• Żeńskie narządy miednicy — macica i szyjka macicy: atonia, wypadanie lub tyłopochylenie, niedostateczne zwijanie się macicy po porodzie, parcie ku dołowi, obfite miesiączki, upławy; świąd sromu wskutek przekrwienia miednicy (zob. Narządy płciowe żeńskie, Plecy). [Clarke], [Boericke], [Farrington].
• Odcinek lędźwiowo-krzyżowy kręgosłupa i struktury podporowe okolicy krzyżowo-biodrowej — tępy ból „w poprzek pleców”, ciągnięcie od kości krzyżowej do miednicy, pogorszenie podczas stania i schylania się, poprawa przy odwróceniu uwagi lub mocnym podparciu (zob. Plecy, Objawy ogólne). [Clarke], [Boger].
• Nerki i drogi moczowe — podrażnienie z albuminurią (zwłaszcza w ciąży), fosfaturia; ból pleców pochodzenia nerkowego z uczuciem ciężaru (zob. Układ moczowy, Plecy). [Clarke], [Boger], [Dewey].
• Krew i naczynia — bierne krwawienie z macicy; osłabienie niedokrwienne wskutek utraty krwi; kobiety „zmęczone, z uczuciem ciągnięcia ku dołowi” (zob. Narządy płciowe żeńskie, Objawy ogólne). [Farrington], [Dewey], [Boericke].
• Błony śluzowe — świąd i pieczenie sromu oraz pochwy z przekrwieniem; łagodne lub drażniące upławy po zmęczeniu (zob. Narządy płciowe żeńskie, Skóra). [Clarke], [Phatak].
• Czynność hormonalna i metaboliczna — opisywano czynnościowy cukromocz lub cukrzycę; poprawa postępuje wraz z powrotem ogólnej sprawności (zob. Pokarmy i napoje, Objawy ogólne). [Clarke], [Boger].
• Umysł — reaktywne przygnębienie i skupienie na sobie wskutek dolegliwości miednicy; osobliwa poprawa podczas zajęcia lub zaangażowania umysłowego (zob. Umysł). [Clarke], [Farrington].
• Ciąża i połóg — albuminuria, poronienie zagrażające wskutek atonii, niedostateczne zwijanie się macicy po porodzie z bólem pleców (zob. Narządy płciowe żeńskie, Układ moczowy). [Clarke], [Dewey].

10a. Czynniki łagodzące objawy — poprawa
• Zajęcie lub aktywność umysłowa — odwrócenie uwagi od siebie łagodzi uczucie ciągnięcia w miednicy i poprawia nastrój (również w działach Umysł/Plecy). [Clarke], [Farrington].
• Położenie się lub pozycja leżąca — zwłaszcza na plecach z podpartymi biodrami; zmniejsza parcie ku dołowi (Narządy płciowe żeńskie/Plecy). [Clarke], [Boericke].
• Mocne podparcie lub ucisk — bandaż podtrzymujący, dłoń przyciśnięta do kości krzyżowej, pas brzuszny (Plecy/Narządy płciowe żeńskie). [Boger], [Clarke].
• Ciepło i ciepłe okłady — miejscowe ogrzewanie okolicy krzyżowej lub podbrzusza łagodzi ból (Plecy/Narządy płciowe żeńskie). [Clarke], [Boericke].
• Łagodny ruch po początkowym odpoczynku — ostrożne ruchy łagodzą ciężkie uczucie ciągnięcia w miarę powrotu napięcia tkanek (Plecy/Objawy ogólne). [Clinical], [Farrington].
• Po oddaniu moczu, gdy zmniejsza się przekrwienie nerek — słabnie uczucie ucisku w okolicy krzyżowej (Układ moczowy/Plecy). [Clinical], [Clarke].
• Jedzenie i odżywianie — niewielkie, ciepłe posiłki łagodzą „uczucie zapadania” (Żołądek/Objawy ogólne). [Dewey].
• Towarzystwo i rozmowa — pogodniejszy nastrój, gdy uwaga jest czymś zajęta (Umysł). [Farrington].

• Stanie, długotrwałe stanie — parcie ku dołowi nasila się w pozycji stojącej (Narządy płciowe żeńskie/Plecy). [Clarke], [Boericke].
• Schylanie się, zginanie lub podnoszenie ciężarów — obciąża struktury podtrzymujące macicę; nasila się ciągnięcie w okolicy krzyżowej (Plecy/Narządy płciowe żeńskie). [Boger], [Clarke].
• Zmęczenie i nadmierny wysiłek — umysłowy lub fizyczny; atonia ponownie się ujawnia (Objawy ogólne). [Clarke], [Farrington].
• Bezczynność, rozpamiętywanie objawów — skupienie na sobie nasila bóle i pogarsza nastrój (Umysł). [Clarke].
• Wstrząsy i chodzenie po twardym podłożu — wywołują wstrząsy w okolicy krzyżowej (Plecy). [Boger].
• Miesiączka i okres po miesiączce — obfite lub przedłużające się krwawienie pozostawia osłabienie z uczuciem ciągnięcia (Narządy płciowe żeńskie). [Clarke], [Dewey].
• Ciąża i połóg — albuminuria i ból pleców nasilają się pod wpływem obciążenia (Układ moczowy/Narządy płciowe żeńskie). [Clarke].
• Narażenie okolicy miednicy lub lędźwi na zimno i wilgoć — nasila ból (Plecy/Objawy ogólne). [Clinical].
• Stosunek płciowy — po nim pojawia się obolałość lub podrażnienie w miednicy w stanach atonii (Narządy płciowe żeńskie). [Clarke].
• Wczesny ranek, po wstaniu, zanim powróci „napięcie” — ciągnięcie i ból krzyża pojawiają się ponownie i utrzymują do chwili zapewnienia podparcia (Plecy/Objawy ogólne). [Clinical].

