X, podawany po każdym karmieniu, zatrzymał ulewanie w ciągu dwóch dni [Clarke].

• Niestrawność z nadkwaśnością u studenta — Nerwowy młody mężczyzna cierpiał na ciągłe kwaśne odbijania, wzdęcia i nudności po ciężkostrawnych posiłkach. Nat-phos. 12X, podawany trzy razy dziennie, szybko poprawił trawienie [Hughes].

• Podrażnienie wywołane przez robaki u dziecka — Chłopiec miał stały świąd odbytu, niespokojny sen i był drażliwy. Nat-phos. 3X złagodził zarówno dolegliwości wywołane przez robaki, jak i drażliwość, przywracając spokojne noce [Boericke].

• Dnawe bóle stawów — Mężczyzna w średnim wieku, cierpiący na dnę i kwaśne poty, odczuł złagodzenie sztywności stawów i nadmiernej kwasowości po Nat-phos. 6X, w połączeniu z umiarem w jedzeniu [Clarke].

• Ból głowy z nadkwaśnością — U kobiety występowały rozdzierające bóle głowy po posiłkach, z kwaśnymi odbijaniami i wymiotami kwaśnym płynem. Nat-phos. 30C przyniósł wyraźną i trwałą poprawę [Allen].

Umysł

• Drażliwość, zgryźliwość z powodu nadkwaśności.
• Niemożność myślenia po posiłkach; praca umysłowa wywołuje ból głowy związany z nadkwaśnością.
• Dzieci są marudne przed oddaniem kwaśnego stolca, potem się uspokajają.
• Niepokój związany z błędami dietetycznymi; obawa przed dolegliwościami żółciowymi.
• Niepokój ruchowy w nocy przy robaczycy.
• Poprawa w chłodnym powietrzu; pogorszenie w ciepłych pomieszczeniach po kolacji.

Głowa

• Ból głowy z nudnościami po słodyczach lub tłuszczach z żółtym nalotem u nasady języka.
• Ucisk jak od opaski na czole ze zgagą.
• Ciężkość głowy po przebudzeniu przy obecności moczanów.
• Ból głowy łagodnieje podczas chodzenia na świeżym powietrzu i po napoju o odczynie zasadowym.
• Otępienie po nauce po posiłku.
• Dziecko wciska głowę w posłanie przed oddaniem kwaśnego stolca.

Jama ustna, język i gardło

• Tylna część języka pokryta kanarkowożółtym, kremowym nalotem.
• Kwaśny smak w ustach, kwaśna ślina.
• Grudkowe zapalenie gardła z żółtym, kremowym wysiękiem.
• Treść cofająca się przy zgadze powoduje nadżerki w cieśni gardzieli.
• Poranne odchrząkiwanie żółtego, kremowego śluzu.
• Afty o żółtym, kremowym dnie.

Żołądek

• Kwaśne odbijania, napływanie wodnistej treści do ust, zgaga.
• Wymioty zsiadłym mlekiem (u niemowląt).
• Uczucie pustki z nadkwaśnością.
• Niestrawność po tłuszczach, ciastach lub słodyczach.
• Poprawa po substancjach zasadowych, suchych grzankach i podczas spokojnego spaceru.
• Pogorszenie w nocy i podczas leżenia na prawym boku.

Brzuch i odbytnica

• Zielonkawe, kwaśne stolce z grudkami przypominającymi zsiadłe mleko (u niemowląt).
• Owsiki; świąd odbytu w nocy.
• Kwaśne stolce biegunkowe powodują nadżerki; pieluszka ma kwaśny zapach.
• Wzdęcia z kwaśną fermentacją.
• Kolka przed wypróżnieniem, poprawa po nim.
• Zaparcie na przemian z kwaśnymi stolcami.

Układ moczowy

• Kwaśny mocz z osadem przypominającym pył ceglany.
• Piasek w moczu, pieczenie pod koniec oddawania moczu.
• Widoczne fosforany lub moczany.
• Ból pleców przy obecności moczanów.
• Moczenie mimowolne przy robaczycy lub nadkwaśności.
• Mętny mocz rano po błędach dietetycznych.

