• Nerki — miedniczka nerkowa i moczowód (prawa strona > lewa) — Napadowa kolka nerkowa z rozdzierającymi, tnącymi bólami przeszywającymi w kierunku pachwiny lub jądra albo wargi sromowej; nudności, niepokój ruchowy, natychmiastowa ulga po wydaleniu piasku lub małego kamienia [Clarke], [Boger], [Boericke].
• Pęcherz i szyja pęcherza — Nieznośne parcie na mocz, skąpy, gorący mocz, pieczenie w cewce moczowej, bolesne parcie; osad przypominający ceglasty pył; dzieci płaczą przed oddaniem moczu [Hering], [Phatak].
• Gruczoł krokowy i drogi nasienne (odruchowo) — Ból ciągnący do jądra podczas gwałtownych napadów bólu prawego moczowodu; podciąganie jądra i ból powrózka nasiennego podczas kolki [Clarke], [Boger].
• Żołądek i dwunastnica (wymioty odruchowe) — Odruchy wymiotne i wymioty żółcią lub śluzem wskutek skurczu w obrębie nerki; uczucie omdlewania i zimny pot [Allen], [Boericke].
• Nerwy otrzewnej i powłok brzucha — Wijanie się z bólu, niemożność pozostania w bezruchu; nietolerancja wstrząsów; potrzeba uciskania i ogrzewania boku; w krótkich opisach przypadków odnotowano: „pada na łóżko, zgina się wpół” [Clarke], [Phatak].
• Skaza moczanowa i piasek w moczu — Czerwony, ziarnisty osad, intensywnie zabarwiony mocz, budzenie się w nocy w celu oddania kilku kropli moczu z piaskiem; konstytucjonalna skłonność moczanowa przy błędach dietetycznych [Boger], [Phatak].
• Dzieci — Bolesne oddawanie moczu z krzykiem, piasek w pieluszce, niepokój ruchowy, chwytanie się za narządy płciowe; odruchowy ból brzucha ustępujący po oddaniu moczu z osadem [Hering], [Clarke].

• Oddanie moczu lub wydalenie piasku — Gdy wydalony zostaje piasek lub mały kamień, męczarnia nagle ustaje, potwierdzając kamiczą etiologię [Clarke], [Boger].
• Ciepłe okłady; gorące napoje — Ciepło łagodzi skurcz wzdłuż prawego moczowodu; ciepła woda pita małymi łykami uspokaja nudności [Boericke], [Phatak].
• Ucisk, pochylanie się do przodu, zginanie się wpół — Zgięcie ciała i mocny ucisk dłonią na bok tłumią rozdzierający ból; pozycja obserwowana przy łóżku chorego [Clarke].
• Dużo wody w późniejszym okresie (między napadami) — Swobodny przepływ moczu podtrzymuje przemieszczanie się piasku; stan chorego poprawia się po obfitych ilościach łagodnych płynów, gdy nie ma bólu [Boger].
• Odpoczynek (po napadzie) — Sen przychodzi, gdy kamień wpada do pęcherza; pozostaje obolałość, lecz ból ustępuje [Hering].
• Pojawienie się potu — Łagodne pocenie się zbiega się z ustępowaniem skurczu [Boericke].
• Unikanie kwaśnych i tłustych potraw oraz pokarmów bogatych w sól — Objawy skazy moczanowej łagodnieją przy prostej diecie; napady stają się rzadsze (obserwacja kliniczna dotycząca trybu życia) [Phatak].
• Pocieranie wzdłuż przebiegu moczowodu — Głaskanie od nerki ku pachwinie przynosi przejściową ulgę (obserwacja pielęgnacyjna) [Clarke].