Obraz psychiczny Helonias bezpośrednio odzwierciedla dolegliwości miednicy i nerek: pozostawiona bez zajęcia kobieta jest przygnębiona, niezadowolona i skupiona na sobie, natomiast osobliwa poprawa następuje, gdy zajmuje się pracą lub przyjemną rozmową; samo odwrócenie uwagi zdaje się jednocześnie przywracać siły ciału i psychice [Clarke], [Farrington]. Drażliwość skupia się na otoczeniu domowym — nic jej nie zadowala, krytykuje rodzinę; ta zrzędliwość wynika ze zmęczenia i ciągnących dolegliwości, a nie z wrodzonego usposobienia [Clarke], [Boericke]. Rano lub po wysiłku pojawia się uczucie zapadania i zniechęcenie, łagodniejące po jedzeniu i podjęciu jakiegoś zadania, co odpowiada modalnościom ogólnym (poprawa podczas zajęcia; poprawa po odżywieniu) [Dewey], [Farrington]. Koncentracja poprawia się, gdy uwaga kieruje się na zewnątrz; skupianie się na sobie nasila każdy objaw (pogorszenie w bezczynności, pogorszenie przy rozpamiętywaniu). Jest to charakterystyczny objaw psychiczny pomocny przy wyborze spośród leków o powinowactwie do macicy (w odróżnieniu od Sep., gdzie poprawę przynosi intensywny wysiłek fizyczny, lecz występuje skłonność do obojętności) [Kent], [Clarke]. Niepokój o własny stan pojawia się wraz z utratą krwi podczas obfitych miesiączek, niedostatecznym zwijaniem się macicy po porodzie lub albuminurią ciężarnych; lęk nie ma charakteru histerycznego, lecz jest proporcjonalny do osłabienia i słabnie wraz z przywróceniem podparcia oraz napięcia tkanek miednicy [Clarke], [Dewey]. Melancholia z niechęcią do obowiązków rodzinnych może wyraźnie ustąpić, gdy kobieta znajdzie sobie zajęcie — „lepiej, gdy jest zajęta” ma tu równie dużą wartość rozpoznawczą jak w bólach krzyża [Farrington]. Zamartwianie się i ból pleców utrudniają zasypianie; gdy miednica jest podparta, a wcześniej w ciągu dnia udało się odwrócić uwagę od dolegliwości, łatwiej zapada w drzemkę (zob. Sen) [Clarke]. Obraz psychiczny łączy zatem ból, pozycję ciała i celową aktywność: zajęcie oraz podparcie zmniejszają bóle, a wraz z nimi przygnębienie, odzwierciedlając zasadniczy charakter całego obrazu leku [Clarke], [Farrington].

Objawy ze strony głowy mają charakter wtórny i zależą od krążenia. Tępy, ciężki ból czoła towarzyszy wyczerpaniu wskutek obfitych miesiączek lub długotrwałemu staniu; nasila się w gorących pomieszczeniach i przy skupianiu się na sobie, a łagodnieje na świeżym powietrzu i podczas zajęcia (zgodnie z modalnością: poprawa podczas zajęcia) [Clarke]. Zawroty głowy przy wstawaniu wiążą się z niedokrwistością lub osłabieniem czynności nerek; przy schylaniu się występuje uczucie ciężaru na szczycie głowy, ustępujące po położeniu się z podparciem (poprawa w pozycji leżącej) [Boger], [Clarke]. Ból głowy występuje naprzemiennie z ciągnięciem w okolicy krzyżowej, jak gdyby krew odpływała z głowy, gdy zaczyna się parcie ku dołowi w miednicy; ogrzewanie kości krzyżowej może złagodzić oba objawy przez poprawę napięcia tkanek (zob. Plecy) [Clarke]. Drażliwość wywołaną bólem głowy łagodzą rozmowa i odwrócenie uwagi — jest to typowe dla Helonias powiązanie psychiki i ciała [Farrington]. Światłowstręt ani gwałtowne pulsowanie nie charakteryzują tego leku; jest to tępy ból związany z niedokrwistością u zmęczonej kobiety, ustępujący wraz z wyrównaniem zasadniczych zaburzeń w miednicy (por. Sep., Cimic.) [Clarke], [Farrington].

Oczy łatwo męczą się przy pracach domowych; po czytaniu lub robótkach ręcznych pojawia się tępa obolałość mięśni, łagodniejąca po odpoczynku i zajęciu się lekką aktywnością (zgodnie z modalnością: poprawa przy łagodnym ruchu) [Clarke]. Powieki wydają się ciężkie przy osłabieniu wskutek obfitych miesiączek; w niedokrwistości mogą pojawiać się sine obwódki pod oczami (nie jest to objaw charakterystyczny, lecz potwierdzający) [Dewey]. Przy szybkim wstawaniu i niskim ciśnieniu krwi występuje przejściowe zamglenie widzenia; ustępuje po położeniu się. Obraz leku nie obejmuje swoistego zapalenia oczu; objawy oczne nasilają się i słabną wraz ze zmianami ogólnej sprawności organizmu i obciążenia miednicy (zob. Objawy ogólne) [Clarke]. Przy podrażnieniu nerek wieczorem oczy wydają się suche i zmęczone; chłodne okłady przynoszą ulgę, lecz zasadnicza poprawa następuje wraz z ustępowaniem dolegliwości pleców i miednicy [Boger], [Clarke].

Uszy nie należą do głównego zakresu powinowactwa leku. Ciche buczenie lub szum w uszach mogą towarzyszyć osłabieniu podczas miesiączki lub po krwotoku; jest to oznaka niedokrwistości, ustępująca po odpoczynku i odżywieniu [Dewey]. Drażliwość na hałas wynika bardziej ze zmęczenia niż z przeczulicy; ulgę przynosi odwrócenie uwagi i spokojniejsza praca (Umysł). Zapalenie ucha ani zespół objawów błędnikowych nie należą do obrazu Helonias; ewentualne zawroty głowy mają podłoże krążeniowo-niedokrwienne i zmniejszają się w miarę ustępowania atonii macicy i osłabienia czynności nerek [Clarke].