Stawy i mięśnie

• Bóle dnawe; skaza moczanowa.
• Bóle mięśni związane z kwasem mlekowym po wysiłku.
• Łokieć tenisisty; bolesność przyczepów ścięgnistych.
• Poranna sztywność łagodnieje pod wpływem ruchu.
• Pogorszenie pod wpływem wilgotnego zimna.
• Ciężkość stóp przy zmianie pogody.

Skóra

• Pokrzywka po skorupiakach lub słodyczach.
• Wyprzenia od kwaśnego potu.
• Trądzik u osób jedzących ciasta.
• Wykwity z nadżerkami pod wpływem kwaśnych stolców.
• Kwaśny pot plami bieliznę.
• Odparzenia u niemowląt; poprawa po przemywaniu roztworem zasadowym.

Objawy ogólne i modalności

• Pogorszenie: po kwaśnych pokarmach, słodyczach, tłuszczach, mleku, w nocy, wskutek przejadania się, nauki po posiłkach, pod wpływem wilgotnego zimna i wysiłku.
• Poprawa: po substancjach zasadowych, przy prostej diecie, w pozycji pionowej po posiłkach, po odbiciu, podczas spokojnego chodzenia, pod wpływem ciepła na brzuch i chłodnego powietrza na głowę.
• Kwaśny zapach stolców, potu i pieluszek.
• Podłoże nadkwaśności z żółtymi, kremowymi nalotami i wydzielinami błon śluzowych.
• Nasilenie dolegliwości związanych z robaczycą w godzinach 1–3 w nocy.
• Ciężkość po posiłku ze zgagą.

Hering — The Guiding Symptoms of Our Materia Medica (1879–91): kwaśne stolce i wymioty zsiadłym mlekiem u niemowląt; robaczyca; modalności; objawy podłoża nadkwaśności.
Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–79): próby lekowe i toksykologia fosforanu sodu; kwaśne odbijania; kwaśny mocz z moczanami; kremowe wydzieliny błon śluzowych.
Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): kanarkowożółty nalot u nasady języka; nieżyt z żółtą, kremową wydzieliną; związek nadkwaśności z dną; modalności związane z pokarmami i pozycją ciała.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homeopathic Materia Medica (1901): objawy charakterystyczne — nadkwaśność, zsiadłe mleko, zielonkawe kwaśne stolce, skaza moczanowa, pokrzywka po skorupiakach.
Boger, C. M. — Synoptic Key of the Materia Medica (1915): modalności (pogorszenie po kwaśnych pokarmach, tłuszczach, słodyczach i w nocy; poprawa po substancjach zasadowych); bóle mięśni związane z kwasem mlekowym; bolesność ścięgien.
Nash, E. B. — Leaders in Homeopathic Therapeutics (1899): ból głowy z nudnościami wskutek nadkwaśności; niestrawność u osób uczących się; cenne wskazówki dotyczące diety i pory występowania objawów.
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (XX w.): zwięzłe wskazówki — skłonność do dny, bolesność związana z kwasem mlekowym, pogorszenie pod wpływem pogody.
Schussler, W. H. — A Short Sketch of the Twelve Tissue Remedies (koniec XIX w.): uzasadnienie stosowania Nat-p. przy nadmiarze kwasu mlekowego lub moczowego i kwaśnym odczynie wydzielin śluzowych.
Boericke & Dewey — The Twelve Tissue Remedies of Schussler (początek XX w.): potwierdzenia kliniczne w nadkwaśności u niemowląt, objawach dotyczących języka i błon śluzowych oraz obecności moczanów.
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): różnicowanie leków stosowanych przy nadkwaśności i dolegliwościach żółciowych (Robinia, Iris, Nux, Ant-crud., Kali-bi.).
Hughes, R. — A Cyclopaedia of Drug Pathogenesy (1895): farmakologia fosforanu sodu i kontekst klinicznych prób lekowych.
Kent, J. T. — Lectures on Homoeopathic Materia Medica (1905): temperament grupy leków sodowych; różnice względem Nat-m. w zakresie dolegliwości trawiennych i bólów głowy.
Cowperthwaite, A. C. — A Text-Book of Materia Medica and Therapeutics (koniec XIX w.): uwagi dotyczące kwasu moczowego i trawienia; praktyczne wskazówki dietetyczne.