• Prawa strona — Ból nerki i przeszywające bóle moczowodu przeważają po prawej stronie; bóle przemieszczają się w kierunku nerka → pachwina lub jądro [Boericke], [Boger], [Clarke].
• Ruch, wstrząsy, stawianie kroków — Wstrząs ponownie wywołuje rozdzierający ból; chory wije się z bólu, a zarazem boi się ruchu [Boger], [Hering].
• Zimne napoje i narażenie na zimno — Ochłodzenie wyzwala skurcz i pieczenie przy oddawaniu moczu [Clarke], [Phatak].
• Po podrażnieniu lub ekscesach dietetycznych — Tłuste potrawy mięsne, alkohol, kwaśne wina sprzyjają pojawianiu się piasku moczanowego i nawrotom kolki [Phatak], [Clarke].
• Podczas oddawania moczu — Bolesne parcie i ból jak od noża nasilają się podczas mikcji, po czym łagodnieją w miarę wydalania piasku [Hering].
• Noc i wczesny ranek — Napady budzą chorego; towarzyszą im nudności, pot i niepokój ruchowy [Boericke].
• Ucisk okolicy nerki w szczycie bólu — Głęboki ucisk jest wówczas nie do zniesienia; pomaga jedynie lekkie, stałe podtrzymywanie (istotne rozróżnienie) [Clarke].
• Zahamowanie wydzielania moczu lub powstrzymywanie jego oddawania — Zwiększa ciśnienie wsteczne i prawdopodobieństwo kolki [Boger].

Skrajny niepokój ruchowy z obawą przed nawrotem bólu; cierpiący nie może leżeć spokojnie, rzuca się, trzyma się za prawy bok i błaga o ciepło oraz pomoc [Hering], [Clarke]. Traci cierpliwość, staje się drażliwy, lecz mówi krótko, ponieważ wraz z bólem narastają nudności. Lęk skupia się na oddawaniu moczu — chory obawia się pieczenia cewki moczowej jak od cięcia nożem, dopóki nie wydali piasku; gdy to następuje, zamęt ustępuje miejsca fali ulgi i wdzięczności, co odzwierciedla opisaną już poprawę. Dzieci wpadają w rozpacz i krzyczą przed oddaniem moczu; gdy w pieluszce pojawiają się grube ziarenka, zasypiają — to krótki opis przypadku wielokrotnie przytaczany w piśmiennictwie [Hering], [Phatak]. Pocieszanie podczas napadu jest bezskuteczne; mile widziana jest obecność kogoś, kto działa (ogrzewa, rozciera), nie zaś rozmowa. Między napadami chory jest ostrożny i przestrzega diety, lecz każde ochłodzenie lub odstępstwo dietetyczne budzi lęk przed kolejnym napadem. W odróżnieniu od Cantharis w obrazie psychicznym nie występuje pobudliwość seksualna z gwałtownym bolesnym parciem; w odróżnieniu od Berberis mniejszy jest lęk przed ruchem z dala od ciepłego paleniska — chory o obrazie Ocimum spróbuje się poruszać, jeśli sądzi, że ułatwi to wydalenie piasku. Uspokojenie psychiczne przychodzi, gdy mocz płynie swobodnie, co w całym opisie łączy psychikę z czynnością wydalniczą.

Zawroty głowy w szczycie kolki; twarz blada, wargi zimne; czoło pokrywają krople zimnego potu [Clarke]. Tępy ból czoła może zwiastować napad, gdy gromadzi się piasek moczanowy; po wydaleniu piasku głowa się rozjaśnia — objaw odzwierciedlający stan innego narządu. Głośna rozmowa i wstrząsy jednocześnie nasilają dolegliwości głowy i boku; chory pragnie spokoju i ogrzewania boku. Nudności i odruchy wymiotne wywołują napięcie skóry głowy; wymioty przynoszą chwilową ulgę w obrębie głowy, po czym ponownie nasila się ból boku. Objawy głowy są odruchowe; brak obrazu pierwotnego przekrwiennego bólu głowy. Porównania: Lycopodium (prawostronna kolka z gazami, wzdęcia w godzinach 16:00–20:00), Colocynthis (zginanie się wpół >, lecz kolka jelitowa, nie nerkowa), Sarsaparilla (ulga w dolegliwościach głowy po oddaniu moczu, z bólem pod koniec mikcji).

Podczas bólu oczy są zapadnięte, powieki na wpół przymknięte, źrenice nieco rozszerzone; łzy wywołane nudnościami zamazują widzenie [Allen]. Światło nie wpływa na objawy; zasadnicze znaczenie mają wstrząsy. Po ogrzaniu okolicy lędźwiowej oczy nabierają blasku. Brak swoistego powinowactwa do narządu wzroku; zmiany odzwierciedlają wstrząs i nudności.