Nie występuje swoisty nieżyt nosa; pod koniec dnia w stanach niedokrwistości mogą pojawiać się suchość i osłabienie węchu [Clarke]. Zimny czubek nosa odzwierciedla ogólną skłonność do marznięcia w atonii (Objawy ogólne). Sporadycznie po długotrwałym staniu podczas obfitej miesiączki pojawia się niewielkie krwawienie z nosa, ustające po położeniu się i podparciu miednicy (Narządy płciowe żeńskie). Objawy ze strony nosa ani nie wskazują na Helonias, ani go nie wykluczają; odzwierciedlają obraz zaburzeń związanych z krwią [Clarke], [Dewey].

Po wysiłku lub podczas nadmiernego krwawienia pojawia się zmęczony, ściągnięty wyraz twarzy z lekkim rumieńcem na kościach policzkowych; w niedokrwistości częsta jest bladość [Clarke], [Dewey]. W stanach z albuminurią wargi są suche, a przy długotrwałej atonii twarz wygląda starzej, niż wskazywałby wiek kobiety. Drażliwość wyraża się zaciśniętymi wargami; rozmowa odwracająca uwagę rozjaśnia twarz równolegle z łagodzeniem bólu pleców (Umysł/Plecy). Nerwobóle ani wykwity na twarzy nie są cechami wyróżniającymi lek; wygląd twarzy odzwierciedla napięcie tkanek miednicy i utratę krwi [Clarke].

Suchość w ustach pod wieczór; u kobiet z niedokrwistością język czysty lub lekko obłożony [Clarke]. Smak jest niewyraźny; apetyt maleje ze zmęczeniem i wraca po odpoczynku lub przy lekkim zajęciu. W obrazie Helonias nie występują pierwotne zmiany chorobowe w jamie ustnej, choć przy znacznym wyczerpaniu mogą pojawiać się zmiany aftowe (nie jest to objaw charakterystyczny). Ciepłe napoje pokrzepiają przy uczuciu zapadania w nadbrzuszu (Żołądek). Gdy ból pochłania uwagę, mowa jest powolna i zrzędliwa; ożywiona rozmowa poprawia zarówno ogólną sprawność, jak i nawilżenie jamy ustnej (Umysł) [Farrington].

Ból zębów nie jest charakterystyczny; objawy stomatologiczne mają znaczenie uboczne. Zgrzytanie zębami lub ich bolesność mogą towarzyszyć ogólnemu napięciu nerwowemu, lecz rzadko stanowią podstawę wyboru leku. Krwawienie z dziąseł wskazuje raczej na niedokrwistość niż na działanie leku; ustępuje w miarę zahamowania utraty krwi i powrotu sił [Dewey]. Wpływ zimnego powietrza na zęby nie jest istotną modalnością Helonias.

Wieczorem po dniu spędzonym na stojąco głos może być ochrypły i zmęczony. Przy zmęczeniu gardło wydaje się suche; poprawę przynoszą ciepłe napoje (zgodnie z modalnością: poprawa pod wpływem ciepła) [Clarke]. Rzeczywiste zapalenie gardła nie należy do obrazu leku; stan gardła odzwierciedla ogólną sprawność organizmu. Połykanie jest łatwe; pacjentka może preferować częste picie małych łyków ciepłego napoju, by podtrzymać siły (Żołądek).

„Uczucie zapadania w nadbrzuszu” towarzyszy zmęczeniu, obfitym miesiączkom lub rozpamiętywaniu; łagodnieje po jedzeniu i podczas angażującej aktywności, co oddaje wzajemne powiązanie objawów psychicznych i somatycznych Helonias [Dewey], [Clarke]. Apetyt jest zmienny: pustce w żołądku towarzyszy osłabienie, a zarazem odstręcza wysiłek związany z przygotowaniem jedzenia; prosty, ciepły posiłek przywraca równowagę. Nudności są rzadkie, z wyjątkiem ciąży z podrażnieniem nerek; pomaga częste jedzenie niewielkich porcji (Narządy płciowe żeńskie/Układ moczowy). Wzdęcia są niewielkie; ból rzadko bywa ostry. Objawy żołądkowe mają znaczenie pomocnicze: o postępie świadczy ustępowanie uczucia zapadania w miarę poprawy napięcia tkanek pleców i miednicy (zob. Objawy ogólne).

Uczucie ciężaru w podbrzuszu wiąże się z atonią macicy; po podnoszeniu ciężarów lub długim staniu dolna część brzucha jest tkliwa, z poprawą w pozycji leżącej z podpartymi biodrami (Narządy płciowe żeńskie/Plecy) [Clarke]. Powiększenie obwodu brzucha nie jest wyraźne, choć po przedłużającej się miesiączce mogą wystąpić wzdęcia. Zaparcie może odzwierciedlać przekrwienie miednicy; po wysiłku łagodne, śluzowe upławy mogą podrażniać srom (Narządy płciowe żeńskie/Skóra). Jednoczesne ciepłe okłady na podbrzusze i kość krzyżową przynoszą wyraźną ulgę (Modalności).

Podrażnienie nerek stanowi wyraźne, choć drugorzędne pole powinowactwa: tępy ból w kątach żebrowo-kręgowych, nasilający się przy zmęczeniu i w ciąży, z albuminą, a niekiedy fosforanami w moczu; plecy wydają się słabe i ciężkie, z poprawą w pozycji leżącej i podczas zajęcia (powiązanie działów Układ moczowy/Plecy/Umysł) [Clarke], [Boger]. Częste oddawanie moczu towarzyszy przekrwieniu miednicy; mocz może być blady i zawierać fosforany lub albuminę, zwłaszcza u ciężarnych z uczuciem ciągnięcia w okolicy krzyżowej. W niektórych przypadkach obserwowano cukromocz, ustępujący w miarę poprawy ogólnej sprawności [Clarke]. Parcie na mocz jest łagodne; pieczenie nie jest objawem charakterystycznym. Ulga następuje po oddaniu moczu, gdy zmniejsza się ucisk (poprawa po oddaniu moczu) [Clinical], [Clarke].

Zaparcie występuje sporadycznie wskutek przekrwienia miednicy i bezczynności; ustępuje wraz z powrotem napięcia tkanek i podjęciem przez kobietę umiarkowanej aktywności (Umysł/Objawy ogólne) [Clarke]. Przy parciu ku dołowi guzki krwawnicze mogą wypadać, lecz nie jest to objaw charakterystyczny; dolegliwości łagodnieją po podparciu macicy i opanowaniu utraty krwi. Biegunka nie jest typowa.

Helonias nie jest przede wszystkim lekiem dla mężczyzn, choć u przepracowanych mężczyzn zdarza się tępe uczucie ciągnięcia w okolicy krzyżowej z obolałością nerek i przygnębieniem łagodniejącym podczas zajęcia; popęd płciowy jest osłabiony raczej wskutek zmęczenia niż zmian chorobowych [Clarke]. Nieżyt cewki moczowej ani obraz dolegliwości gruczołu krokowego nie należą do tego leku; podstawą wyboru jest ból w okolicy miednicy i nerek wraz z charakterystycznym objawem psychicznym.

Jest to centralny obszar obrazu Helonias. Występuje atonia macicy z wypadaniem lub tyłopochyleniem, niedostateczne zwijanie się macicy po porodzie oraz stałe parcie ku dołowi, jak gdyby wszystko miało się wydostać na zewnątrz; pogorszenie podczas stania, schylania się lub podnoszenia ciężarów, poprawa w pozycji leżącej z podpartymi biodrami oraz przy mocnym podparciu brzucha lub okolicy krzyżowej [Clarke], [Boericke]. Miesiączki mogą być zbyt częste i zbyt obfite; bierne krwawienie odbiera siły i nasila ciągnięcie w okolicy krzyżowej; upławy mogą być łagodne lub drażniące i pojawiają się po zmęczeniu [Farrington], [Dewey]. Świąd sromu wskutek przekrwienia miednicy jest częsty; nasila się podczas stania lub w upale dnia, łagodnieje po położeniu się albo ostrożnym ogrzewaniu kości krzyżowej (ciepło przywracające napięcie tkanek, a nie nasilające przekrwienie) [Clarke], [Phatak]. W ciąży może pojawić się albuminuria z bólem pleców i przygnębieniem, przy czym oba objawy łagodnieją podczas zajęcia i przy podparciu; poronienie zagrażające wskutek atonii mieści się w obrazie leku, gdy krwawienie jest bierne i obecny jest charakterystyczny objaw psychiczny (por. Sab., Trill., Sep.) [Clarke], [Dewey]. Po stosunku płciowym może wystąpić obolałość miednicy; obniżenie popędu wynika bardziej ze zmęczenia niż z niechęci. W całym obrazie objawów kobiecych powtarza się ten sam wzorzec: napięcie tkanek utracone wskutek przeciążenia powraca dzięki odpoczynkowi, podparciu, ciepłu i celowemu zajęciu [Clarke], [Farrington].

Płytki oddech wynikający ze zmęczenia poprawia się pod wpływem odpoczynku i odwrócenia uwagi; brak charakterystycznej astmy lub skurczu [Clarke]. Przy silnym uczuciu ciągnięcia pacjentka ostrożnie nabiera głębokiego oddechu, ponieważ rozciąganie brzucha wywołuje wstrząs w okolicy krzyżowej (powiązanie z działem Grzbiet). O postępie świadczy pełniejszy, swobodniejszy oddech w miarę powrotu napięcia tkanek.

Tętno jest miękkie i łatwo przyspiesza po utracie krwi; podczas obfitego krwawienia przy wstawaniu w gorących pomieszczeniach może występować uczucie omdlewania, ustępujące po położeniu się (Narządy płciowe żeńskie/Objawy ogólne) [Dewey]. Brak swoistego powinowactwa do zastawek serca. Niepokój o serce jest w istocie lękiem przed zapaścią z osłabienia; gdy poprawia się napięcie tkanek miednicy, kołatania serca ustępują (Umysł).

Brak bezpośredniego obrazu objawów płucnych. Uczucie zmęczenia przy oddychaniu pod koniec dnia odzwierciedla ogólne wyczerpanie; świeże powietrze i rozmowa przynoszą ulgę (Umysł/Objawy ogólne) [Clarke]. Kołatanie serca wynika z osłabienia podczas utraty krwi, a nie z pierwotnej choroby serca; zmniejsza się po odpoczynku i podparciu macicy (Serce). Źródła klasyczne nie podają charakterystycznych objawów kaszlu.

Charakterystyczny jest tępy, nużący ból „w poprzek pleców”, skupiony w okolicy lędźwiowo-krzyżowej i strukturach podporowych okolicy krzyżowo-biodrowej. Nasila się podczas stania, schylania, pod wpływem wstrząsów i przy podnoszeniu ciężarów; łagodnieje po położeniu się, przy mocnym podparciu lub ucisku, pod wpływem ciepła oraz — co znamienne — gdy pacjentka jest zajęta i jej uwaga zostaje odwrócona od dolegliwości (Poprawa podczas zajęcia), jak gdyby celowe działanie napinało rozluźnione struktury podporowe [Clarke], [Boger], [Farrington]. Ból często promieniuje do miednicy, z uczuciem ciężaru i ciągnięcia; poprzedza objawy maciczne i białkomocz lub im towarzyszy (Układ moczowy/Narządy płciowe żeńskie). Rano pojawia się poczucie „braku podparcia”, które słabnie po rozpoczęciu lekkich codziennych zajęć (Poprawa przy łagodnym ruchu). Zimno lub wilgoć działające na plecy nasilają ból; ciepło go łagodzi (Modalności). Ten obraz dolegliwości krzyżowych, z poprawą psychiczną wskutek odwrócenia uwagi, jest wysoce charakterystyczny.

Kończyny łatwo się męczą; po staniu pojawia się uczucie ciężkości i znużenia w udach, będące odbiciem dolegliwości miednicy (Narządy płciowe żeńskie/Grzbiet) [Clarke]. Podczas miesiączki stopy mogą boleć i nieznacznie puchnąć; pomaga odpoczynek i uniesienie nóg. Obrazu Helonias nie określa swoista nerwobólowa dolegliwość ani drżenie; ewentualne drętwienie jest następstwem niedokrwistości. Wskutek zmęczenia dłonie stają się niezgrabne; umiarkowana praca zajmująca umysł paradoksalnie poprawia koordynację (Umysł). Objawy kończyn odzwierciedlają stan napięcia tkanek miednicy, nie stanowią zaś głównej podstawy wyboru leku.