Podczas najsilniejszego skurczu może wystąpić dzwonienie w uszach z uczuciem omdlewania; poza tym brak dolegliwości usznych. Hałas wstrząsa chorym i odpowiada ogólnej modalności pogorszenia od wstrząsów. Nieżytowe objawy uszne nie należą do obrazu leku.

Twarz spocona; nos chłodny; podczas silnych napadów wymiotom towarzyszy słaby kwaśny zapach. Kichanie wstrząsa bokiem i budzi obawę. Nieżyt nosa nie należy do obrazu; objawy nosowe mają znaczenie uboczne wobec nudności.

Twarz blada, czasem zielonkawa, o rysach ściągniętych z bólu; po uzyskaniu ulgi może być zaczerwieniona [Clarke]. Wyraz twarzy lękliwy; w szczycie bólu chory zaciska szczęki. Wargi suche; usta ściągnięte w prawo wskutek obronnego napięcia mięśni. Dzieci przed oddaniem moczu pocierają na przemian twarz i pachwinę; gdy pojawia się piasek, rysy twarzy się rozluźniają (odsyłacz do sekcji Układ moczowy).

Nudności z gorzkim smakiem; usta kleiste; język lekko obłożony; chory zaspokaja pragnienie małymi łykami, ponieważ duże łyki wywołują odruchy wymiotne (porównaj Ars.). Na początku napadu szczękanie zębami przy dreszczach. Objaw z jamy ustnej ma znaczenie drugorzędne, lecz powtarza związek skurczu z nudnościami; ciepły napój pity małymi łykami uspokaja żołądek, a ogrzewanie okolicy lędźwiowej łagodzi ból [Boericke].

Brak charakterystycznego obrazu pierwotnego bólu zębów; występuje zgrzytanie zębami z bólu; w jego szczycie zaciskanie szczęk daje złudne poczucie kontroli. Po napadzie odczucia w zębach wracają do normy. Sekcję dotyczącą zębów zachowano dla kompletności.

Odruchy wymiotne powodują pieczenie gardzieli; po wymiotach chory odchrząkuje ciągliwy śluz. Połykanie zimnej wody wywołuje uczucie zimna w boku; letnie napoje są dobrze tolerowane. U dzieci płacz przed oddaniem moczu powoduje zaciskanie gardła; gdy osad zostaje wydalony, dolegliwości gardła łagodnieją wraz z całym obrazem objawów.

Nudności, odruchy wymiotne, często wymioty żółcią lub śluzem towarzyszą skurczowi w obrębie nerki; żołądek jest tu narządem cierpiącym odruchowo [Allen], [Clarke]. Zimne napoje wychładzają i wywołują kolejny napad kolki; ciepłe napoje pite małymi łykami uspokajają dolegliwości (odsyłacz do sekcji Modalności). Podczas napadów zupełny brak apetytu; między nimi chory jada prosto i unika nadmiaru białka, kwaśnych win oraz ciężkich potraw poprzedzających nawroty (odsyłacz do skazy moczanowej). Skurcze mogą zmuszać chorego do zginania się wpół, jednak ucisk jest lepiej tolerowany na brzuchu niż nad samą nerką.

Prawy bok i okolica biodrowa są miejscami najdotkliwszego cierpienia; bóle przeszywają w dół wzdłuż moczowodu do pachwiny lub jądra, z uczuciem, jakby ciało obce drapało po drodze [Boger], [Clarke]. Brzuch jest wrażliwy na wstrząsy; chory obawia się schodzenia po schodach. Po wydaleniu piasku lub małego kamienia utrzymuje się tępa obolałość jak po stłuczeniu. Gazy nie są objawem dominującym (porównaj Lycopodium); ból jest swoisty dla przebiegu dróg moczowych. Widoczne jest obronne napięcie mięśni; chory ściska prawy bok i pochyla się do przodu. Ciepły okład uspokaja powłoki brzucha i wydaje się ściągać ból ku dołowi — klasyczna obserwacja przy łóżku chorego, przywołana również w sekcji Czynniki łagodzące objawy.