Świąd sromu i podrażnienie jego okolicy (niekiedy z otarciem naskórka) często wynikają z przekrwienia miednicy; nasilają się podczas stania i przy zmęczeniu, a łagodnieją po odpoczynku i przy ogólnej poprawie napięcia tkanek [Clarke], [Phatak]. Skóra w innych okolicach jest blada; ostuda nie jest objawem charakterystycznym (porównaj Sep.). Pocenie się nie jest charakterystyczne, choć po nadmiernej utracie krwi mogą występować nocne poty. Wykwity skórne nie należą do zasadniczego obrazu leku.

Sen nie daje wypoczynku, gdy pacjentka kładzie się wyczerpana i zatroskana; ciągnięcie w okolicy krzyżowej sprawia, że obracanie się jest bolesne, a myśli krążą wokół ciężaru obowiązków domowych (Umysł/Grzbiet) [Clarke]. Sen poprawia się, jeśli wcześniej ból złagodzono podparciem, ciepłem oraz — co ważne — zajęciem w ciągu dnia, które odwracało uwagę od dolegliwości (wyraźne nawiązanie do Poprawy podczas zajęcia). Wczesne budzenie się ze zniechęceniem często wskazuje, że pierwszym zadaniem dnia jest odzyskanie napięcia tkanek dzięki ciepłu, jedzeniu i lekkiej pracy; wówczas senność w południe może ustąpić. Powracają sny o niewykonanej pracy i domowych troskach; zanikają wraz z ustępowaniem objawów macicznych. Możliwa jest bezsenność wskutek świądu sromu; łagodząca pielęgnacja miejscowa i leczenie konstytucyjne lekiem Helonias łagodzą oba objawy [Clarke], [Phatak]. Ogólny obraz snu pozostaje związany z osią miednica–psychika: odwrócenie uwagi w dzień, podparcie w nocy.

Sny o troskach domowych, obowiązkach niemożliwych do wykonania lub o upadaniu przy wstawaniu — obrazy odzwierciedlające osłabienie i odczuwany w plecach brak podparcia [Clinical], [Clarke]. Sny te stają się rzadsze, gdy pacjentka czuje fizyczne i psychiczne oparcie. Brak gwałtownych koszmarów; treść snów jest prozaiczna, obciążona obowiązkami i zanika wraz z powrotem napięcia tkanek.

Helonias nie ma swoistego przebiegu gorączki. Przy osłabieniu wskutek obfitych miesiączek może pojawić się nieznaczne wieczorne podwyższenie temperatury po wysiłku; poza tym temperatura jest prawidłowa [Clarke]. W stanach połogowych należy zwracać uwagę na objawy septyczne — wymagają one innych leków; Helonias odpowiada atonii i biernej utracie krwi, a nie gorączce.

Odnotowuje się skłonność do marznięcia z osłabienia; zimno nasila ból pleców (Grzbiet/Modalności) [Clarke]. Pacjentka pragnie miejscowego ciepła w okolicy krzyżowej i podbrzuszu. Pot nie ma znaczenia rozpoznawczego; w stanach niedokrwistości może być skąpy i łatwo pojawiać się pod wpływem wysiłku.

Ochota na ciepłe, proste potrawy; niechęć do ciężkich dań przy zmęczeniu [Clarke]. Uczucie zapadania w nadbrzuszu łagodnieje po częstych, małych, ciepłych posiłkach (Żołądek). Pragnienie jest niewielkie, chyba że występuje cukromocz (drugorzędny zakres powinowactwa) [Clarke], [Boger]. Zachcianki pokarmowe nie rozstrzygają o wyborze leku; decydują modalności i powinowactwo do narządów miednicy oraz nerek.

Helonias łączy atonię macicy i podrażnienie nerek ze swoistą cechą psychofizyczną: pacjentka czuje się lepiej, gdy jest czymś zajęta. Stanie, schylanie się, podnoszenie ciężarów i wstrząsy nasilają tępe ciągnięcie w okolicy krzyżowej; położenie się, mocne podparcie, ciepło, łagodny ruch po odpoczynku, jedzenie, a zwłaszcza odwrócenie uwagi przynoszą poprawę (wyraźne nawiązanie do Modalności) [Clarke], [Boger], [Farrington]. Utrata krwi (miesiączki/krwotok) osłabia napięcie tkanek i prowadzi do niedokrwistości; białkomocz w ciąży wskazuje na zajęcie nerek. Kobieta jest znużona, drażliwa i skupiona na sobie, gdy pozostaje bez zajęcia, lecz ożywia się w towarzystwie i podczas celowej pracy. Należy porównać Sepia (parcie ku dołowi z obojętnością; poprawa przy intensywnym wysiłku fizycznym), Lilium tigrinum (przekrwienie miednicy z napięciem moralnym i drażliwością serca), Aletris („zmęczona kobieta z niedokrwistością”, bez charakterystycznego objawu nerkowego), Trillium i Sabina (gwałtowne, obfite krwawienia) oraz Apis/Tereb./Merc-cor./Phos. w białkomoczu ciążowym. Helonias wybiera się, gdy odwrócenie uwagi przynosi ulgę, ciągnięcie w okolicy krzyżowej jest objawem charakterystycznym, a bolesność nerek towarzyszy atonii w obrębie miednicy [Clarke], [Farrington], [Dewey], [Boger].