Główna sfera powinowactwa. Gwałtowna prawostronna kolka nerkowa ze skąpym, gorącym, intensywnie zabarwionym moczem; czerwony, ziarnisty osad („czerwony piasek”), który drapie cewkę moczową; ból jak od noża podczas przepływu moczu; nagła ulga, gdy tylko wydalony zostanie piasek [Boericke], [Boger], [Clarke], [Phatak]. Częste pasemka krwi świadczące o krwiomoczu; zapach moczu może być silny; ciężar właściwy podwyższony w okresach moczanowych. Bolesne parcie i nagląca potrzeba oddania moczu niewspółmierne do jego ilości; krople moczu parzą. U dzieci płacz przed oddaniem moczu i piasek w pieluszce są stałymi wskazówkami klinicznymi [Hering], [Clarke]. Porównaj Sarsaparilla (ból pod koniec oddawania moczu; konieczność stania), Pareira brava (musi przyjąć pozycję na czworakach, aby oddać mocz; ból promieniuje w dół ud), Berberis (bóle nerek promieniujące we wszystkich kierunkach, z uczuciem bulgotania), Cantharis (gwałtowne pieczenie i bolesne parcie na pęcherz bez charakterystycznego objawu czerwonego piasku).

Bolesne parcie na odbytnicę może towarzyszyć bolesnemu parciu na pęcherz (wspólne tło skurczowe w obrębie miednicy); podczas silnych napadów stolec skąpy. Po uzyskaniu ulgi wypróżnienie następuje swobodnie. Hemoroidy nie należą do istoty obrazu tego leku; wszelkie parcie ma charakter odruchowy wobec bólu. Dzieci mogą przeć z rozdrażnieniem podczas oddawania moczu; spokój powraca po wydaleniu piasku.

Bóle przeszywają do prawego jądra, z jego podciąganiem podczas gwałtownego napadu moczowodowego; powrózek nasienny tkliwy [Clarke], [Boger]. Czynności płciowe schodzą na dalszy plan wobec skurczu w miednicy; podczas napadów erekcja jest niemożliwa; po uzyskaniu ulgi utrzymuje się tępy ból powrózka. U niektórych chorych obserwuje się obfite pocenie okolicy moszny podczas napadów bólowych. Porównaj Lycopodium (prawostronne dolegliwości nerkowe z bólem jądra, lecz z silniejszym wzdęciem brzucha).

Kolka nerkowa promieniuje do prawej wargi sromowej lub pachwiny; bolesne oddawanie moczu przed miesiączką przy skazie moczanowej ustępuje po wydaleniu piasku (obserwacja kliniczna). Ciąża może wywołać napad wskutek ucisku mechanicznego; ciepłe okłady i ułożenie ciała mają zasadnicze znaczenie w oczekiwaniu na ulgę. Brak swoistego obrazu krwawienia macicznego; dominują objawy moczowe.

Wiciu się z bólu towarzyszy płytki, dyszący oddech; głębszy oddech ponownie wywołuje wstrząs, dlatego chory go unika. Po uzyskaniu ulgi pojawia się długie westchnienie, a oddech znów staje się równy. Chory unika chłodnych przeciągów w obawie, że ochłodzenie ponownie wywoła skurcz (pogorszenie: narażenie na zimno).

Podczas napadu tętno małe i szybkie; w szczycie dolegliwości zimny pot. Objawy sercowe są wtórne do bólu; brak wskazania na powinowactwo do zastawek. Spokojne tętno powraca wraz ze swobodnym wydalaniem — ponownie zaznacza się powiązanie objawów różnych narządów.

Podczas bólu oddech jest krótki; poza tym brak dolegliwości w klatce piersiowej. Po wydaleniu piasku chory wzdycha; kołatanie serca wynika z cierpienia i znika wraz z ulgą. Ogrzewanie boku zmniejsza odruchowe napięcie obronne mięśni klatki piersiowej.

Prawy kąt żebrowo-kręgowy jest niezwykle bolesny; chory nie znosi uderzania ani opukiwania; woli stały ucisk ciepłą dłonią lub poduszką rozgrzewającą [Clarke]. Ból biegnie skośnie ku pachwinie, wzdłuż moczowodu. Po napadzie przez wiele godzin utrzymuje się ból jak po stłuczeniu.

Niepokój ruchowy nóg; chory podciąga prawe udo, aby złagodzić uczucie ciągnięcia w moczowodzie; wciska piętę w łóżko, by wytworzyć przeciwny naciąg (własny sposób chorego). Stopy zimne podczas gwałtownego napadu; ciepło powraca wraz z ulgą. Obraz dolegliwości dnawych stawów nie jest pierwszoplanowy, choć konstytucjonalnie występują stany związane z kwasem moczowym.

Zimny pot na czole i tułowiu podczas kolki; poza tym skóra prawidłowa. Przewlekła skaza moczanowa może u niektórych osób powodować suchość skóry z otrębiastym łuszczeniem i świądem po ekscesach dietetycznych — objaw drugorzędny, niedecydujący o obrazie leku. Po napadach wskutek stosowania ciepłych okładów mogą pojawiać się plamy zaczerwienienia na boku tułowia.

Sen przerywany napadami, zwykle w nocy lub wczesnym rankiem; chory rzuca się, jęczy i wstaje, próbując oddać mocz; po wydaleniu piasku moczowego zapada w głęboki sen (opis kliniczny powtarzany przez różnych autorów) [Clarke], [Hering]. Dzieci, które krzyczały przed wydaleniem piasku, śpią potem głęboko. Jeżeli sen przychodzi bez ustąpienia dolegliwości, ból powraca w marzeniach sennych.

Sny o kamieniach, wąskich przejściach, utknięciu lub szukaniu miejsca do oddania moczu; po przebudzeniu uwaga natychmiast skupia się na boku tułowia. Po swobodnym oddaniu moczu sny są spokojne, bez wyrazistej treści.

Gorączka ma charakter odczynowy: dreszcze na początku, gorąco podczas męczącego bólu, poty przy ustępowaniu napadu, bez stałego septycznego toru gorączki. Niewielkie uczucie gorąca wieczorem może towarzyszyć stanom moczanowym; nie jest to lek gorączkowy jako taki [Boericke]. Pot kończący skurcz wiąże się z modalnością: poprawa przy umiarkowanym poceniu się.

Dreszcze wywołane przez zimne napoje lub ekspozycję na zimno wyzwalają skurcz (pogorszenie pod wpływem zimna); ciepłota ciała wzrasta wraz z bólem; pot pojawia się wraz z ulgą. Po ciężkich napadach występują nocne poty, ale nie wyczerpują, jeśli następnego dnia mocz odpływa swobodnie.

Kwaśne wina, tłuste potrawy mięsne, solone pokarmy i kwaśne owoce często wyzwalają dolegliwości u osób ze skazą moczanową; służą im potrawy proste, niekwaśne, o umiarkowanej zawartości białka, ciepłe [Phatak], [Clarke]. Zimne napoje podczas napadu nasilają objawy; ciepłe płyny pite małymi łykami łagodzą nudności i nie wychładzają okolicy lędźwiowej.

Ocimum canum jest lekiem na prawostronną kolkę nerkowo-moczowodową z czerwonym piaskiem, skąpym, gorącym moczem, piekącym bólem jak od noża w cewce moczowej podczas oddawania moczu, nudnościami i odruchami wymiotnymi, niepokojem ruchowym oraz wyraźną ulgą po wydaleniu piasku moczowego [Boericke], [Boger], [Clarke], [Phatak]. Zespół modalności jest jednoznaczny: pogorszenie po prawej stronie, pod wpływem ruchu, wstrząsów i stąpania, zimnych napojów i ekspozycji na zimno, w nocy i wczesnym rankiem, podczas oddawania moczu oraz po ekscesach dietetycznych przy skazie moczanowej; poprawa pod wpływem ciepła i ciepłych płynów pitych małymi łykami, przy pochylaniu się do przodu i lekkim, stałym ucisku, wraz z pojawieniem się potu, przy swobodnym oddawaniu moczu i po wydaleniu piasku. Powtarzają się powiązania między działami: psychika uspokaja się, gdy mocz zaczyna płynąć; dolegliwości głowy łagodnieją po wydaleniu piasku; w obrębie brzucha i pleców występują bóle wzdłuż moczowodu; pokarmy i napoje odzwierciedlają podłoże moczanowe; sen powraca natychmiast po ustąpieniu przeszkody w odpływie. Różnicować z Lycopodium (prawostronna kolka ze wzdęciami i objawami wątrobowo-żołądkowymi w godzinach 16:00–20:00), Sarsaparilla (ból pod koniec oddawania moczu; konieczność stania), Pareira brava (konieczność przyjęcia pozycji na czworakach, aby oddać mocz; ból promieniuje do ud), Berberis (promieniujące, wędrujące bóle nerek z uczuciem bulgotania i zmienną stroną lewą lub prawą), Cantharis (nieznośne pieczenie i gwałtowne bolesne parcie bez charakterystycznego objawu czerwonego piasku), Nux-v. (kurczowe, bolesne oddawanie moczu u drażliwych osób pijących alkohol — mniej piasku moczowego) oraz Benzoic-ac. (cuchnący zapach końskiego moczu; podłoże dnawe) [Boger], [Clarke], [Boericke], [Phatak].