• Etiologia & ogólne napięcie tkanek
– Aletris farinosa: obraz głęboko „zmęczonej kobiety z niedokrwistością”, z nawracającymi poronieniami; mniejsze zajęcie nerek; w Helonias dochodzą białkomocz i poprawa psychiczna podczas zajęcia. [Farrington], [Clarke].
– Sepia: parcie ku dołowi, wypadanie narządów, przekrwienie miednicy; Sepia jest obojętna, poprawę przynosi intensywny wysiłek; Helonias jest drażliwa i skupiona na sobie, ale wyraźnie czuje się lepiej, gdy jest zajęta; występuje ból pleców pochodzenia nerkowego. [Kent], [Clarke].
– Lilium tigrinum: silne przekrwienie miednicy z konfliktem moralnym i kołataniem serca; często pogorszenie pod wpływem ucisku; Helonias jest spokojniejsza, szuka podparcia i czuje się lepiej podczas zajęcia. [Farrington], [Clarke].
• Obfite miesiączki/krwotok
– Trillium pendulum: gwałtowne, obfite krwawienie z uczuciem omdlewania i bólem okolicy krzyżowej, poprawa po ciasnym obandażowaniu; obrazy częściowo się pokrywają; w Helonias silniej zaznaczona jest psychiczna „poprawa podczas zajęcia” oraz sfera nerkowa. [Dewey], [Clarke].
– Hamamelis: żylne, bierne krwawienie z obolałością żył; brak charakterystycznego objawu psychicznego; w Helonias centralne miejsce zajmuje atonia z ciągnięciem w okolicy krzyżowej. [Boericke], [Farrington].
– Sabina: jasna krew z bólami promieniującymi do kości krzyżowej i ud; krwawienie bardziej zapalne i czynne; w Helonias bierne, związane z atonią. [Clarke].
• Wypadanie macicy/niedostateczne obkurczanie się macicy po porodzie
– Murex: wypadanie macicy ze wzmożonym popędem płciowym i wrażliwością macicy; w Helonias popęd jest obniżony wskutek zmęczenia; świąd wynika z przekrwienia, nie ma charakteru erotycznego. [Clarke], [Boger].
– Cimicifuga: reumatyzm macicy z przygnębieniem i bólami mięśni; mniej zaznaczony białkomocz pochodzenia nerkowego; Helonias jest bardziej zrównoważona, z „poprawą podczas zajęcia”. [Farrington].
• Świąd sromu
– Kreosotum: piekące, drażniące i powodujące nadżerki upławy o przykrym zapachu; skłonność do niszczenia tkanek; w Helonias przekrwienie z atonią, mniejsza żrącość wydzieliny. [Hering], [Clarke].
– Sulphur: konstytucyjny świąd, gorąco i pieczenie; szerszy obraz skórny; świąd w Helonias jest związany z przekrwieniem miednicy. [Kent], [Clarke].
• Białkomocz w ciąży
– Apis: obrzęki, skąpomocz, kłujące bóle; niepokój psychiczny; w Helonias dominują tępy ból i poprawa podczas zajęcia. [Clarke], [Dewey].
– Terebinthina: mocz o dymnym zabarwieniu, krew i bębnica żołądka; silniejsze podrażnienie zapalne nerek; Helonias ma łagodniejszy obraz, powiązany z atonią w obrębie miednicy. [Boger].
– Mercurius corrosivus: ciężkie zapalenie nerek z bolesnym parciem; w Helonias brak obrazu toksycznego. [Allen], [Clarke].
• Krótkie porównania
– Helonias a Aletris: oba to „leki tonizujące macicę u zmęczonych kobiet”; w Helonias dodatkowo białkomocz pochodzenia nerkowego i poprawa psychiczna podczas zajęcia; Aletris ma bardziej wyłącznie krwiotwórczo-wzmacniający charakter. [Farrington].
– Helonias a Sepia: w obu parcie ku dołowi; obojętność i drażliwość w Sepia nie ustępują pod wpływem samego odwrócenia uwagi; potrzebny jest intensywny wysiłek; w Helonias wyraźna poprawa podczas zajęcia i przy podparciu. [Kent], [Clarke].
– Helonias a Lilium-t.: Lilium cechują napięcie moralne, pośpiech i objawy sercowe; Helonias jest drażliwa w sprawach domowych, spokojniejsza, z bólem pleców pochodzenia nerkowego. [Farrington], [Clarke].

• Leki dopełniające: Sepia — wspólne rozluźnienie tkanek miednicy i parcie ku dołowi; konstytucyjna obojętność w Sep.; miejscowa atonia z „poprawą podczas zajęcia” w Helonias; leki często stosowane naprzemiennie lub kolejno, gdy pojawiają się objawy nerkowe. [Clarke], [Farrington].
• Leki dopełniające: Trillium pendulum — bierne, obfite krwawienie z bólem okolicy krzyżowej; Trill. przy ostrej utracie krwi; Helonias przy leżącej u podłoża atonii. [Dewey].
• Leki dopełniające: Aletris farinosa — ogólny lek krwiotwórczo-wzmacniający przy nawracających poronieniach; Helonias wnosi poprawę napięcia w obrębie miednicy i nerek oraz charakterystyczny objaw psychiczny. [Farrington].
• Dobrze działa po: Hamamelis — po opanowaniu sączenia krwi żylnej Helonias przywraca napięcie tkanek. [Boericke], [Dewey].
• Dobrze działa po: Caulophyllum — po skurczowych bólach macicy i zaburzeniach czynności porodowej; Helonias utrwala napięcie tkanek po porodzie. [Farrington].
• Dobrze poprzedza: Sepia — gdy po ustąpieniu miejscowej atonii pozostaje szerszy stan konstytucyjny. [Kent], [Clarke].
• Leki pokrewne: Lilium tigrinum, Cimicifuga — leki związane z przekrwieniem miednicy, wymagające porównania; wyboru dokonuje się na podstawie objawów psychicznych i charakterystycznych objawów nerkowych. [Farrington].
• Leki pokrewne (nerkowe): Apis, Terebinthina, Phosphorus — do różnicowania w białkomoczu ciążowym; Helonias, gdy na pierwszy plan wysuwają się ciągnięcie w okolicy krzyżowej i „poprawa podczas zajęcia”. [Clarke], [Boger].
• Uwagi dotyczące antidotowania: Nux może korygować drażliwość żołądka spowodowaną nadmiernym stosowaniem leków; nie jest to swoiste dla działania Helonias. [Boger].
• Leki niezgodne: w źródłach klasycznych nie odnotowano jednoznacznie żadnych; należy indywidualizować. [Clarke], [Boericke].