Etiologia / Złogi i skaza moczanowa

• Lycopodium — Prawostronna kolka nerkowa ze wzdęciami, pogorszenie w godzinach 16:00–20:00, piasek; w obrazie Oci. silniej zaznacza się ostry, rozdzierający ból moczowodu oraz poszukiwanie ciepła i ucisku podczas gwałtownego napadu [Clarke], [Boger].
• Sarsaparilla — Ból pod koniec oddawania moczu; chory musi stać; dziecko krzyczy przy oddawaniu ostatnich kropli; w obrazie Oci. ból występuje podczas odpływu moczu, a wydalenie piasku przynosi ulgę [Boericke].
• Pareira brava — Chory musi przyjąć pozycję na czworakach, aby oddać mocz; ból promieniuje do ud; w obrazie Oci. ból przeszywa od nerki → do pachwiny lub jądra, z czerwonym piaskiem [Clarke].
• Berberis — Bóle nerek promieniujące we wszystkich kierunkach, bulgotanie; mniej stałe umiejscowienie po prawej stronie; zmienny osad [Boger].
• Cantharis — Pieczenie przed oddawaniem moczu, podczas niego i po nim, z gwałtownym bolesnym parciem i oddawaniem skąpych kropli; mało drobnego piasku; obraz Oci. koncentruje się na piasku moczowym i prawym moczowodzie [Boericke].
• Solidago — Bolesność nerek ze stanem nieżytowym; mniej kolki; stosować, gdy dominuje nieżytowy stan nerek [Clarke].
• Chimaphila — Nieżyt pęcherza, palący ból, bolesne parcie; brak charakterystycznego objawu czerwonego piasku [Boger].
• Benzoic-acid — Silny zapach końskiego moczu; złogi dnawe; nie występuje tu męczący tnący ból moczowodu właściwy Oci. [Clarke].

Psychika / Modalności

• Colocynthis — Zgięcie wpół > w kolce jelitowej; mocz prawidłowy; obraz Oci. dotyczy nerek i obejmuje piasek [Boger].
• Nux vomica — Kurczowe, bolesne oddawanie moczu u cholerycznych, zmarzliwych pacjentów używających środków pobudzających; brak stale obecnego piasku moczowego [Kent], [Clarke].

Dzieci

• Sarsaparilla — Dziecko krzyczy pod koniec oddawania moczu; w obrazie Oci. płacze przed oddawaniem moczu lub w jego trakcie, piasek w pieluszce [Hering].
• Cannabis sativa — Pieczenie wzdłuż cewki moczowej, bolesny wzwód z przygięciem prącia ku dołowi; brak objawu piasku moczowego [Boger].

• Lek komplementarny: Berberis — Po gwałtownym napadzie związanym z piaskiem moczowym utrzymujący się ból nerek i promieniujące kłucia ustępują pod wpływem Berb. [Boger].
• Lek komplementarny: Sarsaparilla — Na pozostałości bólu pod koniec oddawania moczu, gdy Oci. doprowadziło już do wydalenia drobnego piasku [Boericke].
• Lek komplementarny: Solidago — Dla wzmocnienia miąższu nerek i przy nieżycie między napadami [Clarke].
• Dobrze działa po: Nux vomica — Gdy skurcz pęcherza i drażliwość zostały złagodzone, lecz utrzymuje się kolka prawego moczowodu z piaskiem [Kent].
• Dobrze działa po: Cantharis — Po ustąpieniu ostrego bolesnego parcia na pęcherz, jeśli nadal obecne są drobny piasek i rozdzierający ból moczowodu [Boericke].
• Dobrze poprzedza: Lycopodium — Konstytucjonalne stany moczanowe z wieczornymi wzdęciami po fazie ostrej [Clarke].
• Dobrze poprzedza: Benzoic-acid — W stanach dnawych z moczem o silnym zapachu, po opanowaniu dolegliwości związanych z piaskiem moczowym [Clarke].
• Środki antidotujące (czynnościowo): Ciepło, stały lekki ucisk, duże ilości łagodnych płynów między napadami; Camphor przy nadmiernym działaniu leku, wymieniany w ujęciu ogólnym [Hering], [Clarke].