Typowe wskazania obejmują wypadanie lub tyłozgięcie macicy oraz jej niedostateczne obkurczanie się po porodzie z ciągnięciem w okolicy krzyżowej; bierne, obfite lub przedłużone miesiączki pozostawiające osłabienie; świąd sromu wskutek przekrwienia miednicy; białkomocz w ciąży z bólem pleców pochodzenia nerkowego; oraz obraz kobiety „zmęczonej, z uczuciem ciągnięcia ku dołowi”, która czuje się lepiej podczas zajęcia [Clarke], [Boericke], [Farrington], [Dewey]. Potencja/dawkowanie: wielu autorów stosowało niskie i średnie potencje — Ø/3X/6X w kuracjach wzmacniających przy atonii w obrębie miednicy i niedostatecznym obkurczaniu się macicy po porodzie (od jednego do trzech razy dziennie, ze zmniejszaniem częstości w miarę poprawy), przechodząc do 12C–30C w stanach czynnościowych, w których dominują ból i zaburzenia nastroju [Clarke], [Dewey], [Farrington]. Przy obfitych miesiączkach początkowo krótkotrwałe, częstsze podawanie dawek, następnie zmniejszenie częstości; przy białkomoczu ciążowym ostrożne powtarzanie pod nadzorem położniczym, z oceną klinicznych punktów końcowych (mniejszy ból okolicy krzyżowej, poprawa wyników badania moczu, lepszy nastrój). Postępowanie uzupełniające: oszczędzanie narządów miednicy podczas zaostrzeń; pas podtrzymujący; ciepło na okolicę krzyżową i podbrzusze; stopniowy powrót do celowej aktywności, aby wykorzystać charakterystyczny objaw psychiczny leku (wyraźne nawiązanie do modalności).
Krótkie obserwacje z praktyki:
• „Niedostateczne obkurczanie się macicy po porodzie z parciem ku dołowi i drażliwym przygnębieniem; Helonias 3X wraz z pasem podtrzymującym — napięcie tkanek i pogoda ducha powróciły jednocześnie”. [Clinical], [Clarke].
• „Bierne, gwałtowne krwawienie po miesiączce; Helonias 6X zahamował utratę krwi i usunął ciągnięcie w okolicy krzyżowej w ciągu tygodnia”. [Dewey].
• „Białkomocz w ciąży z bólem pleców pochodzenia nerkowego — poprawa podczas zajęć domowych; Helonias 12C zmniejszył ilość albuminy i przywrócił pogodę ducha”. [Clarke].
• „Świąd sromu wskutek przekrwienia — ustąpił, gdy ciepło na okolicę krzyżową i Helonias przywróciły napięcie tkanek miednicy”. [Phatak], [Clarke].

Umysł
• Umysł—Skupienie na sobie—roztrząsanie objawów—pogorszenie. Potwierdza zależność: pogorszenie przy bezczynności i skupianiu się na objawach. [Clarke].
• Umysł—Drażliwość—otoczenie domowe—pogorszenie. Typowe rozdrażnienie wobec rodziny z powodu dolegliwości w obrębie miednicy. [Clarke].
• Umysł—Poprawa—podczas zajęcia—praca lub odwrócenie uwagi przynoszą poprawę. Objaw charakterystyczny rozstrzygający o wyborze leku. [Farrington], [Clarke].
• Umysł—Przygnębienie—zniechęcenie—osłabienie wskutek dolegliwości macicznych. Nastrój zmienia się wraz z napięciem tkanek. [Dewey], [Clarke].
• Umysł—Drażliwość—wskutek bólu—ból pleców i uczucie ciągnięcia w miednicy. Reakcja na ból, nie konstytucjonalna porywczość. [Farrington].
• Umysł—Lęk—o zdrowie—osłabienie po krwotoku. Obawy proporcjonalne do stanu, łagodniejące przy wsparciu. [Clarke].
• Umysł—Niechęć do obowiązków rodzinnych—poprawa podczas zajęcia. Praktycznie obserwowana poprawa przy pracy. [Clarke].
Narządy płciowe żeńskie
• Macica—Wypadanie lub tyłozgięcie—atonia—uczucie parcia ku dołowi—pogorszenie w pozycji stojącej, poprawa w pozycji leżącej. Podstawowa rubryka dotycząca zmian strukturalnych. [Clarke], [Boericke].
• Macica—Niedostateczne zwijanie się macicy—po porodzie—ból okolicy krzyżowej. Wiotkość tkanek po porodzie. [Dewey], [Clarke].
• Miesiączki—Zbyt częste—zbyt obfite—powodujące osłabienie. Obraz biernego, obfitego krwawienia. [Clarke], [Farrington].
• Upławy—po wysiłku—związane z przekrwieniem. Wydzielina pojawiająca się w związku ze zmęczeniem. [Clarke].
• Świąd sromu—przekrwienie miednicy. Objaw ustępuje wraz z poprawą napięcia tkanek. [Phatak], [Clarke].
• Ciąża—Białkomocz—z bólem pleców. Wskazanie położnicze. [Clarke], [Boger].
• Stosunek płciowy—Po—obolałość w obrębie miednicy—atonia. Obolałość o podłożu czynnościowym, a nie zapalnym. [Clarke].
Plecy
• Plecy—Ból—okolica lędźwiowo-krzyżowa—tępy, nużący—pogorszenie przy staniu lub schylaniu się—poprawa pod wpływem ucisku lub ciepła. Charakterystyczny ból pleców. [Clarke], [Boger].
• Plecy—Ból—struktury podpierające okolicę krzyżowo-biodrową—pogorszenie przy wstrząsach. Pogorszenie pod wpływem czynników mechanicznych. [Boger].
• Plecy—Osłabienie—uczucie „braku podparcia”—rano przy wstawaniu. Powraca wraz ze spadkiem napięcia tkanek. [Clinical], [Clarke].
• Plecy—Ból—promieniuje do miednicy—uczucie parcia ku dołowi. Powiązanie dolegliwości miednicy i pleców. [Clarke].
• Plecy—Poprawa—leżenie z podparciem bioder—pas podtrzymujący. Praktyczna wskazówka dotycząca łagodzenia dolegliwości. [Clarke].
• Plecy—Poprawa—zajęcie—odwrócenie uwagi. Szczególne powiązanie psychiki i objawów somatycznych. [Farrington].
Układ moczowy
• Okolica nerek—Ból—tępy—zmęczenie lub ciąża. Utrata napięcia obejmuje również sferę nerkową. [Clarke], [Boger].
• Mocz—Białko—ciąża—z bólem pleców. Klasyczna rubryka położnicza. [Clarke].
• Mocz—Fosforany—osłabienie z bólem pleców. Oznaka wyczerpania metabolicznego. [Boger].
• Oddawanie moczu—Częste—przekrwienie miednicy. Odruchowy częstomocz. [Clarke].
• Oddawanie moczu—Poprawa—po—ustąpienie uczucia ucisku. Drobna, lecz charakterystyczna obserwacja. [Clinical].
• Cukrzyca lub cukromocz—czynnościowe—poprawa napięcia tkanek—zmniejszenie ilości cukru w moczu. Drugorzędna sfera obrazu leku. [Clarke], [Boger].
Objawy ogólne
• Objawy ogólne—Atonia—narządy miednicy—zwiotczenie. Zasadniczy mechanizm patofizjologiczny. [Clarke], [Farrington].
• Objawy ogólne—Stanie—pogorszenie; Wstrząsy—pogorszenie. Biomechaniczne czynniki nasilające objawy. [Boger].
• Objawy ogólne—Zajęcie—poprawa; Roztrząsanie objawów—pogorszenie. Para charakterystycznych modalności. [Farrington], [Clarke].
• Objawy ogólne—Ciepło—poprawa—miejscowo w okolicy krzyżowej. Niezawodna modalność łagodząca dolegliwości. [Clarke].
• Objawy ogólne—Osłabienie—po krwotoku—wysiłek przy pracach domowych. Wzorzec związany z utratą krwi. [Dewey].
• Objawy ogólne—Łagodny ruch po odpoczynku—poprawa. Stopniowane podejmowanie aktywności przywraca napięcie tkanek. [Clinical].
Sen
• Sen—Nieprzynoszący wypoczynku—z powodu bólu pleców i zmartwień. Dolegliwości miednicy i stan psychiczny zakłócają sen. [Clarke].
• Sen—Poprawa—po dniu wypełnionym zajęciami. Potwierdza znaczenie charakterystycznego objawu psychicznego. [Farrington].
• Sen—Pozycja—leżenie na plecach z podparciem—poprawa. Współzależność z atonią macicy. [Clarke].
• Sen—Budzenie się—ze zniechęceniem—rano—poprawa po jedzeniu lub przy zajęciu. Praktyczny punkt obserwacji. [Dewey].
• Sny—Troski domowe—niewykonana praca. Odzwierciedlenie codziennych zmartwień. [Clinical].
Skóra
• Skóra—Świąd—srom—przekrwienie narządów miednicy. Objaw stanowiący bezpośredni cel postępowania. [Phatak], [Clarke].
• Skóra—Otarcia naskórka—srom—upławy po wysiłku. Następstwo atonii i zmęczenia. [Clarke].
• Skóra—Bladość—niedokrwistość wskutek krwotoku. Charakterystyczna oznaka utraty krwi. [Dewey].
• Skóra—Brak charakterystycznej wysypki—(uwaga wskazuje, by szukać innego leku, jeśli wysypka dominuje w obrazie). Wskazówka chroniąca przed błędnym doborem leku. [Clarke].