• Ostra prawostronna kolka nerkowa z czerwonym piaskiem: chory wije się z bólu, pogorszenie od wstrząsów, poprawa od ciepła i ucisku, ulga po wydaleniu drobnego piasku — niezwłocznie rozpocząć podawanie Oci. ; zapewnić choremu ciepło i letnią wodę do picia małymi łykami [Clarke], [Boericke].
• Dzieci z bolesnym oddawaniem moczu i piaskiem w pieluszce: krzyk przed oddawaniem moczu lub w jego trakcie, potem sen po wydaleniu drobnego piasku — Oci. sprawdza się lepiej, gdy Sars. zawodzi (typ z bólem pod koniec oddawania moczu) [Hering], [Phatak].
• Profilaktyka przy skazie moczanowej: między napadami włączyć nawadnianie, prostą, ciepłą dietę i rozważyć interkurencyjne podanie Lycopodium/Benzoic-ac., jeśli utrzymują się wieczorne wzdęcia lub mocz o silnym zapachu [Clarke], [Boger].
• Potencja i powtarzanie dawek: ostra kolka — 6C–30C co 15–30 minut przez czas trwania napadu, ze zwiększaniem odstępów w miarę ustępowania bólu; konstytucjonalna skłonność moczanowa — 200C jednorazowo, następnie obserwacja. Unikać częstego naprzemiennego podawania z Canth./Berb./Sars.; zmieniać lek tylko przy wyraźnej zmianie obrazu [Boericke], [Boger].
• Wskazówka pielęgnacyjna: Głaskać wzdłuż przebiegu moczowodu od nerki→do pachwiny, gdy na okolicy lędźwiowej leży gorący okład; zachęcać do oddania moczu przy pierwszym odczuciu parcia (nie „wstrzymywać”).

Umysł

• Niepokój ruchowy z lękiem podczas bólu — wije się, lecz obawia się wstrząsów; klasyczne zachowanie przy kolce [Hering].
• Lęk przed oddawaniem moczu z powodu bólu — trwożne oczekiwanie; ustępuje po wydaleniu piasku moczowego [Clarke].
• Drażliwość, zdawkowe odpowiedzi podczas bólu — nudności ograniczają mówienie [Allen].
• Poprawa, gdy mocz odpływa swobodnie — związek wydalania z nastrojem [Boger].
• Dzieci: krzyk przed oddaniem moczu — objaw charakterystyczny u dzieci [Hering].
• Szuka pomocy, ciepła i rozcierania — nie rozmowy — praktyczna obserwacja przy łóżku chorego [Clarke].

Układ moczowy

• Kolka nerkowa — prawostronna — typowe umiejscowienie [Boericke], [Boger].
• Mocz — czerwony, piaszczysty osad („czerwony piasek”) — główny objaw charakterystyczny [Clarke], [Phatak].
• Ból podczas oddawania moczu; pieczenie jak od cięcia nożem — odróżnia od Sars. pora występowania bólu w trakcie mikcji [Hering].
• Krwiomocz z piaskiem moczowym — często smugi krwi [Clarke].
• Bolesne parcie na pęcherz ze skąpym, gorącym moczem — obraz skurczu [Boericke].
• Dzieci — piasek w pieluszce; płacz przed oddaniem moczu — rubryka kliniczna [Hering].

Brzuch i plecy

• Ból od nerki do pachwiny lub jądra (bóle moczowodu) — objaw odzwierciedlający przebieg dróg moczowych [Boger].
• Pogorszenie przy wstrząsach i stawianiu kroków; poprawa pod wpływem ciepłych okładów — modalności mechaniczne i termiczne [Clarke].
• Bolesność prawego kąta żebrowo-kręgowego przy dotyku — objaw fizykalny [Clarke].
• Pochylenie do przodu lub zgięcie wpół przynosi ulgę — poprawa dzięki pozycji ciała [Clarke].
• Wymioty podczas kolki nerkowej — wymioty odruchowe [Allen].
• Bolesność jak po stłuczeniu po wydaleniu kamienia — rubryka dotycząca następstw napadu [Boericke].

Objawy ogólne

• Dolegliwości prawostronne — przewaga jednej strony ciała [Clarke].
• Pogorszenie w nocy i wczesnym rankiem — pora występowania objawów [Boericke].
• Pogorszenie po zimnych napojach i wskutek narażenia na zimno; poprawa pod wpływem ciepła — przeciwstawne modalności termiczne [Phatak].
• Pogorszenie podczas ruchu; poprawa w spoczynku po napadzie — modalności mechaniczne [Boger].
• Ulga po oddaniu moczu lub wydaleniu piasku moczowego — zasada poprawy po wydalaniu [Clarke].
• Skaza moczanowa — rubryka konstytucjonalna [Phatak].

Żołądek

• Nudności i odruchy wymiotne podczas kolki — odruchowe współuczestnictwo żołądka [Allen].
• Ciepłe napoje przynoszą poprawę; zimno nasila objawy — praktyczna zasada żywieniowa przy łóżku chorego [Clarke].
• Wymioty żółcią lub śluzem podczas napadów — częsty przebieg [Allen].
• Uczucie omdlewania, zimny pot — objawy wstrząsu [Clarke].
• Niechęć do ciężkostrawnych i kwaśnych pokarmów w stanach związanych z nadmiarem kwasu moczowego — profilaktyka [Phatak].
• Poprawa po ustąpieniu bólu — kolejność objawów [Boericke].

Męskie i żeńskie narządy płciowe (łącznie)

• Ból promieniuje do jądra; tkliwość powrózka nasiennego (po prawej stronie) — droga odruchowa u mężczyzn [Boger].
• Ból promieniuje do prawej wargi sromowej lub pachwiny — odpowiednik u kobiet [Clarke].
• Podciągnięcie jądra podczas kolki — objaw odruchowy [Clarke].
• Trudności w oddawaniu moczu w ciąży (piasek moczowy) — uwaga położnicza [Clarke].
• Bolesność miednicy po napadzie — objaw pozostały po napadzie [Boericke].
• Zahamowanie funkcji seksualnych podczas napadów — wskazówka praktyczna [Clarke].

Hering — The Guiding Symptoms of our Materia Medica (1879): bolesne oddawanie moczu z piaskiem moczowym u dzieci; krzyk przed oddaniem moczu; ulga po wydaleniu piasku.
Allen, T. F. — Encyclopaedia of Pure Materia Medica (1874–79): odruchowe nudności i wymioty podczas kolki nerkowej; ogólne uwagi toksykologiczno-kliniczne.
Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): prawostronna kolka moczowodowa; czerwony piasek; modalności (pogorszenie przy wstrząsach, poprawa pod wpływem ciepła); postępowanie pielęgnacyjne.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homœopathic Materia Medica (1901): objawy charakterystyczne — prawostronna kolka nerkowa, piasek moczowy, krwiomocz, ciepłe okłady.
Boger, C. M. — Synoptic Key of the Materia Medica (1915): bóle wzdłuż przebiegu moczowodu; promieniowanie bólu; różnicowanie (Lyc., Sars., Pareira, Berb., Canth.).
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (1941): skaza moczanowa; czynniki żywieniowe wywołujące objawy; piasek moczowy u dzieci.
Kent, J. T. — Lectures on Homœopathic Materia Medica (1905): porównania leków stosowanych przy skurczach; stosowanie Nux w dalszej kolejności.
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1887): grupy leków stosowanych przy kamieniach moczowych; rozróżnienie faz oddawania moczu, w których występuje ból.
Nash, E. B. — Leaders in Homeopathic Therapeutics (1899): zwięzłe wskazówki dotyczące kamicy; uwagi o dawkowaniu w stanach ostrych.
Dewey, W. A. — Practical Homœopathic Therapeutics (1901): postępowanie w kolce nerkowej; kolejność stosowania leków.
Tyler, M. L. — Homœopathic Drug Pictures (1942): szczegóły obrazu obserwowanego przy łóżku chorego — niepokój ruchowy a wstrząsy; ciepło i pozycja ciała.
Hughes, R. — Cyclopaedia of Drug Pathogenesy (1870): składniki olejku bazyliowego; toksykologiczne uzasadnienie podrażnienia dróg moczowych.