Clarke, J. H. — A Dictionary of Practical Materia Medica (1900): pełny obraz kliniczny (atonia macicy, wypadanie macicy, białkomocz w ciąży), modalności, relacje z innymi lekami; charakterystyczny objaw psychiczny: „poprawa podczas zajęcia”.
Boericke, W. — Pocket Manual of Homœopathic Materia Medica (1901): zwięzłe objawy charakterystyczne — uczucie parcia ku dołowi, świąd sromu, niedostateczne zwijanie się macicy po porodzie, modalności bólu pleców.
Allen, T. F. — Encyclopædia of Pure Materia Medica (1874–79): dane z amerykańskich prób lekowych (tradycja Hale/Burt) i zakres objawów; uwagi dotyczące sporządzania preparatu.
Hering, C. — The Guiding Symptoms of Our Materia Medica (1879–91): potwierdzenia dotyczące sfery miednicznej i nerkowej; porównania leków o powinowactwie do macicy.
Hughes, R. — A Manual of Pharmacodynamics (koniec XIX w.): charakterystyka substancji, zastosowania w medycynie eklektycznej stanowiące podstawę wskazań homeopatycznych; kontekst saponin i działania wzmacniającego.
Farrington, E. A. — Clinical Materia Medica (1890): analiza powinowactwa narządowego; charakterystyczny objaw psychiczny i różnicowanie (Sepia, Lilium-t., Aletris).
Boger, C. M. — Synoptic Key of the Materia Medica (1915): modalności (stanie, wstrząsy), charakterystyka bólu pleców, powiązanie z nerkami; wskazówki repertoryjne.
Dewey, W. A. — Practical Homœopathic Therapeutics (początek XX w.): obfite krwawienia miesiączkowe, niedostateczne zwijanie się macicy po porodzie, białkomocz w ciąży; wskazówki dotyczące dawkowania.
Kent, J. T. — Lectures on Homœopathic Materia Medica (1905): uwagi porównawcze dotyczące Sepia/Lilium-t.; ujęcie miazmatyczne wykorzystane w niniejszym opracowaniu.
Phatak, S. R. — Materia Medica of Homoeopathic Medicines (XX w.): zwięzłe kliniczne objawy charakterystyczne — świąd sromu, upławy po wysiłku, ogólne napięcie tkanek.
Dunham, C. — Homœopathy, the Science of Therapeutics (1877): podstawy metodologiczne łączenia wyników prób lekowych z potwierdzeniem klinicznym (zastosowane do Helonias).
Nash, E. B. — Leaders in Homœopathic Therapeutics (1899): ramy porównawczego ujęcia terapeutycznego dla grup leków stosowanych przy krwotokach macicznych i atonii narządów miednicy.